Written by students who passed Immediately available after payment Read online or as PDF Wrong document? Swap it for free 4.6 TrustPilot
logo-home
Summary

Samenvatting - Sociaal werk verkennen

Rating
-
Sold
-
Pages
98
Uploaded on
10-06-2025
Written in
2022/2023

Samenvatting van het vak Sociaal Werk Verkennen uit de studie Sociaal Werk aan de Arteveldehogeschool. Dit vak werd in het eerste jaar gegeven.

Institution
Course

Content preview

Sociaal werk verkennen
Inhoudsopgave
Les 1. Sociaal werk definiëren....................................................................................................................... 5

Een boom als metafoor voor sociaal werk..........................................................................................................5

De globale definitie...............................................................................................................................................5

Is een definitie nuttig?..........................................................................................................................................7

Les 2. Mensenrechten en grondrechten......................................................................................................... 9

Mensenrechten.....................................................................................................................................................9

Grondrechten......................................................................................................................................................10
Mensenrechten en grondrechten staan onder druk......................................................................................12

Les 3. Historiek............................................................................................................................................ 13

Sociaal werkpraktijk in de Middeleeuwen (476-1500).......................................................................................13

Sociaal werkpraktijk in de Nieuwe Tijd (1500-1789)..........................................................................................13

Sociaal Werk in de Nieuwste Tijd (1789-1945)...................................................................................................16
1830: Ontstaan van België..............................................................................................................................16
Founding Mothers – rond 1900 (aanvullen met tekst)..................................................................................16
Wereldoorlog 1: verwoesting én opbouw......................................................................................................17

Sociaal werk in de eigentijdse geschiedenis (1945 – heden)..............................................................................18
Rond de jaren 1950........................................................................................................................................18
Rond de jaren 1960........................................................................................................................................18
Rond de jaren 80............................................................................................................................................18
Rond de jaren 90............................................................................................................................................19
Rond de jaren 2000........................................................................................................................................19

Ontwikkeling van de opleidingen ‘Sociaal werk’................................................................................................20
‘Van armenzorg tot professioneel sociaal werk’............................................................................................20
Professionalisering in België...........................................................................................................................21

Les 4. Kenmerkend voor sociaal werk........................................................................................................... 23

Vier basismethodieken.......................................................................................................................................23
Drie methodes................................................................................................................................................23

Enkele spanningsvelden......................................................................................................................................24
Leefwereld en systeemwereld.......................................................................................................................24
Aanpassings- en veranderingslogica..............................................................................................................24

5 krachtlijnen (Conferentie sociaal werk)...........................................................................................................25
Nabijheid en laagdrempelig werken..............................................................................................................25
Politiserend werken........................................................................................................................................26
Procesmatig werken.......................................................................................................................................26

1

, Generalistisch werken....................................................................................................................................26
Verbindend werken........................................................................................................................................26

Les 5. Breedte van het sociaal werk (deel 1)................................................................................................. 27

SOW is anders naargelang…...............................................................................................................................27
Afhankelijk van rond welke grondrechten je werkt.......................................................................................27
Het werkveld is breed – omdat je met verschillende doelgroepen werkt.....................................................28
Het werkveld is breed - omdat je rond diverse thema’s werkt.....................................................................28

Domeinen............................................................................................................................................................29
Algemene hulp- en dienstverlening...............................................................................................................29
Armoede en sociale uitsluiting.......................................................................................................................30
Arbeid en economie.......................................................................................................................................31
Cultuur en vrije tijd.........................................................................................................................................32
Gezin en opvoeding........................................................................................................................................33
(Geestelijke) gezondheid................................................................................................................................34
Jeugdwerk.......................................................................................................................................................35
Justitie.............................................................................................................................................................36
Leefomgeving en internationale solidariteit..................................................................................................37
Migratie..........................................................................................................................................................38
Onderwijs en vorming....................................................................................................................................40
Ouderen..........................................................................................................................................................41
Personen met een beperking.........................................................................................................................42

Les 6. Breedte van het sociaal werk (deel 2)................................................................................................. 45

Hét sociaal werk bestaat niet.............................................................................................................................45
Het sociaal werk bestaat niet want het is anders naargelang….....................................................................45

Sociaal werk is voortdurend in beweging...........................................................................................................53
Voortdurend in beweging…............................................................................................................................53
Sociaal werk is:...............................................................................................................................................56

Les 8. Rollen en handelingskader.................................................................................................................. 56

Rollen van sociaal werk......................................................................................................................................56
Verschillende rollen van het SOW..................................................................................................................56

Mensenrechten voor een handelingskader........................................................................................................57
Principes handelingskader..............................................................................................................................58

Les 9. Discoursen en tendensen.................................................................................................................... 60

Drie dominante discours.....................................................................................................................................60
Biomedisch discours.......................................................................................................................................61
Neoliberaal economisch discours...................................................................................................................62
Positivistisch juridisch discours......................................................................................................................63

Tendensen...........................................................................................................................................................64
Migratiestromen.............................................................................................................................................65
Individualisering.............................................................................................................................................65
Digitalisering...................................................................................................................................................65

2

,Les 10 Nevenbouw....................................................................................................................................... 67

Formeel en informeel werken.............................................................................................................................67
Formeel werken..............................................................................................................................................67
Informeel werken...........................................................................................................................................67
Voorbeeld.......................................................................................................................................................67
Verhouding tussen formeel en informeel werken.........................................................................................68
Gedeelde verantwoordelijkheid tussen formele en informele actoren........................................................68
Spanningen bij de wisselwerking tussen formeel en informeel....................................................................69
Sterk sociaal werk zet in op triadisch werken................................................................................................70

Samenwerken met velen....................................................................................................................................70
Mantelzorg.....................................................................................................................................................70
Zelfhulpgroepen.............................................................................................................................................71
Zelforganisaties...............................................................................................................................................72
Vrijwilligers.....................................................................................................................................................72
Samenwerken met overheden.......................................................................................................................73
Samenwerken met multidisciplinaire teams..................................................................................................74
Samenwerken met ervaringsdeskundigen.....................................................................................................74
Samenwerkingsverbanden / netwerken........................................................................................................75

Les 11. Bovenbouw...................................................................................................................................... 76

Welzijn is een belangrijk en complex beleidsdomein.........................................................................................76

Multigovernance.................................................................................................................................................77

Focus op het sociaal/welzijnsbeleid op federaal, Vlaams en lokaal niveau.......................................................78
Rol van het federale niveau............................................................................................................................78
Rol van het Vlaamse niveau...........................................................................................................................80
Rol van het lokale niveau................................................................................................................................83
Het welzijns/sociaal beleid bekeken vanuit de rechtenbenadering..............................................................84

Les 12. Sociaal werk is niet vrijblijvend......................................................................................................... 84

Sociaal werk, een semi-professie........................................................................................................................85

Sociaal werk is waardenwerk.............................................................................................................................85
Waardenwerk.................................................................................................................................................85
Normatieve professionaliteit..........................................................................................................................86

Sociaal werk vraagt een professionele grondhouding.......................................................................................87

Les 13. Sociaal werk, een krachtig en kwetsbaar beroep...............................................................................91

Kern van het sociaal werk...................................................................................................................................91
Globale definitie.............................................................................................................................................91
Mensenrechten..............................................................................................................................................91
5 krachtlijnen & 5 handelingskaders..............................................................................................................92
4 basismethodieken, 3 methodes, diverse functies en rollen.......................................................................92
SOW in een spreidstand.................................................................................................................................94
Sociaal werk is waardenwerk.........................................................................................................................94

Sociaal werk in een complexe context................................................................................................................95

3

, Breedte van sociaal werk...............................................................................................................................95
Sociaal werk op het snijpunt van....................................................................................................................95
Sociaal werk, een semi-professie...................................................................................................................96
Maatschappelijke tendensen.........................................................................................................................96
3 dominante discours.....................................................................................................................................96
Nevenbouw....................................................................................................................................................97
Bovenbouw.....................................................................................................................................................97

Maatschappelijke positionering en profilering...................................................................................................98




4

Written for

Institution
Study
Course

Document information

Uploaded on
June 10, 2025
Number of pages
98
Written in
2022/2023
Type
SUMMARY

Subjects

$10.58
Get access to the full document:

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Get to know the seller
Seller avatar
sociaalwerk03

Get to know the seller

Seller avatar
sociaalwerk03 Arteveldehogeschool
Follow You need to be logged in order to follow users or courses
Sold
1
Member since
1 year
Number of followers
1
Documents
8
Last sold
6 months ago

0.0

0 reviews

5
0
4
0
3
0
2
0
1
0

Recently viewed by you

Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions