Samenvatting: begeleiden van G-Sporters

1
Begeleiden van G-sporters

,2
Begeleiden van G-sporters

Begeleiden van G-sporters met een verstandelijke
beperkingen
Observatie
- Vaak is een verstandelijke beperking niet zichtbaar!
Interdisciplinaire samenwerking
- Vaak maar 1 trainer per discipline bij de PS1, tov. 5/6 bij de OS1
Omkadering:
-
Vaak hebben PMVB2 een grote rugzak
o Geef dus een positieve twist aan ‘wat is er?’  ‘leuk dat je er
toch bent…’
Oorzaken van II3
- Chromosoon & DNA-afwijking: Down, Prader, Willie…
- Genetische aandoeningen
- Syndromen
- Stofwisselingsziekten
- Zwangerschap: toxoplasmose, rubella, CMV…
- Pre-, peri of postnatale oorzaken: CP4, hersenvliesontsteking…
- Verworven hersenletsel
- Idiopathisch (geen oorzaak)
Wat is een verstandelijke beperking?
- Functioneringsproblemen door beperkingen in:
o Intellectuele vaardigheden
 IQ < 75
o Adaptief gedrag
 Aanpassingsproblemen op +2 elementen
o Zaken moeten zich voor 18j voordoen!
Intellectuele vaardigheden
- Redeneren, problemen oplossen, plannen, abstract denken, oordelen,
schools leren, leren door ervaringen (PMVB stoten zich ‘wel 2x aan
dezelfde steen’)
Adaptief gedrag
- Coceptuele vaardigheden: schrijven, lezen, taal, geld, rekenen…
- Sociale vaardigheden: relaties, vaker naïef verantwoordelijkheid…
- Praktische vaardigheden: ADL5, sporten…
Kwantificatie van II
IQ
- Zwakbegaafd: 75-100
- Licht: 50-75
- Matig: 35-50
- Ernstig: 20-35
- Diep: < 20


1
Paralympische Spelen – Olympische Spelen
2
Persoon Met Verstandelijke Beperking
3
II = Intellectual Impairment
4
Cerebral Palsy
5
Algemeen Dagelijks Leven

,3
Begeleiden van G-sporters
Functioneel profiel
- Zwakbegaafd – IQ: 75-100
o Persoon heeft geen verstandelijke beperking
o Ontwikkelingsleeftijd is ruim 12j
o Kan reguliere sport beoefenen (recreatie-topsportcontinuüm)
- Licht – IQ: 50-75
o 65-90% van mensen met II
o Ontwikkelingsleeftijd tussen 7-12j
o Periode voor school (t.e.m. 6j ongeveer) ziet men vaak GEEN
verschil
o Beperkingen:
 Conceptueel, emotioneel en sociaal
o Kunnen competitiesport beoefenen
- Matig – IQ: 35-50
o 5-30% van mensen met II
o Ontwikkelingsleeftijd tussen 4-7j
o Beperkingen:
 Conceptueel, sociaal en praktisch
o Kunnen recreatiesport beoefenen
- Ernstig – IQ: 20-35
o <5% van mensen met II
o Ontwikkelingsleeftijd tussen 2-4j
o Beperkingen:
 Conceptueel, sociaal en praktisch
o Gaan voornamelijk therapeutisch sporten en bewegen
- Diep – IQ: <20
o <5% van mensen met II
o Ontwikkelingsleeftijd tussen <2j
o Beperkingen:
 Conceptueel, sociaal en praktisch
o Gaan voornamelijk therapeutisch sporten en bewegen
- Diversiteit in niveau en functioneren
o ‘Dé PMVB’ bestaat niet
o Iederen PMVB heeft diverse fysieke, cognitieve en psychosociale
mogelijkheden
o Diverse geassocieerde problemen bij PMVB
 Epilepsie
 Beperkte motorische vaardigheden
 Slechtziendheid & -horendheid
 Zwaarlijvigheid
 Door verstoorde stofwisseling, onvoldoende
activiteit en/of slecht eetpatroon
 CP, ASS6, psychische kwetsbaarheden,
ontwikkelingsstoornissen




6
Autisme Spectrum Stoornis

, 4
Begeleiden van G-sporters
- Fysieke kenmerken
o Motorische ontwikkeling: motorische
vaardigheden, snelheid van uitvoering,
reactievermogen…
o KLUSCE
o Lichaamssamenstelling: vaak
overgewicht/obees
o Oorzaak: indirecte impact (hebben geen fysieke/fysiologische
beperking)
o Impact op sportparticipatie/-prestatie
 Sportkeuze, intensiteit en trainingseffect zal verschillen
- Cognitieve vaardigheden
o Verstandelijke ontwikkeling
 Spreken, schrijven en rekenen
 Geheugen
 Transfer
 Concentratie/aandacht
 Leerproces
o Impact op sportparticipatie/-prestatie
 Afwisseling, herhaling, eenvoudige instructies en demo
gebruiken
- Psychosociale vaardigheden
o Sociale- en gedragsvaardigheden en psychisch functioneren
 Omgaan met verandering
 Zelfbeeld
 Zelfstandigheid
 Emotie
 Beleving
 Motivatie
 Probleemgedrag: agressie, intro-/extroversie, asociaal…
o Geassociaarde problematiek:
 ASS, psychische kwetsbaarheid
o Impact op sportparticipatie/-prestatie
 Structuur en gedragsmanagement
Sport en fysieke activiteit
- Bijna niets, maar alles kan
o Inclusief, geïntegreerd, gesegregeerd
- Events (cfr. “G-Sport_SV”):
o Special Olympics (Nationaal, Europees en World)
o Paralympics
o Global games
o Unified Sporten
 Wanneer PMVB en partner (zonder beperking) samen
trainen & sporten