Hoofdstuk 1. Organisatie van het
centrale zenuwstelsel
1.1 Structurele organisatie van de cerebrale cortex
elke neuron maakt op zijn beurt duizenden synaptische contacten
celkernen bevinden zich in de grijze stof → verwerking + integratie informatie
die informatiehubs: corticaal en subcorticaal
De cerebrale cortex bestaat voor meer dan 90% uit 6-lagige neocortex
Laag I bevat vnl. dentritische uitloper
Laag II en III projecteren naar andere corticale gebieden (cortico-corticale projecties)
Laag IV belangrijke inputlaag voor thalamus
projecteert via piramidale neuronen vnl. naar subcorticale structuren (basale
Laag V
ganglia, hersenstam, ruggenmerg) + vormt belangrijke outputlaag
Laag VI bevinden zich corticothalamische neuronen
ook nog allocortex → bv. drielagige archicortex vd hippocampus
Brodmann → onderverdeling cortex in 52 gebieden
Witte stof hersenen:
bestaat uit gemyeliniseerde axonen en gliacellen
functie: wiring van de grijze informatiehubs
witte stofbanen projecteren via:
projectiebanen
commissuurbanen
associatiebanen
1.2 Functionele neuroanatomie
Het telencephalon: cerebrum, basale ganglia en limbisch systeem
kleinere omvang van olfactieve cortex bij mens ↔️rat
Frontale kwab
Hoofdstuk 1. Organisatie van het centrale zenuwstelsel 1
, M1 (primaire motorische cortex, area 4) gaat vooraan over in de PMC
(premotorische cortex, area 6) en mediaal in de SMA (Supplementary Motor Area)
frontale oogvelden (FEF, area 8) → veroorzaakt een geconjugeerde oogdeviatie naar
de contralaterale zijde
PFC (prefrontale cortex) → executieve functies, werkgeheugen, cognitie en
persoonlijkheid
Pariëtale kwab
S1 (primaire somatosensorische cortex, area 1,2,3)
S2 ligt net boven sulcus lateralis
sensorische associatiezones (area 5 en 7) → herkennen van allerlei aspecten v/e
object
lichaamsschema en algemene visuo-spatiale organisatie → weergave locatie van
voorwerpen in de ruimte
lobulus inferior → lezen, schrijven, rekenen en vingerherkenning
Occipitale kwab
primare visuele cortex (BA 17)
visuele associatiecortex (area 18 en 19)
Temporale kwab
mediale delen (hippocampus en amygdala) maken deel uit van limbisch systeem
spelen rol in geheugen en emotie
primaire auditieve cortex met daarrond auditieve associatiezones
zone van Wernicke (area 22) → belangrijk taalgebied
occipitotemporale cortex → herkennen van levende wezens, objecten en plaatsen
Insula
‘fifth lobe’
driehoekig eiland gelegen in diepte van laterale sulcus
Basale ganglia
mediaal van insula
putamen + globus pallidus
Hoofdstuk 1. Organisatie van het centrale zenuwstelsel 2
centrale zenuwstelsel
1.1 Structurele organisatie van de cerebrale cortex
elke neuron maakt op zijn beurt duizenden synaptische contacten
celkernen bevinden zich in de grijze stof → verwerking + integratie informatie
die informatiehubs: corticaal en subcorticaal
De cerebrale cortex bestaat voor meer dan 90% uit 6-lagige neocortex
Laag I bevat vnl. dentritische uitloper
Laag II en III projecteren naar andere corticale gebieden (cortico-corticale projecties)
Laag IV belangrijke inputlaag voor thalamus
projecteert via piramidale neuronen vnl. naar subcorticale structuren (basale
Laag V
ganglia, hersenstam, ruggenmerg) + vormt belangrijke outputlaag
Laag VI bevinden zich corticothalamische neuronen
ook nog allocortex → bv. drielagige archicortex vd hippocampus
Brodmann → onderverdeling cortex in 52 gebieden
Witte stof hersenen:
bestaat uit gemyeliniseerde axonen en gliacellen
functie: wiring van de grijze informatiehubs
witte stofbanen projecteren via:
projectiebanen
commissuurbanen
associatiebanen
1.2 Functionele neuroanatomie
Het telencephalon: cerebrum, basale ganglia en limbisch systeem
kleinere omvang van olfactieve cortex bij mens ↔️rat
Frontale kwab
Hoofdstuk 1. Organisatie van het centrale zenuwstelsel 1
, M1 (primaire motorische cortex, area 4) gaat vooraan over in de PMC
(premotorische cortex, area 6) en mediaal in de SMA (Supplementary Motor Area)
frontale oogvelden (FEF, area 8) → veroorzaakt een geconjugeerde oogdeviatie naar
de contralaterale zijde
PFC (prefrontale cortex) → executieve functies, werkgeheugen, cognitie en
persoonlijkheid
Pariëtale kwab
S1 (primaire somatosensorische cortex, area 1,2,3)
S2 ligt net boven sulcus lateralis
sensorische associatiezones (area 5 en 7) → herkennen van allerlei aspecten v/e
object
lichaamsschema en algemene visuo-spatiale organisatie → weergave locatie van
voorwerpen in de ruimte
lobulus inferior → lezen, schrijven, rekenen en vingerherkenning
Occipitale kwab
primare visuele cortex (BA 17)
visuele associatiecortex (area 18 en 19)
Temporale kwab
mediale delen (hippocampus en amygdala) maken deel uit van limbisch systeem
spelen rol in geheugen en emotie
primaire auditieve cortex met daarrond auditieve associatiezones
zone van Wernicke (area 22) → belangrijk taalgebied
occipitotemporale cortex → herkennen van levende wezens, objecten en plaatsen
Insula
‘fifth lobe’
driehoekig eiland gelegen in diepte van laterale sulcus
Basale ganglia
mediaal van insula
putamen + globus pallidus
Hoofdstuk 1. Organisatie van het centrale zenuwstelsel 2