Opa heeft last van hoofdpijn, duizeligheid, kortademigheid, slap
gevoel.
Heeft 180/100 bloeddruk. Cardioloog zegt dat hij hyperaldosternemie
heeft.
Wat is dit? Bespreek op welk systeem dit invloed heeft.
Welke mechanismen het lichaam gaat doen om de effecten te
counteren.
De heeft een hoge bloeddruk, normale bloeddruk is 120/180. De hoge bloeddruk
wordt gemeten door de baroreceptoren. Die bevinden zich op 2 plaatsen in het
lichaam: op het
glomus aorticum (aortaboog) en het glomus caroticum (carotissinus). Zij zullen
de hoge bloeddruk dus meten en doorgeven aan een regelcentrum dat zich
bevindt in de
medulla oblongatta. Daar bevinden zich 2 centra die instaan voor het regelen van
de bloeddruk:
het vasomoteren centrum (voor sympatihische acitvatie) en het cardio-inhiberend
centrum
( voor parasympathische remming). Wanneer de bloeddruk te hoog is zal het
cardio-inhiberend centrum geactiveerd worden, want deze werkt met een
parasympathische bezenuwing. De neurotransmitters van de parasympaticus is
acetylcholine. Deze zal binden op zowel het hart, als het bloedvat op
muscarinereceptoren. Door de vrijstelling van het acetylcholine aan het hart
krijgen we dus een negatieve chrono- en inotropie, respectievelijk een
verminderde hartfrequentie en slagkracht. Doordat deze 2 factoren zullen dalen
zal het hartdebiet ook dalen, want hartdebiet = slagvolume x hartfrequentie.
Acetylcholine zal ook binden op muscarinereceptoren in het bloedvat, waardoor
een vasodilatatie ontstaat. Door de vasodilatatie zal de perifere weerstand ook
afnemen. Een gedaald hartdebiet en een gedaalde perifere weerstand zorgen
samen voor een bloeddrukverlaging.
Hyperaldosteronemie wil zeggen dat er teveel aldosteron zit in het bloed.
Normaal wordt aldosteron vrijgegeven bij een te lage bloeddruk. Het normaal
mechanisme gaat als volgt. Wanneer er een te lage bloeddruk is, zal het
juxtaglomerulair apparaat renine aanmaken. Renine zet angiotensinogeen om in
angiotensine 1. Deze wordt op zijn beurt omgezet naar agiotensine 2 door het
ACE-enzyme, dat is enkel maar aanwezig in de long en nier. Angiotensine 2 zal 2
effecten hebben: enerzijds zal ze vasoconstrictie veroorzaken in de bloedvaten en
anderzijds zal ze een effect hebben op de bijnier. In de bijnierschors wordt er
aldosteron geproduceerd en vrijgesteld bij een te lage bloeddruk. Aldosteron zal
binden op de distale buis en verzamelbuisjes van de nefronen waardoor er meer
Na-K-ATP-asepompen worden geactiveerd. Zo wordt er meer natrium en water
terugeresorbeerd en plassen we kalium uit en zo verhogen we de bloeddruk.
Dit mechanisme is dus ontregeld omdat de bijnier los van de nieren een grote
hoeveelheid aldosteron gaat aanmaken. Dit komt meestal door een goedaardig
gezwelletje in de bijnier.
, Oma is de laatste tijd veel bijgekomen, ze heeft op verschillende
plaatsen oedeem en een verhoogde bloeddruk. Na onderzoeken
vinden ze een gezwel op de hypofyse, waardoor er teveel cortisol
wordt geproduceerd in de bijnier.
Leg de link tussen hypofyse en bijnier uit.
Hoe kan je de klachten verklaren?
Er bestaat een hypothalamus – hypofyse – bijnieras (HPA-as) en die speelt een
belangrijke rol in de stressrespons. Deze as is verantwoordelijk voor de trage
hormonale reactie op stress, terwijl de snelle reactie gebeurt door adrenaline.
(adrenaline wordt niet geproduceerd in de bijnierschors, maar in het bijniermerg. De bijnierschors
maakt cortisol, aldosteron en androgenen hormonen aan.)
Na een stressvolle gebeurtenis zal de hypothalamus corticotropin-releasing
hormone (CRH) afgeven, waardoor de hypofyse adrenocorticotroop hormoon
(ACTH) produceert. ACTH stimuleert vervolgens de bijnierschors tot de aanmaak
van glucocorticoïden zoals cortisol. Cortisol helpt om de stressrespons te
optimaliseren door een overmatige reactie af te remmen. Het is dus een
beschermingsmechanisme
( cortisol remt onder normale omstandigheden via negatieve feedback de productie van zwel CRH
al ACTH. Maar bij een hypofysetumor die ACTH produceert, is die negatieve feedback verstoord: de
tumor blijft ongecontroleerd ACTH afgeven, ook bij hoge cortisolwaarden. )
Wanneer er een tumor op de hypofyse zit, ontstaat er een continue stimulatiee
van de bijnieren om cortisol te produceren. Wanneer er een langdurig te veel
cortisol in het lichaam aanwezig is, leidt dit tot het syndroom van Cushing.
Cortisol onderdrukt de ontstekingsreactie en verhoogt de bloedsuikerspiegel. Het
lichaam reageert op die hoge bloedsuiker door extra insuline vrij te geven. Door
de compinatie van hoog cortisol en hoog insulinegehalte ontstaat een abnormale
vetverdeling. Daardoor lijkt de oma dikker.
Een ander effect van te veel cortisol is afbraak van eiwitten in de spieren, huid en
haren. Hierdoor zullen de spieren verzwakken en atrofie vertonen, en worden
huid en haar dunner.
De verhoogde bloeddruk komt doordat cortisol de tonus van hart en bloedvaten
verhoogt.
( behandeling bestaat meestal uit operatieve verwijdering van hypofysetumor. Als dit niet lukt,
wordt medivamenteuze cortisolremmers of bestraling overwogen. )
Tip om makkelijk te onthouden:
“Bij stress maakt de hypothalamus CRH, dat stimuleert ACTH uit de hypofyse.
gevoel.
Heeft 180/100 bloeddruk. Cardioloog zegt dat hij hyperaldosternemie
heeft.
Wat is dit? Bespreek op welk systeem dit invloed heeft.
Welke mechanismen het lichaam gaat doen om de effecten te
counteren.
De heeft een hoge bloeddruk, normale bloeddruk is 120/180. De hoge bloeddruk
wordt gemeten door de baroreceptoren. Die bevinden zich op 2 plaatsen in het
lichaam: op het
glomus aorticum (aortaboog) en het glomus caroticum (carotissinus). Zij zullen
de hoge bloeddruk dus meten en doorgeven aan een regelcentrum dat zich
bevindt in de
medulla oblongatta. Daar bevinden zich 2 centra die instaan voor het regelen van
de bloeddruk:
het vasomoteren centrum (voor sympatihische acitvatie) en het cardio-inhiberend
centrum
( voor parasympathische remming). Wanneer de bloeddruk te hoog is zal het
cardio-inhiberend centrum geactiveerd worden, want deze werkt met een
parasympathische bezenuwing. De neurotransmitters van de parasympaticus is
acetylcholine. Deze zal binden op zowel het hart, als het bloedvat op
muscarinereceptoren. Door de vrijstelling van het acetylcholine aan het hart
krijgen we dus een negatieve chrono- en inotropie, respectievelijk een
verminderde hartfrequentie en slagkracht. Doordat deze 2 factoren zullen dalen
zal het hartdebiet ook dalen, want hartdebiet = slagvolume x hartfrequentie.
Acetylcholine zal ook binden op muscarinereceptoren in het bloedvat, waardoor
een vasodilatatie ontstaat. Door de vasodilatatie zal de perifere weerstand ook
afnemen. Een gedaald hartdebiet en een gedaalde perifere weerstand zorgen
samen voor een bloeddrukverlaging.
Hyperaldosteronemie wil zeggen dat er teveel aldosteron zit in het bloed.
Normaal wordt aldosteron vrijgegeven bij een te lage bloeddruk. Het normaal
mechanisme gaat als volgt. Wanneer er een te lage bloeddruk is, zal het
juxtaglomerulair apparaat renine aanmaken. Renine zet angiotensinogeen om in
angiotensine 1. Deze wordt op zijn beurt omgezet naar agiotensine 2 door het
ACE-enzyme, dat is enkel maar aanwezig in de long en nier. Angiotensine 2 zal 2
effecten hebben: enerzijds zal ze vasoconstrictie veroorzaken in de bloedvaten en
anderzijds zal ze een effect hebben op de bijnier. In de bijnierschors wordt er
aldosteron geproduceerd en vrijgesteld bij een te lage bloeddruk. Aldosteron zal
binden op de distale buis en verzamelbuisjes van de nefronen waardoor er meer
Na-K-ATP-asepompen worden geactiveerd. Zo wordt er meer natrium en water
terugeresorbeerd en plassen we kalium uit en zo verhogen we de bloeddruk.
Dit mechanisme is dus ontregeld omdat de bijnier los van de nieren een grote
hoeveelheid aldosteron gaat aanmaken. Dit komt meestal door een goedaardig
gezwelletje in de bijnier.
, Oma is de laatste tijd veel bijgekomen, ze heeft op verschillende
plaatsen oedeem en een verhoogde bloeddruk. Na onderzoeken
vinden ze een gezwel op de hypofyse, waardoor er teveel cortisol
wordt geproduceerd in de bijnier.
Leg de link tussen hypofyse en bijnier uit.
Hoe kan je de klachten verklaren?
Er bestaat een hypothalamus – hypofyse – bijnieras (HPA-as) en die speelt een
belangrijke rol in de stressrespons. Deze as is verantwoordelijk voor de trage
hormonale reactie op stress, terwijl de snelle reactie gebeurt door adrenaline.
(adrenaline wordt niet geproduceerd in de bijnierschors, maar in het bijniermerg. De bijnierschors
maakt cortisol, aldosteron en androgenen hormonen aan.)
Na een stressvolle gebeurtenis zal de hypothalamus corticotropin-releasing
hormone (CRH) afgeven, waardoor de hypofyse adrenocorticotroop hormoon
(ACTH) produceert. ACTH stimuleert vervolgens de bijnierschors tot de aanmaak
van glucocorticoïden zoals cortisol. Cortisol helpt om de stressrespons te
optimaliseren door een overmatige reactie af te remmen. Het is dus een
beschermingsmechanisme
( cortisol remt onder normale omstandigheden via negatieve feedback de productie van zwel CRH
al ACTH. Maar bij een hypofysetumor die ACTH produceert, is die negatieve feedback verstoord: de
tumor blijft ongecontroleerd ACTH afgeven, ook bij hoge cortisolwaarden. )
Wanneer er een tumor op de hypofyse zit, ontstaat er een continue stimulatiee
van de bijnieren om cortisol te produceren. Wanneer er een langdurig te veel
cortisol in het lichaam aanwezig is, leidt dit tot het syndroom van Cushing.
Cortisol onderdrukt de ontstekingsreactie en verhoogt de bloedsuikerspiegel. Het
lichaam reageert op die hoge bloedsuiker door extra insuline vrij te geven. Door
de compinatie van hoog cortisol en hoog insulinegehalte ontstaat een abnormale
vetverdeling. Daardoor lijkt de oma dikker.
Een ander effect van te veel cortisol is afbraak van eiwitten in de spieren, huid en
haren. Hierdoor zullen de spieren verzwakken en atrofie vertonen, en worden
huid en haar dunner.
De verhoogde bloeddruk komt doordat cortisol de tonus van hart en bloedvaten
verhoogt.
( behandeling bestaat meestal uit operatieve verwijdering van hypofysetumor. Als dit niet lukt,
wordt medivamenteuze cortisolremmers of bestraling overwogen. )
Tip om makkelijk te onthouden:
“Bij stress maakt de hypothalamus CRH, dat stimuleert ACTH uit de hypofyse.
