BIM Hoorcollege 6 Contractrecht
Inleiding
De bouwsector is zichzelf aan het heruitvinden. Niet alleen vanwege de crisis, ook ingrijpende
ontwikkelingen in de bouwsector volgen elkaar steeds sneller op, denk aan digitalisering en ontwikkeling in
contractvormen.
De economische levensduur van statische gebouwen is beperkt.
Steeds meer gebouwen worden hergebruikt, dit vraagt om meer creativiteit en een andere manier van
denken. Ook nieuwbouw en renovatieprojecten vragen een andere aansturing, zowel in ontwerp als
realisatie.
In de bouw verandert de mindset, denk daarbij aan LEAN (focust zich op het management van processen
binnen bedrijven met de focus op de mens), BIM, ketensamenwerkingen en co-creatie.
Men is op zoek naar een hogere kwaliteit, procesverbetering en beperking van de faalkosten.
Met de opnames van BIM wordt de integraliteit van ontwerp en uitvoering verbeterd.
Opdrachtgevers kiezen steeds vaker voor een defensief opdrachtgeverschap, met risicomijdende
contracten en langzame besluitvorming.
Eigentijds bouwmanagement vraagt dus om (juridische en financiële) kennis en vaardigheden met
andere samenwerkingen en contractvormen.
Wat is een contract/ overeenkomst
Omschrijving volgens een contract in het BW(burgerlijk wetboek):
Een overeenkomst in de zin van deze titel is een meerzijdige rechtshandeling, waarbij een of meer partijen
tegenover een of meer andere een verbintenis aangaan.
Definitie rechtshandeling:
Een rechtshandeling is een handeling die gekenmerkt wordt doordat de handelende persoon met die
handeling een rechtsgevolg beoogt. De handelende persoon wil dat zijn rechtshandeling juridisch effect
sorteert, omdat hij dat wil en is deze ook in rechte afdwingbaar.
Definitie overeenkomst:
Een overeenkomst is een meerzijdige rechtshandeling omdat meer dan 1 persoon de rechtshandeling tot
stand brengt.
Definitie verbinding:
Een verbintenis is een vermogensrechtelijke verhouding (op geld waardeerbaar), op grond waarvan A recht
op iets heeft van B, en B is verplicht daartoe. Bijvoorbeeld een koopsom betalen of werkzaamheden te
verrichtten.
Rechtsfeit is een feit waaraan objectieve recht (geheel van rechtsregels en normen zoals die voorvloeien
uit de wetgeving) een rechtsgevolg koppelt, zoals het ontstaan van een subjectief recht (iemand met
erkende bevoegdheid om naar eigen goeddunken bepaalde handelingen te stellen). Het aanschaffen van
100 kilo cement is bijvoorbeeld een rechtsfeit omdat de wet daaraan het rechtsgevolg verbind dat de
overeengekomen prijs betaald moet worden
,Rechtsfeiten kunnen we verdelen in twee verschillende soorten,
1. Blote rechtsfeiten→ gebeurtenissen of handelingen welke een rechtsgevolg hebben maar niet
specifiek door menselijk handelen zijn ontstaan. De betrokkene is niet in staat om hier invloed op
uit te oefenen. Bv een heftige hagelbui die deuken in je auto maakt, overlijden van een persoon
maar ook 18 jaar worden. Een rechtsfeit door menselijk handelen kan opgedeelde worden in,
a. Rechtshandeling, bewust handelen met een gewild rechtsgevolg. De wil staat hier centraal.
Bv de aankoop van een auto of huis
b. Feitelijke handeling, ontstaat wanneer er een rechtsgevolg is waarbij niet duidelijk is of het
gewild is of niet. Een voorbeeld is een deuk aanbrengen in iemand zijn auto en het
rechtsgevolg is schadevergoeding.
2. Rechtsfeiten→ hier ligt menselijk handelen met rechtsgevolg aan ten grondslag. Bv, sluiten van een
overeenkomst, het oprichten van een vereniging of het voldoen van een schuld.
Ieder mens van vlees en bloed is handelingsbekwaam. Handelingsbekwaamheid is de mogelijkheid om
onaantastbare rechtshandelingen te verrichten.
Je bent handelingsonbekwaam als,
- je minderjarig bent,
- onder curatele (onvoldoende geestelijke of lichamelijk gesteldheid) gesteld bent
- je een bepaalde, strikt omschreven rechtshandeling niet mag plegen. (is eigenlijk
handelingsonbevoegd)
Vraag: Mag je als 16-jarige zonder toestemming van je ouders bij de Jumbo gaan werken?
Antwoord: ja, uitzonderingen bevestigen de regel
- Als 16 jarige mag je bijvoorbeeld een testament maken,
- Arbeidsoverkomsten sluiten
- rechtshandelingen verrichten waarvoor de 16-jarige handlichting heeft gekregen van de rechter (bv
eigen zaak)
Je bent dus handelingsbekwaam als je 18 jaar bent en niet onder curatele stelling staat.
Vraag: Noem een aantal contractvormen/ overeenkomsten:
• koopcontract - overeenkomst van opdracht
• ruilcontract - overeenkomst van lastgeving
• consumentenkoop - bemiddelingsovereenkomst
• koop op proef - aanneming van werk
• verkoop op afstand - arbeidsovereenkomst
• koop op afbetaling - tijdelijk arbeidscontract
• huurkoop - schenking
• huurcontract - bewaarneming
• leasecontract - bruikleen
• pachtovereenkomst - verbruik leen
• aannemingsovereenkomst - onderaan neem overeenkomst
• borgtocht - vaststellingsovereenkomst
, Hoofdlijnen contractenrecht
Het burgerlijk Wetboek bevat in boek 7 en 8 de wettelijke regeling van een aantal overeenkomsten, de
zogenaamde bijzondere overeenkomsten. Welke zijn van belang voor het bouwrecht?
• De koopovereenkomst titel 1 boek 7
• De aannemingsovereenkomst titel 12 boek 7
• De overeenkomst van opdracht titel 7 boek 7
De algemene regels binnen het burgerlijk wetboek gaan onder meer in op de volgende onderwerpen:
• Totstandkoming van overeenkomsten
• De inhoud van een overeenkomst
• De gevolgen als een overeenkomst door een van de partijen niet correct wordt nagekomen
De wet omschrijft een overeenkomst (contractrecht) als een afspraak waarbij twee of meer partijen
gezamenlijk verplichtingen aangaan met elkaar. De verplichtingen moet nagekomen worden. Als een partij
die niet nakomt kan de andere partij dit via de rechter afdwingen.
Beginselen van het contractrecht
De volgende kopjes gaan allemaal over contractrecht en geven de opbouw aan van totstandkoming van
een contract, in de volgende volgorde,
1. Hoofdlijnen contractrecht
2. Beginselen van het contractrecht
3. Tot stand komen van een contract/ overeenkomst
4. De inhoud van de overeenkomst
5. Onvoorziene omstandigheden met de betrekking tot de overeenkomst
Aan de basis (beginsel) van het contractrecht staan de volgende onderwerpen,
• Contractsvrijheid→ Het beginsel contractvrijheid houdt in dat iedereen zalf mag kiezen met wie hij
een overeenkomst sluit en welke inhoud hij daaraan geeft. Ongeacht of de wet voor deze
overeenkomst wel een geen regeling bevat. Er is wel een grens aan de contractsvrijheid.
• Het verplichtend karakter van de overeenkomst/ contract→ Een overeenkomst creëert
verplichtingen voor partijen. Datgene wat zij afgesproken hebben moet zij ook nakomen.
• De vormvrijheid van de overeenkomst→ Partijen zijn in het beginsel vrij in de wijze waarop zij hun
overeenkomst vastleggen. Een overeenkomst kan ook mondeling worden afgesloten (net zo geldig
als schriftelijk, maar je hebt geen bewijs) of schriftelijk worden afgesloten. Een uitzondering is een
koopovereenkomst, die moet schriftelijk.
Op de bovenstaande 3 punten wordt een uitzondering toegepast voor de aannemingsovereenkomst (huur
van werk en diensten) wanneer deze door een consument wordt aangegaan (de wet noemt dit een
natuurlijk persoon de niet handelt in de uitoefening van een bedrijf op beroep)
Deze aannemingsovereenkomst moet schriftelijk worden aangegaan en ter bescherming van de
consument geldt een bedenktijd van drie dagen.
Een natuurlijk persoon is iemand, van vlees en bloed die rechten en plichten heeft. In tegenstelling tot een
rechtspersoon. Een rechtspersoon is een ‘persoon’ die door de wet is gecreëerd zoals, vennootschappen
en stichtingen/ bedrijven.
Inleiding
De bouwsector is zichzelf aan het heruitvinden. Niet alleen vanwege de crisis, ook ingrijpende
ontwikkelingen in de bouwsector volgen elkaar steeds sneller op, denk aan digitalisering en ontwikkeling in
contractvormen.
De economische levensduur van statische gebouwen is beperkt.
Steeds meer gebouwen worden hergebruikt, dit vraagt om meer creativiteit en een andere manier van
denken. Ook nieuwbouw en renovatieprojecten vragen een andere aansturing, zowel in ontwerp als
realisatie.
In de bouw verandert de mindset, denk daarbij aan LEAN (focust zich op het management van processen
binnen bedrijven met de focus op de mens), BIM, ketensamenwerkingen en co-creatie.
Men is op zoek naar een hogere kwaliteit, procesverbetering en beperking van de faalkosten.
Met de opnames van BIM wordt de integraliteit van ontwerp en uitvoering verbeterd.
Opdrachtgevers kiezen steeds vaker voor een defensief opdrachtgeverschap, met risicomijdende
contracten en langzame besluitvorming.
Eigentijds bouwmanagement vraagt dus om (juridische en financiële) kennis en vaardigheden met
andere samenwerkingen en contractvormen.
Wat is een contract/ overeenkomst
Omschrijving volgens een contract in het BW(burgerlijk wetboek):
Een overeenkomst in de zin van deze titel is een meerzijdige rechtshandeling, waarbij een of meer partijen
tegenover een of meer andere een verbintenis aangaan.
Definitie rechtshandeling:
Een rechtshandeling is een handeling die gekenmerkt wordt doordat de handelende persoon met die
handeling een rechtsgevolg beoogt. De handelende persoon wil dat zijn rechtshandeling juridisch effect
sorteert, omdat hij dat wil en is deze ook in rechte afdwingbaar.
Definitie overeenkomst:
Een overeenkomst is een meerzijdige rechtshandeling omdat meer dan 1 persoon de rechtshandeling tot
stand brengt.
Definitie verbinding:
Een verbintenis is een vermogensrechtelijke verhouding (op geld waardeerbaar), op grond waarvan A recht
op iets heeft van B, en B is verplicht daartoe. Bijvoorbeeld een koopsom betalen of werkzaamheden te
verrichtten.
Rechtsfeit is een feit waaraan objectieve recht (geheel van rechtsregels en normen zoals die voorvloeien
uit de wetgeving) een rechtsgevolg koppelt, zoals het ontstaan van een subjectief recht (iemand met
erkende bevoegdheid om naar eigen goeddunken bepaalde handelingen te stellen). Het aanschaffen van
100 kilo cement is bijvoorbeeld een rechtsfeit omdat de wet daaraan het rechtsgevolg verbind dat de
overeengekomen prijs betaald moet worden
,Rechtsfeiten kunnen we verdelen in twee verschillende soorten,
1. Blote rechtsfeiten→ gebeurtenissen of handelingen welke een rechtsgevolg hebben maar niet
specifiek door menselijk handelen zijn ontstaan. De betrokkene is niet in staat om hier invloed op
uit te oefenen. Bv een heftige hagelbui die deuken in je auto maakt, overlijden van een persoon
maar ook 18 jaar worden. Een rechtsfeit door menselijk handelen kan opgedeelde worden in,
a. Rechtshandeling, bewust handelen met een gewild rechtsgevolg. De wil staat hier centraal.
Bv de aankoop van een auto of huis
b. Feitelijke handeling, ontstaat wanneer er een rechtsgevolg is waarbij niet duidelijk is of het
gewild is of niet. Een voorbeeld is een deuk aanbrengen in iemand zijn auto en het
rechtsgevolg is schadevergoeding.
2. Rechtsfeiten→ hier ligt menselijk handelen met rechtsgevolg aan ten grondslag. Bv, sluiten van een
overeenkomst, het oprichten van een vereniging of het voldoen van een schuld.
Ieder mens van vlees en bloed is handelingsbekwaam. Handelingsbekwaamheid is de mogelijkheid om
onaantastbare rechtshandelingen te verrichten.
Je bent handelingsonbekwaam als,
- je minderjarig bent,
- onder curatele (onvoldoende geestelijke of lichamelijk gesteldheid) gesteld bent
- je een bepaalde, strikt omschreven rechtshandeling niet mag plegen. (is eigenlijk
handelingsonbevoegd)
Vraag: Mag je als 16-jarige zonder toestemming van je ouders bij de Jumbo gaan werken?
Antwoord: ja, uitzonderingen bevestigen de regel
- Als 16 jarige mag je bijvoorbeeld een testament maken,
- Arbeidsoverkomsten sluiten
- rechtshandelingen verrichten waarvoor de 16-jarige handlichting heeft gekregen van de rechter (bv
eigen zaak)
Je bent dus handelingsbekwaam als je 18 jaar bent en niet onder curatele stelling staat.
Vraag: Noem een aantal contractvormen/ overeenkomsten:
• koopcontract - overeenkomst van opdracht
• ruilcontract - overeenkomst van lastgeving
• consumentenkoop - bemiddelingsovereenkomst
• koop op proef - aanneming van werk
• verkoop op afstand - arbeidsovereenkomst
• koop op afbetaling - tijdelijk arbeidscontract
• huurkoop - schenking
• huurcontract - bewaarneming
• leasecontract - bruikleen
• pachtovereenkomst - verbruik leen
• aannemingsovereenkomst - onderaan neem overeenkomst
• borgtocht - vaststellingsovereenkomst
, Hoofdlijnen contractenrecht
Het burgerlijk Wetboek bevat in boek 7 en 8 de wettelijke regeling van een aantal overeenkomsten, de
zogenaamde bijzondere overeenkomsten. Welke zijn van belang voor het bouwrecht?
• De koopovereenkomst titel 1 boek 7
• De aannemingsovereenkomst titel 12 boek 7
• De overeenkomst van opdracht titel 7 boek 7
De algemene regels binnen het burgerlijk wetboek gaan onder meer in op de volgende onderwerpen:
• Totstandkoming van overeenkomsten
• De inhoud van een overeenkomst
• De gevolgen als een overeenkomst door een van de partijen niet correct wordt nagekomen
De wet omschrijft een overeenkomst (contractrecht) als een afspraak waarbij twee of meer partijen
gezamenlijk verplichtingen aangaan met elkaar. De verplichtingen moet nagekomen worden. Als een partij
die niet nakomt kan de andere partij dit via de rechter afdwingen.
Beginselen van het contractrecht
De volgende kopjes gaan allemaal over contractrecht en geven de opbouw aan van totstandkoming van
een contract, in de volgende volgorde,
1. Hoofdlijnen contractrecht
2. Beginselen van het contractrecht
3. Tot stand komen van een contract/ overeenkomst
4. De inhoud van de overeenkomst
5. Onvoorziene omstandigheden met de betrekking tot de overeenkomst
Aan de basis (beginsel) van het contractrecht staan de volgende onderwerpen,
• Contractsvrijheid→ Het beginsel contractvrijheid houdt in dat iedereen zalf mag kiezen met wie hij
een overeenkomst sluit en welke inhoud hij daaraan geeft. Ongeacht of de wet voor deze
overeenkomst wel een geen regeling bevat. Er is wel een grens aan de contractsvrijheid.
• Het verplichtend karakter van de overeenkomst/ contract→ Een overeenkomst creëert
verplichtingen voor partijen. Datgene wat zij afgesproken hebben moet zij ook nakomen.
• De vormvrijheid van de overeenkomst→ Partijen zijn in het beginsel vrij in de wijze waarop zij hun
overeenkomst vastleggen. Een overeenkomst kan ook mondeling worden afgesloten (net zo geldig
als schriftelijk, maar je hebt geen bewijs) of schriftelijk worden afgesloten. Een uitzondering is een
koopovereenkomst, die moet schriftelijk.
Op de bovenstaande 3 punten wordt een uitzondering toegepast voor de aannemingsovereenkomst (huur
van werk en diensten) wanneer deze door een consument wordt aangegaan (de wet noemt dit een
natuurlijk persoon de niet handelt in de uitoefening van een bedrijf op beroep)
Deze aannemingsovereenkomst moet schriftelijk worden aangegaan en ter bescherming van de
consument geldt een bedenktijd van drie dagen.
Een natuurlijk persoon is iemand, van vlees en bloed die rechten en plichten heeft. In tegenstelling tot een
rechtspersoon. Een rechtspersoon is een ‘persoon’ die door de wet is gecreëerd zoals, vennootschappen
en stichtingen/ bedrijven.
