TAALANALYSE
Jaar 2 kwartaal 4
,INHOUDSOPGAVE
HOORCOLLEGE 1............................................................................................................................................ 3
OVERZICHT COLLEGE 1................................................................................................................................................3
CYCLUS VAN TAALANALYSE...........................................................................................................................................3
DIAGNOSTIEK EN DATAVERZAMELING.............................................................................................................................3
Observaties.......................................................................................................................................................4
(spontane) Taalanalyse.....................................................................................................................................4
VOORBEELDEN...........................................................................................................................................................4
Voorbeeld van een taalsample met het programma CHILDES.........................................................................4
Voorbeeld taalanalyse – praktijk......................................................................................................................5
Voorbeeld taalanalyse – onderzoek..................................................................................................................5
DIAGNOSTISCHE BENADERINGEN...................................................................................................................................5
Normatieve benadering....................................................................................................................................5
Descriptieve benadering (spontane taalgedrag van het kind).........................................................................5
Functionele benadering....................................................................................................................................6
DATAVERZAMELING....................................................................................................................................................6
Naturalistische setting......................................................................................................................................6
Semi-gestructureerde setting............................................................................................................................7
Experimentele setting.......................................................................................................................................8
WAT KAN JE METEN BIJ BABY’S OF KINDEREN?................................................................................................................8
Zuigkracht.........................................................................................................................................................9
Oog- en hoofdbewegingen..............................................................................................................................10
Eye tracking.....................................................................................................................................................11
KERNWOORDEN COLLEGE 1........................................................................................................................................12
HOORCOLLEGE 2 TAALANALYSE................................................................................................................... 13
CYCLUS VAN TAALANALYSE.........................................................................................................................................13
CODEREN................................................................................................................................................................13
Wat is coderen?..............................................................................................................................................13
Wel of niet coderen?.......................................................................................................................................14
Niet coderen – uitleg.......................................................................................................................................14
TAALANALYSE VOOR DIAGNOSTIEK...............................................................................................................................15
Methoden voor spontane taalanalyse (bij kinderen)......................................................................................15
TARSP............................................................................................................................................................... 16
Volledige TARSP-analyse.................................................................................................................................16
TARSP- screening (verkorte versie).................................................................................................................16
Toelichting op de profielkaart.........................................................................................................................17
CODEREN VOLGENS TARSP – ZINSCONSTRUCTIE FASES..................................................................................................18
FAse I: Eenwoordzin........................................................................................................................................18
FAse II: Zinsconstructies (Zc)...........................................................................................................................18
Fase III: Zinsconstructies (Zc)...........................................................................................................................19
Fase IV: Zinsconstructies (Zc)..........................................................................................................................19
Fase V: Zinsconstructies (Zc)...........................................................................................................................20
Fase VI: Zinsconstructies (Zc)..........................................................................................................................20
CODEREN VOLGENS TARSP – VRAAGCONSTRUCTIES......................................................................................................20
WOORDGROEPEN.....................................................................................................................................................21
Coderen volgens TARSP – woordgroepen (blz 63 t/m 72 boek).....................................................................22
VVW..................................................................................................................................................................22
, Verbindingswoorden.......................................................................................................................................22
Voornaamwoorden.........................................................................................................................................22
Woordstructuur...............................................................................................................................................23
CODEREN VOLGENS TARSP.......................................................................................................................................24
KERNCOLLEGE 2.......................................................................................................................................................25
HOORCOLLEGE 3.......................................................................................................................................... 26
DATA ANALYSEREN...................................................................................................................................................26
Maten voor lexicale diversiteit........................................................................................................................27
Vergelijking van groepen................................................................................................................................28
Taalanalyse voor diagnostiek.........................................................................................................................29
TARSP............................................................................................................................................................... 30
Volledige TARSP-analyse.................................................................................................................................30
TARSP-SCREENING (P. 91 EN VERDER).......................................................................................................................33
Aanvullende normen 4-6 jaar.........................................................................................................................33
TAALANALYSE IN DE PRAKTIJK.....................................................................................................................................34
Doelen stellen..................................................................................................................................................34
Toelichting op de profielkaart.........................................................................................................................35
VOORBEELD CASUS...................................................................................................................................................35
Voorbeeld hoofddoel.......................................................................................................................................35
Voorbeeld subdoelen......................................................................................................................................35
Voorbeeld plan voor 1 behandeling................................................................................................................36
HOORCOLLEGE 4 TAALANALYSE................................................................................................................... 37
OVERZICHT COLLEGE:................................................................................................................................................37
CYCLUS VAN TAALANALYSE.........................................................................................................................................37
VERGELIJKEN VAN GROEPEN.......................................................................................................................................37
Groepen vergelijken........................................................................................................................................38
MATEN VOOR LEXICALE DIVERSITEIT............................................................................................................................40
LEXICALE DIVERSITEIT (PARKER & BRORSON, 2005).......................................................................................................41
GRAMMATICALE ONTWIKKELING(SSTOORNIS) (HAMMER, 2014)......................................................................................41
, TAALANALYSE
HOORCOLLEGE 1
OVERZICHT COLLEGE 1
Praktische informatiecursus taalanalyse
- Dataverzameling
o Naturalistisch
o Semi-gestructureerd
o Productie-experiment
- Samenvatting in kernwoorden
Cursusdoelen:
- De student beschrijft de basisbegrippen uit de taalanalyse, zodanig dat deze uitgelegd kunnen worden
aan derden en kan wetenschappelijke literatuur over taalanalyse als gevolg hiervan interpreteren.
- De student beredeneert welke rol taalanalyse inneemt in het proces van een taalonderzoek en kiest,
met inachtneming van het onderzoeksdoel en de situatie, een passende taalanalysemethode.
- De student kan een taalsample van een kind transcriberen en coderen, zodat deze ingezet kan worden
om inzicht te krijgen in de morfo-syntactische vaardigheden.
- De student kan de taalvaardigheid van een kind volgens de TARSP-methode analyseren, zodanig dat er
een oordeel over de taalvaardigheid/taalleeftijd kan worden geformuleerd.
CYCLUS VAN TAALANALYSE
Bij het maken van een spontanetaalanalyse anlayseer
je de taal van bv. Een kind.
De eerste stap hierbij is dataverzameling.
DIAGNOSTIEK EN DATAVERZAMELING
Wat kan je doen om het taalniveau (van een kind) in kaart te brengen? (Je probeert zo veel mogelijk informatie
te verzamelen over het kind en zijn/haar taalniveau)
- Anamnese: Informatie vragen aan ouders/ verzorgers, leerkrachten, etc.
- Praten met het kind
- Testen afnemen (schlichting taalbegrip, CELF, PeaBody)
- Observeren (in een natuurlijke situatie: klas, thuis in de praktijd tijdens interactie met ouders.)
- (Spontane) taalanalyse maken!
Jaar 2 kwartaal 4
,INHOUDSOPGAVE
HOORCOLLEGE 1............................................................................................................................................ 3
OVERZICHT COLLEGE 1................................................................................................................................................3
CYCLUS VAN TAALANALYSE...........................................................................................................................................3
DIAGNOSTIEK EN DATAVERZAMELING.............................................................................................................................3
Observaties.......................................................................................................................................................4
(spontane) Taalanalyse.....................................................................................................................................4
VOORBEELDEN...........................................................................................................................................................4
Voorbeeld van een taalsample met het programma CHILDES.........................................................................4
Voorbeeld taalanalyse – praktijk......................................................................................................................5
Voorbeeld taalanalyse – onderzoek..................................................................................................................5
DIAGNOSTISCHE BENADERINGEN...................................................................................................................................5
Normatieve benadering....................................................................................................................................5
Descriptieve benadering (spontane taalgedrag van het kind).........................................................................5
Functionele benadering....................................................................................................................................6
DATAVERZAMELING....................................................................................................................................................6
Naturalistische setting......................................................................................................................................6
Semi-gestructureerde setting............................................................................................................................7
Experimentele setting.......................................................................................................................................8
WAT KAN JE METEN BIJ BABY’S OF KINDEREN?................................................................................................................8
Zuigkracht.........................................................................................................................................................9
Oog- en hoofdbewegingen..............................................................................................................................10
Eye tracking.....................................................................................................................................................11
KERNWOORDEN COLLEGE 1........................................................................................................................................12
HOORCOLLEGE 2 TAALANALYSE................................................................................................................... 13
CYCLUS VAN TAALANALYSE.........................................................................................................................................13
CODEREN................................................................................................................................................................13
Wat is coderen?..............................................................................................................................................13
Wel of niet coderen?.......................................................................................................................................14
Niet coderen – uitleg.......................................................................................................................................14
TAALANALYSE VOOR DIAGNOSTIEK...............................................................................................................................15
Methoden voor spontane taalanalyse (bij kinderen)......................................................................................15
TARSP............................................................................................................................................................... 16
Volledige TARSP-analyse.................................................................................................................................16
TARSP- screening (verkorte versie).................................................................................................................16
Toelichting op de profielkaart.........................................................................................................................17
CODEREN VOLGENS TARSP – ZINSCONSTRUCTIE FASES..................................................................................................18
FAse I: Eenwoordzin........................................................................................................................................18
FAse II: Zinsconstructies (Zc)...........................................................................................................................18
Fase III: Zinsconstructies (Zc)...........................................................................................................................19
Fase IV: Zinsconstructies (Zc)..........................................................................................................................19
Fase V: Zinsconstructies (Zc)...........................................................................................................................20
Fase VI: Zinsconstructies (Zc)..........................................................................................................................20
CODEREN VOLGENS TARSP – VRAAGCONSTRUCTIES......................................................................................................20
WOORDGROEPEN.....................................................................................................................................................21
Coderen volgens TARSP – woordgroepen (blz 63 t/m 72 boek).....................................................................22
VVW..................................................................................................................................................................22
, Verbindingswoorden.......................................................................................................................................22
Voornaamwoorden.........................................................................................................................................22
Woordstructuur...............................................................................................................................................23
CODEREN VOLGENS TARSP.......................................................................................................................................24
KERNCOLLEGE 2.......................................................................................................................................................25
HOORCOLLEGE 3.......................................................................................................................................... 26
DATA ANALYSEREN...................................................................................................................................................26
Maten voor lexicale diversiteit........................................................................................................................27
Vergelijking van groepen................................................................................................................................28
Taalanalyse voor diagnostiek.........................................................................................................................29
TARSP............................................................................................................................................................... 30
Volledige TARSP-analyse.................................................................................................................................30
TARSP-SCREENING (P. 91 EN VERDER).......................................................................................................................33
Aanvullende normen 4-6 jaar.........................................................................................................................33
TAALANALYSE IN DE PRAKTIJK.....................................................................................................................................34
Doelen stellen..................................................................................................................................................34
Toelichting op de profielkaart.........................................................................................................................35
VOORBEELD CASUS...................................................................................................................................................35
Voorbeeld hoofddoel.......................................................................................................................................35
Voorbeeld subdoelen......................................................................................................................................35
Voorbeeld plan voor 1 behandeling................................................................................................................36
HOORCOLLEGE 4 TAALANALYSE................................................................................................................... 37
OVERZICHT COLLEGE:................................................................................................................................................37
CYCLUS VAN TAALANALYSE.........................................................................................................................................37
VERGELIJKEN VAN GROEPEN.......................................................................................................................................37
Groepen vergelijken........................................................................................................................................38
MATEN VOOR LEXICALE DIVERSITEIT............................................................................................................................40
LEXICALE DIVERSITEIT (PARKER & BRORSON, 2005).......................................................................................................41
GRAMMATICALE ONTWIKKELING(SSTOORNIS) (HAMMER, 2014)......................................................................................41
, TAALANALYSE
HOORCOLLEGE 1
OVERZICHT COLLEGE 1
Praktische informatiecursus taalanalyse
- Dataverzameling
o Naturalistisch
o Semi-gestructureerd
o Productie-experiment
- Samenvatting in kernwoorden
Cursusdoelen:
- De student beschrijft de basisbegrippen uit de taalanalyse, zodanig dat deze uitgelegd kunnen worden
aan derden en kan wetenschappelijke literatuur over taalanalyse als gevolg hiervan interpreteren.
- De student beredeneert welke rol taalanalyse inneemt in het proces van een taalonderzoek en kiest,
met inachtneming van het onderzoeksdoel en de situatie, een passende taalanalysemethode.
- De student kan een taalsample van een kind transcriberen en coderen, zodat deze ingezet kan worden
om inzicht te krijgen in de morfo-syntactische vaardigheden.
- De student kan de taalvaardigheid van een kind volgens de TARSP-methode analyseren, zodanig dat er
een oordeel over de taalvaardigheid/taalleeftijd kan worden geformuleerd.
CYCLUS VAN TAALANALYSE
Bij het maken van een spontanetaalanalyse anlayseer
je de taal van bv. Een kind.
De eerste stap hierbij is dataverzameling.
DIAGNOSTIEK EN DATAVERZAMELING
Wat kan je doen om het taalniveau (van een kind) in kaart te brengen? (Je probeert zo veel mogelijk informatie
te verzamelen over het kind en zijn/haar taalniveau)
- Anamnese: Informatie vragen aan ouders/ verzorgers, leerkrachten, etc.
- Praten met het kind
- Testen afnemen (schlichting taalbegrip, CELF, PeaBody)
- Observeren (in een natuurlijke situatie: klas, thuis in de praktijd tijdens interactie met ouders.)
- (Spontane) taalanalyse maken!
