KERNa/c
Samenvatting
Leerjaar 1, periode 3
Zelfmanagement = het zodanig omgaan met de chronische aandoening dat de
aandoening optimaal wordt ingepast in het leven.
Zelfredzaamheid = het vermogen van mensen om zichzelf te redden op alle
levensterreinen met zo min mogelijk professionele ondersteuning en zorg.
Eigen regie = vermogen van een persoon om zelf te bepalen op welke wijze hij het
eigen leven inricht en hoe de zorg en/of begeleiding bij eventuele ziekte daarbij wordt
ingevuld.
Empowerment = iemand tot iets in staat stellen. Het wordt veel gebruikt door
ontwikkelingsorganisaties en dergelijke om aan te geven dat het streven is de
doelgroep in staat te stellen zelf de problemen op te lossen. Je eigen kracht
vergroten.
Herstel = het ontgroeien van de rampzalige gevolgen van de aandoening en de
ontwikkeling van een nieuwe betekenis en een nieuw doel in iemands leven.
Veerkracht = het vermogen om je aan te passen aan stress en tegenslag en daar
misschien zelfs sterker uit te komen.
Chronic Care Model (CCM) = een hulpmiddel voor de ontwikkeling en verbetering
van de chronische zorg. Het model bestaat uit 6 elementen die van invloed zijn op
het resultaat van de zorg:
ondersteuning van zelfmanagement (vergroten zelfredzaamheid patiënt
beslissingsondersteuning (toepassen van evidence-based zorg)
ontwerp van het zorgproces (organiseren van een efficiënte, gecoördineerde
samenwerking)
klinische informatiesystemen (ict-oplossingen)
afstemming op de maatschappij (coördineren van mogelijkheden voor de
patiënt buiten de gezondheidszorg)
gezondheidszorgsysteem (continu verbeteren van de chronische zorg aan de
hand van bewezen strategieën)
Het doel van het model is om zorg voor
chronisch zieken te verbeteren door
goede samenwerking tussen de patiënt
en een team van zorgverleners. Daarbij
is de patiënt goed geïnformeerd en werkt
hij actief mee aan de behandeling. Het
team van zorgverleners is goed
voorbereid en pro-actief. Elk element uit
het Chronic Care Model kan bijdragen
aan het verbeteren van deze zorg. Het
combineren van elementen vergroot de
kans op betere uitkomsten op
patiëntniveau, zoals betere kwaliteit van leven en minder complicaties.
, Generiek Model Zelfmanagement = een
theoretisch raamwerk voor het bevorderen
van zelfmanagement. Het model bevat de
essenties van zelfmanagement en aan welke
onderdelen aandacht kan worden besteed bij
het werken aan zelfmanagement in de
praktijk. Letterlijk centraal in zelfmanagement
staat de mens met een chronische
aandoening die samen met de zorgverlener
vaststelt wat hij zelf kan en wil doen, welke
doelen hij zich wil stellen. De kern van het
model is dus de interactie tussen chronisch
zieke en zorgverlener.
Het generiek model is weergegeven als een
cirkel opgebouwd uit een kern en
verschillende ringen. Elke omliggende ring bevat aspecten van zelfmanagement die
met elkaar samenhangen, die kunnen inwerken op elkaar en op andere ringen en die
van invloed zijn op de dynamiek tussen de chronisch zieke en de zorgverlener in de
kern.
Vier meetinstrumenten om zelfmanagement bij patiënten vast te stellen:
Samenwerken aan gezondheid (PiH-NL). Een vragenlijst die zorgverleners en
patiënten ondersteunt bij het in gang zetten en uitvoeren van zelfmanagement
met twaalf onderwerpen, die (domeinen van) zelfmanagement meten en
inzichtelijk maken welke onderdelen voor patiënten moeilijk zijn.
Patient Activation Measure (PAM). De PAM meet kennis, vaardigheden en
vertrouwen van patiënten in het managen van de eigen gezondheid of ziekte.
Op basis van deze vragenlijst kunnen patiënten in niveaus van
zelfmanagement worden ingedeeld. Bij ieder niveau hoort een passend
aanbod aan ondersteuning.
Self Management Screeninginstrument (SeMaS). Deze (digitale) vragenlijst
bestaat uit 26 vragen over de ernst van de ziekte, opleiding, functionele
status, pc-vaardigheden, vaardigheden in groepen, vaardigheden bij zelfzorg,
locus of control (legt iemand de controle bij zichzelf of buiten zichzelf),
eigeneffectiviteit, sociale steun, coping, angst en depressie. De patiënt vult
deze vragenlijst in.
Het Nijmegen Clinical Screening Instrument (NCSI)/de Patiënten profielkaart.
Een korte vragenlijst over vier domeinen (lichamelijk functioneren,
symptomen, lichamelijke beperkingen en kwaliteit van leven) voor COPD-
patiënten. De patiënt vult de vragenlijst samen met de zorgverlener in. Het
instrument maakt duidelijk welke problemen en zorgvragen de patiënt ervaart
en hoe ernstig deze problemen zijn.
Gezondheidsdeterminanten = factoren die de gezondheid beïnvloeden. De factoren
zijn onder te verdelen in persoonsgebonden factoren, leefstijl en de fysieke en
sociale omgeving.
Persoonsgebonden determinanten kunnen genetisch en/of verworven worden
in de loop van het leven. Deze factoren ontwikkelen zich vaak via een
wisselwerking tussen genen, leefstijl en omgevingsfactoren. Voorbeelden zijn
bloeddruk, serumcholesterol en overgewicht.
Samenvatting
Leerjaar 1, periode 3
Zelfmanagement = het zodanig omgaan met de chronische aandoening dat de
aandoening optimaal wordt ingepast in het leven.
Zelfredzaamheid = het vermogen van mensen om zichzelf te redden op alle
levensterreinen met zo min mogelijk professionele ondersteuning en zorg.
Eigen regie = vermogen van een persoon om zelf te bepalen op welke wijze hij het
eigen leven inricht en hoe de zorg en/of begeleiding bij eventuele ziekte daarbij wordt
ingevuld.
Empowerment = iemand tot iets in staat stellen. Het wordt veel gebruikt door
ontwikkelingsorganisaties en dergelijke om aan te geven dat het streven is de
doelgroep in staat te stellen zelf de problemen op te lossen. Je eigen kracht
vergroten.
Herstel = het ontgroeien van de rampzalige gevolgen van de aandoening en de
ontwikkeling van een nieuwe betekenis en een nieuw doel in iemands leven.
Veerkracht = het vermogen om je aan te passen aan stress en tegenslag en daar
misschien zelfs sterker uit te komen.
Chronic Care Model (CCM) = een hulpmiddel voor de ontwikkeling en verbetering
van de chronische zorg. Het model bestaat uit 6 elementen die van invloed zijn op
het resultaat van de zorg:
ondersteuning van zelfmanagement (vergroten zelfredzaamheid patiënt
beslissingsondersteuning (toepassen van evidence-based zorg)
ontwerp van het zorgproces (organiseren van een efficiënte, gecoördineerde
samenwerking)
klinische informatiesystemen (ict-oplossingen)
afstemming op de maatschappij (coördineren van mogelijkheden voor de
patiënt buiten de gezondheidszorg)
gezondheidszorgsysteem (continu verbeteren van de chronische zorg aan de
hand van bewezen strategieën)
Het doel van het model is om zorg voor
chronisch zieken te verbeteren door
goede samenwerking tussen de patiënt
en een team van zorgverleners. Daarbij
is de patiënt goed geïnformeerd en werkt
hij actief mee aan de behandeling. Het
team van zorgverleners is goed
voorbereid en pro-actief. Elk element uit
het Chronic Care Model kan bijdragen
aan het verbeteren van deze zorg. Het
combineren van elementen vergroot de
kans op betere uitkomsten op
patiëntniveau, zoals betere kwaliteit van leven en minder complicaties.
, Generiek Model Zelfmanagement = een
theoretisch raamwerk voor het bevorderen
van zelfmanagement. Het model bevat de
essenties van zelfmanagement en aan welke
onderdelen aandacht kan worden besteed bij
het werken aan zelfmanagement in de
praktijk. Letterlijk centraal in zelfmanagement
staat de mens met een chronische
aandoening die samen met de zorgverlener
vaststelt wat hij zelf kan en wil doen, welke
doelen hij zich wil stellen. De kern van het
model is dus de interactie tussen chronisch
zieke en zorgverlener.
Het generiek model is weergegeven als een
cirkel opgebouwd uit een kern en
verschillende ringen. Elke omliggende ring bevat aspecten van zelfmanagement die
met elkaar samenhangen, die kunnen inwerken op elkaar en op andere ringen en die
van invloed zijn op de dynamiek tussen de chronisch zieke en de zorgverlener in de
kern.
Vier meetinstrumenten om zelfmanagement bij patiënten vast te stellen:
Samenwerken aan gezondheid (PiH-NL). Een vragenlijst die zorgverleners en
patiënten ondersteunt bij het in gang zetten en uitvoeren van zelfmanagement
met twaalf onderwerpen, die (domeinen van) zelfmanagement meten en
inzichtelijk maken welke onderdelen voor patiënten moeilijk zijn.
Patient Activation Measure (PAM). De PAM meet kennis, vaardigheden en
vertrouwen van patiënten in het managen van de eigen gezondheid of ziekte.
Op basis van deze vragenlijst kunnen patiënten in niveaus van
zelfmanagement worden ingedeeld. Bij ieder niveau hoort een passend
aanbod aan ondersteuning.
Self Management Screeninginstrument (SeMaS). Deze (digitale) vragenlijst
bestaat uit 26 vragen over de ernst van de ziekte, opleiding, functionele
status, pc-vaardigheden, vaardigheden in groepen, vaardigheden bij zelfzorg,
locus of control (legt iemand de controle bij zichzelf of buiten zichzelf),
eigeneffectiviteit, sociale steun, coping, angst en depressie. De patiënt vult
deze vragenlijst in.
Het Nijmegen Clinical Screening Instrument (NCSI)/de Patiënten profielkaart.
Een korte vragenlijst over vier domeinen (lichamelijk functioneren,
symptomen, lichamelijke beperkingen en kwaliteit van leven) voor COPD-
patiënten. De patiënt vult de vragenlijst samen met de zorgverlener in. Het
instrument maakt duidelijk welke problemen en zorgvragen de patiënt ervaart
en hoe ernstig deze problemen zijn.
Gezondheidsdeterminanten = factoren die de gezondheid beïnvloeden. De factoren
zijn onder te verdelen in persoonsgebonden factoren, leefstijl en de fysieke en
sociale omgeving.
Persoonsgebonden determinanten kunnen genetisch en/of verworven worden
in de loop van het leven. Deze factoren ontwikkelen zich vaak via een
wisselwerking tussen genen, leefstijl en omgevingsfactoren. Voorbeelden zijn
bloeddruk, serumcholesterol en overgewicht.
