Hoofdstuk 5 - MVO, corporate governance en ethisch handelen
Vanaf 5.1.1 Ben je bekend met de belangrijkste begrippen op het gebied van maatschappelijke
verantwoordelijkheid, sociale ondernemingen en duurzame ontwikkeling.
5.1.1 Twee zienswijzen maatschappelijke verantwoordelijkheid
Klassieke zienswijze Sociaaleconomische zienswijze
Winst maken omdat de aandeelhouder de Niet alleen verantwoordelijk voor de winst,
belangrijkste stakeholder is. maar ook voor een positieve bijdrage aan
de samenleving.
Kan worden vergeleken met Angelsaksisch Kan worden vergeleken met Rijnlands
denken. denken.
5.1.2 Sociale ondernemingen
Social Enterprise (sociale ondernemingen) heeft 4 kenmerken:
1. Primair een maatschappelijke missie.
2. Realiseert de missie als een zelfstandige onderneming die een product of dienst levert.
3. Is financieel zelfvoorzienend en dus iet afhankelijk van giften of subsidies.
4. Is sociaal in de wijze waarop de onderneming wordt gevoerd. De organisatie heeft een
evenwichtige zeggenschap, is zich bewust van de ecologische voetafdruk van de
organisatie en de financiële doelen zijn gericht op het vergroten van de maatschappelijke
impact.
De sociale onderneming ligt dus tussen een goede-doelen organisatie en een commerciële
onderneming in. Een sociale onderneming heeft als doel een maatschappelijk probleem
op te lossen en daardoor een maatschappelijke meerwaarde te creëren.
Theory of Change => Het model dat een sociale onderneming nodig heeft om tot een
bepaalde verandering in de maatschappij te komen. In dit model beschrijft de onderneming
hoe ze tot een bepaalde verandering wil komen.
5.1.3 Duurzame ontwikkeling
Duurzame ontwikkeling => Een ontwikkeling die aansluit op de behoeften van het heden
zonder het vermogen van toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in
gevaar te brengen, aldus de definitie van de VN-commissie Brundtland uit 1987.
Er is sprake van duurzame ontwikkeling als er een evenwicht is tussen ecologische,
economische en sociale belangen.
Drie belangrijke ontwikkelingen op het gebied van duurzame ontwikkeling:
1. Duurzame ontwikkeldoelen van de Verenigde Naties (2015-2030).
2. Het Klimaatverdrag van Parijs (2015).
3. Duurzame ontwikkeling op het gebied van consumeren.
De Verenigde Naties heeft 17 Duurzame Ontwikkeldoelen (2015-2030) geformuleerd. Deze
worden Sustainable Development Goals (SDG’s) genoemd.
, In 2015 is er een klimaatverdrag opgesteld in Parijs. De belangrijkste punten van het
klimaatakkoord zijn:
▪ De gemiddelde temperatuur op aarde mag niet meer stijgen dan 2 graden.
▪ De landen zullen hun best doen om de uitstoot van broeikasgassen en schadelijke stoffen
te verminderen.
▪ Alle partijen moeten financieel bijdragen aan het verlagen van de hoeveelheid
broeikasgassen en onderzoek doen naar de klimaatbestendige ontwikkelingen.
▪ Armere landen moeten financieel geholpen worden zodat zij ook de klimaatdoelstellingen
kunnen halen.
▪ Het verdrag is bindend en alle landen verplichten zich om dit na te leven.
OESO => Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling is een
samenwerkingsverband van 36 landen om sociaal en economisch beleid te bespreken, te
bestuderen en te coördineren. De aangesloten landen proberen gezamenlijke problemen op
te lossen en trachten internationaal beleid af te stemmen.
Duurzame ontwikkeling op het gebied van consumeren gaat op dit moment vooral over
landbouwinnovatie, alternatieve voeding, ecovenience en reconomie.
▪ Landbouwinnovatie: In 2050 9 miljard mensen op de wereld! Er wordt gezocht naar
nieuwe teeltmethoden, omdat de vraag naar landbouwproducten en vlees waarschijnlijk
zal verdubbelen.
▪ Alternatieve voeding: aanpassen voedingspatroon => insecten, veganistisch voedsel,
synthetisch vlees.
▪ Ecovenience: combineren van milieuvriendelijke producten en gemak (vermijden van
verpakkingsmateriaal)
▪ Reconomie: staat voor recycle-economie
Vanaf 5.1.1 Ben je bekend met de belangrijkste begrippen op het gebied van maatschappelijke
verantwoordelijkheid, sociale ondernemingen en duurzame ontwikkeling.
5.1.1 Twee zienswijzen maatschappelijke verantwoordelijkheid
Klassieke zienswijze Sociaaleconomische zienswijze
Winst maken omdat de aandeelhouder de Niet alleen verantwoordelijk voor de winst,
belangrijkste stakeholder is. maar ook voor een positieve bijdrage aan
de samenleving.
Kan worden vergeleken met Angelsaksisch Kan worden vergeleken met Rijnlands
denken. denken.
5.1.2 Sociale ondernemingen
Social Enterprise (sociale ondernemingen) heeft 4 kenmerken:
1. Primair een maatschappelijke missie.
2. Realiseert de missie als een zelfstandige onderneming die een product of dienst levert.
3. Is financieel zelfvoorzienend en dus iet afhankelijk van giften of subsidies.
4. Is sociaal in de wijze waarop de onderneming wordt gevoerd. De organisatie heeft een
evenwichtige zeggenschap, is zich bewust van de ecologische voetafdruk van de
organisatie en de financiële doelen zijn gericht op het vergroten van de maatschappelijke
impact.
De sociale onderneming ligt dus tussen een goede-doelen organisatie en een commerciële
onderneming in. Een sociale onderneming heeft als doel een maatschappelijk probleem
op te lossen en daardoor een maatschappelijke meerwaarde te creëren.
Theory of Change => Het model dat een sociale onderneming nodig heeft om tot een
bepaalde verandering in de maatschappij te komen. In dit model beschrijft de onderneming
hoe ze tot een bepaalde verandering wil komen.
5.1.3 Duurzame ontwikkeling
Duurzame ontwikkeling => Een ontwikkeling die aansluit op de behoeften van het heden
zonder het vermogen van toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in
gevaar te brengen, aldus de definitie van de VN-commissie Brundtland uit 1987.
Er is sprake van duurzame ontwikkeling als er een evenwicht is tussen ecologische,
economische en sociale belangen.
Drie belangrijke ontwikkelingen op het gebied van duurzame ontwikkeling:
1. Duurzame ontwikkeldoelen van de Verenigde Naties (2015-2030).
2. Het Klimaatverdrag van Parijs (2015).
3. Duurzame ontwikkeling op het gebied van consumeren.
De Verenigde Naties heeft 17 Duurzame Ontwikkeldoelen (2015-2030) geformuleerd. Deze
worden Sustainable Development Goals (SDG’s) genoemd.
, In 2015 is er een klimaatverdrag opgesteld in Parijs. De belangrijkste punten van het
klimaatakkoord zijn:
▪ De gemiddelde temperatuur op aarde mag niet meer stijgen dan 2 graden.
▪ De landen zullen hun best doen om de uitstoot van broeikasgassen en schadelijke stoffen
te verminderen.
▪ Alle partijen moeten financieel bijdragen aan het verlagen van de hoeveelheid
broeikasgassen en onderzoek doen naar de klimaatbestendige ontwikkelingen.
▪ Armere landen moeten financieel geholpen worden zodat zij ook de klimaatdoelstellingen
kunnen halen.
▪ Het verdrag is bindend en alle landen verplichten zich om dit na te leven.
OESO => Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling is een
samenwerkingsverband van 36 landen om sociaal en economisch beleid te bespreken, te
bestuderen en te coördineren. De aangesloten landen proberen gezamenlijke problemen op
te lossen en trachten internationaal beleid af te stemmen.
Duurzame ontwikkeling op het gebied van consumeren gaat op dit moment vooral over
landbouwinnovatie, alternatieve voeding, ecovenience en reconomie.
▪ Landbouwinnovatie: In 2050 9 miljard mensen op de wereld! Er wordt gezocht naar
nieuwe teeltmethoden, omdat de vraag naar landbouwproducten en vlees waarschijnlijk
zal verdubbelen.
▪ Alternatieve voeding: aanpassen voedingspatroon => insecten, veganistisch voedsel,
synthetisch vlees.
▪ Ecovenience: combineren van milieuvriendelijke producten en gemak (vermijden van
verpakkingsmateriaal)
▪ Reconomie: staat voor recycle-economie