Eindopdracht Media Narratieven Analyse
Naam:
Studentnummer:
1. Vraag
Seriemoord is een modern verschijnsel dat diepgeworteld is in de structuren en processen van
de hedendaagse samenleving. Het is een fenomeen dat niet alleen draait om individuele
psychopathologie, maar daarnaast ook een reflectie is van bredere maatschappelijke en
culturele processen (Haggerty, 2009).
Een land dat vaak wordt gelinkt aan dit verschijnsel is de Verenigde Staten. Er werd
dan ook lang gedacht dat het een fenomeen betrof dat te danken was aan de inrichting van de
Amerikaanse samenleving en uniek was voor alleen deze samenleving (Haggerty, 2009).
Daarenboven kunnen de meest bekende seriemoordenaars in dit land worden gevonden. Denk
daarbij aan bijvoorbeeld Jeffrey Dahmer of Ted Bundy (Harrrison et al., 2015).
Maar een categorie seriemoordenaars die vaak onderbelicht blijft, bestaat uit
vrouwelijke seriemoordenaars. Weinig mensen zijn bekend met deze zeldzame vorm van
seriemoordenaars en er is dan ook relatief weinig onderzoek naar gedaan (Silvio et al., 2006).
Bovendien zijn bestaande typologieën voornamelijk gericht op de man, terwijl verscheidend
onderzoek aantoont dat zij vaak verschillen van hun mannelijke tegenhanger in motieven,
methodologieën en slachtofferkeuze (Silvio et al., 2006; Miller, 2014; Wilson & Hilton,
2015; Gurian, 2017; Wilson & Hilton, 1998).
Desalniettemin betreft seriemoord wel een onderwerp waar veel over wordt bericht in
de media. Het is volgens Haggerty (2009) dan ook een concept dat kan worden gezien in de
context van moderniteit en media. Maar aangezien vrouwelijke seriemoordenaars vaak
afwijken van het stereotiepe beeld, is de media-aandacht die zij krijgen mogelijk uniek. Deze
unieke aandacht kan zowel worden beïnvloed door de zeldzaamheid van hun misdaden als
door diepgewortelde culturele vooroordelen. Deze studie probeert dan ook inzicht te bieden
in de ingewikkelde wisselwerking tussen media, gender en seriemoord, door de
krantenberichtgeving over vrouwelijke seriemoordenaars in de Verenigde Staten te
onderzoeken. De onderzoeksvraag luidt daarbij ‘Op welke manier berichten krantenartikelen
over vrouwelijke seriemoordenaars in de Verenigde Staten?’
2. Data
Voor deze analyse is gebruik gemaakt van zowel wetenschappelijke literatuur als
mediaberichten. In de literatuurlijst is deze verzameling van bronnen weergegeven.
Om een duidelijk beeld te krijgen over wat er in de wetenschap bekend is, is er een
verzameling van wetenschappelijke artikelen aangelegd. Daarbij is gebruik gemaakt van de
zoekmachine Web of Science. Hierin is, met behulp van Boleaanse operatoren, de volgende
zoekopdracht uitgevoerd:
("serial killing" OR "serial killer" OR "serial killers") AND (US OR "United States"
OR America OR American OR USA) AND (female OR women OR woman OR
girls)
Deze zoekopdracht leverde 48 resultaten op die zijn beoordeeld op hun relevantie. De
inclusiecriteria daarbij waren ‘Engelstalige’, ‘collegiaal-getoetste’, ‘wetenschappelijke
1
, artikelen’ over ‘vrouwelijke seriemoordenaars in de Verenigde Staten’. Het enige
exclusiecriterium betrof ‘casestudies’.
Artikelen werden eerst beoordeeld op basis van de titel, vervolgens op basis van de
samenvatting en ten slotte is van 10 artikelen de volledige tekst beoordeeld. Hierna bleven 5
artikelen over die gebruikt zijn in de onderhavige analyse.
Verder is voor de analyse gebruikgemaakt van mediaberichten. Dit onderzoek richt zich op
krantenberichten omdat deze een meer formele en gestructureerde benadering van
nieuwsberichtgeving hanteren, wat een duidelijker beeld kan geven van de wijze waarop
bericht wordt gegeven. Bij de zoektocht is gebruik gemaakt van Nexis Uni. In dit programma
is, met behulp van Boleaanse operatoren en filters, de volgende zoekopdracht uitgevoerd:
(“Female serial killer”) AND (American)
Taal: English
Publicatietype: Newspapers
Georafie: North-America, United States
Deze zoekopdracht leverde 602 resultaten op die wederom zijn beoordeeld op basis van titel,
samenvatting en volledige tekst, met als inclusiecriterium dat het over ‘vrouwelijke
seriemoordenaars in de Verenigde Staten’ diende te gaan. Ook is gedurende de beoordeling
besloten om nog een exclusiecriterium toe te voegen: het diende niet te gaan om
krantenberichten over films, televisieseries en boeken over vrouwelijke seriemoordenaars,
aangezien deze de manier van berichtgeven mogelijk direct overnemen van de andere
mediavormen en daarmee geen goede representatie bieden over de wijze waarop kranten
berichtgeven. Hierna bleven uiteindelijk 25 krantenberichten over voor de analyse.
3. Analyse
Voor het analyseren van de geselecteerde krantenberichten is gebruikt gemaakt van het
programma Taguette. Hierbij is begonnen met open coderen, waarbij al lezend codes worden
toegekend aan tekstsegmenten. Vervolgens is er axiaal gecodeerd, waarbij de relatie tussen
codes is geanalyseerd, om de codes vervolgens opnieuw te ordenen. In Tabel 1 (zie appendix)
zijn alles codes en hun bijbehorende frequentie weergeven. Ook is hier te zien welke
coderingen samen zijn gevoegd in een codegroep.
Bij het open coderen zijn 52 uiteenlopende codes toegekend aan de krantenberichten.
Deze codes zijn bij het axiaal coderen opnieuw doorgenomen en opnieuw geordend. Daarbij
viel op dat sommige codes heel laag zaten in hun frequentie of voor een groot deel
overeenkwamen met een andere code. Op basis daarvan zijn er 15 nieuwe codes aangemaakt.
Deze zijn te zien in het rechter gedeelte van Tabel 1. Van deze nieuwe codes zijn er 12
codegroepen gemaakt, bestaand uit een combinatie van codes van de open codering.
Daarnaast zijn 3 codes (Boeken/Films/TV, Bijnamen en Opsporing/arrestatie) hetzelfde
gebleven. Deze konden niet ondergebracht worden in een codegroep.
Voorts is besloten om één codering te verwijderen. Dit betreft de code ‘slechte
gevangenisbehandeling’. De frequentie hiervan was laag en kwam bovendien uit slechts één
artikel. Deze codering zou daarmee niet relevant zijn geweest voor de resultaten.
4. Resultaten
Bij de analyse is gefocust op de manier van berichtgeving van kranten over vrouwelijke
seriemoordenaars in de Verenigde Staten. Daarbij blijkt dat er in krantenartikelen op veel
verschillende manieren wordt bericht en vallen een aantal dingen op.
2
Naam:
Studentnummer:
1. Vraag
Seriemoord is een modern verschijnsel dat diepgeworteld is in de structuren en processen van
de hedendaagse samenleving. Het is een fenomeen dat niet alleen draait om individuele
psychopathologie, maar daarnaast ook een reflectie is van bredere maatschappelijke en
culturele processen (Haggerty, 2009).
Een land dat vaak wordt gelinkt aan dit verschijnsel is de Verenigde Staten. Er werd
dan ook lang gedacht dat het een fenomeen betrof dat te danken was aan de inrichting van de
Amerikaanse samenleving en uniek was voor alleen deze samenleving (Haggerty, 2009).
Daarenboven kunnen de meest bekende seriemoordenaars in dit land worden gevonden. Denk
daarbij aan bijvoorbeeld Jeffrey Dahmer of Ted Bundy (Harrrison et al., 2015).
Maar een categorie seriemoordenaars die vaak onderbelicht blijft, bestaat uit
vrouwelijke seriemoordenaars. Weinig mensen zijn bekend met deze zeldzame vorm van
seriemoordenaars en er is dan ook relatief weinig onderzoek naar gedaan (Silvio et al., 2006).
Bovendien zijn bestaande typologieën voornamelijk gericht op de man, terwijl verscheidend
onderzoek aantoont dat zij vaak verschillen van hun mannelijke tegenhanger in motieven,
methodologieën en slachtofferkeuze (Silvio et al., 2006; Miller, 2014; Wilson & Hilton,
2015; Gurian, 2017; Wilson & Hilton, 1998).
Desalniettemin betreft seriemoord wel een onderwerp waar veel over wordt bericht in
de media. Het is volgens Haggerty (2009) dan ook een concept dat kan worden gezien in de
context van moderniteit en media. Maar aangezien vrouwelijke seriemoordenaars vaak
afwijken van het stereotiepe beeld, is de media-aandacht die zij krijgen mogelijk uniek. Deze
unieke aandacht kan zowel worden beïnvloed door de zeldzaamheid van hun misdaden als
door diepgewortelde culturele vooroordelen. Deze studie probeert dan ook inzicht te bieden
in de ingewikkelde wisselwerking tussen media, gender en seriemoord, door de
krantenberichtgeving over vrouwelijke seriemoordenaars in de Verenigde Staten te
onderzoeken. De onderzoeksvraag luidt daarbij ‘Op welke manier berichten krantenartikelen
over vrouwelijke seriemoordenaars in de Verenigde Staten?’
2. Data
Voor deze analyse is gebruik gemaakt van zowel wetenschappelijke literatuur als
mediaberichten. In de literatuurlijst is deze verzameling van bronnen weergegeven.
Om een duidelijk beeld te krijgen over wat er in de wetenschap bekend is, is er een
verzameling van wetenschappelijke artikelen aangelegd. Daarbij is gebruik gemaakt van de
zoekmachine Web of Science. Hierin is, met behulp van Boleaanse operatoren, de volgende
zoekopdracht uitgevoerd:
("serial killing" OR "serial killer" OR "serial killers") AND (US OR "United States"
OR America OR American OR USA) AND (female OR women OR woman OR
girls)
Deze zoekopdracht leverde 48 resultaten op die zijn beoordeeld op hun relevantie. De
inclusiecriteria daarbij waren ‘Engelstalige’, ‘collegiaal-getoetste’, ‘wetenschappelijke
1
, artikelen’ over ‘vrouwelijke seriemoordenaars in de Verenigde Staten’. Het enige
exclusiecriterium betrof ‘casestudies’.
Artikelen werden eerst beoordeeld op basis van de titel, vervolgens op basis van de
samenvatting en ten slotte is van 10 artikelen de volledige tekst beoordeeld. Hierna bleven 5
artikelen over die gebruikt zijn in de onderhavige analyse.
Verder is voor de analyse gebruikgemaakt van mediaberichten. Dit onderzoek richt zich op
krantenberichten omdat deze een meer formele en gestructureerde benadering van
nieuwsberichtgeving hanteren, wat een duidelijker beeld kan geven van de wijze waarop
bericht wordt gegeven. Bij de zoektocht is gebruik gemaakt van Nexis Uni. In dit programma
is, met behulp van Boleaanse operatoren en filters, de volgende zoekopdracht uitgevoerd:
(“Female serial killer”) AND (American)
Taal: English
Publicatietype: Newspapers
Georafie: North-America, United States
Deze zoekopdracht leverde 602 resultaten op die wederom zijn beoordeeld op basis van titel,
samenvatting en volledige tekst, met als inclusiecriterium dat het over ‘vrouwelijke
seriemoordenaars in de Verenigde Staten’ diende te gaan. Ook is gedurende de beoordeling
besloten om nog een exclusiecriterium toe te voegen: het diende niet te gaan om
krantenberichten over films, televisieseries en boeken over vrouwelijke seriemoordenaars,
aangezien deze de manier van berichtgeven mogelijk direct overnemen van de andere
mediavormen en daarmee geen goede representatie bieden over de wijze waarop kranten
berichtgeven. Hierna bleven uiteindelijk 25 krantenberichten over voor de analyse.
3. Analyse
Voor het analyseren van de geselecteerde krantenberichten is gebruikt gemaakt van het
programma Taguette. Hierbij is begonnen met open coderen, waarbij al lezend codes worden
toegekend aan tekstsegmenten. Vervolgens is er axiaal gecodeerd, waarbij de relatie tussen
codes is geanalyseerd, om de codes vervolgens opnieuw te ordenen. In Tabel 1 (zie appendix)
zijn alles codes en hun bijbehorende frequentie weergeven. Ook is hier te zien welke
coderingen samen zijn gevoegd in een codegroep.
Bij het open coderen zijn 52 uiteenlopende codes toegekend aan de krantenberichten.
Deze codes zijn bij het axiaal coderen opnieuw doorgenomen en opnieuw geordend. Daarbij
viel op dat sommige codes heel laag zaten in hun frequentie of voor een groot deel
overeenkwamen met een andere code. Op basis daarvan zijn er 15 nieuwe codes aangemaakt.
Deze zijn te zien in het rechter gedeelte van Tabel 1. Van deze nieuwe codes zijn er 12
codegroepen gemaakt, bestaand uit een combinatie van codes van de open codering.
Daarnaast zijn 3 codes (Boeken/Films/TV, Bijnamen en Opsporing/arrestatie) hetzelfde
gebleven. Deze konden niet ondergebracht worden in een codegroep.
Voorts is besloten om één codering te verwijderen. Dit betreft de code ‘slechte
gevangenisbehandeling’. De frequentie hiervan was laag en kwam bovendien uit slechts één
artikel. Deze codering zou daarmee niet relevant zijn geweest voor de resultaten.
4. Resultaten
Bij de analyse is gefocust op de manier van berichtgeving van kranten over vrouwelijke
seriemoordenaars in de Verenigde Staten. Daarbij blijkt dat er in krantenartikelen op veel
verschillende manieren wordt bericht en vallen een aantal dingen op.
2
