Klimaatverandering: terrestrische ecosystemen en klimaatverandering
De koolstofcyclus en klimaatfeedbacks – inleiding
Links: de mens stoot CO2 uit via het verbranden van fossiele grondsto9en, landbouw, ontbossing, …
Rechts: hier zie je hoeveel er van elks is gebeurd. Als al de CO2, sinds 1850, in de atmosfeer was
gebleven zou er 600 ppm aan CO2 geweest zijn en zou de aarde al 2°C zijn opgewarmd. Dit is nog niet
het geval. We zitten nu ongeveer aan een 420 ppm (= airbone fraction, de menselijke emissies die in
de atmosfeer blijven).
De reden dat het niet 600 ppm is, is omdat het land en de oceanen een groot deel van de CO2, die we
hebben uitgestoten, hebben geabsorbeerd.
Oceanen hebben 25% van de emissies geabsorbeerd. (Wordt opgelost in het oceaanwater)
De aarde heeft 30% van de emissies geabsorbeerd, vooral door bossen.
Ecosystemen zorgen voor meer dan de helft van de opname van CO2 die is uitgestoten (= sinks).
Soorten terrestrische ecosystemen
= grote biomen
• Boreale bossen/taiga (roze zone): in het
noorden vlak onder de poolcirkel. Dit zijn
dunnere, minder dense bomen omdat het veel
kouder is, deze groeien niet goed.
• Gematigde bossen (rode zone)
• Tropische bossen (groene zone): voornamelijk
rond de evenaar. Gigantische bomen, veel
vegetatie onder de bomen, heel dichte
wouden.
• Woestijn
• Savanne
• Grasland
,Koolstofreservoirs – verspreiding en hotspots
Koolstof in planten: er is veel meer koolstof in de tropische bossen, dan in de boreale bossen. Veel
meer biomassa in de tropen.
Koolstof in de bodem: vooral koolstof in de noordelijke gebieden, waar zich vaak permafrost bevindt
en veengronden, die veel koolstof vasthouden. Hier is koolstof opgeslagen als dood organisch
materiaal.
Koolstof in planten en bomen samenstellen van ecosystemen. De tropen en noordelijke bossen zijn de
plekken waar de meeste koolstof zich bevind.
,De koolstofcyclus
Koolstof wordt continue uitgewisseld met de atmosfeer.
Er wordt jaarlijks 122 gigaton CO2 opgenomen door planten in de vorm van fotosynthese. Van deze 122
gigaton wordt er snel de helft afgeven door respiratie van de planten. Dus een groot deel dat de planten
opnemen, geven ze ook vrij snel terug af.
Er wordt ook 60 gigaton afgegeven door bodemrespiratie, ontbinding van organisch materiaal.
De hoeveelheid koolstof die wordt opgenomen, is ook de hoeveelheid die wordt afgegeven.
De uitwisseling is veel groter dan de hoeveelheid koolstof die wij jaarlijks in de atmosfeer brengen door
verbranding van fossiele grondsto9en.
We zien nu dat de fotosynthese iets groter is dan de som van die respiratie fluxen. Netto CO2 is
opgeslagen via fotosynthese.
Stel dat dit zou omdraaien, dat er meer CO2 wordt vrijgegeven door respiratie, dan fotosynthese gaan
de ecosystemen een bron worden van CO2 en zullen ze de klimaatverandering gaan versterken.
, CO2 sources en sinks
Actuele cijfers over de bronnen van CO2 en de sinks (opslagplaatsen) van CO2.
We stoten jaarlijks ongeveer 11 gigaton koolstof uit en daarvan wordt 1/4de opgenomen door de
oceanen, 30% door het land en in de atmosfeer blijft er dan nog 48% over.
In de loop der jaren is dit niet altijd hetzelfde, geweest want onze uitstoot is nooit hetzelfde geweest.
De koolstofcyclus en klimaatfeedbacks – inleiding
Links: de mens stoot CO2 uit via het verbranden van fossiele grondsto9en, landbouw, ontbossing, …
Rechts: hier zie je hoeveel er van elks is gebeurd. Als al de CO2, sinds 1850, in de atmosfeer was
gebleven zou er 600 ppm aan CO2 geweest zijn en zou de aarde al 2°C zijn opgewarmd. Dit is nog niet
het geval. We zitten nu ongeveer aan een 420 ppm (= airbone fraction, de menselijke emissies die in
de atmosfeer blijven).
De reden dat het niet 600 ppm is, is omdat het land en de oceanen een groot deel van de CO2, die we
hebben uitgestoten, hebben geabsorbeerd.
Oceanen hebben 25% van de emissies geabsorbeerd. (Wordt opgelost in het oceaanwater)
De aarde heeft 30% van de emissies geabsorbeerd, vooral door bossen.
Ecosystemen zorgen voor meer dan de helft van de opname van CO2 die is uitgestoten (= sinks).
Soorten terrestrische ecosystemen
= grote biomen
• Boreale bossen/taiga (roze zone): in het
noorden vlak onder de poolcirkel. Dit zijn
dunnere, minder dense bomen omdat het veel
kouder is, deze groeien niet goed.
• Gematigde bossen (rode zone)
• Tropische bossen (groene zone): voornamelijk
rond de evenaar. Gigantische bomen, veel
vegetatie onder de bomen, heel dichte
wouden.
• Woestijn
• Savanne
• Grasland
,Koolstofreservoirs – verspreiding en hotspots
Koolstof in planten: er is veel meer koolstof in de tropische bossen, dan in de boreale bossen. Veel
meer biomassa in de tropen.
Koolstof in de bodem: vooral koolstof in de noordelijke gebieden, waar zich vaak permafrost bevindt
en veengronden, die veel koolstof vasthouden. Hier is koolstof opgeslagen als dood organisch
materiaal.
Koolstof in planten en bomen samenstellen van ecosystemen. De tropen en noordelijke bossen zijn de
plekken waar de meeste koolstof zich bevind.
,De koolstofcyclus
Koolstof wordt continue uitgewisseld met de atmosfeer.
Er wordt jaarlijks 122 gigaton CO2 opgenomen door planten in de vorm van fotosynthese. Van deze 122
gigaton wordt er snel de helft afgeven door respiratie van de planten. Dus een groot deel dat de planten
opnemen, geven ze ook vrij snel terug af.
Er wordt ook 60 gigaton afgegeven door bodemrespiratie, ontbinding van organisch materiaal.
De hoeveelheid koolstof die wordt opgenomen, is ook de hoeveelheid die wordt afgegeven.
De uitwisseling is veel groter dan de hoeveelheid koolstof die wij jaarlijks in de atmosfeer brengen door
verbranding van fossiele grondsto9en.
We zien nu dat de fotosynthese iets groter is dan de som van die respiratie fluxen. Netto CO2 is
opgeslagen via fotosynthese.
Stel dat dit zou omdraaien, dat er meer CO2 wordt vrijgegeven door respiratie, dan fotosynthese gaan
de ecosystemen een bron worden van CO2 en zullen ze de klimaatverandering gaan versterken.
, CO2 sources en sinks
Actuele cijfers over de bronnen van CO2 en de sinks (opslagplaatsen) van CO2.
We stoten jaarlijks ongeveer 11 gigaton koolstof uit en daarvan wordt 1/4de opgenomen door de
oceanen, 30% door het land en in de atmosfeer blijft er dan nog 48% over.
In de loop der jaren is dit niet altijd hetzelfde, geweest want onze uitstoot is nooit hetzelfde geweest.
