Mensenrechten: lesnotities
Mensenrechten van Vluchtelingen en
Internally Displaced Persons
Universiteit Gent, woensdag 15 mei 2019
Yves Haeck
, Inhoudstafel
I. Begrippen en cijfers
II. Vluchtelingen in internationaal recht,
en hun rechten
III. Ontheemden in internationaal recht,
en hun rechten
IV. EU, EVRM en vluchtelingen
(cijfers van officiële EU organen)
, Begrippen ‘migratie’ en ‘migrant’
Migrant?
asielzoekers vluchtelingen
economische
staatlozen
migranten
onregelmatige
ontheemden
migranten transmigrant
Wat is een migrant? Wat betekent migratie?
Brede term
Personen verplaatsen zich (binnen een bepaald land/bepaalde staat of van de ene naar de
andere staat of van ene continent naar het andere)
Ongeacht motief, grootte van de groep
2 soorten migratie:
⬧ Vrijwillig
⬧ Gedwongen
Juridisch gezien is een Erasmusstudent een migrant (van ene regio naar de andere regio om
bv. te studeren)
Migrant is overkoepelend begrip en allerlei termen daaronder (= “paraplu-begrip”)
⬧ Vluchtelingen (niet alle migranten zijn vluchtelingen maar alle vluchtelingen zijn wel
migranten)
= iemand die voldoet aan de criteria die zijn opgenomen in de Conventie van Genève
(1951) → criteria bepalen of iemand als vluchteling kan worden beschouwd
Conventie van Genève = centraal instrument op internationaal vlak, maar op
bepaalde continenten kan iemand als vluchteling beschouwd worden ook al voldoet
die strikt genomen niet aan de criteria opgelegd door het Verdrag van Genève (op
bepaalde continenten zoals Afrika en Latijns-Amerika zijn nog andere instrumenten
van toepassing die de criteria opgelegd in Verdrag van Genève oprekken, verruimen,
die ook nog andere situaties voorzien waarbij je ook voldoet aan de criteria
, Vluchteling geniet dus bescherming in kader van de criteria opgelegd door Verdrag
van Genève
⬧ Asielzoekers = iemand heeft verzocht om bescherming, asiel aangevraagd maar de
(eind)beslissing daarover of dus asiel wordt toegekend en persoon als vluchteling
wordt erkend is nog niet genomen
2 vormen van bescherming:
• Erkend worden als vluchteling
• Subsidiaire beschermingsstatus (minder rechten en minder lang)
→ asielzoeker geeft aan dat hij aan de voorwaarden voldoet om als vluchteling
erkend te worden maar de autoriteit die daarover moet beslissen (nationale
overheid) heeft daar nog geen beslissing over genomen
⬧ Staatlozen (= apatriden) = iemand die naar nationaal recht van om het even welke
staat niet wordt erkend als onderdaan/staatsburger
→ heeft geen nationaliteit
⬧ Onregelmatige migranten (= illegalen, illegale migranten) = personen die asielzoeker
zijn geweest maar t.a.v. wie het asiel is geweigerd en zich op terroritorium van een
staat bevinden zonder te beschikken over de nodige papieren om zich op het
territorium van die staat te bevinden
→ asielzoeker wiens verzoek is afgewezen
→ overheid kan die proberen te verwijderen
⬧ Transmigrant = bv. mensen die zich in station van Brussel Noord bevinden of in de
havens van Oostende, Antwerpen, Calais…
→ zijn op doortocht en beogen zich te vestigen in VK
→ vaak in situatie beland waarbij ze geen asiel wensen aan te vragen in België
→ moeilijker voor overheid om op te treden (vragen geen asiel aan)
⬧ Ontheemden (= IDP, internally displaced person)
vluchteling: (juridisch gezien)
Ontheemde = gedwongen om zich te verplaatsen (migrant) maar verplaatst zich
binnen eigen landsgrenzen
Vluchteling = ook gedwongen zich te verplaatsen maar steekt een officieel erkende
landsgrens van de staat over (blijf niet in eigen land)
⬧ Economische migranten = u komt in ander land en u komt hier studeren of werken
Mensenrechten van Vluchtelingen en
Internally Displaced Persons
Universiteit Gent, woensdag 15 mei 2019
Yves Haeck
, Inhoudstafel
I. Begrippen en cijfers
II. Vluchtelingen in internationaal recht,
en hun rechten
III. Ontheemden in internationaal recht,
en hun rechten
IV. EU, EVRM en vluchtelingen
(cijfers van officiële EU organen)
, Begrippen ‘migratie’ en ‘migrant’
Migrant?
asielzoekers vluchtelingen
economische
staatlozen
migranten
onregelmatige
ontheemden
migranten transmigrant
Wat is een migrant? Wat betekent migratie?
Brede term
Personen verplaatsen zich (binnen een bepaald land/bepaalde staat of van de ene naar de
andere staat of van ene continent naar het andere)
Ongeacht motief, grootte van de groep
2 soorten migratie:
⬧ Vrijwillig
⬧ Gedwongen
Juridisch gezien is een Erasmusstudent een migrant (van ene regio naar de andere regio om
bv. te studeren)
Migrant is overkoepelend begrip en allerlei termen daaronder (= “paraplu-begrip”)
⬧ Vluchtelingen (niet alle migranten zijn vluchtelingen maar alle vluchtelingen zijn wel
migranten)
= iemand die voldoet aan de criteria die zijn opgenomen in de Conventie van Genève
(1951) → criteria bepalen of iemand als vluchteling kan worden beschouwd
Conventie van Genève = centraal instrument op internationaal vlak, maar op
bepaalde continenten kan iemand als vluchteling beschouwd worden ook al voldoet
die strikt genomen niet aan de criteria opgelegd door het Verdrag van Genève (op
bepaalde continenten zoals Afrika en Latijns-Amerika zijn nog andere instrumenten
van toepassing die de criteria opgelegd in Verdrag van Genève oprekken, verruimen,
die ook nog andere situaties voorzien waarbij je ook voldoet aan de criteria
, Vluchteling geniet dus bescherming in kader van de criteria opgelegd door Verdrag
van Genève
⬧ Asielzoekers = iemand heeft verzocht om bescherming, asiel aangevraagd maar de
(eind)beslissing daarover of dus asiel wordt toegekend en persoon als vluchteling
wordt erkend is nog niet genomen
2 vormen van bescherming:
• Erkend worden als vluchteling
• Subsidiaire beschermingsstatus (minder rechten en minder lang)
→ asielzoeker geeft aan dat hij aan de voorwaarden voldoet om als vluchteling
erkend te worden maar de autoriteit die daarover moet beslissen (nationale
overheid) heeft daar nog geen beslissing over genomen
⬧ Staatlozen (= apatriden) = iemand die naar nationaal recht van om het even welke
staat niet wordt erkend als onderdaan/staatsburger
→ heeft geen nationaliteit
⬧ Onregelmatige migranten (= illegalen, illegale migranten) = personen die asielzoeker
zijn geweest maar t.a.v. wie het asiel is geweigerd en zich op terroritorium van een
staat bevinden zonder te beschikken over de nodige papieren om zich op het
territorium van die staat te bevinden
→ asielzoeker wiens verzoek is afgewezen
→ overheid kan die proberen te verwijderen
⬧ Transmigrant = bv. mensen die zich in station van Brussel Noord bevinden of in de
havens van Oostende, Antwerpen, Calais…
→ zijn op doortocht en beogen zich te vestigen in VK
→ vaak in situatie beland waarbij ze geen asiel wensen aan te vragen in België
→ moeilijker voor overheid om op te treden (vragen geen asiel aan)
⬧ Ontheemden (= IDP, internally displaced person)
vluchteling: (juridisch gezien)
Ontheemde = gedwongen om zich te verplaatsen (migrant) maar verplaatst zich
binnen eigen landsgrenzen
Vluchteling = ook gedwongen zich te verplaatsen maar steekt een officieel erkende
landsgrens van de staat over (blijf niet in eigen land)
⬧ Economische migranten = u komt in ander land en u komt hier studeren of werken
