Opgeloste examenvragen

EXAMENVRAGEN
1) VO tekening parodontitis (tekening van een tand en alveolair bot is
gegeven): Vul de tekening aan in het geval van parodontitis. Benoem
ook de epithelen, de vezels, de bevloeiing, de bezenuwing, de soorten
cementum en de cellen van de periradiculaire ruimte. Duid vrije en
aangehechte gingiva, alveolaire mucosa en mucogingivale grens aan.
(2024) (2023)

Epitheel

- De gingiva is steeds gekeratiniseerd (uitzondering: col en pocketepitheel) en de
alveolaire mucosa niet.
- Gingiva: parakeratose (tot 75% oppervlak) en orthokeratose soms non-keratose
maar men associeert dit met ontsteking.
- Alveolaire mucosa: non-keratose maar er kan pseudo-keratinisatie optreden
wanneer de nodige stimuli voorhanden zijn (bijvoorbeeld chronisch trauma door
dragen van een prothese).
- 90% keratinocyten (differentiërende epitheelcellen): zorgen voor specifieke
aanpassing tijdens opgroei naar oppervlak  keratinisatie = differentiatie =
optimalisatie ≠ degeneratie
- 10% clear cells (niet differentiërende cellen)


- Aanhechtingsepitheel
o Verbindt epitheel met de tand
o Beperkte differentiatie
o “Basaal complex” vormend: continu herstel: stratum basale + stratum
supra-basale extern en intern
o Slechts beperkte differentiatie
o Cellen kruipen langs glazuur omhoog maar moeten wel aan glazuur blijven
plakken = basaal complex vormen.
o Gaan dus niet te ver in differentiatie want dan geven ze alles op (weinig
keratinisatie).
o Dit is net waar veel plaque dit dus contradictie want kunnen er los naar
binnen!
o Oplossing: creviculaire plexus, bovenaan continue afschilfering (50x
hogere turn over dan waar ook in lichaam).
o  besluit: als epitheel wilt blijven kleven aan tand dan zal die keratinisatie
moeten opofferen
o Géén celdeling thv IBL
o Géén retelijsten (tenzij bij gingivitis/parodontitis)
o Weinig structuureiwitten
o Weinig desmosomen


1

, o Géén MCG of KK
- Oraal sulcus epitheel:
o Non-keratose
o Geen schuurkracht
- Oraal epitheel:
o Ortho-para keratose
o Voedsel komt hier wel


- Gekeratiniseerd (ortho-para)
o Stratum basale
 Is 1 cellaag dik (kuboïdale
 Weinig gedifferentieerd  is de enige laag waar er ook nog
celdeling optreedt en/of waar het basaal membraan kan gevormd
worden
 Bezit alle klassieke celorganellen en vormt het basaal complex voor
contact met onderliggend bindweefsel
 Intercellulaire verbinding door
 Tight junctions (= zonula occludens)  bijna een fusie van
beide celmembranen
 Desmosomen (= maculae adherentes)
 Intermediate junction (= zonulae adherentes)
o Stratum supra-basale
 1-3 cellagen dik
 Weinig verschil met stratum basale, behalve dat er hier geen
celdeling plaatsvindt. Wel is er basaal complex vorming.
o Stratum spinosum = stekelcellige laag
 Stekelvorm tgv kleuring
 5-20 cellagen
 Ivm vorige lagen:
 Cellen zijn groter
 Meer desmosomen
 structuureiwitten neemt toe zoals tonofilamenten (T)
 Eerste MCG (= membrane coating granules) worden gevormd
o Stratum granulosum = de korrelcellige laag
 5 cellagen dik met duidelijke afplatting van de cellen
 In het cytoplasma is een duidelijke toename met structuureiwitten
te bemerken. Het cytoplasma wordt er bijna volledig door
ingenomen.
 MCG naar intercellulaire ruimte ! celmembraan wordt dikker en
intercellulaire ruimte wordt kleiner
 Vorming van eerste keratohyaline korrels ten koste van glycogeen
 Verlies van initiële organellen
o Stratum corneum = keratinelaag


2