Water
ADH Bronnen in de voeding
2 à 3 liter
2,1 L alimentair water:
- 80% vloeistof
MTI
- 20% voedsel
0,7 à 1 liter/uur
200 mL metabool water
Fysiologische functies
hoofdbestanddeel van cel en bloed
temperatuurregulatie Aanwezigheid in lichaam
oplosmiddel
gemiddeld 60% van lichaam
transport voedings- en afvalstoffen
hydrolyse
bescherming gewrichten, ...
onoordeelkundig gebruik
Dehydratatie: Waterintoxicatie:
isotoon anurie
hypertoon oedeem
hypotoon
1
, eiwitten
ADH Bronnen in de voeding
0,83 g/kg
Dierlijke eiwitten:
15 EN%
vlees
MTI vis
< 25 EN% schaal- en schelpdieren
eieren
melkproducten
Plantaardige eiwitten:
noten en zaden
peulvruchten: soja, pinda, bonen
Fysiologische functies brood
energie: 4 kcal/g groenten en aardappelen
anabolisme
enzymatische katalyse
transport
hormoonregulatie Aanwezigheid in lichaam
immunologische bescherming
> 18% van lichaam
zenuwimpulsen
lichaamscellen en spieren
huid, haar en nagels
onoordeelkundig gebruik
Proteïneondervoeding: Proteïneovervoeding:
geen eiwitsynthese mogelijks nierschade
geen opbouw/herstel opslag als vet
oedeem negatieve Ca-balans
dermatitis zuren in urine
aantasting botstructuur jicht
verzwakt immuunsysteem
anemie
depigmentatie haar
2
, vetten
ADH Bronnen in de voeding
totaal vet: Verzadigde vetzuren:
- ondergrens: > 20 EN% palm- en kokosolie
- bovengrens: < 30-35 EN% boter
verzadigd: < 10 EN% vlees: spier en orgaan
atherogeen: ≤ 8 EN%
melkproducten
enkelvoudig onverzadigd: 10-20%
Onverzadigde vetzuren:
meervoudig onverzadigd: 5-10 EN%
vet van gevogelte
- Ω-3: 1-2 EN%
Ω-9: olijfolie, olijven, avocado
- Ω-6: 4-8 EN%
Ω-6: zonnebloem-, maïs- en sojaolie
transvetzuren: zo laag mogelijk
Ω-3: vis, noten
cholesterol: < 300 mg
Atherogene vetzuren:
kokos-, palm- en visolie
roomboter
rundsvet
Transvetzuren:
gefrituurde snacks
industrieel gebak
Cholesterol:
Fysiologische functies
orgaanvlees: nieren en lever
energie: 9 kcal/g eieren
energieopslag en -reserve schaaldieren en garnalen
isolatie boter
bescherming van organen
vetoplosbare vitamines
fosfolipiden: structuur celmembraan
PUFA: metabole processen Aanwezigheid in lichaam
onderhuidse vetlaag
rond vitale organen
onoordeelkundig gebruik
Te lage inname:
Te hoge inname:
problemen vetoplosbare vitaminen
hyperlipidemie
laag HDL-cholesterol
dyslipidemie
droge huid
coronaire hartziekten
obesitas
vervetting van lever
3
ADH Bronnen in de voeding
2 à 3 liter
2,1 L alimentair water:
- 80% vloeistof
MTI
- 20% voedsel
0,7 à 1 liter/uur
200 mL metabool water
Fysiologische functies
hoofdbestanddeel van cel en bloed
temperatuurregulatie Aanwezigheid in lichaam
oplosmiddel
gemiddeld 60% van lichaam
transport voedings- en afvalstoffen
hydrolyse
bescherming gewrichten, ...
onoordeelkundig gebruik
Dehydratatie: Waterintoxicatie:
isotoon anurie
hypertoon oedeem
hypotoon
1
, eiwitten
ADH Bronnen in de voeding
0,83 g/kg
Dierlijke eiwitten:
15 EN%
vlees
MTI vis
< 25 EN% schaal- en schelpdieren
eieren
melkproducten
Plantaardige eiwitten:
noten en zaden
peulvruchten: soja, pinda, bonen
Fysiologische functies brood
energie: 4 kcal/g groenten en aardappelen
anabolisme
enzymatische katalyse
transport
hormoonregulatie Aanwezigheid in lichaam
immunologische bescherming
> 18% van lichaam
zenuwimpulsen
lichaamscellen en spieren
huid, haar en nagels
onoordeelkundig gebruik
Proteïneondervoeding: Proteïneovervoeding:
geen eiwitsynthese mogelijks nierschade
geen opbouw/herstel opslag als vet
oedeem negatieve Ca-balans
dermatitis zuren in urine
aantasting botstructuur jicht
verzwakt immuunsysteem
anemie
depigmentatie haar
2
, vetten
ADH Bronnen in de voeding
totaal vet: Verzadigde vetzuren:
- ondergrens: > 20 EN% palm- en kokosolie
- bovengrens: < 30-35 EN% boter
verzadigd: < 10 EN% vlees: spier en orgaan
atherogeen: ≤ 8 EN%
melkproducten
enkelvoudig onverzadigd: 10-20%
Onverzadigde vetzuren:
meervoudig onverzadigd: 5-10 EN%
vet van gevogelte
- Ω-3: 1-2 EN%
Ω-9: olijfolie, olijven, avocado
- Ω-6: 4-8 EN%
Ω-6: zonnebloem-, maïs- en sojaolie
transvetzuren: zo laag mogelijk
Ω-3: vis, noten
cholesterol: < 300 mg
Atherogene vetzuren:
kokos-, palm- en visolie
roomboter
rundsvet
Transvetzuren:
gefrituurde snacks
industrieel gebak
Cholesterol:
Fysiologische functies
orgaanvlees: nieren en lever
energie: 9 kcal/g eieren
energieopslag en -reserve schaaldieren en garnalen
isolatie boter
bescherming van organen
vetoplosbare vitamines
fosfolipiden: structuur celmembraan
PUFA: metabole processen Aanwezigheid in lichaam
onderhuidse vetlaag
rond vitale organen
onoordeelkundig gebruik
Te lage inname:
Te hoge inname:
problemen vetoplosbare vitaminen
hyperlipidemie
laag HDL-cholesterol
dyslipidemie
droge huid
coronaire hartziekten
obesitas
vervetting van lever
3
