Samenvatting RPU

Recht in het
publieke domein
Bestuursrecht
Hanzehogeschool
Groningen




Lisa Sophie Bouland




0

, Inleiding Bestuursrecht
Hoorcollege week 1: inleiding
Wat is bestuursrecht?


voor …. Het
overheidsbestuur

van
tegen
Spreiding van overheidsmacht (trias politica)
Binnen Nederland hebben we drie onafhankelijke machten namelijk:
1) De wetgevende macht  wetten maken en kaders stellen.
2) De uitvoerende macht  zorgen dat de wetten van de wetgevende macht worden
uitgevoerd.
3) De rechterlijke macht  oordelen over mensen die de wetgevende macht niet
uitvoeren.
De trias politica is bedacht door de Franse Montesquieu. Deze machten controleren elkaar en
houden elkaar in balans. Dit zodat er geen onveilige leefomstandigheden ontstaan. Ten
behoeve van het volk.

Verdeling van de machten onder de overheidsorganen:
Wetgevende macht:
 De regering
 De provinciale staten
 Gemeenteraad
Uitvoerende macht:
 Regering
 Gedeputeerde staten
 College van B&W

Twee belangrijke beginselen (wetmatigheid van bestuur)
1. Legaliteitsbeginsel
Het bestuursorgaan mag pas iets doen als ze deze bevoegdheid hebben gekregen bij
wet.
2. Specialiteitsbeginsel
Hoe je met bevoegdheden moet omgaan, alleen de belangen afwegen die in de wet
staan.
 Deze eis van wetmatigheid heeft betrekking op rechtszekerheid en rechtsgelijkheid.
 Bij belastende bestuursbevoegdheden is deze eis nauw betrokken.
 Bij regelgevende bestuursbevoegdheden moet er altijd uitdrukkelijk bij wet bepaald
zijn dat een orgaan bevoegd is om een avv over een bepaald onderwerp vast te
stellen.




1

, Bronnen
 Verdragen
 Wet- en regelgeving
 Algemeen (de algemene wet bestuursrecht)
 Bijzonder (bijv. Vreemdelingenwet 2000)
 Jurisprudentie
 Ongeschreven recht
Het bestuur moet overeenkomstig het geschreven en
ongeschreven handelen als het publiek- of privaatrechtelijke rechtshandelingen verricht en
als er feitelijk wordt gehandeld.

Gelaagde structuur Awb
De Awb is opgebouwd van algemeen naar bijzonder.
De algemene wet bestuursrecht werkt met een gelaagde structuur. Als je bijvoorbeeld enkel
een telefoontje pleegt met een bestuursorgaan is enkel hoofdstuk 2 ‘’verkeer met
bestuursorganen’’ van toepassing. Als er een AVV is geproduceerd is hoofdstuk 2 ‘’verkeer
met bestuursorganen’’ en hoofdstuk 3 ‘’ besluiten algemeen’’ van toepassing. Stel nu dat je
een beschikking krijgt, zijn hoofdstukken 2 ‘’`verkeer met bestuursorganen’’, hoofdstuk 3 ‘’
besluiten algemeen’’ en hoofdstuk 4 ‘’besluiten beschikkingen’’ van toepassing.

Verschillende soorten regels in de Awb
1) Regels die zonder uitzondering voor het gehele bestuursrecht behoren te gelden.
de Awb is een wet in formele zin. Hierom moet de wetgever erop letten dat in een
bijzondere wet in formele zin niet onnodig wordt afgeweken van de Awb. Onder
sommige omstandigheden mag er wel afgeweken worden:
 Het mag alleen in een wet in formele zin
 De afwijking moet explicit worden aangeven met de reden waarom dit
noodzakelijk was.
2) Regels die moeten worden beschouwd als voor normale gevallen beste regelingen.
De wetgever heeft er uitdrukkelijk rekening mee gehouden dat er in sommige
gevallen van de regel afgeweken moet worden. ‘’ tenzij bij wettelijk voorschrift anders
is bepaald.’’
3) Regels die restbepalingen zijn
Gelden alleen als de bijzondere regelgever heeft nagelaten een regeling te treffen.
Eigenlijk dus een vangnet als er in bijzonder bestuursrecht niets in geregeld.

Autonome bestuursbevoegdheden
Autonome bestuursbevoegdheden zijn bevoegdheden die een bestuursorgaan zelfstandig
mag uitoefenen op basis van wetgeving. Het gaat hierbij om zaken die een bestuursorgaan
zelf mag beslissen, zonder toestemming of goedkeuring van een ander orgaan.

Een goed voorbeeld is een gemeente die zelfstandig regels opstelt over parkeren in de stad.
Dit doet de gemeente op basis van haar eigen verantwoordelijkheid en binnen de grenzen
van de wet.




2