Internationale handels en betalingstechnieken 2024 - 2025
Internationale handels en betalingstechnieken
Hoofdstuk 1: Internationale handel
Wat verstaan we onder internationale handel:
Kopen en verkopen:
o De ondersteunende functies:
Vervoer
Verzekering
Opslag
Douane
Betaling
Als we spreken over handel, denken we vooral aan kopen en verkopen.
Handel is echter veel meer dan dat. Kopen en verkopen kan alleen worden gerealiseerd
dankzij een aantal ondersteunende functies.
* incoterms (welke taak/kost/risico is voor verkoper, en wat voor koper):H2
* vervoer (vervoersdocumenten en hun kenmerken/gebruik): H3
* douane (formaliteiten bij invoer/uitvoer/doorvoer): H4
* betaling (verschillende mogelijkheden en hun voor- en nadelen): H5
Vb traject
Redenen voor internationale handel:
Er zijn een aantal verklaringen waarom iedereen meer een meer handel wil drijven:
1. Goederen zijn niet overal beschikbaar bv. Kokosnoten
2. Goedkoper:
a. Mensen uit lageloonlanden moeten minder betaald worden
3. Nieuwe vervoerstechnieken bv. Koel/tankschepen (standaardafmetingen,
efficiënt, grote volumes, snel laden en lossen), pijpleidingen, luchtvervoer, …
TEU: Twentyfoot equivalent unit
a. Economisch verantwoorde wijze voor vervoer
4. Globalisering vd economie:
a. We leren andere producten kennen
b. Goederen vaak niet meer op 1 plaats geproduceerd
1
,Internationale handels en betalingstechnieken 2024 - 2025
De Europese Unie
De belangrijkste data van de EU:
1957/58 = verdrag van Rome
o Vorming van douane-unie (≠vrije handelszone) en gemeenschappelijke
markt
o Moest leiden tot een economische unie
o EEG-> Europese Economische Gemeenschap (6landen)
1979 = start EMS-> Europees Monetair systeem (wisselkoers mag maar beperkt
schommelen
1991 = verdrag van Maastricht
o Europese samenwerking moet leiden tot de vorming vd EMU en gebruik
van een gemeenschappelijke munt
o Europese Unie ipv Europese Gemeenschap
1993= afschaffen douaneformaliteiten aan interne grenzen
1999 = EURO-zone (enkel giraal)
2002 = invoeren EURO
2004= uitbreiding EU met 10 lidstaten
2007/09 = verdrag van Lissabon
o Rome + Maastricht + voordelen
o Permanente voorzitter Europese raad
o Hoge vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken
2013 = Kroatië 28e lid
2020 = Brexit: VK uit EU
Lidstaten van de Europese Unie:
De EU kent 27 lidstaten
België Bulgarije Cyprus Denemarken Duitsland Estland Finland Frankrijk Griekenland
Hongarije Ierland Italië Kroatië Letland Litouwen Luxemburg Malta Nederland
Oostenrijk Polen Portugal Roemenië Slovenië Slowakije Spanje Tsjechië Zweden
2
,Internationale handels en betalingstechnieken 2024 - 2025
Verdrag van Rome (1958):
Hier werden 2 belangrijke punten besproken:
1. Douane-unie:
a. Vrij verkeer van goederen
b. Overal dezelfdeInvoerrechten
c. Gemeenschappelijke handelspolitiek
2. Gemeenschappelijke markt:
a. Vrij verkeer van diensten en productiefactoren
b. Douane-unie
Verdrag van Maastricht (1993):
Hier werden er 2 dingen besproken:
Een economische unie:
o Gemeenschappelijke markt
o Geharmoniseerd economisch beeld
Monetaire unie: (door EMS – Europees monetair systeem, zorgt dat munten kunnen
omgezet worden naar euro)
o Economische unie
o Geharmoniseerd monetair beeld-> vaste wisselkoersen en
gemeenschappelijke munt
Verdrag van Lissabon (2009):
Doel = EU democratischer en beter bestuurbaar maken
Omvat een aantal wijzigingen op de basisverdragen (Rome en Maastricht)
2 nieuwe functies:
o Permanente voorzitter van de Europese raad van staatshoofden en
regeringsleiders bv. 2019 – 2023 = Charles Michel
o De hoge vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken
bv. 2019 – 2023 = Josep Borell Fontelles
Commissievoorzitter : was Barroso, Jean-Claude Jüncker, vanaf heden Ursula von der Leyen
Voorzitter EU raad: Van Rompuy – Tusk en nu Michel
Voorzitter EU parlement : David Sassoli = 2019 – 2023 ; overleed jan 2022, werd vervangen
door: Roberta Metsola
Brexit:
- De Brexit (Brittish exit) gebeurde op 31/01/2020 en had een overgangsfase tot 31/12/2020.
- Op 01/01/2021 is het EU-VK handels- en samenwerkingsakkoord in werking getreden.
- Het VK maakt sinds die dag geen deel meer uit van de EU interne markt en wordt nu
beschouwd als een derde land (Noord-Ierland blijft voorlopig op douanevlak nog steeds een
deel van EU-douane-unie)
Belangrijke feiten
– EURO-zone (20 lidstaten): België, Nederland, Luxemburg, Frankrijk, Duitsland, Italië,
Denemarken, Ierland, Griekenland, Spanje, Portugal, Oostenrijk , Finland, Zweden,
Tsjechië, Estland, Letland, Litouwen, Malta, Cyprus, Hongarije, Polen, Slovenië,
Slowakije, Roemenië, Bulgarije, Kroatië (sinds 1 januari 2023)
– ERM-2 (2 lidstaten): Denemarken, EN
– 1 Januari 2023 : Bulgarije.
3
, Internationale handels en betalingstechnieken 2024 - 2025
Douane-unie vs vrijehandelszone:
Douane-unie:
o Vrije handel = geen invoerrechten of kwantitatieve beperkingen in onderlinge
handel
o Gemeenschappelijke handelspolitiek:
Zelfde buitentarief= Zelfde invoerrechten voor externe handel
Zelfde douanewetgeving
o Voorbeelden:
EU en BeNeLux
Vrijehandelszone:
o Vrije handel = geen invoerrechten of kwantitatieve beperkingen in interne
handel gebaseerd op ‘oorsprong’
o Geen gemeenschappelijke handelspolitiek:
Elk land eigen invoerrechten voor externe handel
Douaneprocedures voor interne handel
o Eigen handelspolitiek
o Voorbeelden:
NAFTA (= Canada, VS, Mexico)
Kort samengevat feit dat in een douane-unie deelnemende landen een gemeenschappelijk
douanebeleid en gemeenschappelijke tarieven hebben ten opzichte van niet-leden, terwijl in een
vrijhandelszone elk land eigen individuele douanebeleid handhaaft tegenover niet-leden en
tariefvrije handel alleen binnen zone geldt.
"oorsprongsregels" bedoeld om voorkomen dat producten van buiten de vrijhandelszone worden
geïmporteerd in een van lidstaten, en vervolgens worden doorverkocht binnen zone om
invoerrechten omzeilen. Ze zorgen ervoor dat voordelen van vrijhandel alleen worden toegekend
aan producten die daadwerkelijk in lidstaten zijn geproduceerd of aanzienlijke waarde hebben
toegevoegd binnen zone.
Schengenakkoord:
Schengenakkoord = vrij verkeer van personen:
o Geen controles meer op het personenverkeer aan de binnengrenzen in de EU
23 lidstaten + 4 EFTA landen:
o VK en Ierland geen lid
o Kroatië lid sinds 1 januari 2023
o 4 EFTA( = European Free Trade Association) landen: Noorwegen, IJsland,
Liechtenstein, Zwitserland
o Bij ernstige bedreiging van de openbare orde of binnenlandse veiligheid ->
recht op tijdelijke grenscontroles
Voorwaarden om lid te worden:
Om lid te worden van de EU moest je voldoen aan 4 criteria = criteria van Kopenhagen:
1. Stabiele instellingen
a. Democratie, rechtstaat, mensenrechten, minderheden
2. Fuctionerende markteconomie
3. Akkoord gaan met politieke, economische en monetaire doelstellingen vd EU
(inclusief de euro)
4. Aanpassen van administratieve structuren met het oog op integratie
4
Internationale handels en betalingstechnieken
Hoofdstuk 1: Internationale handel
Wat verstaan we onder internationale handel:
Kopen en verkopen:
o De ondersteunende functies:
Vervoer
Verzekering
Opslag
Douane
Betaling
Als we spreken over handel, denken we vooral aan kopen en verkopen.
Handel is echter veel meer dan dat. Kopen en verkopen kan alleen worden gerealiseerd
dankzij een aantal ondersteunende functies.
* incoterms (welke taak/kost/risico is voor verkoper, en wat voor koper):H2
* vervoer (vervoersdocumenten en hun kenmerken/gebruik): H3
* douane (formaliteiten bij invoer/uitvoer/doorvoer): H4
* betaling (verschillende mogelijkheden en hun voor- en nadelen): H5
Vb traject
Redenen voor internationale handel:
Er zijn een aantal verklaringen waarom iedereen meer een meer handel wil drijven:
1. Goederen zijn niet overal beschikbaar bv. Kokosnoten
2. Goedkoper:
a. Mensen uit lageloonlanden moeten minder betaald worden
3. Nieuwe vervoerstechnieken bv. Koel/tankschepen (standaardafmetingen,
efficiënt, grote volumes, snel laden en lossen), pijpleidingen, luchtvervoer, …
TEU: Twentyfoot equivalent unit
a. Economisch verantwoorde wijze voor vervoer
4. Globalisering vd economie:
a. We leren andere producten kennen
b. Goederen vaak niet meer op 1 plaats geproduceerd
1
,Internationale handels en betalingstechnieken 2024 - 2025
De Europese Unie
De belangrijkste data van de EU:
1957/58 = verdrag van Rome
o Vorming van douane-unie (≠vrije handelszone) en gemeenschappelijke
markt
o Moest leiden tot een economische unie
o EEG-> Europese Economische Gemeenschap (6landen)
1979 = start EMS-> Europees Monetair systeem (wisselkoers mag maar beperkt
schommelen
1991 = verdrag van Maastricht
o Europese samenwerking moet leiden tot de vorming vd EMU en gebruik
van een gemeenschappelijke munt
o Europese Unie ipv Europese Gemeenschap
1993= afschaffen douaneformaliteiten aan interne grenzen
1999 = EURO-zone (enkel giraal)
2002 = invoeren EURO
2004= uitbreiding EU met 10 lidstaten
2007/09 = verdrag van Lissabon
o Rome + Maastricht + voordelen
o Permanente voorzitter Europese raad
o Hoge vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken
2013 = Kroatië 28e lid
2020 = Brexit: VK uit EU
Lidstaten van de Europese Unie:
De EU kent 27 lidstaten
België Bulgarije Cyprus Denemarken Duitsland Estland Finland Frankrijk Griekenland
Hongarije Ierland Italië Kroatië Letland Litouwen Luxemburg Malta Nederland
Oostenrijk Polen Portugal Roemenië Slovenië Slowakije Spanje Tsjechië Zweden
2
,Internationale handels en betalingstechnieken 2024 - 2025
Verdrag van Rome (1958):
Hier werden 2 belangrijke punten besproken:
1. Douane-unie:
a. Vrij verkeer van goederen
b. Overal dezelfdeInvoerrechten
c. Gemeenschappelijke handelspolitiek
2. Gemeenschappelijke markt:
a. Vrij verkeer van diensten en productiefactoren
b. Douane-unie
Verdrag van Maastricht (1993):
Hier werden er 2 dingen besproken:
Een economische unie:
o Gemeenschappelijke markt
o Geharmoniseerd economisch beeld
Monetaire unie: (door EMS – Europees monetair systeem, zorgt dat munten kunnen
omgezet worden naar euro)
o Economische unie
o Geharmoniseerd monetair beeld-> vaste wisselkoersen en
gemeenschappelijke munt
Verdrag van Lissabon (2009):
Doel = EU democratischer en beter bestuurbaar maken
Omvat een aantal wijzigingen op de basisverdragen (Rome en Maastricht)
2 nieuwe functies:
o Permanente voorzitter van de Europese raad van staatshoofden en
regeringsleiders bv. 2019 – 2023 = Charles Michel
o De hoge vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken
bv. 2019 – 2023 = Josep Borell Fontelles
Commissievoorzitter : was Barroso, Jean-Claude Jüncker, vanaf heden Ursula von der Leyen
Voorzitter EU raad: Van Rompuy – Tusk en nu Michel
Voorzitter EU parlement : David Sassoli = 2019 – 2023 ; overleed jan 2022, werd vervangen
door: Roberta Metsola
Brexit:
- De Brexit (Brittish exit) gebeurde op 31/01/2020 en had een overgangsfase tot 31/12/2020.
- Op 01/01/2021 is het EU-VK handels- en samenwerkingsakkoord in werking getreden.
- Het VK maakt sinds die dag geen deel meer uit van de EU interne markt en wordt nu
beschouwd als een derde land (Noord-Ierland blijft voorlopig op douanevlak nog steeds een
deel van EU-douane-unie)
Belangrijke feiten
– EURO-zone (20 lidstaten): België, Nederland, Luxemburg, Frankrijk, Duitsland, Italië,
Denemarken, Ierland, Griekenland, Spanje, Portugal, Oostenrijk , Finland, Zweden,
Tsjechië, Estland, Letland, Litouwen, Malta, Cyprus, Hongarije, Polen, Slovenië,
Slowakije, Roemenië, Bulgarije, Kroatië (sinds 1 januari 2023)
– ERM-2 (2 lidstaten): Denemarken, EN
– 1 Januari 2023 : Bulgarije.
3
, Internationale handels en betalingstechnieken 2024 - 2025
Douane-unie vs vrijehandelszone:
Douane-unie:
o Vrije handel = geen invoerrechten of kwantitatieve beperkingen in onderlinge
handel
o Gemeenschappelijke handelspolitiek:
Zelfde buitentarief= Zelfde invoerrechten voor externe handel
Zelfde douanewetgeving
o Voorbeelden:
EU en BeNeLux
Vrijehandelszone:
o Vrije handel = geen invoerrechten of kwantitatieve beperkingen in interne
handel gebaseerd op ‘oorsprong’
o Geen gemeenschappelijke handelspolitiek:
Elk land eigen invoerrechten voor externe handel
Douaneprocedures voor interne handel
o Eigen handelspolitiek
o Voorbeelden:
NAFTA (= Canada, VS, Mexico)
Kort samengevat feit dat in een douane-unie deelnemende landen een gemeenschappelijk
douanebeleid en gemeenschappelijke tarieven hebben ten opzichte van niet-leden, terwijl in een
vrijhandelszone elk land eigen individuele douanebeleid handhaaft tegenover niet-leden en
tariefvrije handel alleen binnen zone geldt.
"oorsprongsregels" bedoeld om voorkomen dat producten van buiten de vrijhandelszone worden
geïmporteerd in een van lidstaten, en vervolgens worden doorverkocht binnen zone om
invoerrechten omzeilen. Ze zorgen ervoor dat voordelen van vrijhandel alleen worden toegekend
aan producten die daadwerkelijk in lidstaten zijn geproduceerd of aanzienlijke waarde hebben
toegevoegd binnen zone.
Schengenakkoord:
Schengenakkoord = vrij verkeer van personen:
o Geen controles meer op het personenverkeer aan de binnengrenzen in de EU
23 lidstaten + 4 EFTA landen:
o VK en Ierland geen lid
o Kroatië lid sinds 1 januari 2023
o 4 EFTA( = European Free Trade Association) landen: Noorwegen, IJsland,
Liechtenstein, Zwitserland
o Bij ernstige bedreiging van de openbare orde of binnenlandse veiligheid ->
recht op tijdelijke grenscontroles
Voorwaarden om lid te worden:
Om lid te worden van de EU moest je voldoen aan 4 criteria = criteria van Kopenhagen:
1. Stabiele instellingen
a. Democratie, rechtstaat, mensenrechten, minderheden
2. Fuctionerende markteconomie
3. Akkoord gaan met politieke, economische en monetaire doelstellingen vd EU
(inclusief de euro)
4. Aanpassen van administratieve structuren met het oog op integratie
4
