91 bladzijden (46 pagina’s)
Inhoud
Hoofdstuk 0: INTRODUCTIE TOT ORGANISEREN:............................................................................... 5
Organiseren:............................................................................................................................................................... 5
De 6 aspecten van organiseren:.................................................................................................................. 6
Hoofdstuk 1a: STRUCTUUR: mechanistische organisatie:.............................................................. 9
Oorsprong van de mechanistische organisatie:.............................................................................. 9
Twee stromingen:............................................................................................................................................. 9
Kenmerken van mechanistische organisatie:.................................................................................. 13
Voor- en nadelen mechanistische organisatie:............................................................................... 13
Hoofdstuk 1b: STRUCTUUR: De organische organisatiekeuze:.................................................15
Opkomst van de contingentiegedachte:............................................................................................ 15
Enkele contingentie-onderzoekers:................................................................................................... 15
Contingentiegedachte samengevat:..................................................................................................... 17
Systeembenadering:..................................................................................................................................... 19
Kenmerken van organische organisatie:........................................................................................... 20
Sterktes en zwaktes van de contingentiegedachte:................................................................... 21
Belang van – en mogelijkheid tot – organisch organiseren neemt toe:......................22
SAMENVATTING HOOFDSTUK 1a & 1b:................................................................................................. 23
Hoofdstuk 1c: ANDERE STRUCTUREN:...................................................................................................... 25
Structuur van de organisatie: “Configuraties” - Henry Mintzberg (1979):....................25
Voorbeeld: Opstart van een eigen restaurantje:...................................................................... 26
Eenvoudige structuur:..................................................................................................................................... 27
Sterktes en zwaktes:..................................................................................................................................... 27
Voorbeeld: Restaurant groeit, personeel neemt toe:............................................................ 27
Mechanistische (of machine)organisatie:.......................................................................................... 28
Sterktes en zwaktes:..................................................................................................................................... 28
Voorbeeld: Restaurant groeit, nieuwe vestigingen:..............................................................28
Divisiestructuur:................................................................................................................................................... 29
Sterktes en zwaktes:..................................................................................................................................... 30
Professionele organisatie:............................................................................................................................. 30
Sterktes en zwaktes:..................................................................................................................................... 30
, Organische organisatie of adhocratie:.................................................................................................. 31
Sterktes en zwaktes:...................................................................................................................................... 31
Twee grote types:............................................................................................................................................. 31
Formele vs. informele structuur:.............................................................................................................. 33
Samenvatting: Hoofdstuk 1c:...................................................................................................................... 34
Hoofdstuk 2: INTEGRATIE:.................................................................................................................................. 39
Wat is integratie?:................................................................................................................................................ 39
Toenemende nood aan integratie:......................................................................................................... 40
Integratiemechanismes hangen samen met structuur “het hangt er vanaf”: .....40
Theorie van Mintzberg:.............................................................................................................................. 40
Link configuratie, coördinatiemechanisme en organisatie-element ¼:.................41
Link configuratie, coördinatiemechanisme en organisatie-element 2/4:..............41
Link configuratie, coördinatiemechanisme en organisatie-element ¾:.................41
Link configuratie, coördinatiemechanisme en organisatie-element 4/4:..............41
Samenvatting:.................................................................................................................................................. 42
Manieren om integratie te verbeteren:............................................................................................... 42
Teams:..................................................................................................................................................................... 42
Hoofdstuk 3: CONTROLE:................................................................................................................................... 46
Terminologie: Wat is controle & macht?:........................................................................................... 46
Macht:..................................................................................................................................................................... 46
Grondleggers van twee verschillende visies op controle:......................................................47
Jeremy Bentham: toezicht ( panopticon): .................................................................................... 47
Mary Parker Follett: vertrouwen:......................................................................................................... 48
Controlestrategieën:......................................................................................................................................... 50
Persoonlijke en gecentraliseerde controle:................................................................................. 50
Bureaucratische controle:........................................................................................................................ 50
Persoonlijke en gecentraliseerde controle & bureaucratische controle: Voor- en
nadelen:................................................................................................................................................................. 50
Controle via elektronische surveillantie:......................................................................................... 51
Outputcontrole:............................................................................................................................................... 52
HRM controle (Fombrun, Tichy and Devanna, 1984):............................................................ 53
Culturele controle : Definitie van cultuur:..................................................................................... 54
Contingentiefactoren bij bepalen controlestrategie “het hangt ervan af”: ..............56
Kritiek op conventionele ideeën over controle:........................................................................ 56
, Contingentiefactoren die de controlestrategie bepalen:..................................................56
Hoofdstuk 4a: MOTIVATIE:................................................................................................................................. 57
Terminologie: Wat is motivatie?:............................................................................................................... 57
Wat is werknemersmotivatie?:.............................................................................................................. 57
Belang van motivatie:....................................................................................................................................... 57
Motivatie in organisaties: historisch perspectief:......................................................................... 58
Inzichten vanuit motivatietheorieën (zelfstudie via kennisclips):....................................59
Hoe kunnen organisaties ervoor zorgen dat medewerkers gemotiveerd zijn?: 61
Inzichten uit motivatietheorieën:........................................................................................................ 61
Hoofdstuk 4b: LEIDERSCHAP:........................................................................................................................ 63
Wat is leiderschap:.............................................................................................................................................. 63
Wat zorgt voor effectief leiderschap?:.................................................................................................. 63
Hoofdstuk 5: LEREN:.............................................................................................................................................. 65
Belang van organisatieleren:...................................................................................................................... 65
Hypercompetitie – Product life cycle:.............................................................................................. 65
Wat is organisatieleren?:................................................................................................................................ 66
Definitie:................................................................................................................................................................ 66
Verschillende soorten innovatie: innovatieparadox:.............................................................. 66
Valkuilen voor radicale innovatie (‘traps’):..................................................................................... 67
Hoe kan men aan organisatieleren doen?:...................................................................................... 68
Drie niveaus van leren:................................................................................................................................ 68
Leerproces in organisaties:...................................................................................................................... 69
Voorwaarden (en belemmeringen) voor organisatieleren:..............................................69
SECI-model:........................................................................................................................................................ 72
Hoofdstuk 6: NIEUWE NETWERKVORMEN:......................................................................................... 73
OUTSOURCING:.................................................................................................................................................... 73
VIRTUEEL ORGANISEREN:............................................................................................................................ 74
STRATEGISCHE ALLIANTIES:....................................................................................................................... 75
INTERNATIONAAL ORGANISEREN:........................................................................................................ 76
COÖPERATIEF ORGANISEREN:................................................................................................................ 78
SAMENVATTING DOOR CHATGPT:............................................................................................................... 81
Hoofdstuk 0:............................................................................................................................................................. 81
Hoofdstuk 1a:........................................................................................................................................................... 81
Hoofdstuk 1b:.......................................................................................................................................................... 82
,Hoofdstuk 1c:.......................................................................................................................................................... 82
Hoofdstuk 2:............................................................................................................................................................ 84
Hoofdstuk 3:............................................................................................................................................................ 86
Hoofdstuk 4a:........................................................................................................................................................ 88
Hoofdstuk 4b:........................................................................................................................................................ 89
Hoofdstuk 5:............................................................................................................................................................ 90
Hoofdstuk 6:............................................................................................................................................................ 92
,Hoofdstuk 0: INTRODUCTIE TOT ORGANISEREN:
Organiseren:
Defi nitie:
= Het regelen/installeren van collectieve activiteiten zodat het collectieve resultaat
superieur is aan het resultaat van individuen die alleen werken
Kenmerken:
- Meerdere personen bij betrokken
- Collectief resultaat > Som resultaat van ieder individu afzonderlijk
- Door taken te verdelen en op elkaar af te stemmen
Waarom?:
Superieure resultaten / uitkomsten mogelijk dankzij:
- Arbeidsdeling en specialisatie (verscheidenheid aan expertise en
vaardigheden)
- Schaalvoordelen (economies of scale & scope)
- Grotere capaciteit om om te gaan met complexe omgevingen
- Uitoefenen van macht en controle
Voorwaarden:
- Heb aandacht voor de mens in organisaties!
- De wijze van organiseren zal bepalen hoe en in
welke mate mensen bijdragen tot de collectieve
activiteiten.
Risico’s bij slecht organiseren:
- Beperkte motivatie en moreel
- Late en onjuiste beslissingen
- Conflict en gebrek aan coördinatie
- Slecht reageren op nieuwe kansen en externe veranderingen
- Stijgende kosten
,De 6 aspecten van organiseren:
Organisatieaspect: Keuzes:
Structuur Hoe zijn de taken en verantwoordelijkheden verdeeld?
Integratie Op welke manier zorgt men ervoor dat de
verschillende werknemers/departementen op elkaar
zijn afgestemd, elkaar niet tegenwerken, niet in
conflict liggen met elkaar?
Controle Op welke manier zorgt men ervoor dat wat
werknemers/departementen doen in lijn ligt met de
doelstellingen van de organisatie?
Motivatie Op welke manier zorgt men ervoor dat werknemers
zich willen inspannen voor hun job en de
doelstellingen van de organisatie?
Leren Hoe kan de organisatie blijven leren/innoveren zodat
(a) niet steeds dezelfde fouten gemaakt worden en (b)
de organisatie concurrentieel blijft?
Managen van de Zelf doen of uitbesteden? In 1 land of in meerdere
organisatiegrenzen landen? Alleen of samen met andere organisaties?
Fysieke of virtuele grenzen? Hebben de
aandeelhouders nog andere rol?
Structuur:
Aspecten van structuur:
- Verdelen van taken en verantwoordelijkheden
Specialisatie: rollen, rolomschrijvingen en eenheden
Hiërarchie: niveaus, autoriteit, rapporteringslijnen
- Procedures
Regels, standaarden en tijdschema’s
Managen van de organisatiegrenzen:
Nieuwe netwerkvormen:
- Outsourcing
- Virtuele organisatie
- Strategische allianties
- Internationaal organiseren
- Coöperatief organiseren
,
,
,Hoofdstuk 1a: STRUCTUUR: mechanistische organisatie :
Oorsprong van de mechanistische organisatie:
- Ontstaan onder invloed van de industriële revolutie (opkomst van de
machines)
- Inspiratie: aanpak Frederik de Grote in het leger (1712-1786)
- Mechanistisch leger => mechanistische organisatie
Specialisatie
Werkprocedures
Hiërarchie
Scheiding denken en doen
Regels en wetten
Twee stromingen:
Scientifi c Management (Taylor):
Taylor als grondlegger
Grondlegger: Frederick Taylor
- Amerikaans ingenieur
- Leefde van 1856 tot 1915
- Basis: een sterk geloof in de kracht van de wetenschap
- Dankzij zijn ideeën verhoogde de effi ciëntie in fabrieken
Wat wou Taylor bereiken:
- Regelen en uitvoeren gescheiden maken
- Denkers en doeners apart
- Wel verschillende taken binnen denkers en doeners.
- Doeners: In plaats van dat 1 iemand een hele auto van begin tot eind in
elkaar zet heeft iedereen 1 specifieke taak waardoor alles sneller gaat.
Vijf principes:
- Verschuif alle verantwoordelijkheid voor het organiseren van het werk van
de arbeider naar de manager (scheiding denken en doen)
- Splits de arbeid op in zeer kleine delen (= 1 specifi eke taak)
- Gebruik wetenschappelijke methoden (tijd- en bewegingsstudies) om de
efficiëntste manier van werk te verrichten, te bepalen.
- Selecteer de beste ‘man’ ( juiste ‘ man’ op de juiste plaats) en train ‘hem’
om het werk efficiënt te verrichten
- Controleer/stuur de prestaties (taak van het middenmanagement; loon
wordt gekoppeld aan prestaties)
, Voorbeeld: Bethlehem Steel Company:
= Voorbeeld van dat bedrijf, beter materiaal (=specifiek materiaal voor iedereen
taak) meer productie! Of evenveel met minder werkvolk.
Voor Taylor: Na Taylor:
- 1 type schop voor ijzererts, - Arbeidsstudie rond:
cokes, as en slakken Vorm schop die het best
- 600 arbeiders; gemiddeld 10 afgestemd is op het type
ton per dag per arbeider materiaal
Optimale zwaarte schop
Optimale schepbeweging
- Resultaat
Gemiddeld 47,5 ton per dag
per arbeider
Nog 150 arbeiders nodig
Impact van Taylor:
- Functioneel mechanisme (focus op de taak):
Horizontaal = scheiding binnen denkers en binnen doeners
Verticaal = scheiding tussen denken en doen (en controle)
Werkstructurering = welke materialen, ruimte, … Wat hebben we nodig
om de taak uit te voeren
Standaardisatie/formalisatie = hoe gaan we de taken uitvoeren.
Hij was ook erg controversieel: veel kritiek gekregen
- “He destroyed the soul of working”
- “He dehumanized factories”
Taylor(isme) kreeg desondanks heel wat navolging
- Populair onder:
Progressieven (geloof in de wetenschap)
Mussolini, Lenin, Trotsky,…