Het voorplantingsstelsel
Infertiliteit
Definitie
Verminderd vruchtbaar = als zwangerschap na 1 jaar geregelde coïtus uitblijft.
Dit wilt zeggen dat het antwoord op één van de vijf vragen negatief is
Bij de meeste paren gaat het vooral over subfertiliteit -> verminderde
vruchtbaarheid maar de kans om zwanger te worden (mits wat omwegen) is er.
Bij sommige paren gaat het dan over absolute onvruchtbaarheid, hier spreken
we over infertiliteit of steriliteit
Epidemiologie
Ongeveer ¼ vrouwen krijgt te maken met vruchtbaarheidsstoornis
➔ Probleem komt vaker voor omdat zwangerschap wordt uitgesteld
➔ Hoe ouder de vrouw is, hoe minder kans op een succesvolle zwangerschap
Etiologie
Vruchtbaar of niet hangt af van 5 vragen
Belangrijkste oorzaken van verminderde vruchtbaarheid:
- Problemen met de ovulatie
- Problemen met het semen
- Problemen met de eileiders
- Problemen met de endometriose
- Er zijn ook onverklaarde factoren
Oorzaken bij de man
Aantal zaadcellen dat in de vagina terecht komt -> belangrijke rol in evaluatie
mannelijke vruchtbaarheid.
Ejaculaat (semen) bestaat uit 2 parameters:
- Zaadcellen (geproduceerd door de zaadballen)
- Zaadvocht = voedingsrijk plasma (w voor 1/3 afgescheiden door
de prostaat en voor 2/3 door de zaadblaasjes, beide organen
, geven biochemische voedingsstoffen mee.)
Het zaadvocht heeft twee functies:
1. Zorgt voor het transport van zaadcellen i/d mannelijke en vrouwelijke
geslachtsorganen.
2. Het laat de pH van de vagina stijgen -> het heeft een pH van 7,2-7,8
en fungeert als buffer voor de zaadcellen.
De samenstelling van het ejaculaat moet dus aan een paar dingen voldoen voor
een geslaagde bevruchting:
- Hoeveelheid semen en zuurtegraad ervan
- Aantal zaadcellen
- Kwaliteit zaadcellen: vorm, bewegelijkheid en vitaliteit
Verschillende factoren kunnen bovenstaande processen verstoren
Verhoging temperatuur zaadballen:
➔ Door koorts, varicokèle of blootstelling aan extreme hitte leidt tot
aanzienlijke afname van het aantal zaadcellen, hun beweeglijkheid en een
toename van afwijkende zaadcellen. De ideale temperatuur is 34°C.
Ernstige aandoening in de zaadballen of blokkade/afwezigheid van de zaadleiders:
➔ Dit kan zorgen voor azoöspermie (er w geen zaadcellen geproduceerd) of
voor zaad dat geen fructose (w geproduceerd door de zaadblaasjes) bevat.
Varicokèle (spataderbreuk):
➔ Is de meest voorkomende anatomische afwijking bij onvruchtbare
mannen. Het kan een goede bloedafvoer uit de zaadballen belemmeren,
hierdoor verhoogt de temperatuur waardoor er minder zaadcellen zullen
zijn.
Retrograde ejaculatie:
➔ Het zaad gaat de verkeerde kant op, het stroom richting de blaas.
Oorzaken bij vrouwen
1) Leeftijd
De vruchtbaarheid daalt met de leeftijd door volgende factoren:
- De kans op een eisprong daalt, hoe ouder, hoe groter de kans op
abnormale cycli waarbij er geen eisprong optreed.
- De eicellen vertonen meer kwalitatieve afwijkingen, hierdoor wordt
de kans op een kind met een chromosomale afwijking ook groter.
- Embryo’s die uit slecht geprogrammeerde eicellen voortkomen
nestelen zich minder vlot in.
- Kans op een miskraam stijgt.
2) Ovulatiestoornissen
Deen ovulatiestoornis is meestal het gevolg van fouten in de hormonale
wisselwerking.
Hierdoor komt het rijpingsproces niet op gang of w het verstoord:
- Anovulatie = eisprong blijft uit, er zijn ook geen maandstonden
(amenorree).
- Dysovulatie = er is een probleem met de regelmaat van de
eisprong, mogelijks zijn er dan onregelmatige maandstonden
(oligomenorree) maar het is ook mogelijk dat de ovulatie normaal
Infertiliteit
Definitie
Verminderd vruchtbaar = als zwangerschap na 1 jaar geregelde coïtus uitblijft.
Dit wilt zeggen dat het antwoord op één van de vijf vragen negatief is
Bij de meeste paren gaat het vooral over subfertiliteit -> verminderde
vruchtbaarheid maar de kans om zwanger te worden (mits wat omwegen) is er.
Bij sommige paren gaat het dan over absolute onvruchtbaarheid, hier spreken
we over infertiliteit of steriliteit
Epidemiologie
Ongeveer ¼ vrouwen krijgt te maken met vruchtbaarheidsstoornis
➔ Probleem komt vaker voor omdat zwangerschap wordt uitgesteld
➔ Hoe ouder de vrouw is, hoe minder kans op een succesvolle zwangerschap
Etiologie
Vruchtbaar of niet hangt af van 5 vragen
Belangrijkste oorzaken van verminderde vruchtbaarheid:
- Problemen met de ovulatie
- Problemen met het semen
- Problemen met de eileiders
- Problemen met de endometriose
- Er zijn ook onverklaarde factoren
Oorzaken bij de man
Aantal zaadcellen dat in de vagina terecht komt -> belangrijke rol in evaluatie
mannelijke vruchtbaarheid.
Ejaculaat (semen) bestaat uit 2 parameters:
- Zaadcellen (geproduceerd door de zaadballen)
- Zaadvocht = voedingsrijk plasma (w voor 1/3 afgescheiden door
de prostaat en voor 2/3 door de zaadblaasjes, beide organen
, geven biochemische voedingsstoffen mee.)
Het zaadvocht heeft twee functies:
1. Zorgt voor het transport van zaadcellen i/d mannelijke en vrouwelijke
geslachtsorganen.
2. Het laat de pH van de vagina stijgen -> het heeft een pH van 7,2-7,8
en fungeert als buffer voor de zaadcellen.
De samenstelling van het ejaculaat moet dus aan een paar dingen voldoen voor
een geslaagde bevruchting:
- Hoeveelheid semen en zuurtegraad ervan
- Aantal zaadcellen
- Kwaliteit zaadcellen: vorm, bewegelijkheid en vitaliteit
Verschillende factoren kunnen bovenstaande processen verstoren
Verhoging temperatuur zaadballen:
➔ Door koorts, varicokèle of blootstelling aan extreme hitte leidt tot
aanzienlijke afname van het aantal zaadcellen, hun beweeglijkheid en een
toename van afwijkende zaadcellen. De ideale temperatuur is 34°C.
Ernstige aandoening in de zaadballen of blokkade/afwezigheid van de zaadleiders:
➔ Dit kan zorgen voor azoöspermie (er w geen zaadcellen geproduceerd) of
voor zaad dat geen fructose (w geproduceerd door de zaadblaasjes) bevat.
Varicokèle (spataderbreuk):
➔ Is de meest voorkomende anatomische afwijking bij onvruchtbare
mannen. Het kan een goede bloedafvoer uit de zaadballen belemmeren,
hierdoor verhoogt de temperatuur waardoor er minder zaadcellen zullen
zijn.
Retrograde ejaculatie:
➔ Het zaad gaat de verkeerde kant op, het stroom richting de blaas.
Oorzaken bij vrouwen
1) Leeftijd
De vruchtbaarheid daalt met de leeftijd door volgende factoren:
- De kans op een eisprong daalt, hoe ouder, hoe groter de kans op
abnormale cycli waarbij er geen eisprong optreed.
- De eicellen vertonen meer kwalitatieve afwijkingen, hierdoor wordt
de kans op een kind met een chromosomale afwijking ook groter.
- Embryo’s die uit slecht geprogrammeerde eicellen voortkomen
nestelen zich minder vlot in.
- Kans op een miskraam stijgt.
2) Ovulatiestoornissen
Deen ovulatiestoornis is meestal het gevolg van fouten in de hormonale
wisselwerking.
Hierdoor komt het rijpingsproces niet op gang of w het verstoord:
- Anovulatie = eisprong blijft uit, er zijn ook geen maandstonden
(amenorree).
- Dysovulatie = er is een probleem met de regelmaat van de
eisprong, mogelijks zijn er dan onregelmatige maandstonden
(oligomenorree) maar het is ook mogelijk dat de ovulatie normaal
