Written by students who passed Immediately available after payment Read online or as PDF Wrong document? Swap it for free 4.6 TrustPilot
logo-home
Document preview thumbnail
Preview 4 out of 112 pages
Summary

Samenvatting Etiologische Criminologie

Document preview thumbnail
Preview 4 out of 112 pages

Dit document bevat een samenvatting van de powerpoints, mijn notities en hier en daar enkele aanvullingen uit de cursus etiologische criminologie van Prof Lieven Pauwels.

Content preview

2024 - 2025 Etiologische
criminologie
Prof. dr Lieven Pauwels

,Error! Use the Home tab to apply Kop 1 to the text that you want to appear here. - Error! Use the Home tab
to apply Kop 2 to the text that you want to appear here.




Pagina 1 van 111

,Error! Use the Home tab to apply Kop 1 to the text that you want to appear here. - Error! Use the Home tab
to apply Kop 2 to the text that you want to appear here.

ALGEMENE INFORMATIE

Leerstof:

- Zelfstudie boek + cursus
- Integrale hoorcolleges
- Samenvattende ppt’s (opnames)

Info bij studeren

- H5 en H6 zeer complementair te leren
- Belangrijk om de sterktes en zwaktes van theorieën te kennen!
o Focus dus op gelijkenissen en kritieken!
- Laatste hoofdstuk belangrijk

Examen:

- 50 meerkeuzevragen met cesuur (75%)
- Open vragen over het zelfstudieboek (25%) (Ann De Buck)
- Niet slagen voor beide onderdelen → totaalcijfer telt
o Indien niet geslaagd, enkel onvoldoende gedeelte opnieuw doen in Augustus
- Bepaalde meerkeuzevragen hebben 2 antwoordopties, andere 4, andere 5, ...
- Je leert best uit eigen materiaal, niet focussen op vorige jaren want cursus is aangepast
- Achteraan handboek staan vragen die op het examen zouden kunnen gesteld worden
o Bekijk ook op het einde van de slides naar de te kennen namen en begrippen




Pagina 2 van 111

, Error! Use the Home tab to apply Kop 1 to the text that you want to appear here. - Error! Use the Home tab
to apply Kop 2 to the text that you want to appear here.

INHOUD

Algemene informatie ....................................................................................................................................... 2

1 Inleidende bedenkingen over criminologie en etiologie ................................................................... 9
1.1 Waar houdt de etiologische criminologie zich mee bezig? .................................................................... 9
1.2 Criminaliteit als bewegend doelwit? .................................................................................................... 10
1.3 ENkele grote vraagstukken in de criminologie ..................................................................................... 11

2 De vroege etiologische benadering in een notendop ..................................................................... 12
2.1 Inleiding ................................................................................................................................................ 12
2.2 Het classicisme in de criminologie ....................................................................................................... 12
2.3 Empiricisme als voorloper van de vroege etiologische benaderingen ................................................. 12
2.4 Kritiek op het empiricisme ................................................................................................................... 12
2.5 Kenmerken van de vroege postitivistische etiologie............................................................................ 12
2.6 Diversificatie in het vroege positivisme ............................................................................................... 13
2.7 Het vroege biologische positivisme...................................................................................................... 13
2.8 Het vroege psychologische positivisme ............................................................................................... 14
2.9 Het vroege sociologische positivisme .................................................................................................. 14
2.10 Is het onderscheid tussen vroeg positivisme en classicisme artificeel? ............................................... 14
2.11 Globale kritieken op de positivistische benadering ............................................................................. 15
2.12 Samenvattend overzicht van (conflicterende) paradigma’s ................................................................ 15
2.13 Etiologisch onderzoek doorheen de tijd (zelfstudie) ........................................................................... 15
2.14 Slotbeschouwingen .............................................................................................................................. 15

3 Over de zin van het zoeken naar oorzaken ..................................................................................... 16
3.1 Inleiding ................................................................................................................................................ 16
3.2 Voorspellen is niet hetzelfde als een oorzaak aanwijzen ..................................................................... 16
3.3 Over noodzakelijke, voldoende en contributieve oorzaken ................................................................ 17
3.4 Geen oorzaken zonder mechanismen .................................................................................................. 17
3.5 Causale keten-denken, wisselwerkingen en tegenfeitelijk denken ..................................................... 18
3.6 Gelaagde causaliteit als basis voor een interdisciplinaire etiologische criminologie ........................... 18
3.7 Soorten mechanisen (belangrijk) ......................................................................................................... 19
3.8 Een samenvattend overzicht van het etiologische jargon ................................................................... 19

4 Van risicofactoren naar geïntegreerde theorieën? ......................................................................... 20
4.1 Inleiding ................................................................................................................................................ 20
4.2 Niet alle risicofactoren en berschermingsfactoren zijn oorzaken ........................................................ 20
4.3 Wat is een etiologische theorie? .......................................................................................................... 21
4.4 Gescheiden theoretische ontwikkeling in de etiologie ........................................................................ 23
4.5 Theorieën van middellange reikwijdte versus algemene theorieën .................................................... 23
4.6 Microtheorieën, macrotheorieën of macro-microtheorieën ............................................................... 23
4.7 Oorzaken van de theorietische fragementatie van etiologische criminologie..................................... 24



Pagina 3 van 111

Table of contents

  1. 01 Algemene informatie 2
  2. 02 Inleidende bedenkingen over criminologie en etiologie 9
    1. Waar houdt de etiologische criminologie zich mee bezig? 9
    2. Criminaliteit als bewegend doelwit? 10
    3. ENkele grote vraagstukken in de criminologie 11
  3. 03 De vroege etiologische benadering in een notendop 12
    1. Inleiding 12
    2. Het classicisme in de criminologie 12
    3. Empiricisme als voorloper van de vroege etiologische benaderingen 12
    4. Kritiek op het empiricisme 12
    5. Kenmerken van de vroege postitivistische etiologie 12
    6. Diversificatie in het vroege positivisme 13
    7. Het vroege biologische positivisme 13
    8. Het vroege psychologische positivisme 14
    9. Het vroege sociologische positivisme 14
    10. Is het onderscheid tussen vroeg positivisme en classicisme artificeel? 14
    11. Globale kritieken op de positivistische benadering 15
    12. Samenvattend overzicht van (conflicterende) paradigma’s 15
    13. Etiologisch onderzoek doorheen de tijd (zelfstudie) 15
    14. Slotbeschouwingen 15
  4. 04 Over de zin van het zoeken naar oorzaken 16
    1. Inleiding 16
    2. Voorspellen is niet hetzelfde als een oorzaak aanwijzen 16
    3. Over noodzakelijke, voldoende en contributieve oorzaken 17
    4. Geen oorzaken zonder mechanismen 17
    5. Causale keten-denken, wisselwerkingen en tegenfeitelijk denken 18
    6. Gelaagde causaliteit als basis voor een interdisciplinaire etiologische criminologie 18
    7. Soorten mechanisen (belangrijk) 19
    8. Een samenvattend overzicht van het etiologische jargon 19
  5. 05 Van risicofactoren naar geïntegreerde theorieën? 20
    1. Inleiding 20
    2. Niet alle risicofactoren en berschermingsfactoren zijn oorzaken 20
    3. Wat is een etiologische theorie? 21
    4. Gescheiden theoretische ontwikkeling in de etiologie 23
    5. Theorieën van middellange reikwijdte versus algemene theorieën 23
    6. Microtheorieën, macrotheorieën of macro-microtheorieën 23
    7. Oorzaken van de theorietische fragementatie van etiologische criminologie 24
    8. Denken over theoretische integratie 25
    9. Types van theoretische integratie 26
    10. Strategieën en theoretische vereisten voor theoretische integratie 27
    11. Naar een verenigde etiolgie? 27
    12. de logische plaats van disciplines in cross-level geïntegreerde theorieën 28
    13. Slotbedenkingen 28
  6. 06 In de ban van de buurt? Sociaalecologische theorieën voor criminaliteit 29
    1. Inleiding 29
    2. De 19de eeuwse studies 29
    3. De vroege denkers van de chicagoschool en de zonale theorie 29
    4. Frederic Thrasher over jeugdbendes in de gedesorganiseerde buurten 31
    5. Het sociale desorganisatiemodel van Shaw en McKay 31
    6. Buurtkenmerken en de geografische concentratei van delinquente jongeren 31
    7. Sociale desorganisatie als overkoepelend mechanisme 32
    8. Kritieken op de klassieke sociaalecologische benadering 32
    9. De context van heropleving van de sociale deorganisatietheorie 33
    10. Omgaan met de ecologische fout en bias in officiële statistieken 33
    11. De theoretische herinterpretatie van Ruth R Kornhauser 33
    12. Koerswijzigingen in de sociaalecologische theorie 34
    13. Van desorganisatie naar sociale cohesie (1990-2000) 34
    14. Naar een theorie over de collectieve weerbaarheid van buurten 34
    15. Het failliet van de klassieke ‘community criminology’? 35
  7. 07 kritisch over nadenken) 35
    1. Slotbedenkingen 36
  8. 08 Gelegenheidsbenaderingen, omgevingscriminologie, dagelijkse routines en criminaliteitspatronen 37
    1. Inleiding 37
    2. Wat verklaart de omgevringscriminologie? 37
    3. The “routine Activities Theory” van Marcus Felson 37
    4. Kritieken op de theorie van de routineactiviteit (examen) 39
    5. De algemene routine-activiteitentheorie van criminaliteit en slachtofferschap 39
    6. De patroontheorie van Paul en Patricia Brantingham 40
    7. Broken windows Theory 41
    8. Kritieken op Broken Window Theory 41
    9. The law of crime concentration van David Weisburd 42
    10. Bedenkingen bij de opportuniteitestheorieën 42
  9. 09 Spanningsbenaderingen en regelovertredend (focussen op kritieken) 43
    1. Inleiding 43
    2. De KLassieke anomietheorieën 43
    3. Van absolute naar relatieve deprivatie 45
    4. De subcultuurtheorie van Albert Cohen 45
    5. De differentieële opportuniteitstheorie van Cloward en Ohlin 46
    6. De instituationele anomietheorie van Messner en Rosenfeld (recente theorie) 46
    7. De algemene spanningstheorie van Robert Agnew 47
    8. Gen-cultuur co-evolutionaire evaluatie van strainperspectief 47
    9. Slotbedenkingen 47
  10. 10 Criminaliteit als (sociaal) leerproces 48
    1. Inleiding 48
    2. De cultuurconflicttheorie als voedingsbodem voor leertheorieën 48
    3. De voedingsbodem voor de differentiële associatietheorie 48
    4. Hoe de differentieële associatietheorie (DAT) vorm kreeg 49
    5. De differentieële associatietheorie (1939-1947) 50
    6. Fundamentele kritiek(en) op de theorie van Sutherland 51
    7. Neutralisatiethechnieken als aanvulling op Sutherlands model 52
    8. De sociale leertheorie (SLT) van ROnald Akers (na overlijden Sutherland) 52
    9. Social structure and social learning: de geïntegreerde theorie van Akers 53
    10. Empirische status en kritieken op de sociale leertheorie (SLT) van Akers 53
    11. Bandura’s sociaal cognitieve leertheorie 54
    12. Algemene agressietheorie van Anderson en Bushman 55
    13. Slotbedenkingen 55
  11. 11 Van signalen tot tribale dynamieken, subculturele benaderingen 56
  12. 12 Gangs – Subcultures 56
    1. Inleiding 56
    2. Modern gang onderzoek: op zoek naar een geschikte definitie voor een subcultureel fenomeen 56
  13. 13 gedrag 57
    1. De straatcode-theorie van Elijah Anderson 57
    2. Toetreding en groepsverlaten in empirisch onderzoek 58
    3. Sociaalpsychologische en evolutionaire benaderingen 58
    4. Slotbedenkingen 59
  14. 14 Criminaliteit als stigma 60
    1. Inleiding 60
    2. De Chicagoschool als inspiratie voor de etiketteerbenadering 60
    3. Edwin Lemert en de evolutie van primaire naar secundaire deviantie 61
    4. Howard Becker, outsiders en de labelingbenadering 61
    5. Kritieken op de klassieke etiketteerbenadering 61
    6. Hedendaagse etiologisch relevante ontwikkelingen 62
    7. slotbedenkingen 62
  15. 15 Pagina 6 van 111 11
  16. 16 Het belang van bindingen en gehoorzaamheid aan de wet 63
    1. Inleiding 63
    2. De maatschappelijke context van sociale controletheorieën 63
    3. Durkheim en de Chicago School als inspiratiebron voor controletheorieën 64
    4. Vroege controletheorieën 64
    5. De sociale bindingstheorie van Hirschi 64
    6. Empirische status 66
    7. Kritieken op de sociale bindingstheorie van Hirschi 66
    8. Evaluatie van de bindingstheorie vanuit biosociaal en evolutief perspectief 66
    9. Procuderele rechtvaardigheidstheorie 66
  17. 17 Van zelfcontroletheorie naar “Modern Control Theory’ en verder 67
    1. Inleiding 67
    2. Vier stabile bevindigen over regelovertredend gedrag 67
    3. De kern van de zelfcontroletheorie 68
    4. Kritieken op de originele versie van de zelfcotroletheorie 69
    5. Theoretische herziening 69
    6. Zelfcontrole als morele manager 70
    7. Zelfcontrole, zelfregulering of normen ... complexere visies op zelfcontrole 70
    8. Evaluatie van de zelfcontroletheorie vanuit biosociaal en evolutief perspectief 70
    9. Besluit 70
  18. 18 Criminal decision-making, relationele en irrationele beslissingsprocessen 71
    1. Inleiding 71
    2. De rationele keuzebenadering van COrnish en Clarke 71
    3. Deterrence theory 72
    4. De theorie van gepercipieerde afschrikking en diens empirische status 73
    5. Problemen bij het mensbeeld van de enge versie van de RCT 73
    6. De brede versie van de rationele keuzetheorie van Karl-Dieter OPP 74
    7. Hoe keuzes gemaakt worden. De rol van de gedragseconomie 74
    8. Het hot-cool keuzeproces en traits versus states 75
    9. Een evaluatie van criminal decision-making vanuit biosociaal en evolutief perspectief 75
    10. Slotbedenkingen 75
  19. 19 Persoolijkheid, traits en individuele verschillen 76
    1. Inleiding 76
    2. De theorie van Hans Eysenck 76
    3. De constitutionele leertheorie van Wilson en Herrnstein 77
  20. 20 gedrag 78
    1. Empathie en prosociaal gedrag 78
    2. Conduct disorder, antisociale persoonlijkheid en criminaliteit 79
    3. Psychopathie en betrokkenheid bij ernstige en gewelddadige criminaliteit 79
    4. The dark triad 80
  21. 21 Genen en milieu, voorbij het nature-nurture debat 81
    1. Inleiding 81
    2. Criminaliteit in biosociale en evolutionair perspectief 81
    3. En wat is dan de rol van de evolutie 81
    4. De affaire Buikhuisen en de science wars 82
    5. Genen en gedragsbeïnvloeding onder de loep 82
    6. Bevindingen uit de gedragsgenetica 82
    7. Methodologie en design van tweelingenonderzoek 84
    8. Beperkingen van tweelingonderzoek 85
    9. Methodologie van adoptieonderzoek 85
    10. Van kandidaatgenen naar genoom-brede associatiestudies van fenotypes 85
    11. De epigenetische revolutie 87
  22. 22 Neurocriminologie 88
    1. Inleiding 88
    2. Menselijk brein 88
    3. Neuron Anatomy 90
    4. De psychofysiologie van antisociaal gedrag 92
    5. Reward sensitivity theory 92
    6. Stroornissen en beschadigingen in de prefrontale cortex 93
  23. 23 Biosociale theorieën 94
    1. Inleiding 94
    2. Integrated system theory 94
    3. De biosociale theorie van Adrian Raine 95
    4. De neuromorale theorie van Raine 96
    5. Sociobiologische theorie van sociopathie en psychopathie 96
    6. Social concern theory (Robert Agnew) 97
    7. Slotbedenkingen 97
  24. 24 Van criminele carrières naar de levensloopcriminologie 98
    1. Inleiding 98
    2. De ontwikkelingsecologie van Urie Bronfenbrenner als voorloper van de ontwikkelingsecologie 98
    3. Tien belangrijke inzichten uit de ontwikkelingsbenadering 99
    4. Belangrijke pioniers 99
    5. Alfred Bumstein sticht het criminele carrièreparadigma 100
    6. Samenvatting van begrippen en bestudeerde kenmerken 100
    7. De ontwikkelingspaden naar ernstige en persisterende regelovertreding van Loeber 101
    8. Van criminele carrières naar een levensloopbenadering 101
    9. Enkele vroege theoretische modellen uit de ontwikkelingsbenadering 101
    10. De assumpties van populatieheterogeniteit versus toestandsafhankelijkheid 102
    11. De duale theorie van Moffit 103
    12. De leeftijdsgebonden informele controletheorie van Sampson en Laub 103
    13. De cummulatieve kwetsbaarheidstheorie van Sampson en Laub 104
    14. Integrated cognitive antisocial potential (ICAP) theorie van David Farrington 104
    15. Ontwikkelingsmodel voor zedendelinquentie 105
    16. Het beëindigen van een criminele carrière als procesmatig gegeven 105
    17. Intergenerationele transmissie 105
    18. Slotbedenkingen bij de levensloop – en ontwikkelingscriminologie 105
  25. 25 Situationele actietheorie: een diepgaande theoretische integratie 106
    1. Inleiding 106
    2. Criminaliteit in SAT en kritiek op de mainstream etiologie 106
    3. Criminaliteit als morele regelovertreding 107
    4. De kernassumpties van SAT 108
    5. Het situationele mechanisme als directe oorzaak 109
    6. Keuzes en controles 110
    7. De neurobiologische basis van SAT 110
    8. Het DEA model – verklaring voor de dynamiek van criminale carrières 110
    9. De specifieke wisselwerking tussen P en E 111
    10. De rol van motivatie = ‘goal directed attention’ 111
    11. De morele filter 111
    12. Onderzoek vanuit SAT en kritieken op SAT 111
    13. Besluit 111
  26. 26 Pagina 9 van 111 1

Document information

Study
Uploaded on
December 16, 2024
File latest updated on
December 17, 2024
Number of pages
112
Written in
2024/2025
Type
Summary
$8.92

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Seller avatar
Crimistudent1
2.0
(3)
Sold
11
Followers
3
Items
13
Last sold
1 month ago

Reviews from verified buyers




Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions