Lecture 1 Introductie (H1 en 2 + artikel Needs Based Assessment)
Geschiedenis van het psychologisch testen (2200 B.C.)
•China → screening of iemand geschikt is om een bepaalde positie te vervullen (werknemer voor de
keizer)
Physiognomy
= “Psychologisch testen” was grotendeels gebaseerd op “assessment” van uiterlijke kenmerken
- 384-322 B.C. Aristotle
“ changes in a persons’ soul could impact on the appearance of the body”
- 1741-1801 Johann Lavater
Het karakter van een individu kon worden bepaald op basis van gezichtskenmerken (geen
objectieve instrumenten maar uiterlijk).
Django Unchained: the skull scene
= Phrenology, heeft een opzet gegeven naar neurpsychologie
Phrenology 1810 Franz Joseph Gall
= “Het lezen van knobbels op de schedel als index van mentale functies”
Afhankelijk van waar op de schedel een bobbel zat, gaf een indicatie van de kwaliteit van de
eigenschap.
- Hersenfuncties zijn gelokaliseerd
- Ontwikkeling van ‘mental faculties’ is geassocieerd met vergroting van de corresponderende
hersengebieden.
- Deze vergroting resulteert in bulten op de schedel
→ Nemen we niet meer serieus
→ Maar we gebruiken nog wel enkele dingen, want we lezen mensen nog steeds (veranderingen in
gezicht)
The Psychograph
- 1800s
Verschuiving van phrenology als beweging naar de V.S.
- 1931 Henry C. Lavery
Ontwikkeling van de ‘psychograph’
Meet en beoordeelt 32 mental faculteiten in mate van efficiëntie
Vroege experimentele psychologie
- Early 1800s Pionier werk door: Wundt, Galton, Cattle, and Wissler
“Exposure of the mind to scientific scrutiny and measurement” p. 39 Textbook
- Een transitie van introspectieve methoden naar objectieve procedures die gerepliceerd
kunnen worden
- Specifiek aandacht voor reactietijd data en sensorische informatie-verwerking.
- Deze sensorische processen werkten (ten onrechte) geïnterpreteerd als intelligentie.
- Brass instrument (eind 1800, begin 1900): Middels blaasinstrumenten sensorische drempels
en reactietijden meten. Dus intelligentie meten.
1
,De geschiedenis van het Psychologisch testen
- 1822 – 1911 Sir Francis Galton Eerste batterij van mentale testen
• Eerste dataverzameling bij grote groepen mensen
• Maar deze methoden van reactietijd en sensorische processen waren te ‘simplistisch’
om intelligentie te meten
• Start van een beweging naar de objectieve assessment van individuele verschillen
- 1908 Alfred Binet en de start van intelligentietesten
• Intelligentie kan beter gemeten worden door mentale processen dan elementaire
processen zoals reactietijd.
• Vooral gemaakt voor onderwijsdoeleinden
• Identificeren van kinderen die speciaal onderwijs nodig hadden
• 30 items die toenamen in moeilijkheidsgraad
• Introductie van de “Mentale Leeftijd’’ → Geeft inzicht voor ouders.
- Binet-Simon Schaal
Introduceerde met hun intelligentie test het begrip mentale leeftijd.
- Stanford – Binet intelligentietest
• Eerste editie (1916) introduceerde het begrip: “Intelligence Quotient”
• Latere versies legde de basis voor kwantitatieve analyse van verbale vs non-verbale
intelligentie en andere subcomponenten van intelligentie (e.g. fluid reasoning,
working memory).
• Wordt nog steeds gebruikt (5th Ed.) en is een zeer geschikt middel voor assessment
van: jongere kinderen, kinderen met een ontwikkelingsachterstand, hoogbegaafde
kinderen
• De SB5 heeft vijf factoren van intelligentie die verdeeld worden over twee domeinen,
waardoor er 10 subtests ontstaan:
Domeinen
Non verbaal Verbaal
Non- verbaal vloeiend rederneren Verbaal vloeiend rederneren
Non- verbale kennis Verbale kennis
Non-verbaal kwantitatief redeneren Verbaal kwantitatief redeneren
Non-verbaal visueel-spatieel verwerken Verbaal visueel-spatieel verwerken
Non-verbaal werkgeheugen Verbaal werkgeheugen
• Voordat de test afgenomen wordt, wordt een routing procedure gedaan om de
algemene cognitieve vaardigheden van de participant te schatten. Het zorgt ervoor
dat het aantal items tijdens de test verminderd kan worden, dit ook zonder
meetfouten.
- Bekwaamheidstesten : 1917 Army Alpha en Army Beta examinations
In 1917 stelde Yerkes een commissie aan om een groepsintelligentietest te ontwikkelen om
legerrekruten te testen op intelligentie, met als doel classificatie en toewijzing. Twee testen
werden ontwikkeld: de Army Alpha en de Army Bèta. De opzet en inhoud van deze testen
had veel invloed op het veld van groepstesten.
→ Twijfelen aan de validiteit van de testen en de testomstandigheden.
2
, • De Alpha was gebaseerd op het werk van Otis (1918) en bestond uit acht verbale
testen voor gemiddelde en hoog-functionerenede rekruten.
• De Army Bèta was non-verbaal en bedoeld voor gebruik bij ongeletterden en
rekruten met een andere moedertaal dan Engels. De Bèta bestond uit verschillende
visueel-perceptuele en motorische testen.
- Persoonlijkheids- en beroepstesten na WO 1: Personal Data Sheet
Werd gebruikt om rekruten te testen op ontvankelijkheid voor psychoneurose
- Ontwikkeling van andere testen sinds 1900 tot heden
• Aptitude testen: Geven inzicht in een specifieke vaardigheid
• Projectieve tests: Geven inzichten in onbewuste motieven, behoeftes en emoties
• Personality tests: Geven inzicht in eigenschappen of gedragingen en dienen als
voorspellers voor toekomstig gedrag
• Interest inventories: Geven een inzicht in de interesse voor bepaalde activiteiten
• Neuropsychological tests: Geven inzicht in verschillende vaardigheden om de
locatie, ernst en gevolgen te bepalen van hersenbeschadiging t.a.v. het gedrag
Psychologisch testen
Wanneer testen?
- APGAR = Test de reflexen en activiteitsniveau. Wordt afgenomen bij geboorte.
Testen: levenslange relevantie
- Geboorte: Apgar test
- Peuters: Schoolgeschiktheid, ontwikkelingstoornis
- Tieners: schoolgeschiktheid, psychopathologie, neuropsychologie
- Adolescentie: academisch testen, toelating, carrière , psychopathologie, neuropsychologie
- Volwassenen: counseling/selectie/plaatsing, psychopathologie, neuropsychologie
Onderscheid in testen
- Norm-referentie: Een test waarbij je gaat kijken naar de afwijking van jouw presentatie ten
opzichte van anderen. Hiervoor gebruik je een normaalverdeling.
- Criterion gerelateerde testen: Een drempel wordt overschreven om geselecteerd te worden.
Mogelijke tentamenvraag:
Criterion-referenced tests
a) meten wat een persoon kan doen
b) vergelijken resultaten met het prestatieniveau van anderen
c) worden door iedereen behaald
d) zijn alleen geschikt voor het onderwijs
Norm-referenced testen
- Test scores van een deelnemer worden vergeleken met een referentiegroep (i.e. de norm
groep)
- Gestandaardiseerde testen
3
, - Bijvoorbeeld: intelligentietesten zoals de Stanford-Binet (SB-5) en de Weschler schalen
Criterion-referenced testen
- Een test om te bepalen wat de kwaliteiten zijn van een persoon t.a.v. een bepaald criterium
- Voorbeeld: examens, rijexamens, wervingselectietesten
Het psychodiagnostisch proces
Wat is Psychodiagnostiek?
Net als bij wetenschappelijk onderzoek wordt in de Psychodiagnostiek een ‘Empirische Cyclus’
doorlopen
Wetenschap:
✓ Observatie – dataverzameling
✓ Inductie- formuleren van hypotheses op basis van observatie
✓ Deductie- controleerbare voorspelingen doen op basis van hypothesen
✓ Testen - de validiteit van de voorspellingen bepalen door data te verzamelen
✓ Evaluatie - accepteren of verwerpen van de hypothesen
Echter, in de psychodiagnostiek heet dit proces: ” De Diagnostische Cyclus”
Diagnostische cyclus
- Anamese = Je praat met de cliënt
- Heteronese = Je praat met de partner of ouders van cliënt.
Praktisch overzicht van het verkrijgen van informatie in de jeugddiagnostiek
4
Geschiedenis van het psychologisch testen (2200 B.C.)
•China → screening of iemand geschikt is om een bepaalde positie te vervullen (werknemer voor de
keizer)
Physiognomy
= “Psychologisch testen” was grotendeels gebaseerd op “assessment” van uiterlijke kenmerken
- 384-322 B.C. Aristotle
“ changes in a persons’ soul could impact on the appearance of the body”
- 1741-1801 Johann Lavater
Het karakter van een individu kon worden bepaald op basis van gezichtskenmerken (geen
objectieve instrumenten maar uiterlijk).
Django Unchained: the skull scene
= Phrenology, heeft een opzet gegeven naar neurpsychologie
Phrenology 1810 Franz Joseph Gall
= “Het lezen van knobbels op de schedel als index van mentale functies”
Afhankelijk van waar op de schedel een bobbel zat, gaf een indicatie van de kwaliteit van de
eigenschap.
- Hersenfuncties zijn gelokaliseerd
- Ontwikkeling van ‘mental faculties’ is geassocieerd met vergroting van de corresponderende
hersengebieden.
- Deze vergroting resulteert in bulten op de schedel
→ Nemen we niet meer serieus
→ Maar we gebruiken nog wel enkele dingen, want we lezen mensen nog steeds (veranderingen in
gezicht)
The Psychograph
- 1800s
Verschuiving van phrenology als beweging naar de V.S.
- 1931 Henry C. Lavery
Ontwikkeling van de ‘psychograph’
Meet en beoordeelt 32 mental faculteiten in mate van efficiëntie
Vroege experimentele psychologie
- Early 1800s Pionier werk door: Wundt, Galton, Cattle, and Wissler
“Exposure of the mind to scientific scrutiny and measurement” p. 39 Textbook
- Een transitie van introspectieve methoden naar objectieve procedures die gerepliceerd
kunnen worden
- Specifiek aandacht voor reactietijd data en sensorische informatie-verwerking.
- Deze sensorische processen werkten (ten onrechte) geïnterpreteerd als intelligentie.
- Brass instrument (eind 1800, begin 1900): Middels blaasinstrumenten sensorische drempels
en reactietijden meten. Dus intelligentie meten.
1
,De geschiedenis van het Psychologisch testen
- 1822 – 1911 Sir Francis Galton Eerste batterij van mentale testen
• Eerste dataverzameling bij grote groepen mensen
• Maar deze methoden van reactietijd en sensorische processen waren te ‘simplistisch’
om intelligentie te meten
• Start van een beweging naar de objectieve assessment van individuele verschillen
- 1908 Alfred Binet en de start van intelligentietesten
• Intelligentie kan beter gemeten worden door mentale processen dan elementaire
processen zoals reactietijd.
• Vooral gemaakt voor onderwijsdoeleinden
• Identificeren van kinderen die speciaal onderwijs nodig hadden
• 30 items die toenamen in moeilijkheidsgraad
• Introductie van de “Mentale Leeftijd’’ → Geeft inzicht voor ouders.
- Binet-Simon Schaal
Introduceerde met hun intelligentie test het begrip mentale leeftijd.
- Stanford – Binet intelligentietest
• Eerste editie (1916) introduceerde het begrip: “Intelligence Quotient”
• Latere versies legde de basis voor kwantitatieve analyse van verbale vs non-verbale
intelligentie en andere subcomponenten van intelligentie (e.g. fluid reasoning,
working memory).
• Wordt nog steeds gebruikt (5th Ed.) en is een zeer geschikt middel voor assessment
van: jongere kinderen, kinderen met een ontwikkelingsachterstand, hoogbegaafde
kinderen
• De SB5 heeft vijf factoren van intelligentie die verdeeld worden over twee domeinen,
waardoor er 10 subtests ontstaan:
Domeinen
Non verbaal Verbaal
Non- verbaal vloeiend rederneren Verbaal vloeiend rederneren
Non- verbale kennis Verbale kennis
Non-verbaal kwantitatief redeneren Verbaal kwantitatief redeneren
Non-verbaal visueel-spatieel verwerken Verbaal visueel-spatieel verwerken
Non-verbaal werkgeheugen Verbaal werkgeheugen
• Voordat de test afgenomen wordt, wordt een routing procedure gedaan om de
algemene cognitieve vaardigheden van de participant te schatten. Het zorgt ervoor
dat het aantal items tijdens de test verminderd kan worden, dit ook zonder
meetfouten.
- Bekwaamheidstesten : 1917 Army Alpha en Army Beta examinations
In 1917 stelde Yerkes een commissie aan om een groepsintelligentietest te ontwikkelen om
legerrekruten te testen op intelligentie, met als doel classificatie en toewijzing. Twee testen
werden ontwikkeld: de Army Alpha en de Army Bèta. De opzet en inhoud van deze testen
had veel invloed op het veld van groepstesten.
→ Twijfelen aan de validiteit van de testen en de testomstandigheden.
2
, • De Alpha was gebaseerd op het werk van Otis (1918) en bestond uit acht verbale
testen voor gemiddelde en hoog-functionerenede rekruten.
• De Army Bèta was non-verbaal en bedoeld voor gebruik bij ongeletterden en
rekruten met een andere moedertaal dan Engels. De Bèta bestond uit verschillende
visueel-perceptuele en motorische testen.
- Persoonlijkheids- en beroepstesten na WO 1: Personal Data Sheet
Werd gebruikt om rekruten te testen op ontvankelijkheid voor psychoneurose
- Ontwikkeling van andere testen sinds 1900 tot heden
• Aptitude testen: Geven inzicht in een specifieke vaardigheid
• Projectieve tests: Geven inzichten in onbewuste motieven, behoeftes en emoties
• Personality tests: Geven inzicht in eigenschappen of gedragingen en dienen als
voorspellers voor toekomstig gedrag
• Interest inventories: Geven een inzicht in de interesse voor bepaalde activiteiten
• Neuropsychological tests: Geven inzicht in verschillende vaardigheden om de
locatie, ernst en gevolgen te bepalen van hersenbeschadiging t.a.v. het gedrag
Psychologisch testen
Wanneer testen?
- APGAR = Test de reflexen en activiteitsniveau. Wordt afgenomen bij geboorte.
Testen: levenslange relevantie
- Geboorte: Apgar test
- Peuters: Schoolgeschiktheid, ontwikkelingstoornis
- Tieners: schoolgeschiktheid, psychopathologie, neuropsychologie
- Adolescentie: academisch testen, toelating, carrière , psychopathologie, neuropsychologie
- Volwassenen: counseling/selectie/plaatsing, psychopathologie, neuropsychologie
Onderscheid in testen
- Norm-referentie: Een test waarbij je gaat kijken naar de afwijking van jouw presentatie ten
opzichte van anderen. Hiervoor gebruik je een normaalverdeling.
- Criterion gerelateerde testen: Een drempel wordt overschreven om geselecteerd te worden.
Mogelijke tentamenvraag:
Criterion-referenced tests
a) meten wat een persoon kan doen
b) vergelijken resultaten met het prestatieniveau van anderen
c) worden door iedereen behaald
d) zijn alleen geschikt voor het onderwijs
Norm-referenced testen
- Test scores van een deelnemer worden vergeleken met een referentiegroep (i.e. de norm
groep)
- Gestandaardiseerde testen
3
, - Bijvoorbeeld: intelligentietesten zoals de Stanford-Binet (SB-5) en de Weschler schalen
Criterion-referenced testen
- Een test om te bepalen wat de kwaliteiten zijn van een persoon t.a.v. een bepaald criterium
- Voorbeeld: examens, rijexamens, wervingselectietesten
Het psychodiagnostisch proces
Wat is Psychodiagnostiek?
Net als bij wetenschappelijk onderzoek wordt in de Psychodiagnostiek een ‘Empirische Cyclus’
doorlopen
Wetenschap:
✓ Observatie – dataverzameling
✓ Inductie- formuleren van hypotheses op basis van observatie
✓ Deductie- controleerbare voorspelingen doen op basis van hypothesen
✓ Testen - de validiteit van de voorspellingen bepalen door data te verzamelen
✓ Evaluatie - accepteren of verwerpen van de hypothesen
Echter, in de psychodiagnostiek heet dit proces: ” De Diagnostische Cyclus”
Diagnostische cyclus
- Anamese = Je praat met de cliënt
- Heteronese = Je praat met de partner of ouders van cliënt.
Praktisch overzicht van het verkrijgen van informatie in de jeugddiagnostiek
4
