Samenvatting Klinische Psychologie: Artikelen
Inhoudsopgave & Informatie
Artikel 1: Cognitive Processes during Fear Acquisition and Extinction in Animals and
Humans: Implications for Exposure Therapy of Anxiety Disorders (Hofmann, 2008) . 2
Artikel 2: Fobieën, Conditionering en UCS-Inflatie ..................................................... 5
Artikel 3: Classical Conditioning and the Acquisition of Human Fears and Phobias: A
Review and Synthesis of the Literature ...................................................................... 7
Artikel 4: Multidisciplinaire Richtlijn Diagnostiek en Behandeling van Suïcidaal
Gedrag (Van Hemert et al., 2012) .............................................................................. 11
Artikel 5: Stabilisatie bij Complexe PTSS? (Beldman & De Weerd, 2019)................ 16
Artikel 6: Early Interventions for PTSD (Kearns et al., 2012) .................................... 17
Artikel 7: Verbeteringssignalement PTSS ................................................................. 22
Artikel 8: The Associationas Between Non-suicidal Self-injury and First Onset
Suicidal Thoughts and Behaviors (Kiekens et al., 2018)........................................... 24
Artikel 9: Non-suicidal Self-injury in Adolescence and Emerging Adulthood (Kiekens
et al., 2024)............................................................................................................... 26
Artikel 10: Non-suicidal Self-injury and Eating Disordered Behaviors: An Update on
What we Do and Do Not Know (Kiekens & Claes, 2020) ......................................... 29
Artikel 11: Self-injury (Nock, 2010)............................................................................ 31
Artikel 12: The Cognitive-Interpersonal Maintenance Model of Anorexia Nervosa
Revisited: A Summary of The Evidence for Cognitive, Socio-emotional and
Interpersonal Predisposing and Perpetuating Factors (Treasure & Schmidt, 2013) . 33
Artikel 13: The Science Behind the Academy for Eating Disorders’ Nine Truths About
Eating Disorders (Schaumberg et al., 2017) ............................................................. 36
Deze samenvatting dient voor het vak Klinische Psychologie (500840-M-6) aan
Tilburg University voor de Master Klinisch Psychologie, collegejaar 2024-2025.
Afbeeldingen komen uit de artikelen van het desbetreffende vak.
OPMERKING
Artikel 13 wordt ook besproken in HC10, waardoor je ook hier informatie vandaan
kunt halen
,Artikel 1: Cognitive Processes during Fear Acquisition and
Extinction in Animals and Humans: Implications for
Exposure Therapy of Anxiety Disorders (Hofmann, 2008)
Introductie
Angststoornissen zoals sociale fobie, specifieke fobieën, paniekstoornis, en
posttraumatische stressstoornis zijn enkele van de meest voorkomende mentale
stoornissen. De meest effectieve behandelmethoden voor angststoornissen zijn
exposuretherapie (met of zonder cognitieve strategieën) en farmacotherapie, zoals
het gebruik van selectieve serotonineheropnameremmers (SSRI's).
Exposuretherapie
Exposuretherapie is gebaseerd op de principes van het behaviorisme en
leertheorieën. Mowrer (1939) stelde dat angst wordt geleerd door herhaalde
blootstelling van een neutrale stimulus (geconditioneerde stimulus, CS) aan een pijn-
opwekkende of angst-uitlokkende stimulus (ongeconditioneerde stimulus, US). De
sterkte van de angstrespons is afhankelijk van het aantal keren dat de CS en US
samen worden gepresenteerd en de intensiteit van de ongeconditioneerde respons.
Mowrer ontdekte ook dat herhaalde presentatie van de CS zonder de US leidt tot
extinctie, oftewel de geleidelijke vermindering van de geconditioneerde respons.
Extinctie omvat complexere processen dan angstverwerving en het kan afhankelijk
zijn van extra hersengebieden en kan anders worden beïnvloed door
farmacologische interventies.
• Amygdala: activiteit in laterale kern neemt af naarmate CS zonder US wordt
gepresenteerd.
• Mediale prefrontale cortex: reguleert amygdala activiteit bij extinctieleren.
Extinctie wordt niet beschouwd als een eenvoudig proces van "ontleren" of
vergeten, maar als een nieuwe vorm van leren die de relatie tussen CS en US
verandert, zodat de CS niet langer een aversieve gebeurtenis voorspelt. Dit inhibeert
de angstrespons.
Experimenten hebben aangetoond dat extinctie niet simpelweg vergeten is,
omdat er verschijnselen zijn zoals spontane herstel van een eerder
geconditioneerde angstrespons, renewal (heropleving van angst in een
nieuwe context), en reinstatement (herstel van angst na hernieuwde
blootstelling aan de US).
Cognitieve Processen bij Angstverwerving
Simpel Conditioneringsmodel
Dit model suggereert dat angst wordt verkregen door klassieke conditionering, zoals
aangetoond in het "Little Albert"-experiment. Hierin werd angst geconditioneerd door
het combineren van een neutrale stimulus (zoals een rat) met een angstopwekkende
stimulus (zoals een luide knal). Na herhaaldelijke blootstelling aan zowel een rat als
een harde knal, werd Albert bang wanneer er alleen een rat te zien was. Dit model
had echter beperkingen, zoals het niet volledig verklaren van alle vormen van
angstverwerving.
Preparedness Theory
,Volgens Seligman (1971) zijn mensen biologisch voorbestemd om angst voor
bepaalde stimuli (zoals slangen) sneller te ontwikkelen, omdat deze stimuli in het
evolutionaire verleden gevaarlijk waren. Dit model verklaart waarom sommige
angsten moeilijker uit te doven zijn dan andere.
Neo-Conditionering Model
Rachman (1976, 1977) stelt dat angst niet alleen wordt verworven door directe
ervaring (klassieke conditionering1), maar ook door modellering2 en
informatieoverdracht3. De indirecte route maakt conditionering mogelijk, zelfs
wanneer CS en US in tijd gescheiden zijn, zolang het subject de relatie tussen de
gebeurtenissen leert. Angst kan bijvoorbeeld worden geleerd door het observeren
van de angstreacties van anderen, of door te horen over gevaar.
Moderne Leertheorie
Öhman en Mineka (2001) introduceerden een model waarin cognitieve processen
zoals controleerbaarheid en voorspelbaarheid van stressvolle gebeurtenissen,
verwachting van US en individuele kwetsbaarheden een cruciale rol spelen bij
angstverwerving. Angst is minder een "primitieve" respons en meer een resultaat van
cognitieve evaluaties en verwachtingen.
Voorbeeld: ontwikkeling van PTSS. Hoewel blootstelling aan trauma een
noodzakelijke voorwaarde is, is het op zichzelf niet voldoende om PTSS te
ontwikkelen. Andere factoren zoals eerdere ervaringen met oncontroleerbare
gebeurtenissen, de intensiteit van autonome opwinding na het trauma, en
individuele kenmerken zoals intelligentie bepalen of een traumatische
gebeurtenis leidt tot PTSS.
Cognitieve Processen bij Extinctieleren
Extinctie is het proces waarbij de geconditioneerde angstreactie afneemt wanneer
de geconditioneerde stimulus (CS) niet langer wordt gevolgd door de
ongeconditioneerde stimulus (US). Traditioneel werd gedacht dat extinctie het
resultaat was van "ontleren," maar hedendaagse theorieën suggereren dat het een
vorm van nieuw leren is waarbij de CS niet langer een aversieve gebeurtenis
voorspelt.
Onderzoek wijst uit dat extinctie kan worden beïnvloed door cognitieve processen
zoals verwachtingen over de CS-US relatie (causaal redeneren). Studies tonen aan
dat veranderingen in verwachtingen (CS-US expectancy; namelijk dat CS niet meer
een US veroorzaakt) cruciaal zijn voor extinctie. Verbal cues of instructies kunnen het
extinctieproces versterken door deze verwachtingen te wijzigen.
• Verwachting dat US gebeurt → meer huidgeleiding
Cognitieve Processen bij Exposuretherapie
Exposuretherapie is een vorm van cognitieve interventie die specifiek de
verwachting van schade verandert. Het wordt gebruikt bij angststoornissen door
patiënten bloot te stellen aan hun angsten zonder dat de verwachte negatieve
uitkomsten optreden. Dit helpt bij het aanpassen van irrationele overtuigingen en
verwachtingen over de gevreesde situatie.
, Exposuretherapie richt zich niet alleen op gedrag maar ook op emoties en cognities.
De therapie helpt patiënten om hun verkeerde inschattingen van gevaar te corrigeren
door herhaalde blootstelling aan de gevreesde situaties, wat leidt tot een afname van
de angstreactie.
Overtuigingen bij Angststoornissen
• Paniekstoornis: catastrofale misinterpretatie van een overvloed aan stimuli
tijdens een paniekaanval verergert de angst.
• Sociale fobie: publieke kritiek en negatieve evaluatie.
• Agorafobie: angst voor onvermogen om te ontsnappen uit een situatie.
• Alle stoornissen overeenkomst: alle maladaptieve angstgerelateerde cognities
worden verondersteld toekomstgerichte percepties van gevaar of bedreiging te
zijn.
• Angststoornissen: gebrek aan controle over negatieve emotionele en
lichamelijke reacties.
Implicaties voor Therapieonderzoek
Onderzoek laat zien dat exposuretherapie zonder expliciete cognitieve interventies
vergelijkbare effecten heeft als cognitieve gedragstherapie (CGT) voor verschillende
angststoornissen, simpelweg omdat exposure therapie gemedieerd wordt door
veranderingen in cognities, en specifiek veranderingen in CS-US (schade)
verwachtingen. Dit suggereert dat veranderingen in schadexpectaties (harm
expectancy) en andere cognitieve variabelen centraal staan in het succes van
exposuretherapie.
Behandeling die zich specifiek richt op disfunctionele overtuigingen over
sociale situaties effectiever zou moeten zijn dan eenvoudige
exposureprocedures.
Nieuwe onderzoeksrichtingen onderzoeken het gebruik van farmacologische
middelen zoals d-cycloserine (DCS) als cognitieve versterkers om de effecten van
exposuretherapie te verbeteren. DCS is aangetoond effectief te zijn in het versterken
van het extinctieproces door de consolidatie van nieuwe leerervaringen te
verbeteren.
Conclusie
Hofmann concludeert dat exposuretherapie meer is dan een eenvoudige procedure
van extinctie; het is een cognitief gemedieerde interventie die verwachtingen over
schade verandert. Er is bewijs dat cognitieve processen, zoals de verwachting van
controleerbaarheid en voorspelbaarheid, nauw verbonden zijn met extinctieleren en
exposuretherapie. Deze bevindingen suggereren dat een succesvolle
exposuretherapie niet mogelijk is zonder het aanpassen van deze cognitieve
processen.
Belangrijke Inzichten
• Angstverwerving en extinctie zijn complexe processen die verder gaan dan
simpele associatieve mechanismen; ze omvatten hogere-orde cognitieve
processen.
• Exposuretherapie is effectief omdat het niet alleen gedrag aanpakt, maar ook
de cognitieve verwachtingen van patiënten verandert.
Inhoudsopgave & Informatie
Artikel 1: Cognitive Processes during Fear Acquisition and Extinction in Animals and
Humans: Implications for Exposure Therapy of Anxiety Disorders (Hofmann, 2008) . 2
Artikel 2: Fobieën, Conditionering en UCS-Inflatie ..................................................... 5
Artikel 3: Classical Conditioning and the Acquisition of Human Fears and Phobias: A
Review and Synthesis of the Literature ...................................................................... 7
Artikel 4: Multidisciplinaire Richtlijn Diagnostiek en Behandeling van Suïcidaal
Gedrag (Van Hemert et al., 2012) .............................................................................. 11
Artikel 5: Stabilisatie bij Complexe PTSS? (Beldman & De Weerd, 2019)................ 16
Artikel 6: Early Interventions for PTSD (Kearns et al., 2012) .................................... 17
Artikel 7: Verbeteringssignalement PTSS ................................................................. 22
Artikel 8: The Associationas Between Non-suicidal Self-injury and First Onset
Suicidal Thoughts and Behaviors (Kiekens et al., 2018)........................................... 24
Artikel 9: Non-suicidal Self-injury in Adolescence and Emerging Adulthood (Kiekens
et al., 2024)............................................................................................................... 26
Artikel 10: Non-suicidal Self-injury and Eating Disordered Behaviors: An Update on
What we Do and Do Not Know (Kiekens & Claes, 2020) ......................................... 29
Artikel 11: Self-injury (Nock, 2010)............................................................................ 31
Artikel 12: The Cognitive-Interpersonal Maintenance Model of Anorexia Nervosa
Revisited: A Summary of The Evidence for Cognitive, Socio-emotional and
Interpersonal Predisposing and Perpetuating Factors (Treasure & Schmidt, 2013) . 33
Artikel 13: The Science Behind the Academy for Eating Disorders’ Nine Truths About
Eating Disorders (Schaumberg et al., 2017) ............................................................. 36
Deze samenvatting dient voor het vak Klinische Psychologie (500840-M-6) aan
Tilburg University voor de Master Klinisch Psychologie, collegejaar 2024-2025.
Afbeeldingen komen uit de artikelen van het desbetreffende vak.
OPMERKING
Artikel 13 wordt ook besproken in HC10, waardoor je ook hier informatie vandaan
kunt halen
,Artikel 1: Cognitive Processes during Fear Acquisition and
Extinction in Animals and Humans: Implications for
Exposure Therapy of Anxiety Disorders (Hofmann, 2008)
Introductie
Angststoornissen zoals sociale fobie, specifieke fobieën, paniekstoornis, en
posttraumatische stressstoornis zijn enkele van de meest voorkomende mentale
stoornissen. De meest effectieve behandelmethoden voor angststoornissen zijn
exposuretherapie (met of zonder cognitieve strategieën) en farmacotherapie, zoals
het gebruik van selectieve serotonineheropnameremmers (SSRI's).
Exposuretherapie
Exposuretherapie is gebaseerd op de principes van het behaviorisme en
leertheorieën. Mowrer (1939) stelde dat angst wordt geleerd door herhaalde
blootstelling van een neutrale stimulus (geconditioneerde stimulus, CS) aan een pijn-
opwekkende of angst-uitlokkende stimulus (ongeconditioneerde stimulus, US). De
sterkte van de angstrespons is afhankelijk van het aantal keren dat de CS en US
samen worden gepresenteerd en de intensiteit van de ongeconditioneerde respons.
Mowrer ontdekte ook dat herhaalde presentatie van de CS zonder de US leidt tot
extinctie, oftewel de geleidelijke vermindering van de geconditioneerde respons.
Extinctie omvat complexere processen dan angstverwerving en het kan afhankelijk
zijn van extra hersengebieden en kan anders worden beïnvloed door
farmacologische interventies.
• Amygdala: activiteit in laterale kern neemt af naarmate CS zonder US wordt
gepresenteerd.
• Mediale prefrontale cortex: reguleert amygdala activiteit bij extinctieleren.
Extinctie wordt niet beschouwd als een eenvoudig proces van "ontleren" of
vergeten, maar als een nieuwe vorm van leren die de relatie tussen CS en US
verandert, zodat de CS niet langer een aversieve gebeurtenis voorspelt. Dit inhibeert
de angstrespons.
Experimenten hebben aangetoond dat extinctie niet simpelweg vergeten is,
omdat er verschijnselen zijn zoals spontane herstel van een eerder
geconditioneerde angstrespons, renewal (heropleving van angst in een
nieuwe context), en reinstatement (herstel van angst na hernieuwde
blootstelling aan de US).
Cognitieve Processen bij Angstverwerving
Simpel Conditioneringsmodel
Dit model suggereert dat angst wordt verkregen door klassieke conditionering, zoals
aangetoond in het "Little Albert"-experiment. Hierin werd angst geconditioneerd door
het combineren van een neutrale stimulus (zoals een rat) met een angstopwekkende
stimulus (zoals een luide knal). Na herhaaldelijke blootstelling aan zowel een rat als
een harde knal, werd Albert bang wanneer er alleen een rat te zien was. Dit model
had echter beperkingen, zoals het niet volledig verklaren van alle vormen van
angstverwerving.
Preparedness Theory
,Volgens Seligman (1971) zijn mensen biologisch voorbestemd om angst voor
bepaalde stimuli (zoals slangen) sneller te ontwikkelen, omdat deze stimuli in het
evolutionaire verleden gevaarlijk waren. Dit model verklaart waarom sommige
angsten moeilijker uit te doven zijn dan andere.
Neo-Conditionering Model
Rachman (1976, 1977) stelt dat angst niet alleen wordt verworven door directe
ervaring (klassieke conditionering1), maar ook door modellering2 en
informatieoverdracht3. De indirecte route maakt conditionering mogelijk, zelfs
wanneer CS en US in tijd gescheiden zijn, zolang het subject de relatie tussen de
gebeurtenissen leert. Angst kan bijvoorbeeld worden geleerd door het observeren
van de angstreacties van anderen, of door te horen over gevaar.
Moderne Leertheorie
Öhman en Mineka (2001) introduceerden een model waarin cognitieve processen
zoals controleerbaarheid en voorspelbaarheid van stressvolle gebeurtenissen,
verwachting van US en individuele kwetsbaarheden een cruciale rol spelen bij
angstverwerving. Angst is minder een "primitieve" respons en meer een resultaat van
cognitieve evaluaties en verwachtingen.
Voorbeeld: ontwikkeling van PTSS. Hoewel blootstelling aan trauma een
noodzakelijke voorwaarde is, is het op zichzelf niet voldoende om PTSS te
ontwikkelen. Andere factoren zoals eerdere ervaringen met oncontroleerbare
gebeurtenissen, de intensiteit van autonome opwinding na het trauma, en
individuele kenmerken zoals intelligentie bepalen of een traumatische
gebeurtenis leidt tot PTSS.
Cognitieve Processen bij Extinctieleren
Extinctie is het proces waarbij de geconditioneerde angstreactie afneemt wanneer
de geconditioneerde stimulus (CS) niet langer wordt gevolgd door de
ongeconditioneerde stimulus (US). Traditioneel werd gedacht dat extinctie het
resultaat was van "ontleren," maar hedendaagse theorieën suggereren dat het een
vorm van nieuw leren is waarbij de CS niet langer een aversieve gebeurtenis
voorspelt.
Onderzoek wijst uit dat extinctie kan worden beïnvloed door cognitieve processen
zoals verwachtingen over de CS-US relatie (causaal redeneren). Studies tonen aan
dat veranderingen in verwachtingen (CS-US expectancy; namelijk dat CS niet meer
een US veroorzaakt) cruciaal zijn voor extinctie. Verbal cues of instructies kunnen het
extinctieproces versterken door deze verwachtingen te wijzigen.
• Verwachting dat US gebeurt → meer huidgeleiding
Cognitieve Processen bij Exposuretherapie
Exposuretherapie is een vorm van cognitieve interventie die specifiek de
verwachting van schade verandert. Het wordt gebruikt bij angststoornissen door
patiënten bloot te stellen aan hun angsten zonder dat de verwachte negatieve
uitkomsten optreden. Dit helpt bij het aanpassen van irrationele overtuigingen en
verwachtingen over de gevreesde situatie.
, Exposuretherapie richt zich niet alleen op gedrag maar ook op emoties en cognities.
De therapie helpt patiënten om hun verkeerde inschattingen van gevaar te corrigeren
door herhaalde blootstelling aan de gevreesde situaties, wat leidt tot een afname van
de angstreactie.
Overtuigingen bij Angststoornissen
• Paniekstoornis: catastrofale misinterpretatie van een overvloed aan stimuli
tijdens een paniekaanval verergert de angst.
• Sociale fobie: publieke kritiek en negatieve evaluatie.
• Agorafobie: angst voor onvermogen om te ontsnappen uit een situatie.
• Alle stoornissen overeenkomst: alle maladaptieve angstgerelateerde cognities
worden verondersteld toekomstgerichte percepties van gevaar of bedreiging te
zijn.
• Angststoornissen: gebrek aan controle over negatieve emotionele en
lichamelijke reacties.
Implicaties voor Therapieonderzoek
Onderzoek laat zien dat exposuretherapie zonder expliciete cognitieve interventies
vergelijkbare effecten heeft als cognitieve gedragstherapie (CGT) voor verschillende
angststoornissen, simpelweg omdat exposure therapie gemedieerd wordt door
veranderingen in cognities, en specifiek veranderingen in CS-US (schade)
verwachtingen. Dit suggereert dat veranderingen in schadexpectaties (harm
expectancy) en andere cognitieve variabelen centraal staan in het succes van
exposuretherapie.
Behandeling die zich specifiek richt op disfunctionele overtuigingen over
sociale situaties effectiever zou moeten zijn dan eenvoudige
exposureprocedures.
Nieuwe onderzoeksrichtingen onderzoeken het gebruik van farmacologische
middelen zoals d-cycloserine (DCS) als cognitieve versterkers om de effecten van
exposuretherapie te verbeteren. DCS is aangetoond effectief te zijn in het versterken
van het extinctieproces door de consolidatie van nieuwe leerervaringen te
verbeteren.
Conclusie
Hofmann concludeert dat exposuretherapie meer is dan een eenvoudige procedure
van extinctie; het is een cognitief gemedieerde interventie die verwachtingen over
schade verandert. Er is bewijs dat cognitieve processen, zoals de verwachting van
controleerbaarheid en voorspelbaarheid, nauw verbonden zijn met extinctieleren en
exposuretherapie. Deze bevindingen suggereren dat een succesvolle
exposuretherapie niet mogelijk is zonder het aanpassen van deze cognitieve
processen.
Belangrijke Inzichten
• Angstverwerving en extinctie zijn complexe processen die verder gaan dan
simpele associatieve mechanismen; ze omvatten hogere-orde cognitieve
processen.
• Exposuretherapie is effectief omdat het niet alleen gedrag aanpakt, maar ook
de cognitieve verwachtingen van patiënten verandert.
