Sociologie H9: voorwaarden v maatschappelijke schaalvergroting
Micro – en macroperspectief
Micro: Focus op individu, rol en zelf interactie tussen individuen
Macro: grotere gehelen, eigenschappen van sl, veranderingen in patronen v interactie
Meer en meer macro sociologisch perspectief gaan we bekijken
Maatschappelijke schaalvergroting
(politie, paypal, diploma) -> invloed gebruiken of activering van waarheid spelen rol in
vorm geven van grotere maatschappelijke gehelen
Even terug… sanctioneren
Sanctioneringswijzen: bouwstenen
die interactie mogelijk maken
2 dimensies: positieve en negatieve – intern en extern
Ze grijpen terug naar primaire sentimenten (pijn en plezier) + zijn cultureel gekleurd
Intern negatief: je politieagent binnenin, je geweten, gevoel om bep waarde na te
streven
Bv. naar supermarkt met kindjes, plan bedenken om hen kalm te houden door het
geven van een beloning achteraf
, Bv. met vrienden iets drinken, je laat blikje achter, vriend zegt dat dit niet gepast is ->
interne mechanismen activeren op je waarheidsgetrouwheid, op je geweten
Dit is in kleinschalige situaties (kent elkaar persoonlijk), hoe gebruiken om sl te
sturen??
‘looking backward’
Utopische roman, man in hypnose slaap en wordt wakker jaren later (iedereen had
werk, iedereen verdiende evenveel, geld bestond niet meer maar was op sleutel
bewaard (sleutel is eigenlijk vorm van bankkaart)
Evolutie van sanctioneringswijzen
- Parsons:
Sanctioneringswijzen worden overdraagbaar gemaakt (over verdere sociale
netwerken)
Ze verwerven een symbolische vorm (en abstract wording)
Daardoor wordt schaalvergroting mogelijk
Is voorwaarde v hedendaagse maatschappelijke organisatie
(mondiale economie gebaseerd op geld kan zo ontstaan)
Eerste voorbeeld: geld
- Nadelen van elkaar belonen met een nuttig voorwerp…
- …ruilpartners moeten elkaar treffen! (bv ruilhandel: bakker ruilt vlees met slager,
veronderstelling is dus dat slager ook nood heeft aan brood)
- DAAROM symbolische voorstelling van ‘belonen’ = GELD (we moeten elkaar niet
meer treffen om te ruilen)
- Voordelen:
Soepeler, groter ruilnetwerken
Generieke voorstelling v ‘waarde’ is basis moderne economie
‘belonen op grote schaal’
- MAAR! Belang van ‘vertrouwen’
Bv geld: soms in geschiedenis vertrouwen zoek: crisis in 2007
Amerikaanse banken veel geld geleend - meer en meer mensen niet in staat om
af te betalen (paniek) – zorgde voor kettingreactie faillissementen (vertrouwen in
terugbetalen was zoek) – mensen zakken af naar meer basale ruilvormen zoals
goud (waarde zal blijven)
Gevolgen van symbolisering geld (1)
- Steeds meer menselijke activiteiten worden geruild tegen geld
- We worden niet meer geleid door gebruikswaarde van goederen (wat kan je doen
met een brood?) en activiteiten maar door hun ruilwaarde
Marx noemde dit COMMODIFICATIE (verruilwaarding):
Micro – en macroperspectief
Micro: Focus op individu, rol en zelf interactie tussen individuen
Macro: grotere gehelen, eigenschappen van sl, veranderingen in patronen v interactie
Meer en meer macro sociologisch perspectief gaan we bekijken
Maatschappelijke schaalvergroting
(politie, paypal, diploma) -> invloed gebruiken of activering van waarheid spelen rol in
vorm geven van grotere maatschappelijke gehelen
Even terug… sanctioneren
Sanctioneringswijzen: bouwstenen
die interactie mogelijk maken
2 dimensies: positieve en negatieve – intern en extern
Ze grijpen terug naar primaire sentimenten (pijn en plezier) + zijn cultureel gekleurd
Intern negatief: je politieagent binnenin, je geweten, gevoel om bep waarde na te
streven
Bv. naar supermarkt met kindjes, plan bedenken om hen kalm te houden door het
geven van een beloning achteraf
, Bv. met vrienden iets drinken, je laat blikje achter, vriend zegt dat dit niet gepast is ->
interne mechanismen activeren op je waarheidsgetrouwheid, op je geweten
Dit is in kleinschalige situaties (kent elkaar persoonlijk), hoe gebruiken om sl te
sturen??
‘looking backward’
Utopische roman, man in hypnose slaap en wordt wakker jaren later (iedereen had
werk, iedereen verdiende evenveel, geld bestond niet meer maar was op sleutel
bewaard (sleutel is eigenlijk vorm van bankkaart)
Evolutie van sanctioneringswijzen
- Parsons:
Sanctioneringswijzen worden overdraagbaar gemaakt (over verdere sociale
netwerken)
Ze verwerven een symbolische vorm (en abstract wording)
Daardoor wordt schaalvergroting mogelijk
Is voorwaarde v hedendaagse maatschappelijke organisatie
(mondiale economie gebaseerd op geld kan zo ontstaan)
Eerste voorbeeld: geld
- Nadelen van elkaar belonen met een nuttig voorwerp…
- …ruilpartners moeten elkaar treffen! (bv ruilhandel: bakker ruilt vlees met slager,
veronderstelling is dus dat slager ook nood heeft aan brood)
- DAAROM symbolische voorstelling van ‘belonen’ = GELD (we moeten elkaar niet
meer treffen om te ruilen)
- Voordelen:
Soepeler, groter ruilnetwerken
Generieke voorstelling v ‘waarde’ is basis moderne economie
‘belonen op grote schaal’
- MAAR! Belang van ‘vertrouwen’
Bv geld: soms in geschiedenis vertrouwen zoek: crisis in 2007
Amerikaanse banken veel geld geleend - meer en meer mensen niet in staat om
af te betalen (paniek) – zorgde voor kettingreactie faillissementen (vertrouwen in
terugbetalen was zoek) – mensen zakken af naar meer basale ruilvormen zoals
goud (waarde zal blijven)
Gevolgen van symbolisering geld (1)
- Steeds meer menselijke activiteiten worden geruild tegen geld
- We worden niet meer geleid door gebruikswaarde van goederen (wat kan je doen
met een brood?) en activiteiten maar door hun ruilwaarde
Marx noemde dit COMMODIFICATIE (verruilwaarding):
