Hogeschooltaal Nederlands – Samenvatting
Inhoudsopgave
Werkwoordspelling.................................................................................................................................................1
Tegenwoordige tijd eerste, tweede, derde persoon..............................................................................................1
Gebiedende wijs...................................................................................................................................................2
Verleden tijd: sterke en zwakke werkwoorden.....................................................................................................2
Voltooid deelwoord..............................................................................................................................................3
Voltooid deelwoord als bijvoeglijk naamwoord..................................................................................................3
Onvoltooid deelwoord.........................................................................................................................................3
Spelling algemeen....................................................................................................................................................3
Samenstelling met tussen-n of –s..........................................................................................................................3
Los, aaneen of met een streepje...........................................................................................................................4
Klinkerbotsing......................................................................................................................................................5
Hoofd- en kleine letter..........................................................................................................................................5
Afkortingen...........................................................................................................................................................5
Meervoud en bezitsvorm......................................................................................................................................6
Verkleinwoorden..................................................................................................................................................6
Woordtekens.........................................................................................................................................................7
Zinsstructuur...........................................................................................................................................................8
Interpunctie..........................................................................................................................................................8
Algemeen taalgebruik.............................................................................................................................................9
Dat, wat of die......................................................................................................................................................9
Jou of jouw.........................................................................................................................................................10
Voorbeelden:......................................................................................................................................................10
Hun of zij............................................................................................................................................................11
Als of dan met ik of mij.......................................................................................................................................11
Enige(n), andere(n), sommige(n), enkele(n)......................................................................................................11
Grootte, groote of grote.....................................................................................................................................11
Te danken of te wijten aan.................................................................................................................................12
Zowel … als komt/komen...................................................................................................................................12
Echter.................................................................................................................................................................12
Van wie/waarvan................................................................................................................................................12
Werkwoordspelling
Tegenwoordige tijd eerste, tweede, derde persoon
De stam van het werkwoord is de ik-vorm.
1
, Enkelvoud 1e persoon: stam
- Je/jij achter de persoonsvorm.
- Voorbeeld: ik loop, loop ik?, loop jij?
Enkelvoud 2e persoon: stam + t
- Voorbeeld: jij/u loopt
Enkelvoud 3e persoon: stam + t
- Voorbeeld: Hij/zij/het loopt
Meervoud: hele werkwoord
- Voorbeeld: wij lopen, jullie lopen, zij lopen
Gebiedende wijs
Als in een zin een bevel of opdracht staat en die zin heeft geen onderwerp.
De zin begint met de persoonsvorm die bestaat uit de stam van het werkwoord.
- Voorbeelden:
Leg neer die bal!
Doe je mond open!
Pak je boek!
Ga de klas uit!
Als na het werkwoord het persoonlijk voornaamwoord u wordt gebruikt, dan komt er wel
een -t na de stam: Gaat u maar voor / Noteert u dat even.
Verleden tijd: sterke en zwakke werkwoorden
Sterke werkwoorden: klinker in de stam verandert / hele stam verandert
- Voorbeelden:
Tegenwoordige Verleden tijd
tijd
Zingen Zongen
Lopen Liepen
Kijken Keken
Lezen Lazen
Gaan Gingen
Zwakke werkwoorden: stam + de(n) / stam + te(n)
- Voorbeelden:
Tegenwoordige tijd Verleden tijd
Fietsen Fietsten
Spelen Speelden
Klappen Klapten
2 Reizen Reisden
Ruziën Ruzieden
Inhoudsopgave
Werkwoordspelling.................................................................................................................................................1
Tegenwoordige tijd eerste, tweede, derde persoon..............................................................................................1
Gebiedende wijs...................................................................................................................................................2
Verleden tijd: sterke en zwakke werkwoorden.....................................................................................................2
Voltooid deelwoord..............................................................................................................................................3
Voltooid deelwoord als bijvoeglijk naamwoord..................................................................................................3
Onvoltooid deelwoord.........................................................................................................................................3
Spelling algemeen....................................................................................................................................................3
Samenstelling met tussen-n of –s..........................................................................................................................3
Los, aaneen of met een streepje...........................................................................................................................4
Klinkerbotsing......................................................................................................................................................5
Hoofd- en kleine letter..........................................................................................................................................5
Afkortingen...........................................................................................................................................................5
Meervoud en bezitsvorm......................................................................................................................................6
Verkleinwoorden..................................................................................................................................................6
Woordtekens.........................................................................................................................................................7
Zinsstructuur...........................................................................................................................................................8
Interpunctie..........................................................................................................................................................8
Algemeen taalgebruik.............................................................................................................................................9
Dat, wat of die......................................................................................................................................................9
Jou of jouw.........................................................................................................................................................10
Voorbeelden:......................................................................................................................................................10
Hun of zij............................................................................................................................................................11
Als of dan met ik of mij.......................................................................................................................................11
Enige(n), andere(n), sommige(n), enkele(n)......................................................................................................11
Grootte, groote of grote.....................................................................................................................................11
Te danken of te wijten aan.................................................................................................................................12
Zowel … als komt/komen...................................................................................................................................12
Echter.................................................................................................................................................................12
Van wie/waarvan................................................................................................................................................12
Werkwoordspelling
Tegenwoordige tijd eerste, tweede, derde persoon
De stam van het werkwoord is de ik-vorm.
1
, Enkelvoud 1e persoon: stam
- Je/jij achter de persoonsvorm.
- Voorbeeld: ik loop, loop ik?, loop jij?
Enkelvoud 2e persoon: stam + t
- Voorbeeld: jij/u loopt
Enkelvoud 3e persoon: stam + t
- Voorbeeld: Hij/zij/het loopt
Meervoud: hele werkwoord
- Voorbeeld: wij lopen, jullie lopen, zij lopen
Gebiedende wijs
Als in een zin een bevel of opdracht staat en die zin heeft geen onderwerp.
De zin begint met de persoonsvorm die bestaat uit de stam van het werkwoord.
- Voorbeelden:
Leg neer die bal!
Doe je mond open!
Pak je boek!
Ga de klas uit!
Als na het werkwoord het persoonlijk voornaamwoord u wordt gebruikt, dan komt er wel
een -t na de stam: Gaat u maar voor / Noteert u dat even.
Verleden tijd: sterke en zwakke werkwoorden
Sterke werkwoorden: klinker in de stam verandert / hele stam verandert
- Voorbeelden:
Tegenwoordige Verleden tijd
tijd
Zingen Zongen
Lopen Liepen
Kijken Keken
Lezen Lazen
Gaan Gingen
Zwakke werkwoorden: stam + de(n) / stam + te(n)
- Voorbeelden:
Tegenwoordige tijd Verleden tijd
Fietsen Fietsten
Spelen Speelden
Klappen Klapten
2 Reizen Reisden
Ruziën Ruzieden
