Ned2 : samenvatting
1. Wat is taalontwikkelend lesgeven?
= TOL
Een manier van lesgeven waarin de leerkracht nadrukkelijk een rol heeft in het
stimuleren en begeleiden van het proces van taalontwikkeling van de leerling
(denkstem van de klas zijn, zo veel mogelijk verwoorden)
2. Foute denkbeeld van tol
Niet enkel corrigeren van fouten maar het is een manier van lesgeven
3. Hoe kan je taal aanbieden de hele dag door ?
- niet via schoolse taallesjes
- begrijpelijke en zinvolle taak gekoppeld aan motiverende taken
- taal als middel tot interactie
- verwerven van bouwstenen op impliciete wijze (nooit als doel)
bij de kleinste dingen (jas aandoen, vrij spel,…)
4. Wat zijn de basisprincipes van TOL
De cirkels van een krachtig leeromgeving voor taal
Blauw: als je je ,niet goed voelt kan je niet leren
Geel: de taken die je gaat aanbieden (vooral in de hoeken) de hoek moet uitdagend
zijn
Oranje: dit is taalaanbod, taalruimte (ruimte om te oefenen), taal feedback
Als de drie cirkels mooi zijn vervuld zijn zorgt het voor een krachtig leeromgeving
waarbij de kleuters volop kansen krijgen
1
,5. Waarom kiezen we voor de theorie van deze cirkels?
Het heeft een mooie link met het welbevinden en betrokkenheid van de kleuters
6. Hoe zorg je voor een veilig leerklimaat ?
• Motiveren om taal te gebruiken en ondersteuning bieden
• Kan enkel in veiligheid! durven proberen
creert een welbevinden en betrokkenheid
• open, communicatieve sfeer
- openstaan voor wat kinderen zeggen: inhoud > vorm!
- bevestigen in wat ze wél al kunnen
- hen niet onder druk zetten om te praten
- oog hebben voor het non-verbale
- ruimte geven voor experimenteren
- zorgen voor een rijke leeromgeving (eigen inbreng, initiatieven, ...)
7. hoe kan je het welbevinden en de betrokkenheid van kleiters nagaan ?
meten door KVS-K (Procesgericht KindVolgSysteem)
dit kan op klas en individueel niveau
8. wat is heel belangerijk wat kleuters kunnen en mogen ?
• Kls mogen initiatieven nemen
lkr creëert deze initiatiefruimte
lkr begeleidt!!
Kls hebben succeservaringen
9. wat is het probleem met een veilig leerklimaat en anderstalige kleuters
als er negatief wordt gereageerd op de thuistaal van kleuters neemt dat de spreekzin
en durf van de kleuters weg
10. wat is de kern van taalontwikkelend lesgeven?
Uitdagen om interessante , zinvolle, doelgerichte taken te doen en daarbij op een
functionele manier talige boodschappen te begrijpen.
11. Wat zijn die activiteiten?
= aaneenschakeling van momenten van taalstimulering
- Woordenschat vergroten
- Handelingen verwoorden
2
, - Communicatie oefenen
- Instructies uitvoeren
- Ontluikend geletterdheid verbreden en verdiepen
12. Wat zijn die taken?
Ieder moment dat er (non) verbale taal wordt uitgeoefend.
klassikale en geleide activiteiten
BV toilet, eet, jas momenten
13. Betekenisvolle activiteit?
Uitdagende taken (vertel oefening voorkennis activeren)
motiverende taken (opdracht zandtoren)
functionele taken (klaspop, brief van de bakker,… je koppeld aan alles iets speels)
dit zijn open opdrachten
Wat boeit hen ?
14. Ondersteuning door interactie
- Interactie met andere kltrs en LK
- Goede ondersteuning (aanmoedigen, hardop nadenken, reflecteren, in gesprek
gaan, terugblikken gebruiken van taal
15. Hoe leer je een taal.
1) veel taal te horen TAALAANBOD
2) zelf veel taal te produceren TAALRUIMTE
3) positieve feedback te krijgen TAALFEEDBACK
16. Drie aandachtspunten voor ondersteuning via interactie
- begrijpelijk en zinvolle taal
- Voldoende en veilige spreekruimte
- Gepaste feedback
17. Leg uit: begrijpelijke en zinvolle taal
Kleuters imiteren snel daarom is correcte taal belangrijk
Laag spreektempo meer verwerkingstijd
Luisteren = inspannend en belastigend
3
, 18. Leg uit: rijk en verzorgd taalaanbod
Belangrijk voor taalverwervingsproces
- Natuurlijk en zinvol taalaanbod
- Relevant taalaanbod
- Voldoende groot en gevarieerd taalaanbod
- Begrippelijk taalaanbod
19. Leg uit: natuurlijk en zinvol taalaanbod
- Sluit aan bij interesse (communicatief relevant)
- Taal vloeit activiteit voort
- Stem af op acties van kls (observeer!)
- Bevestig hen in hun handelingen, bied hulp en ondersteun
- Betrek andere kleuters bij het gebeuren
- Moeiteloos (= onbewust) aannemen en opnemen van het taalaanbod
20. Wat is schholtaalvaardigheid
aspecten die belangrijk zijn voor het functioneren op school.
21. Op welke vlakken verschilt schooltaal met thuistaal ?
- Het gesprek
- De onderwerpen
- De talige eisen
22. Wat is relevante taalaanbod / schooltaal
Taal die je aanbiedt moet relevant zijn voor de kleuter en zijn functioneren op
school schooltaal
- Tijdsbegrippen
- Woorden die relaties aangeven
- Ruimtelijke begrippen
- Voorwerpen en activiteiten klasleven
- Overkoepelende termen
23. Hoe zorg je voor groot gevarieerd aanbod?
- Bied taal op elk moment van de dag aan
- Lok veel taal uit bij de kleuters
- Stel veel open vragen
- Verwoord zoveel en zo correct mogelijk wat je zelf doet
- Geef spreekkansen ! (~ TAALRUIMTE)
4
1. Wat is taalontwikkelend lesgeven?
= TOL
Een manier van lesgeven waarin de leerkracht nadrukkelijk een rol heeft in het
stimuleren en begeleiden van het proces van taalontwikkeling van de leerling
(denkstem van de klas zijn, zo veel mogelijk verwoorden)
2. Foute denkbeeld van tol
Niet enkel corrigeren van fouten maar het is een manier van lesgeven
3. Hoe kan je taal aanbieden de hele dag door ?
- niet via schoolse taallesjes
- begrijpelijke en zinvolle taak gekoppeld aan motiverende taken
- taal als middel tot interactie
- verwerven van bouwstenen op impliciete wijze (nooit als doel)
bij de kleinste dingen (jas aandoen, vrij spel,…)
4. Wat zijn de basisprincipes van TOL
De cirkels van een krachtig leeromgeving voor taal
Blauw: als je je ,niet goed voelt kan je niet leren
Geel: de taken die je gaat aanbieden (vooral in de hoeken) de hoek moet uitdagend
zijn
Oranje: dit is taalaanbod, taalruimte (ruimte om te oefenen), taal feedback
Als de drie cirkels mooi zijn vervuld zijn zorgt het voor een krachtig leeromgeving
waarbij de kleuters volop kansen krijgen
1
,5. Waarom kiezen we voor de theorie van deze cirkels?
Het heeft een mooie link met het welbevinden en betrokkenheid van de kleuters
6. Hoe zorg je voor een veilig leerklimaat ?
• Motiveren om taal te gebruiken en ondersteuning bieden
• Kan enkel in veiligheid! durven proberen
creert een welbevinden en betrokkenheid
• open, communicatieve sfeer
- openstaan voor wat kinderen zeggen: inhoud > vorm!
- bevestigen in wat ze wél al kunnen
- hen niet onder druk zetten om te praten
- oog hebben voor het non-verbale
- ruimte geven voor experimenteren
- zorgen voor een rijke leeromgeving (eigen inbreng, initiatieven, ...)
7. hoe kan je het welbevinden en de betrokkenheid van kleiters nagaan ?
meten door KVS-K (Procesgericht KindVolgSysteem)
dit kan op klas en individueel niveau
8. wat is heel belangerijk wat kleuters kunnen en mogen ?
• Kls mogen initiatieven nemen
lkr creëert deze initiatiefruimte
lkr begeleidt!!
Kls hebben succeservaringen
9. wat is het probleem met een veilig leerklimaat en anderstalige kleuters
als er negatief wordt gereageerd op de thuistaal van kleuters neemt dat de spreekzin
en durf van de kleuters weg
10. wat is de kern van taalontwikkelend lesgeven?
Uitdagen om interessante , zinvolle, doelgerichte taken te doen en daarbij op een
functionele manier talige boodschappen te begrijpen.
11. Wat zijn die activiteiten?
= aaneenschakeling van momenten van taalstimulering
- Woordenschat vergroten
- Handelingen verwoorden
2
, - Communicatie oefenen
- Instructies uitvoeren
- Ontluikend geletterdheid verbreden en verdiepen
12. Wat zijn die taken?
Ieder moment dat er (non) verbale taal wordt uitgeoefend.
klassikale en geleide activiteiten
BV toilet, eet, jas momenten
13. Betekenisvolle activiteit?
Uitdagende taken (vertel oefening voorkennis activeren)
motiverende taken (opdracht zandtoren)
functionele taken (klaspop, brief van de bakker,… je koppeld aan alles iets speels)
dit zijn open opdrachten
Wat boeit hen ?
14. Ondersteuning door interactie
- Interactie met andere kltrs en LK
- Goede ondersteuning (aanmoedigen, hardop nadenken, reflecteren, in gesprek
gaan, terugblikken gebruiken van taal
15. Hoe leer je een taal.
1) veel taal te horen TAALAANBOD
2) zelf veel taal te produceren TAALRUIMTE
3) positieve feedback te krijgen TAALFEEDBACK
16. Drie aandachtspunten voor ondersteuning via interactie
- begrijpelijk en zinvolle taal
- Voldoende en veilige spreekruimte
- Gepaste feedback
17. Leg uit: begrijpelijke en zinvolle taal
Kleuters imiteren snel daarom is correcte taal belangrijk
Laag spreektempo meer verwerkingstijd
Luisteren = inspannend en belastigend
3
, 18. Leg uit: rijk en verzorgd taalaanbod
Belangrijk voor taalverwervingsproces
- Natuurlijk en zinvol taalaanbod
- Relevant taalaanbod
- Voldoende groot en gevarieerd taalaanbod
- Begrippelijk taalaanbod
19. Leg uit: natuurlijk en zinvol taalaanbod
- Sluit aan bij interesse (communicatief relevant)
- Taal vloeit activiteit voort
- Stem af op acties van kls (observeer!)
- Bevestig hen in hun handelingen, bied hulp en ondersteun
- Betrek andere kleuters bij het gebeuren
- Moeiteloos (= onbewust) aannemen en opnemen van het taalaanbod
20. Wat is schholtaalvaardigheid
aspecten die belangrijk zijn voor het functioneren op school.
21. Op welke vlakken verschilt schooltaal met thuistaal ?
- Het gesprek
- De onderwerpen
- De talige eisen
22. Wat is relevante taalaanbod / schooltaal
Taal die je aanbiedt moet relevant zijn voor de kleuter en zijn functioneren op
school schooltaal
- Tijdsbegrippen
- Woorden die relaties aangeven
- Ruimtelijke begrippen
- Voorwerpen en activiteiten klasleven
- Overkoepelende termen
23. Hoe zorg je voor groot gevarieerd aanbod?
- Bied taal op elk moment van de dag aan
- Lok veel taal uit bij de kleuters
- Stel veel open vragen
- Verwoord zoveel en zo correct mogelijk wat je zelf doet
- Geef spreekkansen ! (~ TAALRUIMTE)
4
