DEEL: Levensverzekeringen
LES 1: JURIDISCHE ASPECTEN
Verzekeringswet 4 april 2014
• 353 artikels
• Inwerkingtreding: 1 november 2014
• Doelstelling:
o Codificatie van bestaande basiswetten→Om verzekeringsconsument toe te laten alles
terug te vinden in 1 wetgeving, dus geen verandering van de wetgeving
o Invoering bijkomende regels ter bescherming van de consument
o ImplementatieSolvencyII – wetgeving
o BevoegdheidsverdelingNBB–FSMA
1.1 CLASSIFICATIE VAN DE VERZEKERINGEN
Classificatie kan gebeuren op basis van verschillende criteria:
• Schadeverzekeringen → Personen- of sommenverzekeringen
• Vergoeding van schade → Uitkering van een vast ebdrag
• Classificatie volgens het risico
• Classificatie volgens het al dan niet verplicht karakter
De verzekeringswet geeft de definities weer van de verschillende verzekeringstypes
1.1.1 PERSONEN- OF SOMMENVERZEKERING
Schadeverzekeringen:
• Vergoedt aan de verzekerde de schade aan zijn patrimonium, die ontstaat wanneer een
onzeker voorval zich voordoet
• De vergoeding van de schade mag nooit hoger zijn dan het bedrag van de schade→Een
verzekerde mag uit de vergoeding geen winst halen
• Vb. Brandverzekering
• Zie Art. 5 15°
• Wet voorziet 3 schadeverzekeringen:
o Zaakverzekeringen = verzekeringen met een zuiver economisch verzekerbaar belang
(behoud van de zaak)
o Aansprakelijkheidsverzekering: verzekerbaar belang is in geld waardeerbaar
(vrijwaring van eigen patrimonium tegen schulden als gevolg van aansprakelijkheid
o Rechtsbijstandsverzekering: verzekerbaar belang is in geld waardeerbaar (vrijwaring
van eigen patrimonium tegen gerechtskosten)
1
,Personen- of sommenverzekeringen:
• Een persoon en niet een patrimonium maakt het voorwerp uit van deze verzekering
• Een vooraf overeengekomen kapitaal zal worden uitbetaald als de onzekere gebeurtenis dat
iemands leven, fysieke integriteit of gezinstoestand aantast zich voordoet
• Vb. levensverzekering, hospitalisatieverzekering
• Zie Art. 5, 16°
1.1.2 UITKERING VAN EEN VAST BEDRAG
Verzekeringen tot vergoeding van schade:
• De prestatie bestaat in het betalen van een vergoeding die nodig is om de schade die de
verzekerde geleden heeft, of waarvoor hij aansprakelijk is te vergoeden
• De verzekerde die schade heeft veroorzaakt aan derden kan geheel of gedeeltelijk worden
vergoed (burgerlijke aansprakelijkheid)
• Verzekeraar heeft het recht om zich in de plaats te stellen van de verzekerde (subrogatie in de
rechten)
• Subrogatie = schadeverzekeraars kunnen de door hen uitbetaalde schade aan hun verzekerde
verhalen op de schadeveroorzaker
• Vb. Auto-ongeval en jij bent in fout → verzekeraar betaalt aan schadelijder → verzekeraar kan
geld bij bedrag verhalen bij schadeveroorzaker
• Zie Art. 55, 3°
Verzekeringen tot uitkering van een vast bedrag:
• De prestatie hangt niet af van de omvang van de schade
• De verzekeraar betaalt een vooraf overeengekomen som
• De verzekerde moet bewijs leveren dat de verzekerde gebeurtenis zich heeft voorgedaan
• Cumulatie van verschillende verzekeringen is mogelijk
• Geen subrogatie van de rechten
• Zie Art. 55, 4°
Personenverzekeringen kunnen verzekeringen tot uitkering van een vast bedrag of verzekeringen tot
vergoeding van schade zijn.
MAAR een levensverzekering is een verzekering tot uitkering van een vast bedrag.
• Betaling van een bepaald bedrag wanneer het verzekerde voorval zich voordoet
• Prestatie hangt af van de duur van het mensenleven
• Geen subrogatie
• Cumulatie is toegelaten
• Begunstigde dient slechts te bewijzen dat het voorval zich heeft voorgedaan
2
,1.1.3 CLASSIFICATIE VOLGENS HET RISICO
PATRIMONIUM
Verzekeringen ter bescherming van het patrimonium vergoeden financiële gevolgen van een verzekerd
risico op materieel gebied
VB. brand van een woning, diefstal van een smartphone, ...
PERSONEN
Verzekeringen ter bescherming van personen vergoeden financiële gevolgen van een verzekerd risico op
lichamelijk vlak
VB. invaliditeit ten gevolge van een verkeersongeval, overlijden, loonderving bij ziekte, ...
AANSPRAKELIJKHEID
Verzekeringen ter bescherming van de aansprakelijkheid
→ Art. 1382 BW: vergoeden financiële gevolgen van een onvoorzien feit, waardoor een derde schade
oploopt, wanneer men daar zelf aansprakelijk voor is of wanneer de schade ontstaat door toedoen van
personen, dieren of zaken waarvoor men verantwoordelijk is.
Vb. uw hond bijt de postbode, u veroorzaakt een zwaar verkeersongeval
1.1.3 CLASSIFICATIE VOLGENS HET AL DAN NIET VERPLICHT KARAKTER
3
, WETTELIJK VERPLICHT
Wettelijk verplichte verzekeringen zijn meestal aansprakelijkheidsverzekeringen
Vb. Verplichte aansprakelijkheidsverzekering motorrijtuigen, verplichte arbeidsongevallenverzekering van
de WG, ...
CONTRACTUEEL VERPLICHT
Contractueel verplichte verzekeringen worden opgelegd door een contractuele verplichting VB.
Kredietmaatschappij die contractueel een brandverzekering en een schuldsaldoverzekering verplicht
VRIJ TE ONDERSCHRIJVEN
Vrij te onderschrijven verzekeringen zijn alle verzekeringen
→ Een aantal van die verzekeringen zijn evenwel echt wel wenselijk (morele verplichting)
→ befhoefte van de cliënt bepalen
1.2 DE VERZEKERINGSOVEREENKOMST
Art. 5, 14° geeft een definitie van een verzekeringsovereenkomst
Een verzekeringsovereenkomst is een wederkerig contract (= de 2 partijen hebben wederzijdse
verplichtingen) tussen 2 contractanten:
• De verzekeraar verplicht zich tot een bepaalde prestatie indien een bepaalde gebeurtenis zich
voordoet (= verzekeringsprestatie)
• De verzekeringsnemer betaalt hiervoor een bepaalde prijs (= premie)
4
LES 1: JURIDISCHE ASPECTEN
Verzekeringswet 4 april 2014
• 353 artikels
• Inwerkingtreding: 1 november 2014
• Doelstelling:
o Codificatie van bestaande basiswetten→Om verzekeringsconsument toe te laten alles
terug te vinden in 1 wetgeving, dus geen verandering van de wetgeving
o Invoering bijkomende regels ter bescherming van de consument
o ImplementatieSolvencyII – wetgeving
o BevoegdheidsverdelingNBB–FSMA
1.1 CLASSIFICATIE VAN DE VERZEKERINGEN
Classificatie kan gebeuren op basis van verschillende criteria:
• Schadeverzekeringen → Personen- of sommenverzekeringen
• Vergoeding van schade → Uitkering van een vast ebdrag
• Classificatie volgens het risico
• Classificatie volgens het al dan niet verplicht karakter
De verzekeringswet geeft de definities weer van de verschillende verzekeringstypes
1.1.1 PERSONEN- OF SOMMENVERZEKERING
Schadeverzekeringen:
• Vergoedt aan de verzekerde de schade aan zijn patrimonium, die ontstaat wanneer een
onzeker voorval zich voordoet
• De vergoeding van de schade mag nooit hoger zijn dan het bedrag van de schade→Een
verzekerde mag uit de vergoeding geen winst halen
• Vb. Brandverzekering
• Zie Art. 5 15°
• Wet voorziet 3 schadeverzekeringen:
o Zaakverzekeringen = verzekeringen met een zuiver economisch verzekerbaar belang
(behoud van de zaak)
o Aansprakelijkheidsverzekering: verzekerbaar belang is in geld waardeerbaar
(vrijwaring van eigen patrimonium tegen schulden als gevolg van aansprakelijkheid
o Rechtsbijstandsverzekering: verzekerbaar belang is in geld waardeerbaar (vrijwaring
van eigen patrimonium tegen gerechtskosten)
1
,Personen- of sommenverzekeringen:
• Een persoon en niet een patrimonium maakt het voorwerp uit van deze verzekering
• Een vooraf overeengekomen kapitaal zal worden uitbetaald als de onzekere gebeurtenis dat
iemands leven, fysieke integriteit of gezinstoestand aantast zich voordoet
• Vb. levensverzekering, hospitalisatieverzekering
• Zie Art. 5, 16°
1.1.2 UITKERING VAN EEN VAST BEDRAG
Verzekeringen tot vergoeding van schade:
• De prestatie bestaat in het betalen van een vergoeding die nodig is om de schade die de
verzekerde geleden heeft, of waarvoor hij aansprakelijk is te vergoeden
• De verzekerde die schade heeft veroorzaakt aan derden kan geheel of gedeeltelijk worden
vergoed (burgerlijke aansprakelijkheid)
• Verzekeraar heeft het recht om zich in de plaats te stellen van de verzekerde (subrogatie in de
rechten)
• Subrogatie = schadeverzekeraars kunnen de door hen uitbetaalde schade aan hun verzekerde
verhalen op de schadeveroorzaker
• Vb. Auto-ongeval en jij bent in fout → verzekeraar betaalt aan schadelijder → verzekeraar kan
geld bij bedrag verhalen bij schadeveroorzaker
• Zie Art. 55, 3°
Verzekeringen tot uitkering van een vast bedrag:
• De prestatie hangt niet af van de omvang van de schade
• De verzekeraar betaalt een vooraf overeengekomen som
• De verzekerde moet bewijs leveren dat de verzekerde gebeurtenis zich heeft voorgedaan
• Cumulatie van verschillende verzekeringen is mogelijk
• Geen subrogatie van de rechten
• Zie Art. 55, 4°
Personenverzekeringen kunnen verzekeringen tot uitkering van een vast bedrag of verzekeringen tot
vergoeding van schade zijn.
MAAR een levensverzekering is een verzekering tot uitkering van een vast bedrag.
• Betaling van een bepaald bedrag wanneer het verzekerde voorval zich voordoet
• Prestatie hangt af van de duur van het mensenleven
• Geen subrogatie
• Cumulatie is toegelaten
• Begunstigde dient slechts te bewijzen dat het voorval zich heeft voorgedaan
2
,1.1.3 CLASSIFICATIE VOLGENS HET RISICO
PATRIMONIUM
Verzekeringen ter bescherming van het patrimonium vergoeden financiële gevolgen van een verzekerd
risico op materieel gebied
VB. brand van een woning, diefstal van een smartphone, ...
PERSONEN
Verzekeringen ter bescherming van personen vergoeden financiële gevolgen van een verzekerd risico op
lichamelijk vlak
VB. invaliditeit ten gevolge van een verkeersongeval, overlijden, loonderving bij ziekte, ...
AANSPRAKELIJKHEID
Verzekeringen ter bescherming van de aansprakelijkheid
→ Art. 1382 BW: vergoeden financiële gevolgen van een onvoorzien feit, waardoor een derde schade
oploopt, wanneer men daar zelf aansprakelijk voor is of wanneer de schade ontstaat door toedoen van
personen, dieren of zaken waarvoor men verantwoordelijk is.
Vb. uw hond bijt de postbode, u veroorzaakt een zwaar verkeersongeval
1.1.3 CLASSIFICATIE VOLGENS HET AL DAN NIET VERPLICHT KARAKTER
3
, WETTELIJK VERPLICHT
Wettelijk verplichte verzekeringen zijn meestal aansprakelijkheidsverzekeringen
Vb. Verplichte aansprakelijkheidsverzekering motorrijtuigen, verplichte arbeidsongevallenverzekering van
de WG, ...
CONTRACTUEEL VERPLICHT
Contractueel verplichte verzekeringen worden opgelegd door een contractuele verplichting VB.
Kredietmaatschappij die contractueel een brandverzekering en een schuldsaldoverzekering verplicht
VRIJ TE ONDERSCHRIJVEN
Vrij te onderschrijven verzekeringen zijn alle verzekeringen
→ Een aantal van die verzekeringen zijn evenwel echt wel wenselijk (morele verplichting)
→ befhoefte van de cliënt bepalen
1.2 DE VERZEKERINGSOVEREENKOMST
Art. 5, 14° geeft een definitie van een verzekeringsovereenkomst
Een verzekeringsovereenkomst is een wederkerig contract (= de 2 partijen hebben wederzijdse
verplichtingen) tussen 2 contractanten:
• De verzekeraar verplicht zich tot een bepaalde prestatie indien een bepaalde gebeurtenis zich
voordoet (= verzekeringsprestatie)
• De verzekeringsnemer betaalt hiervoor een bepaalde prijs (= premie)
4
