College 1 Neurobiologie
Niko Tinbergen (1907-1988)
1. Mechanisme: hoe komt het gedrag tot uiting
2. Ontwikkeling: deed je dat altijd al?
3. Functie: hoe beïnvloedt het gedrag de kans op overleving en reproductie?
4. Evolutie: hoe is dit gedrag ontstaan door de evolutie?
Timing & niveau hebben invloed op het gedrag
H1: INTRODUCTIE
Neurowetenschappen, neuropsychologie (stoornissen), developmental neuroscience (ontwikkelend kind, maar
ouders passen er niet tussen), social neuroscience (wel voor de ouders)
Modulariteit (bepaalde delen zijn meer geschikt voor het verwerken van bepaalde informatie) & domein
specificiteit (gespecialiseerde routines die zeer specifieke functies uitvoeren op een beperkt aantal input); een
brein gebied is gespecialiseerd in het verwerken van maar één soort informatie.
Visuele systeem --> achteraan het brein en dus gemoduleerd
Taal --> taalgebieden, dus ook gemoduleerd
‘a god spot’ --> temporaal cortex stimuleren = eerder goddelijke gedachtes
‘moderne frenologie’ --> idee dat alle eigenschappen een eigen stukje in het brein hebben, niet meer zo
eenvoudig als ‘vorm van hoofd betekent…’
A) Modulair
B) Gespecialiseerde units die interacteren
C) Niet-gespecialiseerde units die interacteren
Eén groot netwerk waarin alles samenwerkt, niet losse legoblokjes
Reductionisme: vervangen van een verklaring door meer basale verklaring (biologisch, fysisch)
Niet de ene OF de andere verklaring, maar een ANDERE verklaring, kan samengaan en is aanvullend
Omgeving kan bepalen in hoeverre het DNA het gedrag bepaald
ZENUWSTELSEL
Centraal zenuwstelsel (hersenen en ruggenwervel)
Perifere zenuwstelsel system
- Autonoom : alles wat automatisch gaat (hartslag, spijsvertering)
Sympathisch: juist voor het activeren van het lichaam
Parasympatisch: verantwoordelijk voor het tot rust brengen van het lichaam,
zenuwcel zit veel myeline omheen want het tot rust brengen moet snel gebeuren --> meer myeline
is dikke laag dus betere energieoverdracht
- Somatisch: alles wat je zelf bewust aanstuurt
Bloed-brein-barrière: beschermt het CNS (centrale neurosysteem)
Zenuwcel --> axonen en dendrieten (myeline: laagje vet zorgt voor meer zenuwoverdracht), synapsen activeren
de volgende zenuwcel)
Dendrieten gooien neurotransmitters eruit en de volgende zenuwcel reageert daar weer op via de receptoren
1 miljard zenuwcellen ongeveer in je lichaam
Standaard negatief geladen totdat er een actiepotentiaal eraan komt en de zenuwcel wordt steeds positiever
geladen tot aan -55 Na de actiepotentiaal wordt hij weer negatief geladen
,Dendriet: ontvangen informatie van andere zenuwcellen
Axonen: dragen informatie weg van de cel naar andere zenuwcellen en zorgt voor actiepotentialen
Axon --> Dendrieten
Actiepotentiaal: moment waarop de pre-synaptische neuron actief is en er neurotransmitters vrijkomen
Synapse: klein gat tussen de zenuwcellen waarin de neurotransmitters vrijkomen die signalen kunne ontvangen
Meeste zenuwcellen in de darmen ‘tweede brein’
Doral/superior: towards the top
Anterior: towards the front
Posterior: towards the back
Ventral/inferior: towards the bottom
Frontal – parietal
Temporal – occipital
Grijze stof: cellichamen
Witte stof: uitlopers, de axonen
Minder myeline: minder bescherming en minder goede overdracht van neurotransmitters
Schwann cellen: zorgen voor myeline/vet om de cellen heen (Glia cellen)
Recapitulatietheorie: ontogenese (ontwikkeling van het individu) volgt de fylogenese (ontwikkeling van de
soort)
Subcorticale gebieden; basale ganglia (motorische controle en skill learning) & limbisch systeem
(emotionele/hechting)
Hypofyse: zorgt voor samenwerking hormonen en brein; hormoonhuishouding
Brainfacts.org --> onderdelen van het brein opzoeken (tijdens lezen bijv.)
Dinsdag 9:15 methoden HST 2 (online)
H1 The students guide to social neuroscience
Hyperscanning: van twee of meer breinen tegelijkertijd informatie opnemen
Ecological validity: of de meting/aanpak ook buiten het lab betekenisvol is
Reverse inference: een poging om de aard van cognitieve processen af te leiden uit neurowetenschappelijke
gegevens
- ‘if the amygdala is activated then someone is frightened
Forward inference: neurowetenschappelijke gegevens afleiden uit cognitieve processen
- ‘if someone is frightened their amygdala is activated’
Blank slate: leren zonder beïnvloedende factoren als preeexisting knowledge of biases
Collectivisme: samen en in groepen, helpen, niet-westers, doelen voor de groep
Individualistisch: alleen, niet in groepen, westers, egoïstische doelen
, Gene-culture co-evolution: cultuur kan de genfrequentie beïnvloeden & genen kunnen een invloed hebben op
culturele evolutie door middel van ‘psychological predispositions’ = psychologische aanleg
1. Is the ‘social brain’ highly modular?
2. How can neuroscience and social psychology inform (informeren) each other?
3. Is cultural neuroscience likely to be a promising way of unpacking the complexities of culture?
H2 The students guide to social neuroscience (26-29)
BREINSTRUCTUREN
Diencephalon: greize stof waarin de thalamus en de hypothalamus ligt
Thalamus: station tussen sensorische organen (behalve geur) en de cortex
Hypothalamus: body en regulatie
Superior is top, posterior is rechterkant, inferior is onderkant en anterior is linkerkant
Niko Tinbergen (1907-1988)
1. Mechanisme: hoe komt het gedrag tot uiting
2. Ontwikkeling: deed je dat altijd al?
3. Functie: hoe beïnvloedt het gedrag de kans op overleving en reproductie?
4. Evolutie: hoe is dit gedrag ontstaan door de evolutie?
Timing & niveau hebben invloed op het gedrag
H1: INTRODUCTIE
Neurowetenschappen, neuropsychologie (stoornissen), developmental neuroscience (ontwikkelend kind, maar
ouders passen er niet tussen), social neuroscience (wel voor de ouders)
Modulariteit (bepaalde delen zijn meer geschikt voor het verwerken van bepaalde informatie) & domein
specificiteit (gespecialiseerde routines die zeer specifieke functies uitvoeren op een beperkt aantal input); een
brein gebied is gespecialiseerd in het verwerken van maar één soort informatie.
Visuele systeem --> achteraan het brein en dus gemoduleerd
Taal --> taalgebieden, dus ook gemoduleerd
‘a god spot’ --> temporaal cortex stimuleren = eerder goddelijke gedachtes
‘moderne frenologie’ --> idee dat alle eigenschappen een eigen stukje in het brein hebben, niet meer zo
eenvoudig als ‘vorm van hoofd betekent…’
A) Modulair
B) Gespecialiseerde units die interacteren
C) Niet-gespecialiseerde units die interacteren
Eén groot netwerk waarin alles samenwerkt, niet losse legoblokjes
Reductionisme: vervangen van een verklaring door meer basale verklaring (biologisch, fysisch)
Niet de ene OF de andere verklaring, maar een ANDERE verklaring, kan samengaan en is aanvullend
Omgeving kan bepalen in hoeverre het DNA het gedrag bepaald
ZENUWSTELSEL
Centraal zenuwstelsel (hersenen en ruggenwervel)
Perifere zenuwstelsel system
- Autonoom : alles wat automatisch gaat (hartslag, spijsvertering)
Sympathisch: juist voor het activeren van het lichaam
Parasympatisch: verantwoordelijk voor het tot rust brengen van het lichaam,
zenuwcel zit veel myeline omheen want het tot rust brengen moet snel gebeuren --> meer myeline
is dikke laag dus betere energieoverdracht
- Somatisch: alles wat je zelf bewust aanstuurt
Bloed-brein-barrière: beschermt het CNS (centrale neurosysteem)
Zenuwcel --> axonen en dendrieten (myeline: laagje vet zorgt voor meer zenuwoverdracht), synapsen activeren
de volgende zenuwcel)
Dendrieten gooien neurotransmitters eruit en de volgende zenuwcel reageert daar weer op via de receptoren
1 miljard zenuwcellen ongeveer in je lichaam
Standaard negatief geladen totdat er een actiepotentiaal eraan komt en de zenuwcel wordt steeds positiever
geladen tot aan -55 Na de actiepotentiaal wordt hij weer negatief geladen
,Dendriet: ontvangen informatie van andere zenuwcellen
Axonen: dragen informatie weg van de cel naar andere zenuwcellen en zorgt voor actiepotentialen
Axon --> Dendrieten
Actiepotentiaal: moment waarop de pre-synaptische neuron actief is en er neurotransmitters vrijkomen
Synapse: klein gat tussen de zenuwcellen waarin de neurotransmitters vrijkomen die signalen kunne ontvangen
Meeste zenuwcellen in de darmen ‘tweede brein’
Doral/superior: towards the top
Anterior: towards the front
Posterior: towards the back
Ventral/inferior: towards the bottom
Frontal – parietal
Temporal – occipital
Grijze stof: cellichamen
Witte stof: uitlopers, de axonen
Minder myeline: minder bescherming en minder goede overdracht van neurotransmitters
Schwann cellen: zorgen voor myeline/vet om de cellen heen (Glia cellen)
Recapitulatietheorie: ontogenese (ontwikkeling van het individu) volgt de fylogenese (ontwikkeling van de
soort)
Subcorticale gebieden; basale ganglia (motorische controle en skill learning) & limbisch systeem
(emotionele/hechting)
Hypofyse: zorgt voor samenwerking hormonen en brein; hormoonhuishouding
Brainfacts.org --> onderdelen van het brein opzoeken (tijdens lezen bijv.)
Dinsdag 9:15 methoden HST 2 (online)
H1 The students guide to social neuroscience
Hyperscanning: van twee of meer breinen tegelijkertijd informatie opnemen
Ecological validity: of de meting/aanpak ook buiten het lab betekenisvol is
Reverse inference: een poging om de aard van cognitieve processen af te leiden uit neurowetenschappelijke
gegevens
- ‘if the amygdala is activated then someone is frightened
Forward inference: neurowetenschappelijke gegevens afleiden uit cognitieve processen
- ‘if someone is frightened their amygdala is activated’
Blank slate: leren zonder beïnvloedende factoren als preeexisting knowledge of biases
Collectivisme: samen en in groepen, helpen, niet-westers, doelen voor de groep
Individualistisch: alleen, niet in groepen, westers, egoïstische doelen
, Gene-culture co-evolution: cultuur kan de genfrequentie beïnvloeden & genen kunnen een invloed hebben op
culturele evolutie door middel van ‘psychological predispositions’ = psychologische aanleg
1. Is the ‘social brain’ highly modular?
2. How can neuroscience and social psychology inform (informeren) each other?
3. Is cultural neuroscience likely to be a promising way of unpacking the complexities of culture?
H2 The students guide to social neuroscience (26-29)
BREINSTRUCTUREN
Diencephalon: greize stof waarin de thalamus en de hypothalamus ligt
Thalamus: station tussen sensorische organen (behalve geur) en de cortex
Hypothalamus: body en regulatie
Superior is top, posterior is rechterkant, inferior is onderkant en anterior is linkerkant
