Antisociaal gedrag zelfstudievragen week 2
1. Wat is een gehechtheidsrelatie, waarom is een gehechtheidsrelatie belangrijk en wat is er
nodig voor een gehechtheidsrelatie tussen ouders/verzorgers en kind?
Het is de aangeboren neiging van het kind om steun te zoeken bij iemand die sterker is, een
volwassene die het kind kan beschermen en helpen. Gehechtheid is kortgezegd de
aangeboren neiging om steun te zoeken bij een ouder (Juffer).
Gehechtheid (‘attachment’) is dan ook een evolutionair gegeven: omdat ieder kind hulpeloos
ter wereld komt, is hij afhankelijk van de hem omringende volwassenen, meestal de ouder(s)
of ouderfiguren. De ouder beschermt het kind niet alleen tegen honger, kou en uitdroging,
maar ook tegen allerlei gevaren in de fysieke en sociale omgeving. Bovendien kan het kind
ervaringen opdoen en dingen leren in de beschermende aanwezigheid van de ouder en zich
zo cognitief en sociaal emotioneel ontwikkelen.
Voor het ontstaan van een gehechtheidsrelatie is contact tussen ouder en kind nodig. Het
soort contact (toenadering) bepaald kwaliteit van de gehechtheidsrelatie tussen ouder en
kind.
2. Hoe kunnen onderzoekers verschillen meten in de kwaliteit van gehechtheidsrelaties?
De VSP-methode (bij jonge kinderen tot 5 jaar)
Een observatieprocedure van ongeveer twintig minuten met verschillende episoden waarin
de binnen- komst van een onbekende persoon en twee korte scheidingen van de ouder
plaatsvinden. Vooral het gedrag tijdens de hereniging met de ouder is van belang voor het
beoordelen van de gehechtheidskwaliteit als veilig, onveilig of gedesorganiseerd.
De AQS-methode
Observatiemethode die bij ouder en kind thuis kan worden uitgevoerd. De eveneens
intensief getrainde codeur moet een serie kaartjes met uitspraken over gehechtheidsgedrag
sorteren naar de mate waarin de uitspraak op het kaartje wel of niet van toepassing is op dit
specifieke kind. De uitkomst van de uitspraken voor dit individuele kind wordt gelegd op een
algemeen profiel van een veilig gehecht kind, waarna een score voor veilige gehechtheid
wordt verkregen. Met de AQS kan echter geen gedesorganiseerde gehechtheid worden
vastgesteld.
Storystem-techniek
Voor oudere kinderen worden vaak ‘story- stem’-technieken gebruikt, verhaaltjes – soms
uitgebeeld met poppen – over gehechtheids- thema’s, waarbij het kind het verhaaltje moet
afmaken. Uit de manier waarop het kind het verhaaltje afmaakt, kan met behulp van een
handleiding door een getrainde codeur worden bepaald of het kind vertrouwen heeft in zijn
gehechtheidsfiguren.
Voor adolescenten en volwassenen - Adult Attachment Interview
Bij het AAI staat de weergave van het gehechtheidsverleden van de persoon centraal. Het
gaat in dit interview niet zozeer om de gebeurtenissen van vroeger waarover verteld wordt
1. Wat is een gehechtheidsrelatie, waarom is een gehechtheidsrelatie belangrijk en wat is er
nodig voor een gehechtheidsrelatie tussen ouders/verzorgers en kind?
Het is de aangeboren neiging van het kind om steun te zoeken bij iemand die sterker is, een
volwassene die het kind kan beschermen en helpen. Gehechtheid is kortgezegd de
aangeboren neiging om steun te zoeken bij een ouder (Juffer).
Gehechtheid (‘attachment’) is dan ook een evolutionair gegeven: omdat ieder kind hulpeloos
ter wereld komt, is hij afhankelijk van de hem omringende volwassenen, meestal de ouder(s)
of ouderfiguren. De ouder beschermt het kind niet alleen tegen honger, kou en uitdroging,
maar ook tegen allerlei gevaren in de fysieke en sociale omgeving. Bovendien kan het kind
ervaringen opdoen en dingen leren in de beschermende aanwezigheid van de ouder en zich
zo cognitief en sociaal emotioneel ontwikkelen.
Voor het ontstaan van een gehechtheidsrelatie is contact tussen ouder en kind nodig. Het
soort contact (toenadering) bepaald kwaliteit van de gehechtheidsrelatie tussen ouder en
kind.
2. Hoe kunnen onderzoekers verschillen meten in de kwaliteit van gehechtheidsrelaties?
De VSP-methode (bij jonge kinderen tot 5 jaar)
Een observatieprocedure van ongeveer twintig minuten met verschillende episoden waarin
de binnen- komst van een onbekende persoon en twee korte scheidingen van de ouder
plaatsvinden. Vooral het gedrag tijdens de hereniging met de ouder is van belang voor het
beoordelen van de gehechtheidskwaliteit als veilig, onveilig of gedesorganiseerd.
De AQS-methode
Observatiemethode die bij ouder en kind thuis kan worden uitgevoerd. De eveneens
intensief getrainde codeur moet een serie kaartjes met uitspraken over gehechtheidsgedrag
sorteren naar de mate waarin de uitspraak op het kaartje wel of niet van toepassing is op dit
specifieke kind. De uitkomst van de uitspraken voor dit individuele kind wordt gelegd op een
algemeen profiel van een veilig gehecht kind, waarna een score voor veilige gehechtheid
wordt verkregen. Met de AQS kan echter geen gedesorganiseerde gehechtheid worden
vastgesteld.
Storystem-techniek
Voor oudere kinderen worden vaak ‘story- stem’-technieken gebruikt, verhaaltjes – soms
uitgebeeld met poppen – over gehechtheids- thema’s, waarbij het kind het verhaaltje moet
afmaken. Uit de manier waarop het kind het verhaaltje afmaakt, kan met behulp van een
handleiding door een getrainde codeur worden bepaald of het kind vertrouwen heeft in zijn
gehechtheidsfiguren.
Voor adolescenten en volwassenen - Adult Attachment Interview
Bij het AAI staat de weergave van het gehechtheidsverleden van de persoon centraal. Het
gaat in dit interview niet zozeer om de gebeurtenissen van vroeger waarover verteld wordt
