Juridische context
LES 1 Wat is recht?
Kenmerken en definitie
Kenmerken van het recht:
- Recht is overal
- Als doel de samenleving te ordenen
- Wordt opgelegd door de samenleving
- Handhaving= is er juridisch toezicht op handeling / kan u worden
verplicht
-> slachtoffer kan zich wenden tot rechter
-> Vanaf dat handhaving aanwezig is zit je in juridische sfeer
Niet alle gedragingen zijn strafbaar -> soms morele afspraken en niet
juridisch
Algemene gedragsregels:
1. Objectief recht
o Algemene abstracte bewoordingen
o Los van concrete personen en situaties waarop van toepassing
zijn
o Vb. burgerlijk recht
Vb. Elke daad van de mens, waardoor aan een ander schade wordt
veroorzaakt,
verplicht degene door wiens schuld de schade is ontstaan, deze te
vergoeden
2. Subjectieve rechten
o Door het rechtssysteem erkende bevoegdheid
o Telkens als objectieve rechtsregels toepassing vinden in
concrete situaties – recht/ macht om iets te eisen of te vragen
Vb. recht op betaling van een verkoper
Slordig zijn in werk, afspraken niet nakomen, veel te hoog budget,… zijn
juridische fouten! (verkeerd handhaven)
1
,Natuurlijke personen = mensen – alle rechtsregels op ons van toepassing
(niet op vb kinderen, dementen)
Rechtspersoon = groepen, organisatie,… met een specialiteit (vb.
vennootschap) (organisatie zien als een persoon, uw bedrijf is een ander
persoon dan jij -> vermogens worden van elkaar gescheiden)
à Rechtsregels op beide van toepassing
à Al de rest zijn zaken waar natuurlijk of rechtspersoon over beschikt
vb. dier, kapitaal,…
Sturing professionalisme: voorzichtig en zorgvuldig zijn in beroep
Alles wat niet verboden is mag?
à Verbod op rechtsmisbruik = is niet omdat je recht hebt om iets te
doen dat je ook moet doen -> afwegingen / ben ik iemand anders
aan het schaden?
à Algemene zeer brede juridische regel : als je keuze hebt moet je de
minst schadelijke kiezen
à Je mag je rechten niet gebruiken met als doel een ander te schaden
à Als toch doet -> herstel in natura of schadevergoeding
Professionele verhouding tov overheid & opdrachtgevers :
verschil publiek en privaat recht
Publiek = verhouding tussen burgers/ bedrijven & overheid
vb. belastingen
Privaat = rechtsregels die relaties tussen mensen onderling bepalen
à Alles commercieel heeft een contractuele basis
Soorten subjectieve rechten
2
,Hiërarchie der normen
- Veel regels hebben andere oorsprong
- Sturen elkaar aan
- Sommige belangrijker dan anderen
1. Internationaal en supranationaal recht
à Verordeningen van Europa, Europese rechten primeren op ons
Belgische recht -> bepaalt hoe we werken vb duurzaamheid
2. Belgische grondwet
à Belangrijkste wet van ons land -> bepaald inhoud van anderen
wetten
3. Bijzondere meerderheidswetten
à Bepaald staatsstructuur (wat bepaald dat iets Vlaams decreet of
Belgische wet) wet is federaal , decreet is regionaal
(Grote principes hiervan onthouden – vanuit een int archi vragen stellen)
Staatsstructuur van België
- Centraal gezag in 19e eeuw
- -> België gaan hervormen, grondwetswijziging (wijziging omwille
van taal)
3
, Belgische grondwet - 1831
- -> huidige federaal staat met gemeenschappen en gewesten
= Federaal : basis op Belgische niveau : België bepaald wat naar
gemeenschappen en gewesten
- Toekomst misschien confederale staat : zwaartepunt bij
gemeenschappen en gewesten, bepalen wat naar Belgisch niveau
gaat (omgekeerd)
à Regelgevingen hebben allemaal verschillende oorsprong
Territoriaal : gewesten
Groepen van mensen : gemeenschappen
Bevoegdheden -> examen vraag
Bevoegdheden Vlaams Gewest
- Ruimtelijke ordening : waar vergunning voor nodig
- Leefmilieu en waterbeleid : milieu regelgeving door decreten van
Europees niveau (verordening = wet op Eur niveau & richtlijnen = wet
en lidstaat moet omzetten in eigen regelgeving op Europees niveau) ->
veel Vlaamse decreten zijn gevolg van Eur richtlijnen
- Economie : waarborgen bij investeringen, kredietbeleid,…
- …
Bevoegdheden Federaal België
- Arbeidsrecht
- Sociale zekerheid
- Muntbeleid
- …
Deelgebieden van het recht
Rechtstakken
- Burgerlijk recht : goederenrecht, intellectueel eigendomsrecht
- Economisch recht : zowel privaat als publiekrechtelijk vb.
consumentenbescherming, prijsreglementering
Handelaar = elke professionele activiteit met een economische
bestemming
4
LES 1 Wat is recht?
Kenmerken en definitie
Kenmerken van het recht:
- Recht is overal
- Als doel de samenleving te ordenen
- Wordt opgelegd door de samenleving
- Handhaving= is er juridisch toezicht op handeling / kan u worden
verplicht
-> slachtoffer kan zich wenden tot rechter
-> Vanaf dat handhaving aanwezig is zit je in juridische sfeer
Niet alle gedragingen zijn strafbaar -> soms morele afspraken en niet
juridisch
Algemene gedragsregels:
1. Objectief recht
o Algemene abstracte bewoordingen
o Los van concrete personen en situaties waarop van toepassing
zijn
o Vb. burgerlijk recht
Vb. Elke daad van de mens, waardoor aan een ander schade wordt
veroorzaakt,
verplicht degene door wiens schuld de schade is ontstaan, deze te
vergoeden
2. Subjectieve rechten
o Door het rechtssysteem erkende bevoegdheid
o Telkens als objectieve rechtsregels toepassing vinden in
concrete situaties – recht/ macht om iets te eisen of te vragen
Vb. recht op betaling van een verkoper
Slordig zijn in werk, afspraken niet nakomen, veel te hoog budget,… zijn
juridische fouten! (verkeerd handhaven)
1
,Natuurlijke personen = mensen – alle rechtsregels op ons van toepassing
(niet op vb kinderen, dementen)
Rechtspersoon = groepen, organisatie,… met een specialiteit (vb.
vennootschap) (organisatie zien als een persoon, uw bedrijf is een ander
persoon dan jij -> vermogens worden van elkaar gescheiden)
à Rechtsregels op beide van toepassing
à Al de rest zijn zaken waar natuurlijk of rechtspersoon over beschikt
vb. dier, kapitaal,…
Sturing professionalisme: voorzichtig en zorgvuldig zijn in beroep
Alles wat niet verboden is mag?
à Verbod op rechtsmisbruik = is niet omdat je recht hebt om iets te
doen dat je ook moet doen -> afwegingen / ben ik iemand anders
aan het schaden?
à Algemene zeer brede juridische regel : als je keuze hebt moet je de
minst schadelijke kiezen
à Je mag je rechten niet gebruiken met als doel een ander te schaden
à Als toch doet -> herstel in natura of schadevergoeding
Professionele verhouding tov overheid & opdrachtgevers :
verschil publiek en privaat recht
Publiek = verhouding tussen burgers/ bedrijven & overheid
vb. belastingen
Privaat = rechtsregels die relaties tussen mensen onderling bepalen
à Alles commercieel heeft een contractuele basis
Soorten subjectieve rechten
2
,Hiërarchie der normen
- Veel regels hebben andere oorsprong
- Sturen elkaar aan
- Sommige belangrijker dan anderen
1. Internationaal en supranationaal recht
à Verordeningen van Europa, Europese rechten primeren op ons
Belgische recht -> bepaalt hoe we werken vb duurzaamheid
2. Belgische grondwet
à Belangrijkste wet van ons land -> bepaald inhoud van anderen
wetten
3. Bijzondere meerderheidswetten
à Bepaald staatsstructuur (wat bepaald dat iets Vlaams decreet of
Belgische wet) wet is federaal , decreet is regionaal
(Grote principes hiervan onthouden – vanuit een int archi vragen stellen)
Staatsstructuur van België
- Centraal gezag in 19e eeuw
- -> België gaan hervormen, grondwetswijziging (wijziging omwille
van taal)
3
, Belgische grondwet - 1831
- -> huidige federaal staat met gemeenschappen en gewesten
= Federaal : basis op Belgische niveau : België bepaald wat naar
gemeenschappen en gewesten
- Toekomst misschien confederale staat : zwaartepunt bij
gemeenschappen en gewesten, bepalen wat naar Belgisch niveau
gaat (omgekeerd)
à Regelgevingen hebben allemaal verschillende oorsprong
Territoriaal : gewesten
Groepen van mensen : gemeenschappen
Bevoegdheden -> examen vraag
Bevoegdheden Vlaams Gewest
- Ruimtelijke ordening : waar vergunning voor nodig
- Leefmilieu en waterbeleid : milieu regelgeving door decreten van
Europees niveau (verordening = wet op Eur niveau & richtlijnen = wet
en lidstaat moet omzetten in eigen regelgeving op Europees niveau) ->
veel Vlaamse decreten zijn gevolg van Eur richtlijnen
- Economie : waarborgen bij investeringen, kredietbeleid,…
- …
Bevoegdheden Federaal België
- Arbeidsrecht
- Sociale zekerheid
- Muntbeleid
- …
Deelgebieden van het recht
Rechtstakken
- Burgerlijk recht : goederenrecht, intellectueel eigendomsrecht
- Economisch recht : zowel privaat als publiekrechtelijk vb.
consumentenbescherming, prijsreglementering
Handelaar = elke professionele activiteit met een economische
bestemming
4
