Beginselen van bouwrecht – Kristof Uytterhoeven
Hoofdstuk 1: Toepasselijke wetgeving
1. Algemeen overzicht
NBW= Nieuw Burgerlijk Wetboek
Architect moet een dienst verlenen
Algemene regels voor contracten
Als architect ben je een onderneming
Relevante bepalingen NBW:
Oud BW: 1804 Napoleon, vanaf 2018 NBW
Buitencontractuele aansprakelijkheid => bv je gebouw stort in
2. Ondernemingsrecht
WER: wetboek van economisch recht => 19 boeken
Artikel = clausule
Vennootschap (BV) => rechtspersonen
=> eigen rechten en plichten
Wanneer je voor de vennootschap opkomt ben je bestuurder
Maatschappen: al dan niet tijdelijk
Boek 20 => als het slecht gaat met de onderneming
Algemene definitie van onderneming: in beginsel elk van de volgende organisaties:
- Iedere natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit uitoefent
- Iedere rechtspersoon
- Iedere andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid
Elk boek eigen betekenis van wat onderneming is
Als natuurlijk persoon iets ondernemen => meerdere keren per jaar, dan
onderneming
1
, Men wil vermijden dat facturen niet betaald worden door ondernemingen.
Onderneming voor de toepassing van boek VI WER, boek XIX WER en boek XX WER=
- Iedere natuurlijke persoon of rechtspersoon
- Die op duurzame wijze = met zekere regelmaat
- Een economisch doel nastreeft = aanbieden van goederen en diensten op de
markt (met de bedoeling een rendement te behalen, afnemer betaalt
tegenprestatie die minstens de kosten dekt)
- Alsmede zijn verenigingen
Zelfstandig AR-natuurlijk persoon en AR-rechtspersoon = onderneming voor de
toepassing van boek VI, boek XIX en boek XX WER
Onderneming in de zin van de wet 02.08.2002 betreffende de bestrijding van de
betalingsachterstand bij handelstransacties (WBBH) =
- Elke organisatie
- Die handelt
- In het kader van haar zelfstandige economische of beroepsmatige activiteit
- Ook wanneer die slechts door 1 persoon wordt uitgeoefend
Zelfstandig AR-natuurlijke persoon en AR-rechtspersoon = onderneming voor de
toepassing van WBBH.
3. Aanneming van werk en diensten
Zeer beperkt aantal (verouderde) regels in het oud BW
Geen apart hoofdstuk over het architectencontract => architect wordt slechts
sporadisch vernoemd
Rechtspraak en rechtsleer zijn belangrijke bron van recht
Amper gewijzigd
4. Bijzondere wetten
Je moet lid worden van orde van architecten, dan mag je als architect werken
Je kan ook geschrapt worden
geen lid: reglement van beroepsplichten
Als architect verplicht 2 verzekeringen aan te gaan:
- verplichte verzekering 10jarige aansprakelijkheid van aannemers, architecten en
andere dienstverleners in de bouwsector
- verplichte verzekering van de burgerlijke beroepsaansprakelijkheid in de
bouwsector
Bv aan de kust: plan verkoop, er staat nog niets, er zijn enkel nog maar plannen
Overheid mag niet zomaar vrij kiezen met wie ze samenwerken => regels
2
,Hoofdstuk 2: onderscheid openbare orde, dwingend recht en aanvullend recht
1. Belang van het onderscheid
Onderscheid is belangrijk wat betreft contractvrijheid van partijen
- Contractsvrijheid => contractspartijen zijn vrij om inhoud van contract te
bepalen, voor zover dit voldoet aan de bij wet bepaalde geldigheidsvereisten
- Vraag = mogen partijen bij een contract van een rechtsregel afwijken in het
contract dat zij sluiten?
- Aanvullend recht laat contractvrijheid bestaan => contract mag afwijken van
regels van aanvullend recht
- Contractvrijheid wordt beperkt door regels van dwingend recht en openbare
orde => geen afwijking van openbare orde of van regels van dwingend recht
2. Het onderscheid zelf
Openbare orde: definitie van De Page
= “rechtsregel die de essentiële belangen van de staat of van de gemeenschap
raakt of die in het privaatrecht de juridische grondslagen bepaalt waarop de
maatschappij berust, zoals de economische orde, de morele orde, de sociale orde
of de orde van het leefmilieu”
= bescherming algemeen belang
Vb: 10jarige aansprakelijkheid: dingen die misgaan zoals bv stabiliteit verkeerd
berekend. gebreken
Gevolg: van regels van openbare orde mag niet worden afgeweken in een contract
Dwingend recht
= “de rechtsregel die is vastgesteld ter bescherming van een partij die door de wet
als zwakker wordt gehouden”
= uitsluitend bescherming private belangen
Vb: handelshuurwet: bescherming voor huurder
NBW zegt je mag niet afwijken van dwingend recht (wrm niet ook openbare
orde) => gelinkt aan voorwerp van het contract en reden wrm
nietig verklaard => heeft geen gevolgen meer, contract is weg (voor stuk of
deels)
Gevolg: van regels van dwingend recht mag niet worden afgeweken in een contract
Geldigheid van contracten en openbare orde/dwingend recht
- Contract mag geen ongeoorloofd voorwerp hebben
- Contract mag geen ongeoorloofde oorzaak hebben
Contract dat niet voldoet aan geldigheidsvereisten = nietig
- Nietigverklaring ontneemt het contract zijn gevolgen vanaf de dag waarop het is
gesloten
- Contract wordt geacht nooit te hebben bestaan
Dwingend recht (niet definitief afwijken op moment dat contract wordt
gesloten) openbare orde (nooit vanaf wijken)
Bij uitvoering contract: zwakke partij kan bescherming inroepen of niet => als
beschermde partij kan je iets nietig aanvragen bv huurder wordt eruit gezet
3
, Verschil tussen openbare orde en dwingend recht in concreto:
- Van een regel van openbare orde kan niet worden afgeweken bij het sluiten van
het contract, noch kan de nietigheid nadien worden bevestigd
- Van een regel van dwingend recht kan niet worden afgeweken bij het sluiten van
het contract
- Afwijking van regel dwingend recht bij sluiten van contract => wanneer regel van
dwingend recht toepassing vindt tijdens uitvoering van contract, kan
beschermende persoon:
• Afstand doen van geboden bescherming (nietigheid) of
• De geboden bescherming (nietigheid) inroepen
Aanvullend recht
- Van rechtsregels van aanvullend recht, mag steeds geheel of gedeeltelijk worden
afgeweken in een contract
- Komen partijen geen (afwijkende) contractuele regeling overeen, dan vullen de
rechtsregels het contract aan
- Bv verborgen gebreken bij koopcontracten
Deel I. Inleiding tot het statuut en de deontologie van de architect
Hoofdstuk 1. De wet van 20 februari 1939
Al wat wijzigingen: vennootschappen kunnen beroep van architect uitoefenen.
Wetsvoorstel op dit moment: beperkte wijziging: strijdigheid met europese recht =>
basisregels niet aangepast.
1. Ratio legis van de wet van 20.02.1939
Velen (architecten) vinden dat die moet afgeschaft worden
Uittreksel, toelichting bij het eerste ontwerp
Hygiëne der woningen: EPB, ventilatie…
Architect is ook ontwerper, niet enkel technicus
4° naar bebouwde omgeving kijken
5° kost voor bouwheer => duurzame gebouwen => langere levensduur
Bescherming! => openbare orde => er mag niet worden afgeweken van de wet
4
Hoofdstuk 1: Toepasselijke wetgeving
1. Algemeen overzicht
NBW= Nieuw Burgerlijk Wetboek
Architect moet een dienst verlenen
Algemene regels voor contracten
Als architect ben je een onderneming
Relevante bepalingen NBW:
Oud BW: 1804 Napoleon, vanaf 2018 NBW
Buitencontractuele aansprakelijkheid => bv je gebouw stort in
2. Ondernemingsrecht
WER: wetboek van economisch recht => 19 boeken
Artikel = clausule
Vennootschap (BV) => rechtspersonen
=> eigen rechten en plichten
Wanneer je voor de vennootschap opkomt ben je bestuurder
Maatschappen: al dan niet tijdelijk
Boek 20 => als het slecht gaat met de onderneming
Algemene definitie van onderneming: in beginsel elk van de volgende organisaties:
- Iedere natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit uitoefent
- Iedere rechtspersoon
- Iedere andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid
Elk boek eigen betekenis van wat onderneming is
Als natuurlijk persoon iets ondernemen => meerdere keren per jaar, dan
onderneming
1
, Men wil vermijden dat facturen niet betaald worden door ondernemingen.
Onderneming voor de toepassing van boek VI WER, boek XIX WER en boek XX WER=
- Iedere natuurlijke persoon of rechtspersoon
- Die op duurzame wijze = met zekere regelmaat
- Een economisch doel nastreeft = aanbieden van goederen en diensten op de
markt (met de bedoeling een rendement te behalen, afnemer betaalt
tegenprestatie die minstens de kosten dekt)
- Alsmede zijn verenigingen
Zelfstandig AR-natuurlijk persoon en AR-rechtspersoon = onderneming voor de
toepassing van boek VI, boek XIX en boek XX WER
Onderneming in de zin van de wet 02.08.2002 betreffende de bestrijding van de
betalingsachterstand bij handelstransacties (WBBH) =
- Elke organisatie
- Die handelt
- In het kader van haar zelfstandige economische of beroepsmatige activiteit
- Ook wanneer die slechts door 1 persoon wordt uitgeoefend
Zelfstandig AR-natuurlijke persoon en AR-rechtspersoon = onderneming voor de
toepassing van WBBH.
3. Aanneming van werk en diensten
Zeer beperkt aantal (verouderde) regels in het oud BW
Geen apart hoofdstuk over het architectencontract => architect wordt slechts
sporadisch vernoemd
Rechtspraak en rechtsleer zijn belangrijke bron van recht
Amper gewijzigd
4. Bijzondere wetten
Je moet lid worden van orde van architecten, dan mag je als architect werken
Je kan ook geschrapt worden
geen lid: reglement van beroepsplichten
Als architect verplicht 2 verzekeringen aan te gaan:
- verplichte verzekering 10jarige aansprakelijkheid van aannemers, architecten en
andere dienstverleners in de bouwsector
- verplichte verzekering van de burgerlijke beroepsaansprakelijkheid in de
bouwsector
Bv aan de kust: plan verkoop, er staat nog niets, er zijn enkel nog maar plannen
Overheid mag niet zomaar vrij kiezen met wie ze samenwerken => regels
2
,Hoofdstuk 2: onderscheid openbare orde, dwingend recht en aanvullend recht
1. Belang van het onderscheid
Onderscheid is belangrijk wat betreft contractvrijheid van partijen
- Contractsvrijheid => contractspartijen zijn vrij om inhoud van contract te
bepalen, voor zover dit voldoet aan de bij wet bepaalde geldigheidsvereisten
- Vraag = mogen partijen bij een contract van een rechtsregel afwijken in het
contract dat zij sluiten?
- Aanvullend recht laat contractvrijheid bestaan => contract mag afwijken van
regels van aanvullend recht
- Contractvrijheid wordt beperkt door regels van dwingend recht en openbare
orde => geen afwijking van openbare orde of van regels van dwingend recht
2. Het onderscheid zelf
Openbare orde: definitie van De Page
= “rechtsregel die de essentiële belangen van de staat of van de gemeenschap
raakt of die in het privaatrecht de juridische grondslagen bepaalt waarop de
maatschappij berust, zoals de economische orde, de morele orde, de sociale orde
of de orde van het leefmilieu”
= bescherming algemeen belang
Vb: 10jarige aansprakelijkheid: dingen die misgaan zoals bv stabiliteit verkeerd
berekend. gebreken
Gevolg: van regels van openbare orde mag niet worden afgeweken in een contract
Dwingend recht
= “de rechtsregel die is vastgesteld ter bescherming van een partij die door de wet
als zwakker wordt gehouden”
= uitsluitend bescherming private belangen
Vb: handelshuurwet: bescherming voor huurder
NBW zegt je mag niet afwijken van dwingend recht (wrm niet ook openbare
orde) => gelinkt aan voorwerp van het contract en reden wrm
nietig verklaard => heeft geen gevolgen meer, contract is weg (voor stuk of
deels)
Gevolg: van regels van dwingend recht mag niet worden afgeweken in een contract
Geldigheid van contracten en openbare orde/dwingend recht
- Contract mag geen ongeoorloofd voorwerp hebben
- Contract mag geen ongeoorloofde oorzaak hebben
Contract dat niet voldoet aan geldigheidsvereisten = nietig
- Nietigverklaring ontneemt het contract zijn gevolgen vanaf de dag waarop het is
gesloten
- Contract wordt geacht nooit te hebben bestaan
Dwingend recht (niet definitief afwijken op moment dat contract wordt
gesloten) openbare orde (nooit vanaf wijken)
Bij uitvoering contract: zwakke partij kan bescherming inroepen of niet => als
beschermde partij kan je iets nietig aanvragen bv huurder wordt eruit gezet
3
, Verschil tussen openbare orde en dwingend recht in concreto:
- Van een regel van openbare orde kan niet worden afgeweken bij het sluiten van
het contract, noch kan de nietigheid nadien worden bevestigd
- Van een regel van dwingend recht kan niet worden afgeweken bij het sluiten van
het contract
- Afwijking van regel dwingend recht bij sluiten van contract => wanneer regel van
dwingend recht toepassing vindt tijdens uitvoering van contract, kan
beschermende persoon:
• Afstand doen van geboden bescherming (nietigheid) of
• De geboden bescherming (nietigheid) inroepen
Aanvullend recht
- Van rechtsregels van aanvullend recht, mag steeds geheel of gedeeltelijk worden
afgeweken in een contract
- Komen partijen geen (afwijkende) contractuele regeling overeen, dan vullen de
rechtsregels het contract aan
- Bv verborgen gebreken bij koopcontracten
Deel I. Inleiding tot het statuut en de deontologie van de architect
Hoofdstuk 1. De wet van 20 februari 1939
Al wat wijzigingen: vennootschappen kunnen beroep van architect uitoefenen.
Wetsvoorstel op dit moment: beperkte wijziging: strijdigheid met europese recht =>
basisregels niet aangepast.
1. Ratio legis van de wet van 20.02.1939
Velen (architecten) vinden dat die moet afgeschaft worden
Uittreksel, toelichting bij het eerste ontwerp
Hygiëne der woningen: EPB, ventilatie…
Architect is ook ontwerper, niet enkel technicus
4° naar bebouwde omgeving kijken
5° kost voor bouwheer => duurzame gebouwen => langere levensduur
Bescherming! => openbare orde => er mag niet worden afgeweken van de wet
4
