COPYWRITING
1 DE TEKST UITSCHRIJVEN
1.1 PROBLEEMSTELLING
Na bouwplan (stap 1) en stap 2 kan je beginnen met tekst uit te schrijven (dus stap 3).
1.2 SCHRIJFRONDES
Complexe teksten schrijven in verschillende schrijfrondes. :
1ste ronde: concentreren op de inhoud. Nog geen aandacht besteden aan tekstopmaak en formulering
Latere schrijfrondes: verschuif aandacht naar formulering en tekstopmaak.
Aantal rondes afhankelijk van vraag of het goed wil lukken en van de beschikbare tijd.
1.3 DE IMPLICATIES VAN DE FORMULERING
1.3.1 INLEIDING
Taal: ideeën onder woorden te brengen.
Verschillende manieren formuleren boodschap implicaties of gevolgen voor de betekenis
1.3.2 ASPECTEN VAN EEN BOODSCHAP
a. Referentiële aspect: altijd betrekking op feiten, dingen of gebeurtenissen uit de werkelijkheid.
b. Expressieve aspect: direct uiting aan zijn oordeel, maar ook altijd iets indirect. Imagovorming
c. Relationele aspect: houding tussen zender en ontvanger
- Vertrouwelijk/vriendschappelijke houding (bv. je) of afstandelijk/terughoudende houding (bv. u)
- Waarderende/respecterende houding of kleinerende/geringschattende houding
- Dominerend/overheersend of onderdanig/inschikkelijk
d. Appellerende aspect: zender wil met boodschap iets bereiken of de opinie, gevoelend, gedrag van de
ontvanger beïnvloeden
Reacties van ontvanger zijn dikwijls maar op één aspect van de boodschap.
1.4 EFFECTIVITEITSEISEN AAN DE FORMULERING
De formulering van je boodschap moeten beantwoorden aan de vier effectiviteitseisen.
a. Correctheid
Omwille van het expressieve en het relationele aspect moet je dus de taalregels respecteren.
b. Duidelijkheid
Om gewenste reactie (appellerend aspect) te verkrijgen, zal je boodschap duidelijk moeten
overbrengen, dwz misverstanden en verkeerde interpretaties uitsluiten. Bovendien getuigt
het respect voor de ontvanger (relationeel aspect) als je hem in staat stelt met zo weinig
mogelijk inspanning de betekenis van je boodschap te achterhalen.
c. Aantrekkelijkheid
Aantrekkelijk/boeiende boodschap is bevorderlijk voor je imago (expressief aspect) Bovendien
druk je met een aantrekkelijke boodschap waardering uit voor de ontvanger (relationeel
aspect).
, d. Gepastheid
Het betekent dat je oog hebt voor de houding die je tegenover de ontvanger wenst aan te
nemen (relationeel aspect). Bovendien betekent gepast formuleren, het laten
overeenstemmen met imago die je wilt opbouwen (expressief aspect). Ten slotte is
gepastheid vooral een kwestie van flexibiliteit of aanpassingsvermogen.
1.5 FORMULEERADVIEZEN OP TEKSTNIVEAU
Sidenote: effectief > effect > met resultaat en efficiënt > zo weinig mogelijk inspanning en tijd
1.5.1 CORRECTE TEKSTOPBOUW
Correcte tekstopbouw verkrijg je door:
- Tekstopmaak aan heersende conventies aan te passen;
- Tekst op een oordeelkundige manier in tekstniveaus op te delen.
Zorg voor een correcte tekstopmaak (marges, witregels, regelafstanden, indeling); pas tekstopmaak
aan de heersende conventies aan:
- De kenmerken van tekstgenre
- De NBN-normen voor brieven
- De huisstijl
• De naam van de organisatie
• De schriftelijke communicatie
• De mondelinge communicatie
• De kleding van medewerkers
• Het uiterlijk van gebouwen
• Het interieur van gebouwen
• Het wagenpark
Zorg voor een correcte indeling in tekstniveau (= bouwplan uitschrijven, structuur)
Korte teksten kun je verdelen in alinea’s. Langere teksten daarentegen zul je splitsen in
verschillende onderdelen of niveaus (hoofdstukken, paragrafen, sub paragrafen en alinea’s).
Beperk in ieder geval het aantal niveaus in een tekst, anders wordt hij al gauw
onoverzichtelijk.
1.5.2 DUIDELIJKE TEKSTOPBOUW
1.5.2.1 TITELS EN SUBTITEL
- Parallelle constructie: allemaal vragen, mededelingen, aansporingen of losse woordgroepen
- Identieke typografie: cursivering, onderstreping, opvallend lettertype
- Typografische marketing
- Decimale code: nummering in zakelijke teksten zoals rapporten/verslagen
1.5.2.2 INHOUDSOPGAVE
- Geeft de lezer een eerste indruk van de inhoud en de opbouw van de tekst
- Tekstonderdelen vermeldt
- (sub)titels vermeldt
- Paginanummers vermeldt waar de onderdelen beginnen
- Hoofdstuktitels typografisch laat uitkomen
1 DE TEKST UITSCHRIJVEN
1.1 PROBLEEMSTELLING
Na bouwplan (stap 1) en stap 2 kan je beginnen met tekst uit te schrijven (dus stap 3).
1.2 SCHRIJFRONDES
Complexe teksten schrijven in verschillende schrijfrondes. :
1ste ronde: concentreren op de inhoud. Nog geen aandacht besteden aan tekstopmaak en formulering
Latere schrijfrondes: verschuif aandacht naar formulering en tekstopmaak.
Aantal rondes afhankelijk van vraag of het goed wil lukken en van de beschikbare tijd.
1.3 DE IMPLICATIES VAN DE FORMULERING
1.3.1 INLEIDING
Taal: ideeën onder woorden te brengen.
Verschillende manieren formuleren boodschap implicaties of gevolgen voor de betekenis
1.3.2 ASPECTEN VAN EEN BOODSCHAP
a. Referentiële aspect: altijd betrekking op feiten, dingen of gebeurtenissen uit de werkelijkheid.
b. Expressieve aspect: direct uiting aan zijn oordeel, maar ook altijd iets indirect. Imagovorming
c. Relationele aspect: houding tussen zender en ontvanger
- Vertrouwelijk/vriendschappelijke houding (bv. je) of afstandelijk/terughoudende houding (bv. u)
- Waarderende/respecterende houding of kleinerende/geringschattende houding
- Dominerend/overheersend of onderdanig/inschikkelijk
d. Appellerende aspect: zender wil met boodschap iets bereiken of de opinie, gevoelend, gedrag van de
ontvanger beïnvloeden
Reacties van ontvanger zijn dikwijls maar op één aspect van de boodschap.
1.4 EFFECTIVITEITSEISEN AAN DE FORMULERING
De formulering van je boodschap moeten beantwoorden aan de vier effectiviteitseisen.
a. Correctheid
Omwille van het expressieve en het relationele aspect moet je dus de taalregels respecteren.
b. Duidelijkheid
Om gewenste reactie (appellerend aspect) te verkrijgen, zal je boodschap duidelijk moeten
overbrengen, dwz misverstanden en verkeerde interpretaties uitsluiten. Bovendien getuigt
het respect voor de ontvanger (relationeel aspect) als je hem in staat stelt met zo weinig
mogelijk inspanning de betekenis van je boodschap te achterhalen.
c. Aantrekkelijkheid
Aantrekkelijk/boeiende boodschap is bevorderlijk voor je imago (expressief aspect) Bovendien
druk je met een aantrekkelijke boodschap waardering uit voor de ontvanger (relationeel
aspect).
, d. Gepastheid
Het betekent dat je oog hebt voor de houding die je tegenover de ontvanger wenst aan te
nemen (relationeel aspect). Bovendien betekent gepast formuleren, het laten
overeenstemmen met imago die je wilt opbouwen (expressief aspect). Ten slotte is
gepastheid vooral een kwestie van flexibiliteit of aanpassingsvermogen.
1.5 FORMULEERADVIEZEN OP TEKSTNIVEAU
Sidenote: effectief > effect > met resultaat en efficiënt > zo weinig mogelijk inspanning en tijd
1.5.1 CORRECTE TEKSTOPBOUW
Correcte tekstopbouw verkrijg je door:
- Tekstopmaak aan heersende conventies aan te passen;
- Tekst op een oordeelkundige manier in tekstniveaus op te delen.
Zorg voor een correcte tekstopmaak (marges, witregels, regelafstanden, indeling); pas tekstopmaak
aan de heersende conventies aan:
- De kenmerken van tekstgenre
- De NBN-normen voor brieven
- De huisstijl
• De naam van de organisatie
• De schriftelijke communicatie
• De mondelinge communicatie
• De kleding van medewerkers
• Het uiterlijk van gebouwen
• Het interieur van gebouwen
• Het wagenpark
Zorg voor een correcte indeling in tekstniveau (= bouwplan uitschrijven, structuur)
Korte teksten kun je verdelen in alinea’s. Langere teksten daarentegen zul je splitsen in
verschillende onderdelen of niveaus (hoofdstukken, paragrafen, sub paragrafen en alinea’s).
Beperk in ieder geval het aantal niveaus in een tekst, anders wordt hij al gauw
onoverzichtelijk.
1.5.2 DUIDELIJKE TEKSTOPBOUW
1.5.2.1 TITELS EN SUBTITEL
- Parallelle constructie: allemaal vragen, mededelingen, aansporingen of losse woordgroepen
- Identieke typografie: cursivering, onderstreping, opvallend lettertype
- Typografische marketing
- Decimale code: nummering in zakelijke teksten zoals rapporten/verslagen
1.5.2.2 INHOUDSOPGAVE
- Geeft de lezer een eerste indruk van de inhoud en de opbouw van de tekst
- Tekstonderdelen vermeldt
- (sub)titels vermeldt
- Paginanummers vermeldt waar de onderdelen beginnen
- Hoofdstuktitels typografisch laat uitkomen
