Samenvatting Omgaan met agressie - orthopedagogische interventies (nieuw curriculum)

OMGAAN MET AGRESSIE
WAT IS AGRESSIE?
DEFINITIE
Lat: adgredior  gn waardeoordeel  neutraal: ‘aanloop’
=zowel dichterbij komen, naderen, iets beginnen, …

Schuur: agressie is wat een mens nodig heeft om te (over)leven, een vorm vn zelfhandhaving
 Men kan iemand leren omgaan met agressie, mr de lading op zich kan nt uitgewist worden
 Agressie is eigen aan mens <-> geweld is wanneer het ten koste is vn anderen

Manieren om agressie te uiten:
- Rechtstreekse ontlading, zonder destructief te zijn
- Rechtstreekse ontlading, met destructief G of geweld
- Indirecte ontlading, dr symbolische activiteiten (vb. schrijven vn een brief)
- Via een proces vn omvorming, het transformeren in agressie (vb. in creativiteit)
Territorium
=ruimte die het dier als zijn bezit beschouwd & zal verdedigen tegen indringers
mensen: ruimtelijke & materiële territoria
Territorialiteit= uitdrukking vn bezitsdrang – territorium= het bezit – territoriaal G= concreet zichtbare
manier waarop bezitsdrang tot uiting komt
Agressie volgens de territoriumleer:
= terrein winnen, grenzen verleggen nr buiten toe  nt perse negatief
ICOBA (kennis-& expertisecentrum rond grensoverschrijdende & agressief G vr de Vlaamse social
profit): agressie als vitale kracht om jezelf te beschermen, te overleven & om te reproduceren
je kan ze wel constructief of negatief inzetten

WANNEER IS AGRESSIE EEN PROBLEEM?
Wanneer agressie grensoverschrijdend wordt, is er per definitie een probleem
 Iedereen ervaart wel eens – wanneer een patroon wordt & frequentie hoog = groter probleem



AGRESSIE IS SUBJECTIEF & NORMATIEF
AGRESSIE IS SUBJECTIEF
Agressie negatief als grenzen overschreden  grenzen zijn persoonlijk bepaald

- Bepalen eigen grens adhv eigen referentiekader (verzameling vn ervaringen)
- Referentiekader: nt stabiel  dynamisch & groeit mee met veranderende situatie

Selectieve waarneming

=selectieve perceptie
= onbewust bepaalde aspecten vn wereld om hen heen verwerken, terwijl andere aspecten net negeren
< individuele voorkeuren, attitudes, overtuigingen & ervaringen  = situatie kan =/= waarnemen

, - Bij waarneming: eigen standpunt of oordeel bevestigd
o Obv eravring uit verleden, letten op werkelijkheid die ze herkennen
o Vb. bij juridisch getuigenverhoor: getuige verklaart zijn standpunt & dus zijn waarheid
- Als ortho willen we G obj bekijken  is echter een illusie
- Als over DE werkelijkheid praten  afvragen over WIENS werkelijkheid?

Verschillende vormen vn selectiviteit:

 Selective persception= wat we zien/horen
 Selective exposure= waarvoor we ons openstellen – waaraan we worden blootgesteld
 Selective reception= wat we onthouden vn wat we hebben waargenomen
 Bepaald dr: emoties, persoonlijke & sociale voorkeuren, positieve & negatieve gevoelens

‘the social construction of reality’ = waarnemer is beïnvloed dr sociale factoren

AGRESSIE IS NORMATIEF
Wanneer G als agressief wordt bestempeld  aangegeven dat grens overschreden  grens benoemen =
aangeven dat er een norm is
 Obv norm wordt G al dan nt als agressief bestempeld = subj


- Belangrijk om in dialoog te gaan over verschillende persoonlijke grenzen  zo bepalen waar
officiële grens ligt
- Norm bepalen vr organisatie: agressiebeleid




ENKELE BELANGRIJKE DENKKADERS
DENKKADERS ALS DEEL VAN ONS REFERENTIEKADER
Denkkaders: sturen ons handelen, geven realiteit mee vorm & bepalen hoe we met cliënten en hun
omgeving omgaan  basis professioneel handelen

- Micro: eigen opvattingen
- Macro: denkkader organisatie
- Meso: paradigma’s
Vb. kijk op verslaving afh vn geldend denkkader, zal aanpak verschillen

THEORETISCHE DENKKADERS & HUN KIJK OP AGRESSIE
 Werkingsmechanismen achter agressie zoeken, om te knn begrijpen & controleren

1. Agressie-frustratietheorie
Agressie= reactie op frustratie – frustratie < bereiken doel verhindert