Samenvatting observatie in het ziekenhuis

Observatie in het ziekenhuis
20/02

Bio – en weefselbanken

Verschil tussen de 2

 Een biobank is een bank waarin materiaal voor research in wordt bewaard voor biologisch
materiaal
o Mag uitsluitend en alleen voor research worden gebruikt
 Een weefselbank bewaard cellen om uit te geven later voor therapeutische doeleinden
o Bv een cornea (hoornvlies) bank, dat wordt gemaakt van cornea van mensen die
overleden zijn
o Dit kan dan getransplanteerd worden bij mensen met een endotheel dysfunctie van
de cornea
o Dit is een voorbeeld van een therapeutische bank
o Weefseltransplantatie bij brandwonden kan levensreddend zijn
o Gehoorbeentjes en trommelvliezen
o Botten en peestransplantatie (bv achillespees)
 Mensen die een nieuwe heup krijgen  moet bewerkt worden en alle
peesjes, vliezen etc verwijdert worden en krijgen zo een mooie heup kop
 De heup koppen zijn een bron voor weefseldonatie, worden veel dingen van
gemaakt
 Bv na een auto ongeval en ernstig probleem met de botten, dan beter om dit
te gebruiken dan bv stalen pijp met schroeven
 Ons lichaam herkent de structuur van het bot en gaat beter door lichaam
aanvaard worden
 = allogeen

Examenvraag  verschil tussen biobank en therapeutische bank

Orgadon is het register waarin je je kan inschrijven voor wel of geen donor te zijn. Je moet bezwaar
maken als je dit niet wilt.

Het aantal weefseldonoren is een groter gebied dan de orgaandonatie. Orgaandonatie is
levensreddend maar weefseldonatie niet. Een weefseldonatie kan levensreddend zijn bij bv een
beenmerg-stamceltransplantatie.

Autoloog = transplantatie van jezelf naar jezelf

Allogeen = transplantatie van donor naar acceptor, dus de persoon is verschillend voor beide  deze
hebben een slechtere prognose dan een autologe transplantatie

Biobankwetgeving om te traceren wat beschikbaar is voor transplantatie en dat onderzoekers niet
zomaar alles kunnen doen met cellen, bloed… zonder dat het traceerbaar is. De eigenaar van het
weefsel, bloed, cellen… is altijd het eigendom van de patiënt en de patiënt moet daarom ook
toestemming geven om er onderzoek op te kunnen doen.

 Organdon is een voorbeeld van opting in en opting out  als je geen bezwaar hebt gemaakt
dan mag het gebruikt worden
o Dus iedere Belg die geen bezwaar heeft gemaakt is in principe donor

,  Je moet altijd een inform consent hebben daarom
o De onderzoekers vragen in geval van afgelopen onderzoek of het overgebleven
weefsel voor volgend onderzoek gebruikt mag worden… etc

Biobank

 Elk weefsel/deel van het lichaam dat je kunt bedenken
o Tanden, haar, bloed, speeksel, urine…
 Cryogeen is nodig om materiaal op te slaan en te bewaren om alle processen stil te leggen
o Is vloeibaar stikstof, rond de -180°
 In elke vriezer van -80° kunnen 50000 kleine eppjes

Identificatie biomerkers (BM) in biobanken

 Populatie biobanken
o Volgen de populatie = epidemiologische biobank

Voorbeelden populatiebiobanken

 deCODE Ijsland
o alle bewoners van ijsland hebben hun materiaal afgestaan
 TwinsUK
o Tweelingstudies
 UA Born Bunge instituut
o Mazelen kan een encefalitis geven waardoor die een grotere kans krijgen op
intellectuele achterstand

UZA biobank

 De tumorbank wordt door de overheid gesubsidieerd
 Als iemand sudden overlijdt en de oorzaak is niet gekend, dan wordt daar weefsel van
weggenomen om de oorzaak te vinden

Wat slaan we op? Kijken naar of de onderzoeker betrouwbaar is en of er geld is om het onderzoek te
volbrengen.

 Geassocieerde gegevens
o Alle informatie, staal enzovoort wordt gecodeerd
o Stel er wordt tijdens het onderzoek een genmutatie gevonden, die niet bekend is,
dan moet de patiënt daarover geïnformeerd worden
 = incidental findings
 Dit is de reden waarom er aan het hoofd van een biobank een arts moet
staan
 Een onderzoeker mag nooit een patiënt informeren, alleen de arts mag dit

Patiënten toestemming

 Presumed consent
o Alle mensen die in het ziekenhuis opgenomen worden krijgen een folder met
informatie en dat hun weefsel en cellen gebruikt kunnen worden voor onderzoek
o Mogen alleen het weefsel gebruiken als de onderzoeker een goed protocol heeft, en
de haalbaarheid van het project er is
 Informed consent

, BioSLIMS

Is een sample management systeem met een dataset in geconfigureerd. Kunnen makkelijk zien door
dit wat de moederstaal is en alles kan makkelijk terug getraceerd worden.

 Gebruikt door de centrale biobank en kleinere research groepen
 Om toegang te krijgen is er een eLearning opgestart

Registratie

 Ofwel moeten al kits voorzien worden, dus staalname zakjes met alles in
o Ofwel uit de bloedbuizen wordt er daar gewoon iets genomen
o Dus collection kits of ad hoc buizen
 Als kwaliteit slecht is kan het zijn dat die niet verwerkt worden

Pitfalls

05/03

Ziekenhuisapotheek
Distributie

 Geneesmiddelen
o Ziekenhuis specifieke GM
o Magistrale bereidingen zijn commercieel niet beschikbaar maar worden in de
apotheek gemaakt
 Formularium
o Er zijn veel generieken maar gaan niet alle merken in huis halen, gaan beperken tot 1
merknaam
 Alles moet unit-dose verpakt zijn dus per unit (tablet per tablet) moet alles verpakt worden
met stofnaam, merknaam, lot nummer etc.
 Stockbeheer
o Bestelproces door middel van robotica
 Bewaarprocedures
o Centrale stock is alles wat in de apotheek zelf ligt
o De decentrale stock is alles wat in de dienst ligt
 Willen zoveel mogelijk in de dienst hebben liggen zodat er niet teveel
transport moet zijn
 Deze stock zit in VANAS-kasten
o Maar willen ook niet een te grote stock hebben want dan geen overzicht over de
decentrale stock
o De duurdere GM worden centraal bewaard
o Noodapotheek
 Hierin zit een stock voor nood, als er buiten de openingsuren van de
apotheek nog iets nodig is
 Is toegankelijk voor alle artsen en verpleegkundigen in het ziekenhuis
 Distributie aflevering etc
o Overgrote merendeel gebeurt elektronisch
o Het elektronisch dossier (voorschrift) wordt vertaald en de factuur wordt gestuurd
o Het gaat ook van de stock af