SAMENVATTING:
ORGANISATIEONTWIKKELING
[Ondertitel van document]
[School]
[Cursustitel]
, Maud Bourry
LEERPAD 1
HOOFDSTUK 1: DE IDENTITEIT VAN DE
ORGANISATIE: HET FUNDA MENT
1. WAT ZIJN ORGANISATIES ?
1.1 KEN M ERKEN VAN EEN ORGANISATIE
Organisaties = zijn functioneel en regelen het sociale leven en het dagelijkse gedrag van individuen
Verschillende organisaties hebben tot doel om kinderen mee op te voeden, te onderwijzen, te
ondersteunen… zodat ze later kunnen deelnemen aan de samenleving.
Verbonden zijn in en met organisaties is een constante in jouw verdere levensloop. Voor het
verrichten van arbeid, opdoen van kennis, beleven van onze religie, beschermen van onze gezondheid,
beoefenen van sporten en vrijetijdsbesteding… spelen organisaties een belangrijke rol. Verschillen de
aspecten van het dagelijks leven worden opgenomen door heel verschillende organisaties.
Het woord “organisatie” is afgeleid van het Griekse “organon”, wat werktuig of hulpmiddel betekent.
De organisatie is dus een hulpmiddel om een doel te bereiken.
Missie gedreven organisaties = wanneer een organisatie een duidelijk sociaal doel voor ogen heeft en dus
impact wil maken om van de wereld/maatschappij een betere plaats te maken voor iedereen
Organisaties zijn:
Menselijke samenwerkingsverbanden
Gericht op het realiseren van een duidelijk doel
Ontworpen als systemen van bewust gestructureerde en gecoördineerde activiteiten
Verbonden met een externe omgeving
1.2 SOCIAL PROFIT VS PROFIT ORGANISATIES
Profit organisatie Social profit organisatie
Winstmaximalisatie ten behoeve van de Gemeenschappelijke winst i.p.v. winstmaximalisatie
bedrijfscontinuïteit
Belangrijke doelstelling: eigen doelen Belangrijke doelstelling: collectieve doelen
Profit = winstmaximalisatie zodat het bedrijf kan blijven voortbestaan
Social-profit/missie gedreven organisaties = geen winstmaximalisatie, maar streven maatschappelijke en
sociale doelen na
Vaak vallen organisaties onder de sociale sector onder de vzw-wetgeving.
1
, Maud Bourry
1.3 ORGANISATIEONTWIKKELING, WAT?
1) de organisatie en de omgeving
Elke organisatie heeft een specifieke bestaansreden die neergeschreven wordt in de missie van de
organisatie. Waarom is die specifieke organisatie nodig in de samenleving, welke sociaal doel en
impact wil die organisatie realiseren in onze samenleving.
Organisatie ontwikkelen een strategie waarin ze nadenken, vastleggen en focussen op wat ze wel en
niet gaan doen en hoe ze de dingen willen aanpakken om de missie concreet te kunnen waarmaken.
Missie gedreven organisaties staan in directe verbinding met de omgeving waarin ze actief zijn. Ze
willen de omgeving zelf beïnvloeden (de samenleving beter maken, zich inzetten voo r specifieke
doelgroepen, gerechtvaardigde sociale doelen (Simon Sinek spreekt hier over Just Causes) nastreven…,
maar ondergaan ook invloed vanuit die omgeving.
2) de organisatie en structuur
De organisatie beschikt over een specifieke structuur waarin mensen specifieke taken, rollen en
bevoegdheden krijgen binnen de organisatie (organigram en taakverdeling) om de missie te kunnen
waarmaken.
3) de organisatie en het menselijk kapitaal
Binnen de organisatie is het menselijk kapitaal heel belangrijk om impact te kunnen hebben. Om die
missie te kunnen waarmaken moeten mensen aangeworven en opgeleid worden om de functies te
kunnen uitvoeren die in de structuur vastgelegd werden. De inspanningen en realisaties moeten
opgevolgd en beloond worden om de motivatie, productiviteit en het succes in de organisatie te
kunnen vasthouden.
Organisaties zijn dus mensenwerk: worden gedragen door mensen die afhankelijk zijn van elkaar en in
interactie gaan met elkaar om via samenwerking een gemeenschappelijk (of persoonlijk) doel te
kunnen nastreven en realiseren.
Binnen de structuur en het menselijk kapitaal is leiderschap onmisbaar. Op welke manier dan ook, elke
organisatie wordt door één of meerdere mensen gestuurd.
2
, Maud Bourry
Kort samengevat: missie gedreven organisaties hebben een sociaal doel voor ogen en willen een duurzame
impact hebben op de samenleving of iets betekenen voor de specifieke doelgroep waa rvoo r ze we rken. Om
deze doelen te kunnen halen is een gepaste organisatiestructuur belangrijk waarin de rollen, taken en functies
vastliggen. Eenmaal de structuur duidelijk is, moeten de juiste mensen op de juiste plaats aangetrokken en
gezet worden om deze doelstellingen van de organisatie te verwezenlijken
2. HET GROTE WAARO M : M ISSIE, VISIE EN KERNWAARDEN
Organisaties hebben nood aan een sterk fundament of een ‘gevoel van bestemming’. Waarom doen we wat we
doen?
Nadenken over deze fundamentele vraag is een noodzakelijke stap om verdere beslissingen aan af te toetsen
en om te weten welke richting of focus je als organisatie moet kiezen om te kunnen doen wat je wil en moet
doen. Dit stevig fundament geeft de richting aan van waar willen we met de organisatie heen en bestaat uit…
1. De missie (wat-vraag)
a. Wat is de bestaansreden van een organisatie? Wat is de unieke bijdrage van de organisatie
ten dienste van de omgeving? Of wat komt de omgeving tekort, als deze organisatie ophoudt
te bestaan?
2. Visie en kernwaarden (waaromvraag)
a. Waarom doen we wat we doen? Wat is de bestemming, de droom van de organisatie?
3. Strategie (hoe-vraag)
a. Hoe willen we bereiken wat we willen en moeten bereiken met onze organisatie?
Bij het ontwikkelen van een strategie komt het erop neer om een duurzaam evenwicht te vinden binnen het
spanningsveld van wat we kunnen, wat we moeten en wat we willen doen in de organisatie. Deze drie vragen
vormen samen de strategische driehoek.
We willen tot een evenwicht komen tussen:
1. Onze dromen (de gewenste toekomst): De doelen van de organisatie (welke toekomst willen wij voor
de organisatie realiseren?)
2. En wat verwacht de ruimere omgeving en de concurrentie van ons (de noodzakelijke toekomst): De
omgevingsvereisten (wat moeten wij voor onze omgeving realiseren?)
3. Onze capaciteiten en vaardigheden (de mogelijke toekomst): De mogelijkheden waa rove r de
organisatie beschikt (wat kunnen wij met de beschikbare middelen realiseren?) (Hebben we
voldoende bekwaam personeel, logistieke ruimte om te werken, …)
Om doelen, omgeving en middelen met elkaar in evenwicht te brengen, dient elke organisatie keuzes te
maken. Kiezen is het hart van elk strategisch proces. Slaag je als organisatie erin om doo rdachte en strategische
keuzes te maken dan kan je komen tot de kern: de maakbare toekomst.
Strategisch management start bij het bepalen van de
wenselijke toekomst. De doelen van de organisatie:
Welke toekomst willen wij voor de
organisatie realiseren?
Vastleggen van eindbestemming (zie doel op
schatkaart)
De missie, visie/kernwaarden, organisatiedoelen,
waarden en normen (de gewenste bedrijfscultuur)
3
ORGANISATIEONTWIKKELING
[Ondertitel van document]
[School]
[Cursustitel]
, Maud Bourry
LEERPAD 1
HOOFDSTUK 1: DE IDENTITEIT VAN DE
ORGANISATIE: HET FUNDA MENT
1. WAT ZIJN ORGANISATIES ?
1.1 KEN M ERKEN VAN EEN ORGANISATIE
Organisaties = zijn functioneel en regelen het sociale leven en het dagelijkse gedrag van individuen
Verschillende organisaties hebben tot doel om kinderen mee op te voeden, te onderwijzen, te
ondersteunen… zodat ze later kunnen deelnemen aan de samenleving.
Verbonden zijn in en met organisaties is een constante in jouw verdere levensloop. Voor het
verrichten van arbeid, opdoen van kennis, beleven van onze religie, beschermen van onze gezondheid,
beoefenen van sporten en vrijetijdsbesteding… spelen organisaties een belangrijke rol. Verschillen de
aspecten van het dagelijks leven worden opgenomen door heel verschillende organisaties.
Het woord “organisatie” is afgeleid van het Griekse “organon”, wat werktuig of hulpmiddel betekent.
De organisatie is dus een hulpmiddel om een doel te bereiken.
Missie gedreven organisaties = wanneer een organisatie een duidelijk sociaal doel voor ogen heeft en dus
impact wil maken om van de wereld/maatschappij een betere plaats te maken voor iedereen
Organisaties zijn:
Menselijke samenwerkingsverbanden
Gericht op het realiseren van een duidelijk doel
Ontworpen als systemen van bewust gestructureerde en gecoördineerde activiteiten
Verbonden met een externe omgeving
1.2 SOCIAL PROFIT VS PROFIT ORGANISATIES
Profit organisatie Social profit organisatie
Winstmaximalisatie ten behoeve van de Gemeenschappelijke winst i.p.v. winstmaximalisatie
bedrijfscontinuïteit
Belangrijke doelstelling: eigen doelen Belangrijke doelstelling: collectieve doelen
Profit = winstmaximalisatie zodat het bedrijf kan blijven voortbestaan
Social-profit/missie gedreven organisaties = geen winstmaximalisatie, maar streven maatschappelijke en
sociale doelen na
Vaak vallen organisaties onder de sociale sector onder de vzw-wetgeving.
1
, Maud Bourry
1.3 ORGANISATIEONTWIKKELING, WAT?
1) de organisatie en de omgeving
Elke organisatie heeft een specifieke bestaansreden die neergeschreven wordt in de missie van de
organisatie. Waarom is die specifieke organisatie nodig in de samenleving, welke sociaal doel en
impact wil die organisatie realiseren in onze samenleving.
Organisatie ontwikkelen een strategie waarin ze nadenken, vastleggen en focussen op wat ze wel en
niet gaan doen en hoe ze de dingen willen aanpakken om de missie concreet te kunnen waarmaken.
Missie gedreven organisaties staan in directe verbinding met de omgeving waarin ze actief zijn. Ze
willen de omgeving zelf beïnvloeden (de samenleving beter maken, zich inzetten voo r specifieke
doelgroepen, gerechtvaardigde sociale doelen (Simon Sinek spreekt hier over Just Causes) nastreven…,
maar ondergaan ook invloed vanuit die omgeving.
2) de organisatie en structuur
De organisatie beschikt over een specifieke structuur waarin mensen specifieke taken, rollen en
bevoegdheden krijgen binnen de organisatie (organigram en taakverdeling) om de missie te kunnen
waarmaken.
3) de organisatie en het menselijk kapitaal
Binnen de organisatie is het menselijk kapitaal heel belangrijk om impact te kunnen hebben. Om die
missie te kunnen waarmaken moeten mensen aangeworven en opgeleid worden om de functies te
kunnen uitvoeren die in de structuur vastgelegd werden. De inspanningen en realisaties moeten
opgevolgd en beloond worden om de motivatie, productiviteit en het succes in de organisatie te
kunnen vasthouden.
Organisaties zijn dus mensenwerk: worden gedragen door mensen die afhankelijk zijn van elkaar en in
interactie gaan met elkaar om via samenwerking een gemeenschappelijk (of persoonlijk) doel te
kunnen nastreven en realiseren.
Binnen de structuur en het menselijk kapitaal is leiderschap onmisbaar. Op welke manier dan ook, elke
organisatie wordt door één of meerdere mensen gestuurd.
2
, Maud Bourry
Kort samengevat: missie gedreven organisaties hebben een sociaal doel voor ogen en willen een duurzame
impact hebben op de samenleving of iets betekenen voor de specifieke doelgroep waa rvoo r ze we rken. Om
deze doelen te kunnen halen is een gepaste organisatiestructuur belangrijk waarin de rollen, taken en functies
vastliggen. Eenmaal de structuur duidelijk is, moeten de juiste mensen op de juiste plaats aangetrokken en
gezet worden om deze doelstellingen van de organisatie te verwezenlijken
2. HET GROTE WAARO M : M ISSIE, VISIE EN KERNWAARDEN
Organisaties hebben nood aan een sterk fundament of een ‘gevoel van bestemming’. Waarom doen we wat we
doen?
Nadenken over deze fundamentele vraag is een noodzakelijke stap om verdere beslissingen aan af te toetsen
en om te weten welke richting of focus je als organisatie moet kiezen om te kunnen doen wat je wil en moet
doen. Dit stevig fundament geeft de richting aan van waar willen we met de organisatie heen en bestaat uit…
1. De missie (wat-vraag)
a. Wat is de bestaansreden van een organisatie? Wat is de unieke bijdrage van de organisatie
ten dienste van de omgeving? Of wat komt de omgeving tekort, als deze organisatie ophoudt
te bestaan?
2. Visie en kernwaarden (waaromvraag)
a. Waarom doen we wat we doen? Wat is de bestemming, de droom van de organisatie?
3. Strategie (hoe-vraag)
a. Hoe willen we bereiken wat we willen en moeten bereiken met onze organisatie?
Bij het ontwikkelen van een strategie komt het erop neer om een duurzaam evenwicht te vinden binnen het
spanningsveld van wat we kunnen, wat we moeten en wat we willen doen in de organisatie. Deze drie vragen
vormen samen de strategische driehoek.
We willen tot een evenwicht komen tussen:
1. Onze dromen (de gewenste toekomst): De doelen van de organisatie (welke toekomst willen wij voor
de organisatie realiseren?)
2. En wat verwacht de ruimere omgeving en de concurrentie van ons (de noodzakelijke toekomst): De
omgevingsvereisten (wat moeten wij voor onze omgeving realiseren?)
3. Onze capaciteiten en vaardigheden (de mogelijke toekomst): De mogelijkheden waa rove r de
organisatie beschikt (wat kunnen wij met de beschikbare middelen realiseren?) (Hebben we
voldoende bekwaam personeel, logistieke ruimte om te werken, …)
Om doelen, omgeving en middelen met elkaar in evenwicht te brengen, dient elke organisatie keuzes te
maken. Kiezen is het hart van elk strategisch proces. Slaag je als organisatie erin om doo rdachte en strategische
keuzes te maken dan kan je komen tot de kern: de maakbare toekomst.
Strategisch management start bij het bepalen van de
wenselijke toekomst. De doelen van de organisatie:
Welke toekomst willen wij voor de
organisatie realiseren?
Vastleggen van eindbestemming (zie doel op
schatkaart)
De missie, visie/kernwaarden, organisatiedoelen,
waarden en normen (de gewenste bedrijfscultuur)
3
