INLEIDING TOT CRIMINOLOGIE EN STRAFRECHT
HFST 2 : HET MISDRIJF
1. DEFINITIE
- Alle door de wet omschreven strafbaar gestelde menselijke gedragingen
- Algemene draagwijdte
- Ontbreken van een wettelijke definitie
- Niet door de wet gedefinieerd = menselijke gedraging/onthouding
- Het is een menselijke gedraging/ onthouding die zo algemeen afkeuringswaardig/aanstootgevend is
dat er door de wet een straf aan gekoppeld wordt
- We gaan het verbieden aangezien we het niet willen binnen de maatschappij
- Kan niet verantwoorden
- Misdrijf = strafwaardige gedraging
Menselijke gedraging: ‘doen’, ‘laten’ of het verrichten van een handeling die op zich niet strafbaar is maar het
wel wordt door het ongewilde gevolg ervan.
- Menselijke gedragingen bestaat uit het doen of het niet doen
- Je kan iets doen dat niet strafbaar is, maar de gevolgen ervan zijn wel strafbaar
VOORBEELD
Stel:
- Persoon A slaat persoon B in het gezicht
- Persoon B loopt ernstige verwondingen op
- Geneesheer C komt voorbij en biedt geen hulp aan de gewonde B
- Toevallig passeert persoon D, die wel wil helpen. Maar hij laat B op zijn buik liggen en legt hem met
zijn hoofd in een kussen, waardoor B komt te overlijden door verstikking.
Oplossing:
- A: handelingsmisdrijf door zijn ‘doen’ (opzettelijke slagen en verwondingen: art. 398 Sw.)
- C: verzuimsmisdrijf door zijn ‘niet doen’ (schuldig verzuim: art. 422bis Sw.)
- D: de daad op zich is niet strafbaar, maar wordt strafbaar door het gevolg (onopzettelijke doding: art.
418 Sw.)
Zowel natuurlijke als rechtspersonen kunnen gestraft worden.
- Voor rechtspersonen zijn er verschillende sancties dan voor natuurlijke personen
Bv. rechtspersonen: geldboetes, bedrijf sluiten, dokter kan tijdje ontzegd worden van functie
, 2. CONSTITUTIEVE ELEMENTEN VAN EEN MISDRIJF
Bestaat uit 3 element elementen moeten aanwezig zijn om te spreken van misdrijf (2eerste belangrijkste)
Constitutieve bestanddelen variëren afhankelijk van specifiek misdrijf
- Materieel element (actus reus)
verwijst naar feitelijke gedragingen, effectief gedrag, diefstal, moord, fraude, nalatigheid
hoort hier ook bij
- Moreel element (mens rea)
schuld/intentie dader , intentioneel, met voorbedachte raden, op de hoogte dat hij/zij het
niet mocht doen
- Wederrechtelijkheid
de handeling moet effectief in strijd zijn met de wet, wet moet feit strafbaar stellen
VOORBEELD DIEFSTAL
Art. 461 Sw.: “Hij die een zaak die hem niet toebehoort, bedrieglijk wegneemt, is schuldig aan diefstal. Met
diefstal wordt gelijkgesteld het bedrieglijk wegnemen van andermans goed voor een kortstondig gebruik.”
- Materieel element (actus reus):
het feitelijk wegnemen van andermans eigendom zonder toestemming
iets letterlijk wegnemen iets afnemen ‘dat is nu van mij’ (= de handeling)
- Moreel element (mens rea):
de bedoeling om de eigendom van een ander weg te nemen zonder toestemming, geheel
bewust
Ik doe het heel bewust, is niet perongeluk
- Wederrechtelijkheid:
het wegnemen van andermans eigendom zonder toestemming is in strijd met het recht op
eigendom van anderen
er staat een straf op
2.1. HET MATERIEEL ELEMENT OF DE OBJECTIEVE DELICTSBESTANDDELEN
= uitwendig waarneembare gedraging, een handeling of een verzuim
Types strafbare gedragingen:
- Handelingsmisdrijven of commissiedelicten
dader gaat actief iets doen dat in strijd is met de wet
Commissiedelicten: strafbare feiten waarbij de dader handelingen doet die effectief strafbaar
zijn in de wet
HFST 2 : HET MISDRIJF
1. DEFINITIE
- Alle door de wet omschreven strafbaar gestelde menselijke gedragingen
- Algemene draagwijdte
- Ontbreken van een wettelijke definitie
- Niet door de wet gedefinieerd = menselijke gedraging/onthouding
- Het is een menselijke gedraging/ onthouding die zo algemeen afkeuringswaardig/aanstootgevend is
dat er door de wet een straf aan gekoppeld wordt
- We gaan het verbieden aangezien we het niet willen binnen de maatschappij
- Kan niet verantwoorden
- Misdrijf = strafwaardige gedraging
Menselijke gedraging: ‘doen’, ‘laten’ of het verrichten van een handeling die op zich niet strafbaar is maar het
wel wordt door het ongewilde gevolg ervan.
- Menselijke gedragingen bestaat uit het doen of het niet doen
- Je kan iets doen dat niet strafbaar is, maar de gevolgen ervan zijn wel strafbaar
VOORBEELD
Stel:
- Persoon A slaat persoon B in het gezicht
- Persoon B loopt ernstige verwondingen op
- Geneesheer C komt voorbij en biedt geen hulp aan de gewonde B
- Toevallig passeert persoon D, die wel wil helpen. Maar hij laat B op zijn buik liggen en legt hem met
zijn hoofd in een kussen, waardoor B komt te overlijden door verstikking.
Oplossing:
- A: handelingsmisdrijf door zijn ‘doen’ (opzettelijke slagen en verwondingen: art. 398 Sw.)
- C: verzuimsmisdrijf door zijn ‘niet doen’ (schuldig verzuim: art. 422bis Sw.)
- D: de daad op zich is niet strafbaar, maar wordt strafbaar door het gevolg (onopzettelijke doding: art.
418 Sw.)
Zowel natuurlijke als rechtspersonen kunnen gestraft worden.
- Voor rechtspersonen zijn er verschillende sancties dan voor natuurlijke personen
Bv. rechtspersonen: geldboetes, bedrijf sluiten, dokter kan tijdje ontzegd worden van functie
, 2. CONSTITUTIEVE ELEMENTEN VAN EEN MISDRIJF
Bestaat uit 3 element elementen moeten aanwezig zijn om te spreken van misdrijf (2eerste belangrijkste)
Constitutieve bestanddelen variëren afhankelijk van specifiek misdrijf
- Materieel element (actus reus)
verwijst naar feitelijke gedragingen, effectief gedrag, diefstal, moord, fraude, nalatigheid
hoort hier ook bij
- Moreel element (mens rea)
schuld/intentie dader , intentioneel, met voorbedachte raden, op de hoogte dat hij/zij het
niet mocht doen
- Wederrechtelijkheid
de handeling moet effectief in strijd zijn met de wet, wet moet feit strafbaar stellen
VOORBEELD DIEFSTAL
Art. 461 Sw.: “Hij die een zaak die hem niet toebehoort, bedrieglijk wegneemt, is schuldig aan diefstal. Met
diefstal wordt gelijkgesteld het bedrieglijk wegnemen van andermans goed voor een kortstondig gebruik.”
- Materieel element (actus reus):
het feitelijk wegnemen van andermans eigendom zonder toestemming
iets letterlijk wegnemen iets afnemen ‘dat is nu van mij’ (= de handeling)
- Moreel element (mens rea):
de bedoeling om de eigendom van een ander weg te nemen zonder toestemming, geheel
bewust
Ik doe het heel bewust, is niet perongeluk
- Wederrechtelijkheid:
het wegnemen van andermans eigendom zonder toestemming is in strijd met het recht op
eigendom van anderen
er staat een straf op
2.1. HET MATERIEEL ELEMENT OF DE OBJECTIEVE DELICTSBESTANDDELEN
= uitwendig waarneembare gedraging, een handeling of een verzuim
Types strafbare gedragingen:
- Handelingsmisdrijven of commissiedelicten
dader gaat actief iets doen dat in strijd is met de wet
Commissiedelicten: strafbare feiten waarbij de dader handelingen doet die effectief strafbaar
zijn in de wet
