,Hoofdstuk 1: bloed, bloedvaten en
hart
Bloed
Deel 1: samenstelling van het bloed: plasma en morfologie van de
bloedcellen
zie ook online werkzitting!
1) Samenstelling van het bloed = bloedcellen (RBC, WBC en bloedplaatjes) + plasma
Bloed -> 8% van het lichaamsgewicht ( V = 4.5-5.5L / M: 5-6L)
Rode kleur -> hemoglobine (RBC)
hemoglobine -> 4 heemgroepen die O2 binden
-> centraal in deze heemgroepen zit een ijzergroep die zorgt voor de rode kleur,
deze ijzergroep bindt aan O2 en op het moment dat ijzer gebonden is aan O2 gaaat het helder of
donkerder bloed geven. Hoe meer O2 aanwezig is hoe helderder het bloed zal zien, de rode kleur
komt door ijzer en de intensiteit van de kleur komt door het binden van O2 aan bloed
->hemoglobine bestaat uit 2 alfa ketens en 2 B ketens
Hematocriet = volume cellen (vooral RBC) / totaal volume = 40-45% = cte
Coagulatie -> zal plasma klonterig maken, vloeibare eigenschap valt weg (fibrinogeen -> fibrine)
overblijvend vocht = serum
bij bloedafname anticoagulans gebruiken, anders zal het bloed stollen.
fibrinogeen circuleert in het plasma -> belangrijk voor bloedplaatjes activatie.
Na centrifugatie;
1. Plasma
2. Bloedplaatjes of thrombocyten (stolling)
3. Leukocyten of witte bloedcellen (immuniteit)
4. Erythrocyten of RBC (O2 transport -/viscositeit-diameter bloedvat)
We kunnen zo het hematocriet gaan bepalen!
2) Samenstelling van het plasma -> heeft een hele stabiele verhouding -> sommige
eiwitten komen pas tot expressie onder bepaalde omstandigheden
90% H2O
elektrolyten (bel voor de lading)
koolhydraten
lipiden
eiwitten (bepalen de functie van plasma) = +- 70g/L
50% = albumine -> regelt: osmotische druk in het bloedvat (en regelt dus
1
, de bloeddruk), vochtuitwisseling tussen weefsels en carrier eiwit.
ook fibrinogeen voor de stolling
Plasma proteome – zien welke eiwitten tot expressie komen
Sommige eiwitten komen pas tot expressie onder bepaalde omstandigheden, we
hebben
enkele constante eiwitten in het plasma en we hebben enkele eiwitten die iets kunnen
zeggen over de gezondheid van de patiënt.
De bepaling van plasma proteome
Oude methode van proteomics, o.b.v. lading
en grootte. Scheiding door een gellaag, de
grootste blijven bovenaan en de kleinere
gaan naar onder migreren, we zien een
plasma proteoom. Alleen eiwitten zijn een
bepaalde spot en er bestaat een legende van
de plaatsen.
Tekening 1 = Plasma: (bloedstaal + antistolling)
Tekening 2 = serum: (bloedstaal na klontervorming – fibrineklonter)
We kunnen ziekten gaan opsporen, we kunnen zo gaan kijken of het bloed geactiveerd is.
Bij het serum is er geen fibrinogeen, alle fibrinogeen is al omgezet naar fibrinedraden, als je geen
fibrinogeen hebt zal je spontaan bloeden.
2
, Toepassing: plasma proteome bij sepsis
O.b.v. specifieke eiwit analyse (ELISA) -> diagnose (plasma heeft
een diagnostische waarde)
bv.
- Troponine I -> hartinfarct (troponine I is een afbraakproduct van
het hartspierweefsel en komt enkel voor na een hartinfarct)
- porstaat specific antigen -> prostaat kanker (prostaat specific
antigen = specifieke merker)
- alfa-foetoproteïne -> tripeltest voor detectie trisomie 21
We zien op de tekening rechts
bovenaan een gezonde controle en
vanonder een sepsis.
Bloedcellen en aantallen; we kunnen
de bloedcellen gaan tellen, het is
belangrijk voor de diagnose en de
afwijkingen. De rode waarden zijn
afwijkende waarden, in de werkzitting
zien we hoe deze waarden bepaald
worden. Er zijn verschillende witte
bloedcellen die we afzonderlijk gaan
detecteren.
3) Morfologie van bloedcellen
Diagnose -> aantal en morfologie van de bloedcellen -> door afwijkingen te detecteren
Uitstrijkje bloed + May-Grünwald Giemsa kleuring
De kleuring reageert met de substantiële substanties van de bloedcellen
Bloedplaatjes
3
hart
Bloed
Deel 1: samenstelling van het bloed: plasma en morfologie van de
bloedcellen
zie ook online werkzitting!
1) Samenstelling van het bloed = bloedcellen (RBC, WBC en bloedplaatjes) + plasma
Bloed -> 8% van het lichaamsgewicht ( V = 4.5-5.5L / M: 5-6L)
Rode kleur -> hemoglobine (RBC)
hemoglobine -> 4 heemgroepen die O2 binden
-> centraal in deze heemgroepen zit een ijzergroep die zorgt voor de rode kleur,
deze ijzergroep bindt aan O2 en op het moment dat ijzer gebonden is aan O2 gaaat het helder of
donkerder bloed geven. Hoe meer O2 aanwezig is hoe helderder het bloed zal zien, de rode kleur
komt door ijzer en de intensiteit van de kleur komt door het binden van O2 aan bloed
->hemoglobine bestaat uit 2 alfa ketens en 2 B ketens
Hematocriet = volume cellen (vooral RBC) / totaal volume = 40-45% = cte
Coagulatie -> zal plasma klonterig maken, vloeibare eigenschap valt weg (fibrinogeen -> fibrine)
overblijvend vocht = serum
bij bloedafname anticoagulans gebruiken, anders zal het bloed stollen.
fibrinogeen circuleert in het plasma -> belangrijk voor bloedplaatjes activatie.
Na centrifugatie;
1. Plasma
2. Bloedplaatjes of thrombocyten (stolling)
3. Leukocyten of witte bloedcellen (immuniteit)
4. Erythrocyten of RBC (O2 transport -/viscositeit-diameter bloedvat)
We kunnen zo het hematocriet gaan bepalen!
2) Samenstelling van het plasma -> heeft een hele stabiele verhouding -> sommige
eiwitten komen pas tot expressie onder bepaalde omstandigheden
90% H2O
elektrolyten (bel voor de lading)
koolhydraten
lipiden
eiwitten (bepalen de functie van plasma) = +- 70g/L
50% = albumine -> regelt: osmotische druk in het bloedvat (en regelt dus
1
, de bloeddruk), vochtuitwisseling tussen weefsels en carrier eiwit.
ook fibrinogeen voor de stolling
Plasma proteome – zien welke eiwitten tot expressie komen
Sommige eiwitten komen pas tot expressie onder bepaalde omstandigheden, we
hebben
enkele constante eiwitten in het plasma en we hebben enkele eiwitten die iets kunnen
zeggen over de gezondheid van de patiënt.
De bepaling van plasma proteome
Oude methode van proteomics, o.b.v. lading
en grootte. Scheiding door een gellaag, de
grootste blijven bovenaan en de kleinere
gaan naar onder migreren, we zien een
plasma proteoom. Alleen eiwitten zijn een
bepaalde spot en er bestaat een legende van
de plaatsen.
Tekening 1 = Plasma: (bloedstaal + antistolling)
Tekening 2 = serum: (bloedstaal na klontervorming – fibrineklonter)
We kunnen ziekten gaan opsporen, we kunnen zo gaan kijken of het bloed geactiveerd is.
Bij het serum is er geen fibrinogeen, alle fibrinogeen is al omgezet naar fibrinedraden, als je geen
fibrinogeen hebt zal je spontaan bloeden.
2
, Toepassing: plasma proteome bij sepsis
O.b.v. specifieke eiwit analyse (ELISA) -> diagnose (plasma heeft
een diagnostische waarde)
bv.
- Troponine I -> hartinfarct (troponine I is een afbraakproduct van
het hartspierweefsel en komt enkel voor na een hartinfarct)
- porstaat specific antigen -> prostaat kanker (prostaat specific
antigen = specifieke merker)
- alfa-foetoproteïne -> tripeltest voor detectie trisomie 21
We zien op de tekening rechts
bovenaan een gezonde controle en
vanonder een sepsis.
Bloedcellen en aantallen; we kunnen
de bloedcellen gaan tellen, het is
belangrijk voor de diagnose en de
afwijkingen. De rode waarden zijn
afwijkende waarden, in de werkzitting
zien we hoe deze waarden bepaald
worden. Er zijn verschillende witte
bloedcellen die we afzonderlijk gaan
detecteren.
3) Morfologie van bloedcellen
Diagnose -> aantal en morfologie van de bloedcellen -> door afwijkingen te detecteren
Uitstrijkje bloed + May-Grünwald Giemsa kleuring
De kleuring reageert met de substantiële substanties van de bloedcellen
Bloedplaatjes
3
