Hoofdstuk 4 globalisering
Aantekeningen
Er zijn verschillende typen steden te onderscheiden:
- Megalopolis: aaneengegroeid stedelijk gebied -> Boswash.
- Wereldstad/metropool: zeer dichtbevolkte stad met eigen functie als handel, bestuur,
onderwijs, vaak hoofdkantoren.
- Megastad: stad met meer dan 10 miljoen inwoners.
- Global city: metropool met een leidende positie in het wereldsysteem.
Wereldsteden
- Wereldsteden (metropolen)
Washington DC, New York en Los Angeles spelen grote rol op respectievelijk
politiek, financieel-economisch en cultureel gebied.
- Het aantal inwoners van de drie global city ’s verschilt sterk
- De vele steden in noordoosten maken deel uit van stedelijk netwerk
New York: ligging en positie als global city
- Gunstige relatieve ligging maakte van New York internationaal economisch
knooppunt.
Waarom is die ligging gunstig?
- Stad ligt aan monding van diepe ijsvrije Hudson.
- Het Eriekanaal, het Barge Canal en grote meren verbinden de stad met een agrarische
en industrieel goed ontwikkeld achterland.
New York: ligging en positie als global city
- New York is een mondiale mainport met een uitgebreid hub- en spokesnetwerk
richting achterland.
- New York is hart van mondiale financiële markten (Wall Street), de zakelijke
dienstverlening, financiële instellingen en de hoofdkantoren van MNO’s.
Washington DC: zetel van de wereldmacht
- De politieke macht van de, relatief kleinere, federale hoofdstad reikt wereldwijd.
Washington DC is daarom een global city.
- In Washington DC veel overheidsinstellingen en internationale organisaties
(uitvoerende en de wetgevende macht, het hooggerechtshof, de Wereldbank en invloedrijke
persinstellingen)
- Door de decentralisatie van overheidsdiensten groeide Arlington in Virginia. Daar
bevindt zich het Pentagon.
Los Angeles: culturele global city
- Aansluiting van Los Angeles op nationale spoorlijnnetwerk eind 19e eeuw zorgde voor
de eerste flinke groei.
- Hollywood, architectuur, mode, reclame, entertainment en design vormden de
creatieve sector en maken van Los Angeles een creatieve stad.
- Innovatieve clusters vormen de motor van de culturele industrie
- Los Angeles heeft een kosmopolitisch karakter, net als New York.
- Los Angeles heeft een mainportfunctie en is, net als New York, een gateway.
, De V.S.: een immigratieland
- V.S., Canada, Australië en Nieuw-Zeeland zijn echte immigratielanden.
- De 19e-eeuwse immigratie hing met veel factoren samen:
o Pushfactoren in Europa: bijv. Armoede, landhonger, onvrijheid,
overheidsbeleid.
o Pullfactoren voor de V.S. 19e eeuw: veel land, werk, vrijheid, stimuleren
overheidsbeleid.
Noordoosten van Amerika industriegebied
- Hierheen gingen veel van de nakomelingen van de slaven naar toe.
Migratie na de tweede Wereldoorlog
- Na 1945 steeg immigratie vanuit perifere landen.
- Jaarlijks trekken ruim 1 miljoen legale immigranten naar de V.S., met toename vanuit
Azië (India, China) en Afrika.
- Amerikaanse overheid reguleert de migratie (selectief) met quota.
- Immigratie drukt stempel op de Amerikaanse samenleving.
Ruimtelijke segregatie bepaalde bevolkingsgroep gaat bij elkaar wonen in een wijk.
(Bijvoorbeeld de Nederlands gaan samen in een wijk wonen en daarnaast is dan een wijk met
alleen maar Chinezen.)
New York en de internationale migratie:
- Vanouds voornaamste gateway voor immigranten
- In veel wijken invasie en successie: groep migranten gaat bij elkaar wonen (invasie),
sommige migrantengroepen voelen zich niet meer op hun gemak en vertrekken, dan
komen er weer nieuwe migrantengroepen: successie
- New York is etnisch gezien een mozaïek van wijken.
Migratie naar Washington
- Het aandeel Afro-Amerikanen in Washington D.C. is om diverse redenen groot
overheid bevorderde vestiging ervan na afschaffing slavernij, relatief grote natuurlijke
groei en er was kettingmigratie.
- In de agglomeratie Washington wonen veel hoger opgeleide buitenlanders, waaronder
diplomaten.
Los Angeles: magneet in het westen
- Los Angeles groeide vroeger vooral door blanke binnenlandse migratie.
- Vanaf 1940 nam het aantal Afro-Amerikanen toe.
- Tweede helft 20e eeuw: meer buitenlandse migranten; hispanics en latino’s met veel
volgmigranten, ook gezinsmigratie.
- Aziaten immigreerden vooral vanaf de jaren zestig.
- Spreidingspatroon van etnische groepen over Los Angeles verschilt sterk.
- Mexicanen zijn sterk verspreid.
Stedelijke geleding Noord-Amerikaanse steden
- Jong -> geen historische binnenstad
- CBD -> wolkenkrabbers, kantoren, winkelvoorzieningen, appartementen
Aantekeningen
Er zijn verschillende typen steden te onderscheiden:
- Megalopolis: aaneengegroeid stedelijk gebied -> Boswash.
- Wereldstad/metropool: zeer dichtbevolkte stad met eigen functie als handel, bestuur,
onderwijs, vaak hoofdkantoren.
- Megastad: stad met meer dan 10 miljoen inwoners.
- Global city: metropool met een leidende positie in het wereldsysteem.
Wereldsteden
- Wereldsteden (metropolen)
Washington DC, New York en Los Angeles spelen grote rol op respectievelijk
politiek, financieel-economisch en cultureel gebied.
- Het aantal inwoners van de drie global city ’s verschilt sterk
- De vele steden in noordoosten maken deel uit van stedelijk netwerk
New York: ligging en positie als global city
- Gunstige relatieve ligging maakte van New York internationaal economisch
knooppunt.
Waarom is die ligging gunstig?
- Stad ligt aan monding van diepe ijsvrije Hudson.
- Het Eriekanaal, het Barge Canal en grote meren verbinden de stad met een agrarische
en industrieel goed ontwikkeld achterland.
New York: ligging en positie als global city
- New York is een mondiale mainport met een uitgebreid hub- en spokesnetwerk
richting achterland.
- New York is hart van mondiale financiële markten (Wall Street), de zakelijke
dienstverlening, financiële instellingen en de hoofdkantoren van MNO’s.
Washington DC: zetel van de wereldmacht
- De politieke macht van de, relatief kleinere, federale hoofdstad reikt wereldwijd.
Washington DC is daarom een global city.
- In Washington DC veel overheidsinstellingen en internationale organisaties
(uitvoerende en de wetgevende macht, het hooggerechtshof, de Wereldbank en invloedrijke
persinstellingen)
- Door de decentralisatie van overheidsdiensten groeide Arlington in Virginia. Daar
bevindt zich het Pentagon.
Los Angeles: culturele global city
- Aansluiting van Los Angeles op nationale spoorlijnnetwerk eind 19e eeuw zorgde voor
de eerste flinke groei.
- Hollywood, architectuur, mode, reclame, entertainment en design vormden de
creatieve sector en maken van Los Angeles een creatieve stad.
- Innovatieve clusters vormen de motor van de culturele industrie
- Los Angeles heeft een kosmopolitisch karakter, net als New York.
- Los Angeles heeft een mainportfunctie en is, net als New York, een gateway.
, De V.S.: een immigratieland
- V.S., Canada, Australië en Nieuw-Zeeland zijn echte immigratielanden.
- De 19e-eeuwse immigratie hing met veel factoren samen:
o Pushfactoren in Europa: bijv. Armoede, landhonger, onvrijheid,
overheidsbeleid.
o Pullfactoren voor de V.S. 19e eeuw: veel land, werk, vrijheid, stimuleren
overheidsbeleid.
Noordoosten van Amerika industriegebied
- Hierheen gingen veel van de nakomelingen van de slaven naar toe.
Migratie na de tweede Wereldoorlog
- Na 1945 steeg immigratie vanuit perifere landen.
- Jaarlijks trekken ruim 1 miljoen legale immigranten naar de V.S., met toename vanuit
Azië (India, China) en Afrika.
- Amerikaanse overheid reguleert de migratie (selectief) met quota.
- Immigratie drukt stempel op de Amerikaanse samenleving.
Ruimtelijke segregatie bepaalde bevolkingsgroep gaat bij elkaar wonen in een wijk.
(Bijvoorbeeld de Nederlands gaan samen in een wijk wonen en daarnaast is dan een wijk met
alleen maar Chinezen.)
New York en de internationale migratie:
- Vanouds voornaamste gateway voor immigranten
- In veel wijken invasie en successie: groep migranten gaat bij elkaar wonen (invasie),
sommige migrantengroepen voelen zich niet meer op hun gemak en vertrekken, dan
komen er weer nieuwe migrantengroepen: successie
- New York is etnisch gezien een mozaïek van wijken.
Migratie naar Washington
- Het aandeel Afro-Amerikanen in Washington D.C. is om diverse redenen groot
overheid bevorderde vestiging ervan na afschaffing slavernij, relatief grote natuurlijke
groei en er was kettingmigratie.
- In de agglomeratie Washington wonen veel hoger opgeleide buitenlanders, waaronder
diplomaten.
Los Angeles: magneet in het westen
- Los Angeles groeide vroeger vooral door blanke binnenlandse migratie.
- Vanaf 1940 nam het aantal Afro-Amerikanen toe.
- Tweede helft 20e eeuw: meer buitenlandse migranten; hispanics en latino’s met veel
volgmigranten, ook gezinsmigratie.
- Aziaten immigreerden vooral vanaf de jaren zestig.
- Spreidingspatroon van etnische groepen over Los Angeles verschilt sterk.
- Mexicanen zijn sterk verspreid.
Stedelijke geleding Noord-Amerikaanse steden
- Jong -> geen historische binnenstad
- CBD -> wolkenkrabbers, kantoren, winkelvoorzieningen, appartementen
