Samenvatting B4
‘Zenuwstelsel 1b:
Sensibiliteit’
Daan Beers
Klinische vraagstukken – Cluster B
,Inhoudsopgave
Mononeuropathie .................................................................................................................................... 3
Drukneuropathie .................................................................................................................................. 3
Nervus medianus ............................................................................................................................. 3
Nervus ulnaris .................................................................................................................................. 3
Nervus radialis ................................................................................................................................. 3
Nervus cutaneous femoralis lateralis .............................................................................................. 4
Nervus peroneus ............................................................................................................................. 4
Radiculopathie.......................................................................................................................................... 5
Hernia nuclei pulposi ........................................................................................................................... 5
Cauda syndroom .............................................................................................................................. 6
Lumbale kanaalstenose ....................................................................................................................... 6
Guillain-Barre ........................................................................................................................................... 7
Diagnostiek ...................................................................................................................................... 7
Behandeling ..................................................................................................................................... 7
Prognose .......................................................................................................................................... 7
Chronische inflammatoire demyeliniserende polyneuropathie ......................................................... 7
Diagnostiek ...................................................................................................................................... 8
Behandeling ..................................................................................................................................... 8
Polyneuropathie ....................................................................................................................................... 9
Gnostische sensibiliteit .................................................................................................................... 9
Vitale sensibiliteit .......................................................................................................................... 10
Multiple sclerose .................................................................................................................................... 11
Diagnostiek ........................................................................................................................................ 11
Behandeling ....................................................................................................................................... 12
Dwarslaesie ............................................................................................................................................ 13
Behandeling ....................................................................................................................................... 13
Acute fase ...................................................................................................................................... 13
Chronische fase ............................................................................................................................. 14
Brown Sequard syndroom ................................................................................................................. 14
Arteria spinalis anterior syndroom .................................................................................................... 14
Myelitis transversa ............................................................................................................................. 14
Myelumtumor .................................................................................................................................... 14
Vitamine B12 deficiëntie.................................................................................................................... 14
Central cord laesie ............................................................................................................................. 15
2
, Mononeuropathie
Een zenuwwortelprobleem wordt vaak herkend door pijn. Doordat dit onder het perifere
zenuwstelsel valt, zullen de reflexen verlaagd zijn en kan er atrofie te zien zijn.
Drukneuropathie
De meest voorkomende vorm van mononeuropahtie is drukneuropathie, waarbij door
compressie van de zenuw uitval ontstaat. Er zijn een aantal perifere zenuwen extra gevoelig
voor druk: n. medianus, n. ulnaris, n. radialis, n. cutaneous femoralis lateralis en n. peroneus.
Al deze zenuwen liggen oppervlakkig.
Nervus medianus
Ook wel het carpaal tunnel syndroom. De
nervus medianus kan bekneld raken ter
hoogte van de pols in de carpale tunnel. Dit
is meteen ook de meest voorkomende vorm
van drukneuropathie, en komt het meeste
voor bij zwangeren, patiënten met reuma en
schildklierziekten.
Patiënten presenteren zich vooral met nachtelijke tintelingen (wapperen), doofheid, pijn,
verminderde grijpfunctie en een gezwollen hand. Bij lichamelijk onderzoek is vaak atrofische
duimmuis met spierzwakte te zien.
Het wordt allereerst behandeld met een nachtspalk. Vervolgens kunnen injecties met
lidocaïne (tegen de pijn) en corticosteroïden (tegen de ontsteking) gegeven worden. Tot slot
kan er gekozen worden voor een operatieve ingreep, waarbij het ligamentum transversum
gekliefd wordt.
Nervus ulnaris
Bij drukneuropathie van de nervus ulnaris zit het probleem vaak
in de elleboog (in de cubitale tunnel) of in de pols (kanaal van
Guyon). Uitval van deze zenuw zorgt voor dys- en hypersthesie
(sensorische overgevoeligheid) en spierzwakte (zowel bij
spreiden als sluiten van de vinger) in het verzorgingsgebied van
de zenuw. Daarbij kunnen tintelingen ontstaan en atrofie van de
pinkmuis.
Nervus radialis
Compressie van de nervus radialis ontstaat voornamelijk in de bovenarm. De meest
voorkomende oorzaak hiervan is een humerusfractuur of lang liggen op de bovenarm. De
symptomen daarbij bestaan uit sensore, motore en autonomen uitvalsverschijnselen in het
verloop van de nervus ulnaris. Ook hierbij zijn tintelingen en hypersthesie aanwezig, met
daarbij ook zwakte van de armstrekspieren. Hierdoor ontstaat het fenomeen ‘dropping hand
and fingers’.
3
‘Zenuwstelsel 1b:
Sensibiliteit’
Daan Beers
Klinische vraagstukken – Cluster B
,Inhoudsopgave
Mononeuropathie .................................................................................................................................... 3
Drukneuropathie .................................................................................................................................. 3
Nervus medianus ............................................................................................................................. 3
Nervus ulnaris .................................................................................................................................. 3
Nervus radialis ................................................................................................................................. 3
Nervus cutaneous femoralis lateralis .............................................................................................. 4
Nervus peroneus ............................................................................................................................. 4
Radiculopathie.......................................................................................................................................... 5
Hernia nuclei pulposi ........................................................................................................................... 5
Cauda syndroom .............................................................................................................................. 6
Lumbale kanaalstenose ....................................................................................................................... 6
Guillain-Barre ........................................................................................................................................... 7
Diagnostiek ...................................................................................................................................... 7
Behandeling ..................................................................................................................................... 7
Prognose .......................................................................................................................................... 7
Chronische inflammatoire demyeliniserende polyneuropathie ......................................................... 7
Diagnostiek ...................................................................................................................................... 8
Behandeling ..................................................................................................................................... 8
Polyneuropathie ....................................................................................................................................... 9
Gnostische sensibiliteit .................................................................................................................... 9
Vitale sensibiliteit .......................................................................................................................... 10
Multiple sclerose .................................................................................................................................... 11
Diagnostiek ........................................................................................................................................ 11
Behandeling ....................................................................................................................................... 12
Dwarslaesie ............................................................................................................................................ 13
Behandeling ....................................................................................................................................... 13
Acute fase ...................................................................................................................................... 13
Chronische fase ............................................................................................................................. 14
Brown Sequard syndroom ................................................................................................................. 14
Arteria spinalis anterior syndroom .................................................................................................... 14
Myelitis transversa ............................................................................................................................. 14
Myelumtumor .................................................................................................................................... 14
Vitamine B12 deficiëntie.................................................................................................................... 14
Central cord laesie ............................................................................................................................. 15
2
, Mononeuropathie
Een zenuwwortelprobleem wordt vaak herkend door pijn. Doordat dit onder het perifere
zenuwstelsel valt, zullen de reflexen verlaagd zijn en kan er atrofie te zien zijn.
Drukneuropathie
De meest voorkomende vorm van mononeuropahtie is drukneuropathie, waarbij door
compressie van de zenuw uitval ontstaat. Er zijn een aantal perifere zenuwen extra gevoelig
voor druk: n. medianus, n. ulnaris, n. radialis, n. cutaneous femoralis lateralis en n. peroneus.
Al deze zenuwen liggen oppervlakkig.
Nervus medianus
Ook wel het carpaal tunnel syndroom. De
nervus medianus kan bekneld raken ter
hoogte van de pols in de carpale tunnel. Dit
is meteen ook de meest voorkomende vorm
van drukneuropathie, en komt het meeste
voor bij zwangeren, patiënten met reuma en
schildklierziekten.
Patiënten presenteren zich vooral met nachtelijke tintelingen (wapperen), doofheid, pijn,
verminderde grijpfunctie en een gezwollen hand. Bij lichamelijk onderzoek is vaak atrofische
duimmuis met spierzwakte te zien.
Het wordt allereerst behandeld met een nachtspalk. Vervolgens kunnen injecties met
lidocaïne (tegen de pijn) en corticosteroïden (tegen de ontsteking) gegeven worden. Tot slot
kan er gekozen worden voor een operatieve ingreep, waarbij het ligamentum transversum
gekliefd wordt.
Nervus ulnaris
Bij drukneuropathie van de nervus ulnaris zit het probleem vaak
in de elleboog (in de cubitale tunnel) of in de pols (kanaal van
Guyon). Uitval van deze zenuw zorgt voor dys- en hypersthesie
(sensorische overgevoeligheid) en spierzwakte (zowel bij
spreiden als sluiten van de vinger) in het verzorgingsgebied van
de zenuw. Daarbij kunnen tintelingen ontstaan en atrofie van de
pinkmuis.
Nervus radialis
Compressie van de nervus radialis ontstaat voornamelijk in de bovenarm. De meest
voorkomende oorzaak hiervan is een humerusfractuur of lang liggen op de bovenarm. De
symptomen daarbij bestaan uit sensore, motore en autonomen uitvalsverschijnselen in het
verloop van de nervus ulnaris. Ook hierbij zijn tintelingen en hypersthesie aanwezig, met
daarbij ook zwakte van de armstrekspieren. Hierdoor ontstaat het fenomeen ‘dropping hand
and fingers’.
3
