10-11-2017 Samenvatting:
Ontwikkeling en
spel.
Anthony V.
Verschueren Anthony
KAREL DE GROTE HOGESCHOOL
,1. Ontwikkelingspsychologie ............................................................................................................... 3
1.1. Ontwikkeling............................................................................................................................ 3
1.2. ....................................................................................................................................................... 3
1.3. Wat is psychologie ................................................................................................................... 3
1.4. Ontstaan ontwikkeling ............................................................................................................ 3
1.5. Stromingen binnen de ontwikkelingspsychologie ................................................................... 5
1.6. Zone van Naastenontwikkeling (Vygotsky) ............................................................................. 5
1.6.1. Welbevinden en betrokkenheid ...................................................................................... 5
2. De ongeboren baby ......................................................................................................................... 5
2.1. Fases ........................................................................................................................................ 5
2.1.1. ................................................................................................................................................ 5
3. De baby 0-18 maanden ................................................................................................................... 6
3.1. Lichamelijke ontwikkeling ....................................................................................................... 6
3.2. Motorische ontwikkeling ......................................................................................................... 7
3.3. De tekenontwikkeling .............................................................................................................. 7
3.4. Perceptuele ontwikkeling ........................................................................................................ 7
3.4.1. Orientieve en defensieve respons ................................................................................... 8
3.5. De seksuele ontwikkeling (Freud) ........................................................................................... 8
3.6. De sociaal-emotionele ontwikkeling. ...................................................................................... 8
3.7. Cognitieve ontwikkeling: Piaget .............................................................................................. 9
3.8. Sensi-motorisch stadium ....................................................................................................... 10
3.9. Spelontwikkeling bij baby’s ................................................................................................... 11
3.10. Persoonlijkheidsontwikkeling (Erikson)............................................................................. 12
3.11. Als de ontwikkeling anders verloopt ................................................................................. 12
4. Peuters 1,5 jaar – 3 jaar................................................................................................................. 13
4.1. Lichamelijke ontwikkeling ..................................................................................................... 13
4.2. Motorische ontwikkeling ....................................................................................................... 13
4.3. Tekenontwikkeling ................................................................................................................ 13
4.3.1. .............................................................................................................................................. 13
4.4. Perceptuele ontwikkeling ...................................................................................................... 14
4.5. Cognitieve ontwikkeling ........................................................................................................ 14
4.6. Taalontwikkeling.................................................................................................................... 15
4.7. Sociaal-emotionele ontwikkeling .......................................................................................... 15
4.8. Seksuele ontwikkeling ........................................................................................................... 15
4.9. Persoonlijkheidsontwikkeling ................................................................................................ 16
4.10. Morele ontwikkeling.......................................................................................................... 16
4.10.1. Straffen .......................................................................................................................... 16
4.10.2. Drie soorten straffen ..................................................................................................... 16
4.10.3. Belonen.......................................................................................................................... 17
4.10.4. Drie soorten beloningen:............................................................................................... 17
4.11. Spel en ontwikkeling.......................................................................................................... 17
5. Kleuters 3-6 jaar ............................................................................................................................ 18
5.1. Lichamelijke ontwikkeling ..................................................................................................... 18
5.2. Motorische ontwikkeling ....................................................................................................... 18
5.3. Tekenontwikkeling ................................................................................................................ 18
5.4. Perceptuele ontwikkeling ...................................................................................................... 19
5.5. Cognitieve ontwikkeling ........................................................................................................ 19
5.6. Taalontwikkeling (Reader + apart HC) ................................................................................... 19
5.7. Sociaal-emotionele ontwikkeling .......................................................................................... 19
5.8. Seksuele ontwikkeling ........................................................................................................... 20
5.9. Persoonlijkheidsontwikkeling ................................................................................................ 20
5.10. Morele ontwikkeling (KOhlberg) ....................................................................................... 21
, 5.11. Spelontwikkeling ............................................................................................................... 22
6. Lagere schoolkind 6 – 12 jaar ........................................................................................................ 23
6.1. Lichamelijke ontwikkeling ..................................................................................................... 23
6.2. Motorische ontwikkeling ....................................................................................................... 23
6.3. Perceptuele ontwikkeling ...................................................................................................... 23
6.4. Cognitieve ontwikkeling ........................................................................................................ 23
6.5. Taalontwikkeling.................................................................................................................... 24
6.6. Sociaal-emotionele ontwikkeling .......................................................................................... 24
6.6.1. .............................................................................................................................................. 25
6.6.2. .............................................................................................................................................. 25
6.6.3. Pesten ............................................................................................................................ 25
6.7. Seksuele onytwikkeling ......................................................................................................... 26
6.8. Persoonlijkheidsontwikkeling ................................................................................................ 27
6.9. Morele ontwikkeling (kohlberg) ............................................................................................ 28
6.10. Spelontwikkeling en schoolse............................................................................................ 29
6.11. Tekenontwikkeling ............................................................................................................ 29
10. Taalontwikkeling.............................................................................................................................. 30
10.1. Fases ......................................................................................................................................... 30
, 1. ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE
Je speelt als begeleider in op de behoeften en noden van de kinderen. Elk kind is anders en bij gevolg uniek en
mooi op zijn manier. We staan stil bij de ontwikkeling van ieder kind en kijken naar het kind in zijn totaliteit
(geheel).
1.1. ONTWIKKELING
Baby’s ontwikkelen zich tot na de volwassenheid en tot aan de dood. Het gedrag verander mee tot aan de
dood. Ontwikkeling is iets dat zich tot als men sterft blijft uiten.
1.2.
1.3. WAT IS PSYCHOLOGIE
Ziel en gedachten, de wetenschap die het denken, voelen, kennen en streven bestudeerd. In zijn geheel
bestudeerd dit het gedrag van mensen.
Vb: Hoe reageren mensen in groepen op iets?
Vb: Hoe verschilt individueel a t.o.v.. Individueel b
In de lessen ontwikkeling en spel bestuderen we vooral het ontwikkelen en de “ontwikkelingspsychologie”
1.4. ONTSTAAN ONTWIKKELIN G
De ontwikkeling wordt bepaald door 3 verschillende factoren en die vormen het kind tot de persoon die het
is/wordt.
Nature (natuur, aanleg)
De (erfelijke) aanleg, dit zijn de kenmerken (persoonlijke eigenschappen) die je van de geboorte
meehebt. De aanlegtheorie gaat ervan uit dat de ontwikkeling hoofdzakelijk wordt bepaald door
aanleg.
Nurture (milieu, omgeving)
De Omgeving speelt een invloed op de ontwikkeling
Vb: het land, geloof, klimaat, cultuur, vrienden, familie, …
De milieutheorie gaat ervan uit dat de ontwikkeling vooral wordt bepaald door de omgeving, de
omgeving heeft een actieve rol in de ontwikkeling.
self-determination (zelfbepaling)
Een mens heeft ook een eigen keuze (zelfbepaling), je hebt altijd een keuze.
Vb: je kiest zelf doelen in jouw leven
Maar wie heeft er nu gelijk?
Eenvoudigweg gezegd, alle 3 zijn juist. Er is een gulden middenweg tussen deze 3.
De 3 factoren zullen elkaar beïnvloeden
Het is wel zo dat op een bepaald moment in het leven één van deze 3 doorslaggevend zullen zijn.
o Milieu: bij een echtscheiding zal het standaard gevoel van “thuis” veranderen. Van ouders+
broer/zus naar aparte woningen en nieuwe situaties veranderen, dit heeft voor een kind een
Ontwikkeling en
spel.
Anthony V.
Verschueren Anthony
KAREL DE GROTE HOGESCHOOL
,1. Ontwikkelingspsychologie ............................................................................................................... 3
1.1. Ontwikkeling............................................................................................................................ 3
1.2. ....................................................................................................................................................... 3
1.3. Wat is psychologie ................................................................................................................... 3
1.4. Ontstaan ontwikkeling ............................................................................................................ 3
1.5. Stromingen binnen de ontwikkelingspsychologie ................................................................... 5
1.6. Zone van Naastenontwikkeling (Vygotsky) ............................................................................. 5
1.6.1. Welbevinden en betrokkenheid ...................................................................................... 5
2. De ongeboren baby ......................................................................................................................... 5
2.1. Fases ........................................................................................................................................ 5
2.1.1. ................................................................................................................................................ 5
3. De baby 0-18 maanden ................................................................................................................... 6
3.1. Lichamelijke ontwikkeling ....................................................................................................... 6
3.2. Motorische ontwikkeling ......................................................................................................... 7
3.3. De tekenontwikkeling .............................................................................................................. 7
3.4. Perceptuele ontwikkeling ........................................................................................................ 7
3.4.1. Orientieve en defensieve respons ................................................................................... 8
3.5. De seksuele ontwikkeling (Freud) ........................................................................................... 8
3.6. De sociaal-emotionele ontwikkeling. ...................................................................................... 8
3.7. Cognitieve ontwikkeling: Piaget .............................................................................................. 9
3.8. Sensi-motorisch stadium ....................................................................................................... 10
3.9. Spelontwikkeling bij baby’s ................................................................................................... 11
3.10. Persoonlijkheidsontwikkeling (Erikson)............................................................................. 12
3.11. Als de ontwikkeling anders verloopt ................................................................................. 12
4. Peuters 1,5 jaar – 3 jaar................................................................................................................. 13
4.1. Lichamelijke ontwikkeling ..................................................................................................... 13
4.2. Motorische ontwikkeling ....................................................................................................... 13
4.3. Tekenontwikkeling ................................................................................................................ 13
4.3.1. .............................................................................................................................................. 13
4.4. Perceptuele ontwikkeling ...................................................................................................... 14
4.5. Cognitieve ontwikkeling ........................................................................................................ 14
4.6. Taalontwikkeling.................................................................................................................... 15
4.7. Sociaal-emotionele ontwikkeling .......................................................................................... 15
4.8. Seksuele ontwikkeling ........................................................................................................... 15
4.9. Persoonlijkheidsontwikkeling ................................................................................................ 16
4.10. Morele ontwikkeling.......................................................................................................... 16
4.10.1. Straffen .......................................................................................................................... 16
4.10.2. Drie soorten straffen ..................................................................................................... 16
4.10.3. Belonen.......................................................................................................................... 17
4.10.4. Drie soorten beloningen:............................................................................................... 17
4.11. Spel en ontwikkeling.......................................................................................................... 17
5. Kleuters 3-6 jaar ............................................................................................................................ 18
5.1. Lichamelijke ontwikkeling ..................................................................................................... 18
5.2. Motorische ontwikkeling ....................................................................................................... 18
5.3. Tekenontwikkeling ................................................................................................................ 18
5.4. Perceptuele ontwikkeling ...................................................................................................... 19
5.5. Cognitieve ontwikkeling ........................................................................................................ 19
5.6. Taalontwikkeling (Reader + apart HC) ................................................................................... 19
5.7. Sociaal-emotionele ontwikkeling .......................................................................................... 19
5.8. Seksuele ontwikkeling ........................................................................................................... 20
5.9. Persoonlijkheidsontwikkeling ................................................................................................ 20
5.10. Morele ontwikkeling (KOhlberg) ....................................................................................... 21
, 5.11. Spelontwikkeling ............................................................................................................... 22
6. Lagere schoolkind 6 – 12 jaar ........................................................................................................ 23
6.1. Lichamelijke ontwikkeling ..................................................................................................... 23
6.2. Motorische ontwikkeling ....................................................................................................... 23
6.3. Perceptuele ontwikkeling ...................................................................................................... 23
6.4. Cognitieve ontwikkeling ........................................................................................................ 23
6.5. Taalontwikkeling.................................................................................................................... 24
6.6. Sociaal-emotionele ontwikkeling .......................................................................................... 24
6.6.1. .............................................................................................................................................. 25
6.6.2. .............................................................................................................................................. 25
6.6.3. Pesten ............................................................................................................................ 25
6.7. Seksuele onytwikkeling ......................................................................................................... 26
6.8. Persoonlijkheidsontwikkeling ................................................................................................ 27
6.9. Morele ontwikkeling (kohlberg) ............................................................................................ 28
6.10. Spelontwikkeling en schoolse............................................................................................ 29
6.11. Tekenontwikkeling ............................................................................................................ 29
10. Taalontwikkeling.............................................................................................................................. 30
10.1. Fases ......................................................................................................................................... 30
, 1. ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE
Je speelt als begeleider in op de behoeften en noden van de kinderen. Elk kind is anders en bij gevolg uniek en
mooi op zijn manier. We staan stil bij de ontwikkeling van ieder kind en kijken naar het kind in zijn totaliteit
(geheel).
1.1. ONTWIKKELING
Baby’s ontwikkelen zich tot na de volwassenheid en tot aan de dood. Het gedrag verander mee tot aan de
dood. Ontwikkeling is iets dat zich tot als men sterft blijft uiten.
1.2.
1.3. WAT IS PSYCHOLOGIE
Ziel en gedachten, de wetenschap die het denken, voelen, kennen en streven bestudeerd. In zijn geheel
bestudeerd dit het gedrag van mensen.
Vb: Hoe reageren mensen in groepen op iets?
Vb: Hoe verschilt individueel a t.o.v.. Individueel b
In de lessen ontwikkeling en spel bestuderen we vooral het ontwikkelen en de “ontwikkelingspsychologie”
1.4. ONTSTAAN ONTWIKKELIN G
De ontwikkeling wordt bepaald door 3 verschillende factoren en die vormen het kind tot de persoon die het
is/wordt.
Nature (natuur, aanleg)
De (erfelijke) aanleg, dit zijn de kenmerken (persoonlijke eigenschappen) die je van de geboorte
meehebt. De aanlegtheorie gaat ervan uit dat de ontwikkeling hoofdzakelijk wordt bepaald door
aanleg.
Nurture (milieu, omgeving)
De Omgeving speelt een invloed op de ontwikkeling
Vb: het land, geloof, klimaat, cultuur, vrienden, familie, …
De milieutheorie gaat ervan uit dat de ontwikkeling vooral wordt bepaald door de omgeving, de
omgeving heeft een actieve rol in de ontwikkeling.
self-determination (zelfbepaling)
Een mens heeft ook een eigen keuze (zelfbepaling), je hebt altijd een keuze.
Vb: je kiest zelf doelen in jouw leven
Maar wie heeft er nu gelijk?
Eenvoudigweg gezegd, alle 3 zijn juist. Er is een gulden middenweg tussen deze 3.
De 3 factoren zullen elkaar beïnvloeden
Het is wel zo dat op een bepaald moment in het leven één van deze 3 doorslaggevend zullen zijn.
o Milieu: bij een echtscheiding zal het standaard gevoel van “thuis” veranderen. Van ouders+
broer/zus naar aparte woningen en nieuwe situaties veranderen, dit heeft voor een kind een
