Samenvatting Arbeidspsychologie deeltentamen 2 | 202100019 | 2024 | Van Nuland
Deze samenvatting bevat alle informatie uit de slides voor het deeltentamen 2
van Arbeidspsychologie met aanvullingen van het boek.
Inhoud:
Week 5 | burn-out, bevlogenheid en meer
Week 6 | Interventies en de rol van nieuwe technologie op het werk
Week 7 | Werkcontext: veiligheid en leiderschap
Week 8 | Grenzen aan werk
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
, Samenvatting Arbeidspsychologie deeltentamen 2 | 202100019 | 2024 | Van Nuland
Lecture 5 burn-out, bevlogenheid en meer
Burn-out
Het ligt eraan hoe je ernaar kijkt, met welke blik. Positief en negatief
Animal Laboras -> Marten Luther Homo Faber –> Karl Marx
“De mens als werkend dier” “Mens als scheppend wezen”
Meer negatief beeld Meer een positief beeld
Werken is bloed zweet en tranen -> Als mensen werken ontwikkelen zij hun
protestantse werkethiek potentieel
“in un durch die arbeit wird die mensch zum
mensch
Werken is bloed zweet en tranen -> Door (samen) te werken creëer je mooie dingen
protestantse werkethiek en ontwikkel jezelf
In het hiernamaals krijg je het paradijs bij hard Meer positief, maar is pas in de psychologie de
werk, maar hier is het niet leuk laatste 20 jaar echt pas dominant aan het
worden
Stress discourse: Positieve visie:
Energizing
Disease
Enriching
Disorder
Exciting
Damage
Engaging
Disability
“Werk krijg je stress en een burn-out van”
Seligman (positive psychology)-> don’t fix what is broken, but help people to thrive.
“Positive psychology is de wetenschappelijke studie van optimaal menselijk functioneren met
als doel om de factoren die individuen en organisaties doen gedijen te ontdekken en te bevorderen.”
Eerst negatief kijken, dus het tegengaan van burn-out en daarna kijken naar de positivistische kijk van
bevlogenheid (en in sommige gevallen ook terug)
Is een proces wat bij professionals ook gebeurd -> eerst negatief en daarna positief
-> hoe zit het eigenlijk met de energieke medewerkers?!
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
, Samenvatting Arbeidspsychologie deeltentamen 2 | 202100019 | 2024 | Van Nuland
Naast de psychologie veranderd het werk ook heel erg, dus al deze verandering zorgen ook voor een
ander paradigma. Meer horizontale integratie, minder hiërarchie
-> het werk ‘psychologiseert’
Je hebt nu meer psychologische vaardigheden nodig om (goed)te kunnen functioneren. Als
servicemedewerker moet je nu ook een zekere mate van psychologische training gebruiken.
“het mentale kapitaal wordt steeds belangrijker. Daarom hebben modernere
arbeidsorganisaties niet langer, maar “mentaal vitale” werknemers nodig
-> zorgt voor meer bevlogenheid, maaaar ook meer wat er van je wordt gevraagd
Gevolg
Bevlogenheid wordt belangrijker
Risico op burn-out neemt toe
Mentale energie
“Mentale energie is een activerende kracht die ofwel nagenoeg afwezig kan zijn (bij burn-
out) of juist in overvloedige mate aanwezig (bij bevlogenheid) -> Schaufelli (2020)
Burn-out
feite is een burn-out een metafoor
-> eerst was er een vlammetje en dat is nu opgebrand door teveel belasting
- Neurasthenie (George Miller Beard 1881)
Gaat over zenuwzwakte
Als je nu de gevalsbeschrijvingen terug gaat lezen bij de gevallen van neurasthenie zie je
burn-out terug -> dezelfde symptomen: vermoeidheid,
Oorzaak neurasthenie: er zijn teveel prikkels met veel hectiek
-> 24/7 vermaak en stoomtreinen zorgen voor zooooveel prikkels
Nu heb je precies hetzelfde idee 24/7 economie en prikkels -> alleen termen zijn veranderd, maar het
idee is hetzelfde
2 stromingen waarmee het huidige burn-out beeld is doorstaan:
- De klinische benadering (Herbert Freudenberger 1974)
Psychiater die werkte met vrijwilligers -> meer de medische weg
- De onderzoeksbenadering (Christina Maslach 1976)
Phd opdracht naar hoe mensen emotie verwerken -> meer de academische weg
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
, Samenvatting Arbeidspsychologie deeltentamen 2 | 202100019 | 2024 | Van Nuland
Waarom is er juist nu een burn-out?
- Intensivering van de arbeid -> er wordt meer van je verwacht
- Veranderende werkinhoud -> van fysiek naar mentaal
- Grensvervaging -> privé en werkbalans vervaagd
- Bureaucratisering -> steeds meer regels
- Individualisering -> je staat er alleen op
- Afbrokkelen van autoriteit -> veldstructuur is er niet meer, nu een onderhandelingsstructuur
- Hoge verwachtingen -> die je jezelf oplegt
- FOMO -> steeds maar aan moet/ willen blijven staan
- Verruiming ziektebegrip -> steeds meer diagnoses door een bredere definitie
Er zijn niet opeens 3 keer zoveel zieke mensen, maar er zijn meer definities waar mensen
onder kunnen vallen
Wat wij normaal vinden wordt steeds nauwer -> vroeger had je alleen drukke
mensen, rustige mensen en ‘normale’
-> nu zijn ze neurodivers, ADHD
Kenmerken burn-out
- Uitputting -> fysiek en mentaal moe
- Mentale distantie -> er niet meer helemaal bij zijn in het moment
- Emotionele ontregeling -> spontane moodswings
- Cognitieve ontregeling -> niet normaal kunnen nadenken
- Spanningssymptomen -> heel gespannen zijn, slecht kunnen slapen, hartkloppingen etc.
- De symptomen zijn werk gerelateerd -> zitten vlakbij
- De symptomen komen bij ‘normale’ mensen voor
2 benaderingen van burn-out
Psychologen vs. Geneeskunde
Er is een classificatie systeem bij
geneeskunde, want je moet nagaan
en uitsluiten waar et echt aan ligt.
Artsen krijgen te maken met mensen
die behandeld moeten worden
waarbij het dus al fout
Bij psychologie ga je aan de hand van
vragenlijsten aan de slag, wat
helemaal niet kan dus bij
geneeskunde
Psychologie: burn-out kan je toetsen aan de hand van een vragenlijst met simpel meer of minder
Zijn vaak actief binnen organisaties met de vraag: Hoe kan ik burn-outs voorkomen -> mensen en
werk zodanig veranderen zodat het niet gebeurd
Geneeskunde: Een dokter zegt de bent verkouden of juist niet, zwanger of juist helemaal niet -> je
kan niet half zwanger zijn. => maken gebruik van klinisch interview, nooit enkel een vragenlijst en
daar conclusies aan trekken
Heeft te maken met mensen die zijn uitgevallen
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
Deze samenvatting bevat alle informatie uit de slides voor het deeltentamen 2
van Arbeidspsychologie met aanvullingen van het boek.
Inhoud:
Week 5 | burn-out, bevlogenheid en meer
Week 6 | Interventies en de rol van nieuwe technologie op het werk
Week 7 | Werkcontext: veiligheid en leiderschap
Week 8 | Grenzen aan werk
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
, Samenvatting Arbeidspsychologie deeltentamen 2 | 202100019 | 2024 | Van Nuland
Lecture 5 burn-out, bevlogenheid en meer
Burn-out
Het ligt eraan hoe je ernaar kijkt, met welke blik. Positief en negatief
Animal Laboras -> Marten Luther Homo Faber –> Karl Marx
“De mens als werkend dier” “Mens als scheppend wezen”
Meer negatief beeld Meer een positief beeld
Werken is bloed zweet en tranen -> Als mensen werken ontwikkelen zij hun
protestantse werkethiek potentieel
“in un durch die arbeit wird die mensch zum
mensch
Werken is bloed zweet en tranen -> Door (samen) te werken creëer je mooie dingen
protestantse werkethiek en ontwikkel jezelf
In het hiernamaals krijg je het paradijs bij hard Meer positief, maar is pas in de psychologie de
werk, maar hier is het niet leuk laatste 20 jaar echt pas dominant aan het
worden
Stress discourse: Positieve visie:
Energizing
Disease
Enriching
Disorder
Exciting
Damage
Engaging
Disability
“Werk krijg je stress en een burn-out van”
Seligman (positive psychology)-> don’t fix what is broken, but help people to thrive.
“Positive psychology is de wetenschappelijke studie van optimaal menselijk functioneren met
als doel om de factoren die individuen en organisaties doen gedijen te ontdekken en te bevorderen.”
Eerst negatief kijken, dus het tegengaan van burn-out en daarna kijken naar de positivistische kijk van
bevlogenheid (en in sommige gevallen ook terug)
Is een proces wat bij professionals ook gebeurd -> eerst negatief en daarna positief
-> hoe zit het eigenlijk met de energieke medewerkers?!
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
, Samenvatting Arbeidspsychologie deeltentamen 2 | 202100019 | 2024 | Van Nuland
Naast de psychologie veranderd het werk ook heel erg, dus al deze verandering zorgen ook voor een
ander paradigma. Meer horizontale integratie, minder hiërarchie
-> het werk ‘psychologiseert’
Je hebt nu meer psychologische vaardigheden nodig om (goed)te kunnen functioneren. Als
servicemedewerker moet je nu ook een zekere mate van psychologische training gebruiken.
“het mentale kapitaal wordt steeds belangrijker. Daarom hebben modernere
arbeidsorganisaties niet langer, maar “mentaal vitale” werknemers nodig
-> zorgt voor meer bevlogenheid, maaaar ook meer wat er van je wordt gevraagd
Gevolg
Bevlogenheid wordt belangrijker
Risico op burn-out neemt toe
Mentale energie
“Mentale energie is een activerende kracht die ofwel nagenoeg afwezig kan zijn (bij burn-
out) of juist in overvloedige mate aanwezig (bij bevlogenheid) -> Schaufelli (2020)
Burn-out
feite is een burn-out een metafoor
-> eerst was er een vlammetje en dat is nu opgebrand door teveel belasting
- Neurasthenie (George Miller Beard 1881)
Gaat over zenuwzwakte
Als je nu de gevalsbeschrijvingen terug gaat lezen bij de gevallen van neurasthenie zie je
burn-out terug -> dezelfde symptomen: vermoeidheid,
Oorzaak neurasthenie: er zijn teveel prikkels met veel hectiek
-> 24/7 vermaak en stoomtreinen zorgen voor zooooveel prikkels
Nu heb je precies hetzelfde idee 24/7 economie en prikkels -> alleen termen zijn veranderd, maar het
idee is hetzelfde
2 stromingen waarmee het huidige burn-out beeld is doorstaan:
- De klinische benadering (Herbert Freudenberger 1974)
Psychiater die werkte met vrijwilligers -> meer de medische weg
- De onderzoeksbenadering (Christina Maslach 1976)
Phd opdracht naar hoe mensen emotie verwerken -> meer de academische weg
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
, Samenvatting Arbeidspsychologie deeltentamen 2 | 202100019 | 2024 | Van Nuland
Waarom is er juist nu een burn-out?
- Intensivering van de arbeid -> er wordt meer van je verwacht
- Veranderende werkinhoud -> van fysiek naar mentaal
- Grensvervaging -> privé en werkbalans vervaagd
- Bureaucratisering -> steeds meer regels
- Individualisering -> je staat er alleen op
- Afbrokkelen van autoriteit -> veldstructuur is er niet meer, nu een onderhandelingsstructuur
- Hoge verwachtingen -> die je jezelf oplegt
- FOMO -> steeds maar aan moet/ willen blijven staan
- Verruiming ziektebegrip -> steeds meer diagnoses door een bredere definitie
Er zijn niet opeens 3 keer zoveel zieke mensen, maar er zijn meer definities waar mensen
onder kunnen vallen
Wat wij normaal vinden wordt steeds nauwer -> vroeger had je alleen drukke
mensen, rustige mensen en ‘normale’
-> nu zijn ze neurodivers, ADHD
Kenmerken burn-out
- Uitputting -> fysiek en mentaal moe
- Mentale distantie -> er niet meer helemaal bij zijn in het moment
- Emotionele ontregeling -> spontane moodswings
- Cognitieve ontregeling -> niet normaal kunnen nadenken
- Spanningssymptomen -> heel gespannen zijn, slecht kunnen slapen, hartkloppingen etc.
- De symptomen zijn werk gerelateerd -> zitten vlakbij
- De symptomen komen bij ‘normale’ mensen voor
2 benaderingen van burn-out
Psychologen vs. Geneeskunde
Er is een classificatie systeem bij
geneeskunde, want je moet nagaan
en uitsluiten waar et echt aan ligt.
Artsen krijgen te maken met mensen
die behandeld moeten worden
waarbij het dus al fout
Bij psychologie ga je aan de hand van
vragenlijsten aan de slag, wat
helemaal niet kan dus bij
geneeskunde
Psychologie: burn-out kan je toetsen aan de hand van een vragenlijst met simpel meer of minder
Zijn vaak actief binnen organisaties met de vraag: Hoe kan ik burn-outs voorkomen -> mensen en
werk zodanig veranderen zodat het niet gebeurd
Geneeskunde: Een dokter zegt de bent verkouden of juist niet, zwanger of juist helemaal niet -> je
kan niet half zwanger zijn. => maken gebruik van klinisch interview, nooit enkel een vragenlijst en
daar conclusies aan trekken
Heeft te maken met mensen die zijn uitgevallen
Disclaimer: Afbeeldingen zijn afkomstig uit de collegeslides van het vak 202100019
