PNEUMOLOGIE
HOOFDSTUK 1: SYMPTOMEN EN KLINISCHE TEKENEN
1
,1.1 ANAMNESE
ALGEMENE ANAMNESE
- Beroepsanamnese
- Familiale anamnese
- Blootstelling: huisdieren, asbest, reizen (bv. bij pneumonie: zoönose = blootstelling aan andere
diren)…
- Roken: wat (bv. sigaretten of vape) en hoeveel? à aantal pakjaren
- Abusus
- Koorts, (nacht)zweten
- Eetlust, gewicht
- Vermoeidheid/ moeheid
RESPIRATOIRE ANAMNESE
- Hoest, sputum, hemoptoe
- Dyspneu
- Thoracale pijn
- Piepende ademhaling
- Stridor (= inspiratoir), wheezing (= expiratoir)
- Snurken/ OSAS (heteroanamnese)
1.2 HOEST
Verdere anamnestische vragen bij hoest:
- Duur: acuut of chronisch?
- Productief? à expectoratie van sputum
- Uitlokkende factoren?
o Houdingsgebonden (postnasale drip, oesophageale reflux)
o Nachtelijke hoest ( zie aan astma)
o Bronchiale HyperReactiviteit (BHR)
§ Bv. sterke parfum
§ Bv. bij temperatuurschommelingen
ACUTE HOEST – OORZAKEN
- Luchtweginfectie (voornaamste)
- Kinkhoest (= pertussis)
- Allergische rhinitis
- Exacerbatie van COPD
- Inhalatie van toxische gassen
- Aspiratie van een vreemd voorwerp (bij kinderen of ouderen)
2
,CHRONISCHE HOEST – OORZAKEN
= 6 weken of langer
Meer frequente oorzaken:
- Roken (voornaamste)
- Postnasale drip
- Astma
- COPD
- Gastro-oesophagale reflux (kan ook zonder
subjectieve klachten van pyrosis)
Minder frequente oorzaken:
- Bronchiëctasieën (= verbreding van de bronchus door vroeger infectie of mucoviscidose) à HRCT
- Bronchustumoren
- Linker hartdecompensatie
- ACE-inhibitoren (door ↑ bradykinine) ± 10%
- TBC (CAVE: niet te missen wegens besmettelijkheid)
- Mediastinale tumoren
- …
VERWIKKELINGEN VAN HOEST
- Ribfractuur (zeker bij osteoporotische patiënten)
- Spierruptuur
- Bronchoconstrictie
- Barotrauma:
o Pneumothorax
o Pneumomediastinum
o Subcutaan emfyseem
- Urine-incontinentie
- Syncope
1.3 EXPECTORATIE VAN SPUTUM
Aspect:
- Mucoïd
- Purulent (niet altijd het gevolg van een bacteriële infectie)
- Mucopurulent (= combinatie)
Hoeveelheid:
- Vooral grote hoeveelheden bij:
o Bronchiëctasieën (chronisch)
o Langabces (acuut)
o Broncho-alveolair celcarcinoom (= BAC)
à Ook de geur (anaeroben) en de eventuele aanwezigheid van bloed (hemoptoe) zijn belangrijk om de
bevragen. De hoeveelheid bloed maakt niet uit, het moet hoe dan ook als ernstig beschouwd worden.
3
, 1.4 HEMOPTOE
Differentiaaldiagnose:
Hemoptoe Hematemesis
- Hoesten - Donker
- Rood schuimerig - Gemengd met voedsel
- pH-neutraal - pH-zuur
à Bronchoscopie à Gastroscopie
DD/ Neusbloeding
BLOEDVATEN NABIJ DE LUCHTWEGEN
1. BRONCHIALE CIRCULATIE
2. PULMONALE CIRCULATIE
à Meeste kans dat hemoptoe afkomstig is van de bronchiale circulatie door de hoge drukken die daar bereikt
worden. De pulmonale circulatie heeft lage drukken.
4
HOOFDSTUK 1: SYMPTOMEN EN KLINISCHE TEKENEN
1
,1.1 ANAMNESE
ALGEMENE ANAMNESE
- Beroepsanamnese
- Familiale anamnese
- Blootstelling: huisdieren, asbest, reizen (bv. bij pneumonie: zoönose = blootstelling aan andere
diren)…
- Roken: wat (bv. sigaretten of vape) en hoeveel? à aantal pakjaren
- Abusus
- Koorts, (nacht)zweten
- Eetlust, gewicht
- Vermoeidheid/ moeheid
RESPIRATOIRE ANAMNESE
- Hoest, sputum, hemoptoe
- Dyspneu
- Thoracale pijn
- Piepende ademhaling
- Stridor (= inspiratoir), wheezing (= expiratoir)
- Snurken/ OSAS (heteroanamnese)
1.2 HOEST
Verdere anamnestische vragen bij hoest:
- Duur: acuut of chronisch?
- Productief? à expectoratie van sputum
- Uitlokkende factoren?
o Houdingsgebonden (postnasale drip, oesophageale reflux)
o Nachtelijke hoest ( zie aan astma)
o Bronchiale HyperReactiviteit (BHR)
§ Bv. sterke parfum
§ Bv. bij temperatuurschommelingen
ACUTE HOEST – OORZAKEN
- Luchtweginfectie (voornaamste)
- Kinkhoest (= pertussis)
- Allergische rhinitis
- Exacerbatie van COPD
- Inhalatie van toxische gassen
- Aspiratie van een vreemd voorwerp (bij kinderen of ouderen)
2
,CHRONISCHE HOEST – OORZAKEN
= 6 weken of langer
Meer frequente oorzaken:
- Roken (voornaamste)
- Postnasale drip
- Astma
- COPD
- Gastro-oesophagale reflux (kan ook zonder
subjectieve klachten van pyrosis)
Minder frequente oorzaken:
- Bronchiëctasieën (= verbreding van de bronchus door vroeger infectie of mucoviscidose) à HRCT
- Bronchustumoren
- Linker hartdecompensatie
- ACE-inhibitoren (door ↑ bradykinine) ± 10%
- TBC (CAVE: niet te missen wegens besmettelijkheid)
- Mediastinale tumoren
- …
VERWIKKELINGEN VAN HOEST
- Ribfractuur (zeker bij osteoporotische patiënten)
- Spierruptuur
- Bronchoconstrictie
- Barotrauma:
o Pneumothorax
o Pneumomediastinum
o Subcutaan emfyseem
- Urine-incontinentie
- Syncope
1.3 EXPECTORATIE VAN SPUTUM
Aspect:
- Mucoïd
- Purulent (niet altijd het gevolg van een bacteriële infectie)
- Mucopurulent (= combinatie)
Hoeveelheid:
- Vooral grote hoeveelheden bij:
o Bronchiëctasieën (chronisch)
o Langabces (acuut)
o Broncho-alveolair celcarcinoom (= BAC)
à Ook de geur (anaeroben) en de eventuele aanwezigheid van bloed (hemoptoe) zijn belangrijk om de
bevragen. De hoeveelheid bloed maakt niet uit, het moet hoe dan ook als ernstig beschouwd worden.
3
, 1.4 HEMOPTOE
Differentiaaldiagnose:
Hemoptoe Hematemesis
- Hoesten - Donker
- Rood schuimerig - Gemengd met voedsel
- pH-neutraal - pH-zuur
à Bronchoscopie à Gastroscopie
DD/ Neusbloeding
BLOEDVATEN NABIJ DE LUCHTWEGEN
1. BRONCHIALE CIRCULATIE
2. PULMONALE CIRCULATIE
à Meeste kans dat hemoptoe afkomstig is van de bronchiale circulatie door de hoge drukken die daar bereikt
worden. De pulmonale circulatie heeft lage drukken.
4
