Palliatief redeneren
GKO-PALLIAT-17
03-04-2018
─
Suzanne aan de Stegge 1681010
Valery Post 1682333
Wesley van Doesburg 1683000
Hogeschool utrecht
Petra van Jaarsveld
1
,Inhoudsopgave
............................................................................................................................................................................................ 1
INLEIDING...................................................................................................................................................... 3
FASE 1: DE PROBLEMATIEK VAN DE PATIËNT WORDT IN KAART GEBRACHT........................4
CASUSBESCHRIJVING........................................................................................................................................................ 4
ANAMNESE........................................................................................................................................................................ 6
PRIORITEITEN VAN DE PATIËNT..................................................................................................................................... 9
SYMPTOOMANALYSE........................................................................................................................................................ 9
FUNCTIONELE STATUS................................................................................................................................................... 10
PSYCHISCHE STATUS (AFFECTIEF EN COGNITIEF)..................................................................................................... 10
SOCIALE STATUS............................................................................................................................................................. 11
FASE 2: DE PROBLEMATIEK EN DE HET BELEID WORDT SAMENGEVAT.................................12
SYMPTOOMREGISTRATIE............................................................................................................................................... 12
VERPLEEGKUNDIGE DIAGNOSEN.................................................................................................................................. 13
FASE 3: AFSPRAKEN OVER EVALUATIE EN BELEID WORDEN GEMAAKT.................................15
SYMPTOOMMANAGEMENT............................................................................................................................................ 15
FASE 4: HET BELEID BIJSTELLEN EN EVALUEREN........................................................................... 17
BIBLIOGRAFIE............................................................................................................................................ 18
BIJLAGE 1: MBZ LONGKANKER............................................................................................................. 19
BIJLAGE 2: MEETINSTRUMENTEN........................................................................................................ 22
Utrechts Symptoom Dagboek (USD)................................................................................................................... 22
Delirium Observatie Screening Schaal (DOS)................................................................................................. 23
Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS)............................................................................................. 25
Positive and Negative Affect Schedule (PANAS)............................................................................................ 27
BIJLAGE 3..................................................................................................................................................... 30
TOELICHTING MORFINE/OXYCODON........................................................................................................................... 30
COMPLEMENTAIRE ZORG PRESENTATIE........................................................................................... 31
PEER ASSESSMENT................................................................................................................................... 34
2
,Inleiding
In Nederland sterven jaarlijks ongeveer 136.000 mensen. Ongeveer 80%deze overlijdens
komt voor de arts niet onverwacht. Dat betekend dat in Nederland ongeveer 108.500
mensen overlijden bij wie het aannemelijk is dat enige vorm van palliatieve zorg is gegeven.
Kanker is de meest voorkomende doodsoorzaak in Nederland, 32% overlijdt aan deze
ziekte. Aan hart- en vaatziekten overlijdt 29%. Door de vergrijzing, de toename van het
aantal chronische zieken en het aantal sterfgevallen is de verwachting dat de vraag naar
palliatieve zorg de komende jaren toeneemt.
De palliatieve fase begint op het moment dat genezing niet (meer) mogelijk is. In de praktijk
is dit markeren makkelijker aan te geven bij oncologische patiënten dan bij andere
chronische ziekten [ CITATION Int \l 1043 ].
In dit verslag wordt een bestaande casus van een patiënt (familielid van een van de auteurs
van dit verslag) in de palliatieve fase beschreven. Hierop worden de vier fasen van palliatief
redeneren toegepast. Wij hopen hiermee de doelen van het palliatief redeneren (zie
hieronder) inzichtelijk te maken.
- Adequaat reageren op problemen op het moment en in de toekomst.
- Continue afstemming op de wensen en prioriteiten van de patiënt.
- Het in kaart brengen van kritische beslismomenten.
- Stimuleren van gezamenlijke besluitvorming.
- Een heldere verslaglegging over beleid en voortgangsgesprekken.
- Eenduidige communicatie naar patiënt en naasten.
Dit verslag is gemaakt ter aanleiding van een opdracht van de keuzecursus palliatieve zorg.
3
, Fase 1: De problematiek van de patiënt wordt in kaart gebracht
Casusbeschrijving
Dhr Petersen* is een 70 jarige man, hij is 35 jaar getrouwd en heeft twee uit huis wonende
kinderen. Zijn dochter heeft een man en twee jonge kinderen, zoon is alleenstaand. Met
beide kinderen heeft hij een goede relatie.
Dhr Petersen is werkzaam geweest als bouwvakker bij een bouwbedrijf. Een aantal jaar
geleden is hij met pensioen gegaan.
Het gezin heeft een moeilijke tijd achter de rug. Zo is de partner van dhr. Petersen net
hersteld van kanker. Het is een zware periode geweest waarin dhr. de steun en toeverlaat
was van zijn echtgenote en haar lange tijd verzorgd en gesteund heeft.
Ook gaat het lichamelijk niet goed met zijn zoon. Hij lijdt aan ernstig nierfalen, waardoor hij
steeds zieker wordt. De familie maakte zich ernstige zorgen om hem. Zijn zoon heeft een
donornier nodig. Dhr Petersen ziet hem achteruit gaan, dit is emotioneel erg zwaar voor
hem. Hij wil hier graag iets tegen doen en besluit dat hij een nier wil doneren aan zijn zoon.
Daartoe laat hij zich in het ziekenhuis onderzoeken om te kijken of dit mogelijk is. Tijdens dit
onderzoek wordt er gekeken naar gewicht, bloeddruk en ook het hart, de longen en de buik
worden onderzocht door middel van röntgenfoto's.[ CITATION Nie15 \l 1043 ]
De uitslag van het onderzoek komt als een schok voor dhr en zijn familie. Er is een onrustig
plekje op zijn long gevonden. Dit wordt nader onderzocht en daaruit blijkt dat dhr. Petersen
longkanker heeft.
Dhr. en zijn gezin zijn erg geschrokken en overrompeld door dit nieuws. Ergens had dhr. wel
een gevoel dat er iets niet goed was, aangezien hij al een tijdje af en toe bloed ophoestte.
Dit vertelde hij achteraf aan zijn dochter.
Dhr. heeft een afspraak bij de longarts voor verder lichamelijk onderzoek. Uit rontgenfoto en
CT-scan blijkt dat er in beide longen een tumor zit, waardoor het niet operatief te verwijderen
is. Dit is voor hem een zware teleurstelling, omdat hij hoopte deze optie nog te hebben.
[ CITATION Lon17 \l 1043 ]
Die dag heeft dhr. heeft een gesprek met de radioloog. De radioloog vertelt hem dat hij niet
meer beter kan worden. Er wordt gekozen om een chemokuur te starten, met het doel het
leven te verlengen. Dhr. vindt het vooral belangrijk om zoveel mogelijk tijd met zijn familie en
vrienden door te brengen.
Echter na één chemokuur werd duidelijk dat dhr. Petersen het niet aan kon. De bijwerkingen
droegen niet op tegen de voordelen. Zijn lichaam was te zwak om de bijwerkingen op te
kunnen vangen. Hij had voornamelijk last van misselijkheid, en moest daardoor vaak braken.
Toen heeft dhr besloten de kuur te stoppen om de kwaliteit van leven te waarborgen.
Enkele weken later kreeg dhr. last van zijn rug. Hij liet dit onderzoeken door de dokter. Er is
een PET-scan gemaakt in het ziekenhuis. Hieruit bleek dat de pijn veroorzaakt werd door
een uitzaaiing van de kanker, er werden tumoren bij zijn ruggenwervel gevonden.
4
GKO-PALLIAT-17
03-04-2018
─
Suzanne aan de Stegge 1681010
Valery Post 1682333
Wesley van Doesburg 1683000
Hogeschool utrecht
Petra van Jaarsveld
1
,Inhoudsopgave
............................................................................................................................................................................................ 1
INLEIDING...................................................................................................................................................... 3
FASE 1: DE PROBLEMATIEK VAN DE PATIËNT WORDT IN KAART GEBRACHT........................4
CASUSBESCHRIJVING........................................................................................................................................................ 4
ANAMNESE........................................................................................................................................................................ 6
PRIORITEITEN VAN DE PATIËNT..................................................................................................................................... 9
SYMPTOOMANALYSE........................................................................................................................................................ 9
FUNCTIONELE STATUS................................................................................................................................................... 10
PSYCHISCHE STATUS (AFFECTIEF EN COGNITIEF)..................................................................................................... 10
SOCIALE STATUS............................................................................................................................................................. 11
FASE 2: DE PROBLEMATIEK EN DE HET BELEID WORDT SAMENGEVAT.................................12
SYMPTOOMREGISTRATIE............................................................................................................................................... 12
VERPLEEGKUNDIGE DIAGNOSEN.................................................................................................................................. 13
FASE 3: AFSPRAKEN OVER EVALUATIE EN BELEID WORDEN GEMAAKT.................................15
SYMPTOOMMANAGEMENT............................................................................................................................................ 15
FASE 4: HET BELEID BIJSTELLEN EN EVALUEREN........................................................................... 17
BIBLIOGRAFIE............................................................................................................................................ 18
BIJLAGE 1: MBZ LONGKANKER............................................................................................................. 19
BIJLAGE 2: MEETINSTRUMENTEN........................................................................................................ 22
Utrechts Symptoom Dagboek (USD)................................................................................................................... 22
Delirium Observatie Screening Schaal (DOS)................................................................................................. 23
Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS)............................................................................................. 25
Positive and Negative Affect Schedule (PANAS)............................................................................................ 27
BIJLAGE 3..................................................................................................................................................... 30
TOELICHTING MORFINE/OXYCODON........................................................................................................................... 30
COMPLEMENTAIRE ZORG PRESENTATIE........................................................................................... 31
PEER ASSESSMENT................................................................................................................................... 34
2
,Inleiding
In Nederland sterven jaarlijks ongeveer 136.000 mensen. Ongeveer 80%deze overlijdens
komt voor de arts niet onverwacht. Dat betekend dat in Nederland ongeveer 108.500
mensen overlijden bij wie het aannemelijk is dat enige vorm van palliatieve zorg is gegeven.
Kanker is de meest voorkomende doodsoorzaak in Nederland, 32% overlijdt aan deze
ziekte. Aan hart- en vaatziekten overlijdt 29%. Door de vergrijzing, de toename van het
aantal chronische zieken en het aantal sterfgevallen is de verwachting dat de vraag naar
palliatieve zorg de komende jaren toeneemt.
De palliatieve fase begint op het moment dat genezing niet (meer) mogelijk is. In de praktijk
is dit markeren makkelijker aan te geven bij oncologische patiënten dan bij andere
chronische ziekten [ CITATION Int \l 1043 ].
In dit verslag wordt een bestaande casus van een patiënt (familielid van een van de auteurs
van dit verslag) in de palliatieve fase beschreven. Hierop worden de vier fasen van palliatief
redeneren toegepast. Wij hopen hiermee de doelen van het palliatief redeneren (zie
hieronder) inzichtelijk te maken.
- Adequaat reageren op problemen op het moment en in de toekomst.
- Continue afstemming op de wensen en prioriteiten van de patiënt.
- Het in kaart brengen van kritische beslismomenten.
- Stimuleren van gezamenlijke besluitvorming.
- Een heldere verslaglegging over beleid en voortgangsgesprekken.
- Eenduidige communicatie naar patiënt en naasten.
Dit verslag is gemaakt ter aanleiding van een opdracht van de keuzecursus palliatieve zorg.
3
, Fase 1: De problematiek van de patiënt wordt in kaart gebracht
Casusbeschrijving
Dhr Petersen* is een 70 jarige man, hij is 35 jaar getrouwd en heeft twee uit huis wonende
kinderen. Zijn dochter heeft een man en twee jonge kinderen, zoon is alleenstaand. Met
beide kinderen heeft hij een goede relatie.
Dhr Petersen is werkzaam geweest als bouwvakker bij een bouwbedrijf. Een aantal jaar
geleden is hij met pensioen gegaan.
Het gezin heeft een moeilijke tijd achter de rug. Zo is de partner van dhr. Petersen net
hersteld van kanker. Het is een zware periode geweest waarin dhr. de steun en toeverlaat
was van zijn echtgenote en haar lange tijd verzorgd en gesteund heeft.
Ook gaat het lichamelijk niet goed met zijn zoon. Hij lijdt aan ernstig nierfalen, waardoor hij
steeds zieker wordt. De familie maakte zich ernstige zorgen om hem. Zijn zoon heeft een
donornier nodig. Dhr Petersen ziet hem achteruit gaan, dit is emotioneel erg zwaar voor
hem. Hij wil hier graag iets tegen doen en besluit dat hij een nier wil doneren aan zijn zoon.
Daartoe laat hij zich in het ziekenhuis onderzoeken om te kijken of dit mogelijk is. Tijdens dit
onderzoek wordt er gekeken naar gewicht, bloeddruk en ook het hart, de longen en de buik
worden onderzocht door middel van röntgenfoto's.[ CITATION Nie15 \l 1043 ]
De uitslag van het onderzoek komt als een schok voor dhr en zijn familie. Er is een onrustig
plekje op zijn long gevonden. Dit wordt nader onderzocht en daaruit blijkt dat dhr. Petersen
longkanker heeft.
Dhr. en zijn gezin zijn erg geschrokken en overrompeld door dit nieuws. Ergens had dhr. wel
een gevoel dat er iets niet goed was, aangezien hij al een tijdje af en toe bloed ophoestte.
Dit vertelde hij achteraf aan zijn dochter.
Dhr. heeft een afspraak bij de longarts voor verder lichamelijk onderzoek. Uit rontgenfoto en
CT-scan blijkt dat er in beide longen een tumor zit, waardoor het niet operatief te verwijderen
is. Dit is voor hem een zware teleurstelling, omdat hij hoopte deze optie nog te hebben.
[ CITATION Lon17 \l 1043 ]
Die dag heeft dhr. heeft een gesprek met de radioloog. De radioloog vertelt hem dat hij niet
meer beter kan worden. Er wordt gekozen om een chemokuur te starten, met het doel het
leven te verlengen. Dhr. vindt het vooral belangrijk om zoveel mogelijk tijd met zijn familie en
vrienden door te brengen.
Echter na één chemokuur werd duidelijk dat dhr. Petersen het niet aan kon. De bijwerkingen
droegen niet op tegen de voordelen. Zijn lichaam was te zwak om de bijwerkingen op te
kunnen vangen. Hij had voornamelijk last van misselijkheid, en moest daardoor vaak braken.
Toen heeft dhr besloten de kuur te stoppen om de kwaliteit van leven te waarborgen.
Enkele weken later kreeg dhr. last van zijn rug. Hij liet dit onderzoeken door de dokter. Er is
een PET-scan gemaakt in het ziekenhuis. Hieruit bleek dat de pijn veroorzaakt werd door
een uitzaaiing van de kanker, er werden tumoren bij zijn ruggenwervel gevonden.
4
