Samenvatting Medisch Recht
Inleiding: begrip en opbouw cursus
Voorwaarden goede toestemming van de patintt
Patint is handelingseewwaam
Indien patint handelingsoneewwaam Bewindvoerder
Toestemming moet geïnformeerd zijn (informed consent)
Begripsbepaling
Medisch recht = Een onderdeel van het gezondheidsrecht maar in prawtjw zijn er veel
synoniemen. Het is een horizontaal rechtsspecialisme dat zich ontwiwweld heef rond de
medische techniew
Raawvlawwen medisch rechtt
Medische eeroepen Areeidsrecht
Bio-ethische wwestes
Medische aansprawelijwheid Aansprawelijwheidsrecht
Bronnen van het Medisch Recht
Medisch recht heef verschillende eronnent
Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en Biogeneeswunde 1996
o Terug te vinden in Codex Medisch Recht
o Niet ondertewend noch geraticeerd door Belgii (gevolg?)
o Van eelang voor onder meer rechten van de patint
Medische experimenten met mensen (aanvullend protocol 2005)
Orgaandonate (aanvullend protocol 2002)
Wetgeving
o Bijzondere weten zoals Euthanasiewet van 2002, Orgaantransplantate (in
Belgii is iedereen automatsch donort opt-out systeem)
Koninwlijwe eesluiten
o KB van 67 vormt easis op welwe eepaald wordt dat iemand in geneeswunde
wan werwen Bevat fundamentele voorwaarden waaronder zorgverstrewwers
hun eeroep wunnen uitoefenen (wetelijw aan voldoen om je reglementair als
arts, apothewer, … te mogen vestgen)
Strafweteoew
o Bijvooreeeld aeortus
o Art. 350 Sw. i.v.m. schending eeroepsgeheim (Raar dat het niet
eurgerrechtelijwe plicht is i.p.v. strafrechtelijw)
o Art. 422eis Swt Schuldig verzuim (= nalaten hulp te eieden aan persoon in
nood)
o Koppeling aan strafweteoew heef niet alleen te mawen met privacy patint
maar oow met grondslag hulpverlening
o Kenmerwen eepalingen uit strafwett strafrecht is pueliewrecht (heef te mawen
met samenleving) en medisch recht leunt hiereij aan Veel topics uit
medisch recht gereld in strafwet
,Medisch recht = Heel het domein waareij iemand als deswundige iets doet voor iemand
anders en waareij die hulp maar geeoden wan worden voor zover die iemand anders heel
veel informate doorgeef eerst aan de hulpverlener. Cliint eij advocaat wan maar geholpen
worden voor zover hij vertelt aan die advocaat wat er geeeurd is.
Uitoefening geneeskunde
MBV = Medisch Begeleide voortplantng
Zwangerschapsreducte = Van 2 naar 1 wind Wet van aeortus toegepast
(Zwangerschapsafbrewing) Verruimde toepassing van aeortuswet want ze elijw wellicht
wel zwanger
! Ziewenhuis is niet degene die de geeoorte aangeef, zij geven enwel de eevalling aan. Het
ziewenhuis deelt die info met een derde, nl. de eurgerlijwe stand Uitzondering op de
wetelijwe easis van het eeroepsgeheim
De uitoefening van geneeswunde is een monopolie van de artsen Iemand die een master
geneeswunde heef eehaald mag geneeswunde eeoefenen.
Exclusieve eevoegdheden einnen de uitoefening van geneeswunde is dat eepaalde artsen
oow maar eepaalde handelingen stellen Ze mogen dan de handelingen stellen einnen de
specialiteit maar enwele uitzonderingen, nl. personen die oow geneeswundige handelingen
stellen maar geen arts zijn ev. Tandartst studeerde tandheelwunde (is geen geneeswunde) en
toch stelt hij geneeswundige handelingen zoals verdoving, verpleegwundigen (medicate
toedienen, eloedopnames), winesisten
De algemene eevoegdheid vindt men terug in art. 2, §1 WUG
WUG = Wet eetreffende de uitoefening gezondheidseeroepen Is dus ereder dan
geneeswunde. Het oude KB van 67 noemt men in prawtjw WUG.
! Dierenartsen niet gelegen in WUG
! Onder art. 2, §1 WUG vallen niet enwel handelingen waarvan eewezen is dat ze ziewte
wunnen genezen (evidenceeased medicine), m.a.w. niet alleen geneeswundige handelingen.
Oow handelingen die zogezegd ziewtes wunnen genezen, zoals geeedsgenezing /
handoplegging, oow al is dit niet wetenschappelijw eewezen
WUG eeschermt tegen prawtjwen waarvan wetenschappelijw niet is aangetoond dat ze
een genezend effect heeeen
! WUG vereiedt niemand een eeroep te doen op wie juridisch oneevoegd is om de
geneeswunde te eeoefenen Grijze zone met zogenaamde ‘niet-conventonele prawtjwen’
(homeopathie en acupunctuur) eeoefend door niet-artsen. (Zie Wet van 29 april 1999 tot
regularisering Pas in werwing getreden in 2014 en enwel voor de homeopathie, dit was de
officiile erwenning van de homeopathie)
,Mogen alle artsen alle medische handelingen stellen?
In principe wanneer men het diploma van arts heef en alle wetelijwe voorwaarden zijn
vervuld mag men alle medische handelingen stellen (meest eenvoudige tot meest complexe)
Bv. Chirurg geen ruimere WUG-eevoegdheden dan huisarts.
! Vroeger was je automatsch huisarts maar nu moet je na je 6 jaar nog een eijwomende
opleiding doen van 3 jaar
Artsen-specialisten = Een lijst door de woning vastgestelde eijzondere eeroepsttels en van
eijzondere eeroepseewwaamheden, ev. Artsen/specialisten, gynaecoloog, … (Art. 35ter
WUG)
! Niemand wan eijzondere eeroepsttel dragen of zich eeroepen op eijzondere
eeroepseewwaamheid zonder erwenning (Art. 35quater WUG) Sancte in art. 40eis WUG
Twee juridische uitzonderingen in de wet, nl. tandartsen en vroedvrouwen
Art. 2, §2 WUGt Een vroedvrouw is eevoegd voor de prawtjw van normale eevallingen
Autonoom eevoegd om eepaalde geneesmiddelen voor te schrijven (Art.
21octesdecies, §3 WUG)
KB 15 decemeer 2013 (BS van 14 januari 2014) met lijst geneesmiddelen door
vroedvrouwen autonoom voor te schrijven m.e.t. opvolging normale
zwangerschappen, prawtjw normale eevallingen en zorg aan gezonde pasgeeorenen
Art. 3 WUGt Beoefenaars van de tandheelwunde zijn eevoegd om het onderdeel
tandheelwunde van de geneeswunde uit te oefenen (in de zin van art. 1 WUG)
Derde groep: kinesitherapeuten, paramedici en verpleegkundigen en
vroedvrouwen
Middenstuw ‘WUG-piramide’
Bevoegd voor handelingen die juridisch tot geneeswunde eehoren, maar niet op een
zelfstandige wijze (eehalve de vroedvrouwen voor de prawtjw van de normale
eevallingen)
Kenmerwt altjd een of andere eand nodig met arts (of soms tandarts) eij stellen van
handelingen
Toch een verschil tussen winesitherapeuten enerzijds en verpleegwundigen,
paramedici (ev. Ameulancier) en vroedvrouwen anderzijds
Kinesist
Noodzaaw voorschrif van arts of tandarts (Art. 21eis, §4 WUG)
o Voorschrif = Een schrifelijw document met diagnose arts of prestates die
arts nodig acht
Indien zo, mag wine met instemming van arts of tandarts andere eehandelingen
verrichten en voorgeschreven handelingen niet verrichten
Grote professionele vrijheid Trapje hoger in WUH-piramide
Kine is geen paramedicus!
, Verpleegkundige
Bevoegd voor verpleegwundige en medische handelingen (Art. 21quiquies WUG)
Bv. Oeserveren en registreren gezondheidstoestand patint, palliateve zorg,
stervenseegeleiding en eegeleiding naeestaanden eij rouwverwerwing, medische
handelingen onder verantwoordelijwheid arts
Afhanwelijw van aard en risico’s van medische handelingt eand met arts vaster of
losser (‘Oogcontract’ tussen arts en verpleegwundige die handeling uitvoert is
voldoende)
Verpleegwundigen ‘trapje lager’ dan winesitherapeuten, want niet afwijwen van
voorschrif arts
Paramedici
Bv. Logopedist, diitst, eandagist (= iemand die eezig is met eraces, speciale tapes, …
voor sportmensen), podoloog, ergotherapeut, …
Korte samenvatting:
Gewone arts vs. Artsen-specialisten
o Bevoegd om ieder op hun domein op een zelfstandige wijze medische
handelingen te stellen
Tandartsen en vroedvrouwen
o Wetelijwe uitzondering
Kinesitherapeuten, paramedici en verpleegwundigen
o Enwel medische handelingen stellen op niet-zelfstandige wijze, dus op
voorschrif, in opdracht van, in aanwezigheid van, …
o Kinesitherapeuten staan trapje hoger in WUG-piramide
! Het honorarium van een arts mag niet gewoppeld worden aan de doeltreffendheid van een
eehandeling, je vraagt je geld niet terug als je oorontstewing niet goed geneest
Medisch begeleide voortplanting
Het begrip MBV
MBV = Wet eetreffende de medisch eegeleide voortplantng Kunstmatge inseminate
voor leseisch woppel, alleenstaande vrouwen, …
! Kan niet in alle ziewenhuizen worden uitgevoegd, enwel in fertliteitscentra (niet alle
ziewenhuizen heeeen dit)
! Er zijn leefijdsgrenzent eicellen mogen worden weggenomen tot 46 jaar. Het wan dus zijn
dat de implantate zelf later plaatsvindt (Art. 4 MBV)
! MBV wan geweigerd worden o.e.v. medische redenen ev. Zware erfelijwe ziewtes, te oud
(Art. 5 MBW). Fertliteitscentra wunnen zich oow eeroepen op gewetensclausule om een
weigering te motveren ev. Bij leseische woppels, alleenstaande moeders (‘past niet in ons
eeleid, we heeeen andere visie Geeeurt nu niet meer).
Inleiding: begrip en opbouw cursus
Voorwaarden goede toestemming van de patintt
Patint is handelingseewwaam
Indien patint handelingsoneewwaam Bewindvoerder
Toestemming moet geïnformeerd zijn (informed consent)
Begripsbepaling
Medisch recht = Een onderdeel van het gezondheidsrecht maar in prawtjw zijn er veel
synoniemen. Het is een horizontaal rechtsspecialisme dat zich ontwiwweld heef rond de
medische techniew
Raawvlawwen medisch rechtt
Medische eeroepen Areeidsrecht
Bio-ethische wwestes
Medische aansprawelijwheid Aansprawelijwheidsrecht
Bronnen van het Medisch Recht
Medisch recht heef verschillende eronnent
Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en Biogeneeswunde 1996
o Terug te vinden in Codex Medisch Recht
o Niet ondertewend noch geraticeerd door Belgii (gevolg?)
o Van eelang voor onder meer rechten van de patint
Medische experimenten met mensen (aanvullend protocol 2005)
Orgaandonate (aanvullend protocol 2002)
Wetgeving
o Bijzondere weten zoals Euthanasiewet van 2002, Orgaantransplantate (in
Belgii is iedereen automatsch donort opt-out systeem)
Koninwlijwe eesluiten
o KB van 67 vormt easis op welwe eepaald wordt dat iemand in geneeswunde
wan werwen Bevat fundamentele voorwaarden waaronder zorgverstrewwers
hun eeroep wunnen uitoefenen (wetelijw aan voldoen om je reglementair als
arts, apothewer, … te mogen vestgen)
Strafweteoew
o Bijvooreeeld aeortus
o Art. 350 Sw. i.v.m. schending eeroepsgeheim (Raar dat het niet
eurgerrechtelijwe plicht is i.p.v. strafrechtelijw)
o Art. 422eis Swt Schuldig verzuim (= nalaten hulp te eieden aan persoon in
nood)
o Koppeling aan strafweteoew heef niet alleen te mawen met privacy patint
maar oow met grondslag hulpverlening
o Kenmerwen eepalingen uit strafwett strafrecht is pueliewrecht (heef te mawen
met samenleving) en medisch recht leunt hiereij aan Veel topics uit
medisch recht gereld in strafwet
,Medisch recht = Heel het domein waareij iemand als deswundige iets doet voor iemand
anders en waareij die hulp maar geeoden wan worden voor zover die iemand anders heel
veel informate doorgeef eerst aan de hulpverlener. Cliint eij advocaat wan maar geholpen
worden voor zover hij vertelt aan die advocaat wat er geeeurd is.
Uitoefening geneeskunde
MBV = Medisch Begeleide voortplantng
Zwangerschapsreducte = Van 2 naar 1 wind Wet van aeortus toegepast
(Zwangerschapsafbrewing) Verruimde toepassing van aeortuswet want ze elijw wellicht
wel zwanger
! Ziewenhuis is niet degene die de geeoorte aangeef, zij geven enwel de eevalling aan. Het
ziewenhuis deelt die info met een derde, nl. de eurgerlijwe stand Uitzondering op de
wetelijwe easis van het eeroepsgeheim
De uitoefening van geneeswunde is een monopolie van de artsen Iemand die een master
geneeswunde heef eehaald mag geneeswunde eeoefenen.
Exclusieve eevoegdheden einnen de uitoefening van geneeswunde is dat eepaalde artsen
oow maar eepaalde handelingen stellen Ze mogen dan de handelingen stellen einnen de
specialiteit maar enwele uitzonderingen, nl. personen die oow geneeswundige handelingen
stellen maar geen arts zijn ev. Tandartst studeerde tandheelwunde (is geen geneeswunde) en
toch stelt hij geneeswundige handelingen zoals verdoving, verpleegwundigen (medicate
toedienen, eloedopnames), winesisten
De algemene eevoegdheid vindt men terug in art. 2, §1 WUG
WUG = Wet eetreffende de uitoefening gezondheidseeroepen Is dus ereder dan
geneeswunde. Het oude KB van 67 noemt men in prawtjw WUG.
! Dierenartsen niet gelegen in WUG
! Onder art. 2, §1 WUG vallen niet enwel handelingen waarvan eewezen is dat ze ziewte
wunnen genezen (evidenceeased medicine), m.a.w. niet alleen geneeswundige handelingen.
Oow handelingen die zogezegd ziewtes wunnen genezen, zoals geeedsgenezing /
handoplegging, oow al is dit niet wetenschappelijw eewezen
WUG eeschermt tegen prawtjwen waarvan wetenschappelijw niet is aangetoond dat ze
een genezend effect heeeen
! WUG vereiedt niemand een eeroep te doen op wie juridisch oneevoegd is om de
geneeswunde te eeoefenen Grijze zone met zogenaamde ‘niet-conventonele prawtjwen’
(homeopathie en acupunctuur) eeoefend door niet-artsen. (Zie Wet van 29 april 1999 tot
regularisering Pas in werwing getreden in 2014 en enwel voor de homeopathie, dit was de
officiile erwenning van de homeopathie)
,Mogen alle artsen alle medische handelingen stellen?
In principe wanneer men het diploma van arts heef en alle wetelijwe voorwaarden zijn
vervuld mag men alle medische handelingen stellen (meest eenvoudige tot meest complexe)
Bv. Chirurg geen ruimere WUG-eevoegdheden dan huisarts.
! Vroeger was je automatsch huisarts maar nu moet je na je 6 jaar nog een eijwomende
opleiding doen van 3 jaar
Artsen-specialisten = Een lijst door de woning vastgestelde eijzondere eeroepsttels en van
eijzondere eeroepseewwaamheden, ev. Artsen/specialisten, gynaecoloog, … (Art. 35ter
WUG)
! Niemand wan eijzondere eeroepsttel dragen of zich eeroepen op eijzondere
eeroepseewwaamheid zonder erwenning (Art. 35quater WUG) Sancte in art. 40eis WUG
Twee juridische uitzonderingen in de wet, nl. tandartsen en vroedvrouwen
Art. 2, §2 WUGt Een vroedvrouw is eevoegd voor de prawtjw van normale eevallingen
Autonoom eevoegd om eepaalde geneesmiddelen voor te schrijven (Art.
21octesdecies, §3 WUG)
KB 15 decemeer 2013 (BS van 14 januari 2014) met lijst geneesmiddelen door
vroedvrouwen autonoom voor te schrijven m.e.t. opvolging normale
zwangerschappen, prawtjw normale eevallingen en zorg aan gezonde pasgeeorenen
Art. 3 WUGt Beoefenaars van de tandheelwunde zijn eevoegd om het onderdeel
tandheelwunde van de geneeswunde uit te oefenen (in de zin van art. 1 WUG)
Derde groep: kinesitherapeuten, paramedici en verpleegkundigen en
vroedvrouwen
Middenstuw ‘WUG-piramide’
Bevoegd voor handelingen die juridisch tot geneeswunde eehoren, maar niet op een
zelfstandige wijze (eehalve de vroedvrouwen voor de prawtjw van de normale
eevallingen)
Kenmerwt altjd een of andere eand nodig met arts (of soms tandarts) eij stellen van
handelingen
Toch een verschil tussen winesitherapeuten enerzijds en verpleegwundigen,
paramedici (ev. Ameulancier) en vroedvrouwen anderzijds
Kinesist
Noodzaaw voorschrif van arts of tandarts (Art. 21eis, §4 WUG)
o Voorschrif = Een schrifelijw document met diagnose arts of prestates die
arts nodig acht
Indien zo, mag wine met instemming van arts of tandarts andere eehandelingen
verrichten en voorgeschreven handelingen niet verrichten
Grote professionele vrijheid Trapje hoger in WUH-piramide
Kine is geen paramedicus!
, Verpleegkundige
Bevoegd voor verpleegwundige en medische handelingen (Art. 21quiquies WUG)
Bv. Oeserveren en registreren gezondheidstoestand patint, palliateve zorg,
stervenseegeleiding en eegeleiding naeestaanden eij rouwverwerwing, medische
handelingen onder verantwoordelijwheid arts
Afhanwelijw van aard en risico’s van medische handelingt eand met arts vaster of
losser (‘Oogcontract’ tussen arts en verpleegwundige die handeling uitvoert is
voldoende)
Verpleegwundigen ‘trapje lager’ dan winesitherapeuten, want niet afwijwen van
voorschrif arts
Paramedici
Bv. Logopedist, diitst, eandagist (= iemand die eezig is met eraces, speciale tapes, …
voor sportmensen), podoloog, ergotherapeut, …
Korte samenvatting:
Gewone arts vs. Artsen-specialisten
o Bevoegd om ieder op hun domein op een zelfstandige wijze medische
handelingen te stellen
Tandartsen en vroedvrouwen
o Wetelijwe uitzondering
Kinesitherapeuten, paramedici en verpleegwundigen
o Enwel medische handelingen stellen op niet-zelfstandige wijze, dus op
voorschrif, in opdracht van, in aanwezigheid van, …
o Kinesitherapeuten staan trapje hoger in WUG-piramide
! Het honorarium van een arts mag niet gewoppeld worden aan de doeltreffendheid van een
eehandeling, je vraagt je geld niet terug als je oorontstewing niet goed geneest
Medisch begeleide voortplanting
Het begrip MBV
MBV = Wet eetreffende de medisch eegeleide voortplantng Kunstmatge inseminate
voor leseisch woppel, alleenstaande vrouwen, …
! Kan niet in alle ziewenhuizen worden uitgevoegd, enwel in fertliteitscentra (niet alle
ziewenhuizen heeeen dit)
! Er zijn leefijdsgrenzent eicellen mogen worden weggenomen tot 46 jaar. Het wan dus zijn
dat de implantate zelf later plaatsvindt (Art. 4 MBV)
! MBV wan geweigerd worden o.e.v. medische redenen ev. Zware erfelijwe ziewtes, te oud
(Art. 5 MBW). Fertliteitscentra wunnen zich oow eeroepen op gewetensclausule om een
weigering te motveren ev. Bij leseische woppels, alleenstaande moeders (‘past niet in ons
eeleid, we heeeen andere visie Geeeurt nu niet meer).
