Samenvatting Mediation
Auteur: RamonavW
School: Windesheim
Vak: Mediation
Auteur: RamonavW 1
,Hoofdstuk 1 Wat is mediation?
Mediation is een methode om een conflict op te lossen. Bijzonder aan mediation is dat partijen
dit zelf doen en zelf verantwoordelijk zijn voor de uitkomst. Zij worden in dit proces begeleid door
de mediator.
1.1 Definitie
Mediation is een methodische vorm van conflictoplossing, waarbij partijen zich – onder
begeleiding van een onafhankelijke deskundige procesbegeleider, de mediator – inspannen om
samen te komen tot een door hen beide gedragen, evenwichtige en praktisch uitvoerbare
regeling ter oplossing of voorkoming van het tussen hen (dreigende) probleem. Als partijen een
conflict hebben en kiezen voor mediation, geven zij hun conflict niet uit handen aan een derde,
zoals een rechter of een arbiter, maar blijven zij zelf verantwoordelijk voor hun conflict. Zij krijgen
de beslissing. Uit een definitie van mediation kunnen we direct al de kern van mediation halen,
namelijk:
Er is een conflict of geschil.
Partijen en de mediator gaan samen aan de slag.
Partijen komen zelf tot oplossingen.
Mediation vindt plaats onder begeleiding van een neutrale bemiddelingsdeskundige.
Mediation vindt plaats in een gefaseerde vorm:
het conflict wordt gediagnosticeerd.
er wordt onderzocht wat de werkelijke belangen achter het conflict zijn.
partijen onderhandelen.
partijen komen tot optimale oplossingen waar ze allebei achter staan.
het onderhandelingsresultaat wordt vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst.
1.3 Mediation in Nederland
1.3.3 Maatschappelijke ontwikkelingen
Op microniveau is zichtbaar dat men steeds meer zelf het heft in handen neemt en invloed wil
hebben op het proces en de uitkomst. Die mogelijkheid is er als partijen kiezen voor mediation,
in tegenstelling tot de juridische procedure waarin partijen de uitkomst van hun geschil in
handen van de rechter leggen. Op macroniveau is de beweging gaande dat mediation en
rechtspraak meer complementair (zullen) worden ingezet. Dat is een kentering, want tot voor
kort leken rechtspraak en mediation eerder elkaars tegenpolen en hadden rechters weinig op
met mediation.
1.4 Mediation in het kort
1.4.1 Meer dan bemiddeling
Mediation is iets anders dan bemiddeling. Van bemiddeling is sprake als een derde probeert
om overeenstemming tot stand te brengen tussen twee of meer partijen. Ook in mediation gaat
men op zoek naar overeenstemming, maar dan op een procesmatige manier.
1.4.2 Procesverloop
Een mediationproces bestaat uit een aantal fasen. Geen mediationproces is echter hetzelfde,
dus de duur en de volgorde van de fasen kunnen variëren. Toch is het goed om dit proces als
leidraad aan te houden, zowel voor de mediation als voor de deelnemende partijen. Mediation
begint, na een eventueel kennismakingsgesprek, met het bespreken van de essentiële
voorwaarden van mediation (zoals de vertrouwelijkheid, de vrijwilligheid, de rol van de
mediator en de eigen verantwoordelijkheid van partijen). Vervolgens wordt de
Auteur: RamonavW 2
, mediationovereenkomst ondertekend. Daarna begint het mediationproces echt. Partijen
doorlopen vervolgens onder begeleiding van de mediator de fasen van mediation door. Eerst
mogen zij allebei hun kant van het verhaal vertellen. Vervolgens gaan ze op zoek naar de
gemeenschappelijke belangen en de verschillende mogelijkheden die er zijn om om te gaan met
de situatie. Daarna is het tijd om belangen af te wegen, te onderhandelen en tot eindafspraken
te komen. In dit proces gaat het niet alleen om het onderwerp van de ruzie, maar ook om de
diepere laag daaronder: om de relationele verhouding tussen partijen. Door ondertekening van
de eindovereenkomst zijn partijen aan de afspraken gehouden en hiermee eindigt het
mediationproces. Alle fasen op een rijtje:
1. Voorbereidingsfase
2. Openingsfase: conflictkwesties vaststellen
3. Exploratiefase:
- Achterliggende belangen definiëren
- Opties (mogelijke oplossingen voor het probleem) genereren
- Opties beoordelen op aanvaardbaarheid, geschiktheid en uitvoerbaarheid
4. Onderhandelingsfase
5. Afrondingsfase: informed consent, besluit nemen en vastleggen van de afspraken
6. Ondertekenen van de vaststellingsovereenkomst, einde van de mediation
1.5 Kenmerken van mediation
1. Mediation is een proces
2. Vrijwilligheid
3. Autonome zelfbeschikking
4. Vertrouwelijkheid
5. Ongebondenheid
6. Commitment
7. Communicatie
8. Eigen verantwoordelijkheid
9. Onafhankelijkheid
1.7 Het juridisch kader van mediation
1.7.1 Juridisch kader
Mediation als zodanig is (nog) niet in de wet vastgelegd, maar mediation kent wel degelijk een
juridisch kader. We zagen al dat mediation plaatsvindt in de schaduw van het recht. Hiermee
wordt bedoeld dat partijen in het nemen van beslissingen rekening houden met hetgeen de
rechter zou zeggen. Op basis van jurisprudentie, vakliteratuur en ook rekentabellen is vaak goed
aan te geven in welke richting een rechterlijke uitspraak in een bepaalde situatie zou gaan.
Mediation wordt vaak toegepast om juridische conflicten op te lossen.
1.7.2 Juridische onderwerpen
Er is geen Wetboek en ook in het BW is geen enkel hoofdstuk aan mediation gewijd. Toch geeft
onze wet wel degelijk handvatten als het gaat om mediation. Op de eerste plaats is er
jurisprudentie. Op de tweede plaats worden in mediation afspraken gemaakt en vastgelegd,
die afdwingbaar zijn: het overeenkomstenrecht. De mediator moet voldoen aan zijn
gedragsregels. Doet hij dat niet, dan is het klacht- en tuchtrecht van toepassing.
Hoofdstuk 2 Mediation en conflict
Auteur: RamonavW 3
Auteur: RamonavW
School: Windesheim
Vak: Mediation
Auteur: RamonavW 1
,Hoofdstuk 1 Wat is mediation?
Mediation is een methode om een conflict op te lossen. Bijzonder aan mediation is dat partijen
dit zelf doen en zelf verantwoordelijk zijn voor de uitkomst. Zij worden in dit proces begeleid door
de mediator.
1.1 Definitie
Mediation is een methodische vorm van conflictoplossing, waarbij partijen zich – onder
begeleiding van een onafhankelijke deskundige procesbegeleider, de mediator – inspannen om
samen te komen tot een door hen beide gedragen, evenwichtige en praktisch uitvoerbare
regeling ter oplossing of voorkoming van het tussen hen (dreigende) probleem. Als partijen een
conflict hebben en kiezen voor mediation, geven zij hun conflict niet uit handen aan een derde,
zoals een rechter of een arbiter, maar blijven zij zelf verantwoordelijk voor hun conflict. Zij krijgen
de beslissing. Uit een definitie van mediation kunnen we direct al de kern van mediation halen,
namelijk:
Er is een conflict of geschil.
Partijen en de mediator gaan samen aan de slag.
Partijen komen zelf tot oplossingen.
Mediation vindt plaats onder begeleiding van een neutrale bemiddelingsdeskundige.
Mediation vindt plaats in een gefaseerde vorm:
het conflict wordt gediagnosticeerd.
er wordt onderzocht wat de werkelijke belangen achter het conflict zijn.
partijen onderhandelen.
partijen komen tot optimale oplossingen waar ze allebei achter staan.
het onderhandelingsresultaat wordt vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst.
1.3 Mediation in Nederland
1.3.3 Maatschappelijke ontwikkelingen
Op microniveau is zichtbaar dat men steeds meer zelf het heft in handen neemt en invloed wil
hebben op het proces en de uitkomst. Die mogelijkheid is er als partijen kiezen voor mediation,
in tegenstelling tot de juridische procedure waarin partijen de uitkomst van hun geschil in
handen van de rechter leggen. Op macroniveau is de beweging gaande dat mediation en
rechtspraak meer complementair (zullen) worden ingezet. Dat is een kentering, want tot voor
kort leken rechtspraak en mediation eerder elkaars tegenpolen en hadden rechters weinig op
met mediation.
1.4 Mediation in het kort
1.4.1 Meer dan bemiddeling
Mediation is iets anders dan bemiddeling. Van bemiddeling is sprake als een derde probeert
om overeenstemming tot stand te brengen tussen twee of meer partijen. Ook in mediation gaat
men op zoek naar overeenstemming, maar dan op een procesmatige manier.
1.4.2 Procesverloop
Een mediationproces bestaat uit een aantal fasen. Geen mediationproces is echter hetzelfde,
dus de duur en de volgorde van de fasen kunnen variëren. Toch is het goed om dit proces als
leidraad aan te houden, zowel voor de mediation als voor de deelnemende partijen. Mediation
begint, na een eventueel kennismakingsgesprek, met het bespreken van de essentiële
voorwaarden van mediation (zoals de vertrouwelijkheid, de vrijwilligheid, de rol van de
mediator en de eigen verantwoordelijkheid van partijen). Vervolgens wordt de
Auteur: RamonavW 2
, mediationovereenkomst ondertekend. Daarna begint het mediationproces echt. Partijen
doorlopen vervolgens onder begeleiding van de mediator de fasen van mediation door. Eerst
mogen zij allebei hun kant van het verhaal vertellen. Vervolgens gaan ze op zoek naar de
gemeenschappelijke belangen en de verschillende mogelijkheden die er zijn om om te gaan met
de situatie. Daarna is het tijd om belangen af te wegen, te onderhandelen en tot eindafspraken
te komen. In dit proces gaat het niet alleen om het onderwerp van de ruzie, maar ook om de
diepere laag daaronder: om de relationele verhouding tussen partijen. Door ondertekening van
de eindovereenkomst zijn partijen aan de afspraken gehouden en hiermee eindigt het
mediationproces. Alle fasen op een rijtje:
1. Voorbereidingsfase
2. Openingsfase: conflictkwesties vaststellen
3. Exploratiefase:
- Achterliggende belangen definiëren
- Opties (mogelijke oplossingen voor het probleem) genereren
- Opties beoordelen op aanvaardbaarheid, geschiktheid en uitvoerbaarheid
4. Onderhandelingsfase
5. Afrondingsfase: informed consent, besluit nemen en vastleggen van de afspraken
6. Ondertekenen van de vaststellingsovereenkomst, einde van de mediation
1.5 Kenmerken van mediation
1. Mediation is een proces
2. Vrijwilligheid
3. Autonome zelfbeschikking
4. Vertrouwelijkheid
5. Ongebondenheid
6. Commitment
7. Communicatie
8. Eigen verantwoordelijkheid
9. Onafhankelijkheid
1.7 Het juridisch kader van mediation
1.7.1 Juridisch kader
Mediation als zodanig is (nog) niet in de wet vastgelegd, maar mediation kent wel degelijk een
juridisch kader. We zagen al dat mediation plaatsvindt in de schaduw van het recht. Hiermee
wordt bedoeld dat partijen in het nemen van beslissingen rekening houden met hetgeen de
rechter zou zeggen. Op basis van jurisprudentie, vakliteratuur en ook rekentabellen is vaak goed
aan te geven in welke richting een rechterlijke uitspraak in een bepaalde situatie zou gaan.
Mediation wordt vaak toegepast om juridische conflicten op te lossen.
1.7.2 Juridische onderwerpen
Er is geen Wetboek en ook in het BW is geen enkel hoofdstuk aan mediation gewijd. Toch geeft
onze wet wel degelijk handvatten als het gaat om mediation. Op de eerste plaats is er
jurisprudentie. Op de tweede plaats worden in mediation afspraken gemaakt en vastgelegd,
die afdwingbaar zijn: het overeenkomstenrecht. De mediator moet voldoen aan zijn
gedragsregels. Doet hij dat niet, dan is het klacht- en tuchtrecht van toepassing.
Hoofdstuk 2 Mediation en conflict
Auteur: RamonavW 3
