Hoofdstuk 13. Zuur-base regeling
H+ ionen veroorzaken belangrijk effecten reactieve stof en relatief klein
- Zorgt voor mogelijk storende invloed op 3D structuur eiwitten m.a.g. gedaalde
enzymfunctie en defecte transportproteïne
- Problematisch voor alle orgaansystemen vooral CZS en circulatoir systeem gevoelig
Regeling H+ concentratie = zuur-base regeling
- Te veel bufferen of H+ buitenwerken
- Te weinig erbij maken of HCO3- buitenwerken
Interventie op 3 niveaus afwijking in pH niveau wordt verdedigd volgens vaste volgorde
1. Eerste defensielijn = buffers
- Buffersysteem reageert nagenoeg onmiddellijk
- Extracellulair HCO3- substantie die H+ kan opnemen/afgeven
- Cellen kunnen H+ opnemen (cytoplasma normaal elektroneutraal)
o Opgenomen H+ maakt cytoplasma positief geladen maar kan niet geëlimineerd
worden andere positieve ionen zoals K+ elimineren m.a.g. hyperkaliëmie
2. Tweede defensielijn = long
- Normale longfunctie is noodzaak
- Als bloedpH daalt (H+ neemt toe), neemt ademhalingsfrequentie toe waardoor
overmaat aan CO2 verwijderd wordt
o In weefsels gaat H+ reageren met HCO3- (H2CO3 CO2 + H2O)
- Relatief snel systeem maar onvolledig
3. Derde defensielijn = nier
- Normale nierfunctie is noodzaak
- Beste corrigerende capaciteit maar komt trager op gang
- 3 acties
o Uitscheiden HCO3- bij alkalose
o Uitscheiden H+ bij acidose
o Produceren HCO3- bij acidose
- Renale excretie van H+ is gekoppeld aan reabsorptie Na+
pH in ECF bij zoogdieren gemiddeld 7,4 7,36 < pH < 7,44
- Zeer nauw bereik
- Maximale pH afwijking 6,90 < pH < 7,80
- Alkalose = pH stijgt doordat H+ afvoer > H+ aanmaak
o Overmatig braken en dus verlies HCl of hyperventilatie
- Acidose = pH daalt doordat H+ afvoer < H+ aanmaak
o Meest voorkomend
pH in lichaamssecreties kan variëren over veel bredere grenzen
Zuur = verbinding die H+ kan vrijzetten wanneer opgelost in water
- Koolzuur H2CO3 geproduceerd uit CO2
- Anorganische zuren geproduceerd door bepaalde nutriënten uit metabolisme
Vorming H+ van uit CO2
, Cellulair metabolisme produceert grote hoeveelheden CO2
- Gaat in lichaam altijd H2O kunnen vinden reactie dus naar rechts
o CO2 dus potentieel zuur want H+ vorming
o T.h.v. RBC koolzuuranhydrase katalyseert reactie
- CO2 diffundeert vanuit RBC naar alveolen. Daling van hoeveelheid van bepaalde
component maakt dat reactie verschuift in richting van deze component = wet massa –
reactie
o T.h.v. long omgekeerde reactie dus naar links
o H+ verdwijnt door reactie met HCO3-
[CO2] hoogst in veneus bloed en dus ook [H+] hoogst in veneus bloed!
Als longventilatie daalt zal CO2 opstapelen in weefsels
- Reactie naar rechts dus opstapelen [H+] acidose
Als ademhalingsfrequentie stijgt zonder stijging CO2 productie
- Reactie naar links dus afname [H+] alkalose
Klinische: longontsteking
1. Dier raakt CO2 moeilijk kwijt door verminderde ventilatie
2. Zorgen dat dier niet nog meer CO2 produceert door stress (toename metabolisme)
Vorming H+ vanuit vluchtige zuren
- Komen vanuit voedsel en worden geproduceerd door intermediair metabolisme gas
dus volatiel/vluchtig zuur (CO2)
Vorming H+ vanuit niet vluchtige zuren
- Fosforzuur = eindproduct van eiwit en fosfolipidenafbraak
- Zwavelzuur = eindproduct afbraak zwavelbevattende AZ
Rol basen in voeding
- Normale rantsoenen bevatten geen grote hoeveelheden vrije VZn
o Rantsoensamenstelling kan verzurende of meer basische effecten hebben door
beetje te veranderen kan neerslag t.h.v. urine voorkomen worden
- Invloed voeding op zuur-base evenwicht is functie van basen in dieet en componenten
die niet vluchtige zuren vormen
Speciesverschillen
Carnivoren
- Productie fosforzuur en zwavelzuur in functie van rantsoen
- Dieet met veel proteïnen en weinig organische anionen
o Worden geoxideerd dus zuurproductie stijgt
o HCO3- productie daalt
- Meeste H+ van niet volatiele zuren uitgescheiden via urine zuurdere urine
o Anionen ook uitgescheiden, worden gebufferd door Na+
o Door H+ in urine te transporteren wordt Na+ gespaard
Omnivoren
- Groot deel niet vluchtige zuren worden geneutraliseerd door basen uit dieet
- Grote speciesverschillen in balans
o Mens Europa eiwit dus zure urine
o Mens ontwikkelingslanden plantaardig dus alkalische urine
o Paarden, herkauwers plantaardig dus alkalische urine
H+ ionen veroorzaken belangrijk effecten reactieve stof en relatief klein
- Zorgt voor mogelijk storende invloed op 3D structuur eiwitten m.a.g. gedaalde
enzymfunctie en defecte transportproteïne
- Problematisch voor alle orgaansystemen vooral CZS en circulatoir systeem gevoelig
Regeling H+ concentratie = zuur-base regeling
- Te veel bufferen of H+ buitenwerken
- Te weinig erbij maken of HCO3- buitenwerken
Interventie op 3 niveaus afwijking in pH niveau wordt verdedigd volgens vaste volgorde
1. Eerste defensielijn = buffers
- Buffersysteem reageert nagenoeg onmiddellijk
- Extracellulair HCO3- substantie die H+ kan opnemen/afgeven
- Cellen kunnen H+ opnemen (cytoplasma normaal elektroneutraal)
o Opgenomen H+ maakt cytoplasma positief geladen maar kan niet geëlimineerd
worden andere positieve ionen zoals K+ elimineren m.a.g. hyperkaliëmie
2. Tweede defensielijn = long
- Normale longfunctie is noodzaak
- Als bloedpH daalt (H+ neemt toe), neemt ademhalingsfrequentie toe waardoor
overmaat aan CO2 verwijderd wordt
o In weefsels gaat H+ reageren met HCO3- (H2CO3 CO2 + H2O)
- Relatief snel systeem maar onvolledig
3. Derde defensielijn = nier
- Normale nierfunctie is noodzaak
- Beste corrigerende capaciteit maar komt trager op gang
- 3 acties
o Uitscheiden HCO3- bij alkalose
o Uitscheiden H+ bij acidose
o Produceren HCO3- bij acidose
- Renale excretie van H+ is gekoppeld aan reabsorptie Na+
pH in ECF bij zoogdieren gemiddeld 7,4 7,36 < pH < 7,44
- Zeer nauw bereik
- Maximale pH afwijking 6,90 < pH < 7,80
- Alkalose = pH stijgt doordat H+ afvoer > H+ aanmaak
o Overmatig braken en dus verlies HCl of hyperventilatie
- Acidose = pH daalt doordat H+ afvoer < H+ aanmaak
o Meest voorkomend
pH in lichaamssecreties kan variëren over veel bredere grenzen
Zuur = verbinding die H+ kan vrijzetten wanneer opgelost in water
- Koolzuur H2CO3 geproduceerd uit CO2
- Anorganische zuren geproduceerd door bepaalde nutriënten uit metabolisme
Vorming H+ van uit CO2
, Cellulair metabolisme produceert grote hoeveelheden CO2
- Gaat in lichaam altijd H2O kunnen vinden reactie dus naar rechts
o CO2 dus potentieel zuur want H+ vorming
o T.h.v. RBC koolzuuranhydrase katalyseert reactie
- CO2 diffundeert vanuit RBC naar alveolen. Daling van hoeveelheid van bepaalde
component maakt dat reactie verschuift in richting van deze component = wet massa –
reactie
o T.h.v. long omgekeerde reactie dus naar links
o H+ verdwijnt door reactie met HCO3-
[CO2] hoogst in veneus bloed en dus ook [H+] hoogst in veneus bloed!
Als longventilatie daalt zal CO2 opstapelen in weefsels
- Reactie naar rechts dus opstapelen [H+] acidose
Als ademhalingsfrequentie stijgt zonder stijging CO2 productie
- Reactie naar links dus afname [H+] alkalose
Klinische: longontsteking
1. Dier raakt CO2 moeilijk kwijt door verminderde ventilatie
2. Zorgen dat dier niet nog meer CO2 produceert door stress (toename metabolisme)
Vorming H+ vanuit vluchtige zuren
- Komen vanuit voedsel en worden geproduceerd door intermediair metabolisme gas
dus volatiel/vluchtig zuur (CO2)
Vorming H+ vanuit niet vluchtige zuren
- Fosforzuur = eindproduct van eiwit en fosfolipidenafbraak
- Zwavelzuur = eindproduct afbraak zwavelbevattende AZ
Rol basen in voeding
- Normale rantsoenen bevatten geen grote hoeveelheden vrije VZn
o Rantsoensamenstelling kan verzurende of meer basische effecten hebben door
beetje te veranderen kan neerslag t.h.v. urine voorkomen worden
- Invloed voeding op zuur-base evenwicht is functie van basen in dieet en componenten
die niet vluchtige zuren vormen
Speciesverschillen
Carnivoren
- Productie fosforzuur en zwavelzuur in functie van rantsoen
- Dieet met veel proteïnen en weinig organische anionen
o Worden geoxideerd dus zuurproductie stijgt
o HCO3- productie daalt
- Meeste H+ van niet volatiele zuren uitgescheiden via urine zuurdere urine
o Anionen ook uitgescheiden, worden gebufferd door Na+
o Door H+ in urine te transporteren wordt Na+ gespaard
Omnivoren
- Groot deel niet vluchtige zuren worden geneutraliseerd door basen uit dieet
- Grote speciesverschillen in balans
o Mens Europa eiwit dus zure urine
o Mens ontwikkelingslanden plantaardig dus alkalische urine
o Paarden, herkauwers plantaardig dus alkalische urine
