Samenvatting van ALLE stof - Inleiding Methodenleer

Samenvatting Methodenleer
Hoofdstuk 1
Er zijn producenten en consumenten van informatee
 Wetenschappers zijn vaak betrokken in beide rollen: wanneer men onderzoek opzet en
nieuwe kennis creëert, bestudeert men het gedrag van anderen die hen is voorgegaane
 Het voordeel van een goede consument is dat deze beter kan beslissen wanneer onderzoek
ondersteunend is en wanneer niete
 Evidence-based treatments  therapieën die ondersteund worden door onderzoek
 Een producent is belangrijk voor nieuwe ontdekkingene

Hoe wetenschappers hun werk aanpakken:
 Psychologen zijn empirici  ze baseren hun conclusies op systematsche observatese
 Psychologen testen theorieën door middel van onderzoek en herzien hun theorieën op basis
van resultatene
 Psychologen hanteren een empirische benadering van zowel toegepast als fundamenteel
onderzoeke
o Toegepast onderzoek  rechtstreeks gericht op echte problemene
o Fundamenteel onderzoek  bedoeld om algemene kennis bij te dragene
 Zodra psychologen een efect ontdekt hebben, plannen ze nader onderzoek om te testen
waarom, wanneer, of voor wie een efect werkte
 Psychologen maken hun werk openbaar, waardoor het zelfcorrigerend wordt!

Wetenschappers zijn empiristene De empirische methode omvat het gebruik van bewijs van de
zintuigen of van instrumenten die de zintuigen ondersteunen als de basis voor conclusiese Empiristen
baseren conclusies niet op intuïte, op toevallige observates van hun eigen ervaringen of op wat
andere mensen zeggen  ze willen systematsch en rigoureus zijne

The theory-data cycle (of: de empirische cyclus)  Het verzamelen van gegevens door
wetenschappers om hun theorieën te testen, te veranderen of bij te werken door het nemen van
systematsche stappene
 Theorie  een reeks uitspraken die algemene
principes beschrijf over hoe variabelen zich tot elkaar
verhoudene
 Hypothese  de specifeke uitkomst die de
onderzoeker verwacht te zien in een onderzoek als de
theorie klopte
 Voorspelling  precies specifceren wat en wanneer
bij wie zou gebeuren (=concreet)
DUS: Theorie  hypothese  voorspelling
Algemeen specifek
 Gegevens  een reeks van waarnemingene
o Gegevens kunnen overeenkomen met de
hypothese, waardoor de theorie wordt versterkte Ook kunnen gegevens niet
overeenkomen met de hypothese, waardoor de theorie moet worden herzien of het
onderzoek ontwerp moet worden verbeterde

Voor wetenschap moet de HELE cyclus worden gevolgd!

,Kenmerken van goede wetenschappelijke theorieën:
 zijn ondersteund door resultatene Een theorie die ondersteund is door een grote
hoeveelheid en variëteit aan bewijs is een goede theoriee
 zijn falsificeerbaar: het moet mogelijk zijn dat de hypothese onjuist blijkt te zijne
 hebben spaarzaamheid (=parsimony)  theorieën zijn zo simpel mogelijke

Theorieën bewijzen nikse  Wetenschappers evalueren hun theorieën op basis van het gewicht van
het bewijsmateriaale
 ‘’Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat X’’ betekent dus niet hetzelfde als ‘’X is waar’’

Drie soorten onderzoek:
1e Basic research (= basisonderzoek)  verbeteren van algemene kennise
2e Translatonal research (= vertaalonderzoek)  vormt soort burg tussen basisonderzoek en
toegepast onderzoeke
3e Applied research (= toegepast onderzoek)  onderzoek toepassen in de context van de
echte wereld; specifek praktsche problemen aanpakkene

Het publicateproces:
 Wanneer wetenschappers de wetenschappelijke wereld willen vertellen over de resultaten
van hun onderzoek, schrijven ze een paper en leggen deze voor aan een wetenschappelijk
tjdschrife
 Het peer-reviewproces  de artkelen in een wetenschappelijk tjdschrif worden
beoordeeld door vakgenoten (gelijken)e
o Soort kwaliteitsbewakingsprcoese
 Onderzoeker  onderzoek  manuscript  editor  reviewers ( eventueel: herschrijven
 opnieuw opsturen naar editor en reviewers)  goedkeuring  drukken en publicatee

Het peer-review proces is een voorbeeld van een correctemechanismee Een ander
correctemechanisme is replicate (na publicate)  onderzoekers vertrouwen vrijwel nooit op één
enkel onderzoek, dus resultaten moeten worde gerepliceerde

Wetenschappers praten met de wereld: van journal (tjdschrif) tot journalistek
De wetenschappelijke tjdschriien van de psychologie worden voornamelijk gelezen door andere
wetenschappers en door psychologiestudenten; het grote publiek leest ze bijna nooite
Journalistek daarentegen bevat de soorten nieuws en commentaar die de meesten van ons lezen of
horen op televisie, in tjdschrifen en kranten, en op internetsites-artkelene
 Deze journalisten schrijven een soort samenvatng in een makkelijkere taale Het is dan
echter wel belangrijk dat journalisten:
o de meest belangrijke wetenschappelijke verhalen pakkene
o het onderzoek nauwkeurig beschrijvene
 Soms kiezen journalisten echter het sensatonele verhaal boven het belangrijkste…

, Hoofdstuk 2
Potentële bronnen van kennis:
1. Persoonlijke ervaring  hetgeen wat men zelf heef meegemaakt, gebruiken als informatebrone
Dit is geen legiteme evidente:
 Ervaring heef geen vergelijkingsgroep (comparison group): we kunnen niet vergelijken van
wat er zou gebeuren zowel met als zonder datgene waarin we geïnteresseerd zijne
 Ervaring is confounded:
o Confounding treedt op wanneer de factor waarin je geïnteresseerd bent systematsch
samenhangt met andere factoren die ook een efect kunnen hebbene
o In het dagelijkse leven gebeurt er teveel tegelijkertjd, waardoor we bij deze
persoonlijke ervaring niet precies weten wat een verandering veroorzaakte

Wetenschappelijk onderzoek is beter dan ervaring, omdat:
 er vaak een vergelijkingsgroep wordt gebruikt
 er telkens maar één factor verandert, waardoor confounds worden uitgeslotene
Wetenschappelijk onderzoek is echter wel probabilistssc: van de bevindingen wordt niet verwacht
dat ze alle gevallen altjd verklaren, er zijn altjd wel uitzonderingene

2. Intuïte  ingevingen gebruiken die ‘natuurlijk’ lijken of logisch over dingen proberen na te
denken, als informatebron (het is een soort onderbuikgevoel)e
Manieren waarop intuïte ‘’biased’’ (=vooringenomen) is:
 Common sense  we accepteren een conclusie doordat het gewoon goed en natuurlijk
voelte We hebben de neiging om goede verhalen te geloven
 Availability heuristce  wat gemakkelijk in ons hoofd opkomt kan onze conclusies
beïnvloeden over hoe vaak dingen gebeuren (zorgen voor verkeerde inschatng)e
 Present-present bias  we kijken alleen naar die ene keer wanneer beide dingen aanwezig
zijn en vergeten de (meerdere) keren dat het niet aanwezig wase
 Confrmaton bias  we kijken alleen naar de informate die in overeenstemming is met wat
we denken (we zien wat we willen zien)e
 Bias blind spot  we geloven van ons zelf niet wat we te maken hebben met deze ‘’biases’’,
alleen anderen zouden hier last van hebben (soort blinde vlek)e

3. Autoriteit
Ook bij claims door autoritaire mensen moeten we voorzichtg zijn:
 Autoriteiten kunnen hun advies ook baseren op eigen ervaring of intuïtee
 Autoriteiten kunnen ook alleen de onderzoeken presenteren die hun eigen kant
ondersteunene
 Niet al het onderzoek is even betrouwbaar; het onderzoek dat een expert gebruikt om zijn of
haar argument te onderbouwen, is mogelijk slecht uitgevoerde
 Het onderzoek dat iemand citeert om een argument te ondersteunen kan dit specifeke
argument misschien niet accuraat en adequaat ondersteunene