Samenvatting SOCIOLOGIE

Sociologie
Basisbegrippen
Mattheus-efect = vaak voorkomende vorm van onrechtvaardigheid, EEN maatregel van de
overheid die eigenlijk de zwakkere in de maatschappij moet beschermen maar tengoede
komt aan de rijkeren
“wie al heef, krijgt nog meer- wie weinig heef, zal dat weinige verliezen”
 Verwijst naar het Evangelie waar Mathees zegt: “wie al heef, krijgt nog meer- wie
weinig heef, zal dat weinige verliezen”
 De rijken worden rijker en de armen worden armer
 Vb: energiesebsidies lijden erg onder het mathees efect: je hebt een oed
heis en vervangt de ramen door nieew glas, zodat je heis energiezeiniger
wordt. Je krijgt hiervoor sebsidies van de overheid, deze sebsidies gaan
vaak naar de rijksten want dat zijn de mensen die een heis beziten en de
moeite willen doen om het heis te isoleren. Een dakloze heef geen heis
des zal hiervoor ook geen sebsidies krijgen, noch een heerder of iemand
in een sociale woning
 Vb: een bedrijfswagen, hier moet je geen belastngen op betalen. Heel
slecht voor het miliee wel. De rijkere mensen hebben een bedrijfswagen
 Vb: pensioensparen, een vorm van sparen waar enkel mensen met een
job gebreik van kennen maken.
 Vb: Hospitalitateverzekering: het is iets dat enkel naar de betere klasse
gaat, zodat wanneer de betere klasse in het ziekenheis terecht komt,
minder moeten betalen. Armere mensen hebben deze verzekering niet
want het kost geld en gaat vaak via WG

Politcal Corectness = “iets niet zeggen of niet doen, eit angst te worden bescheldigd van
discriminate of racisme”
 Vb: een vlaamse minister vond dat de term ‘laaggeschoolden’ discriminerend
klinkt, en des stelde hij voor om het woord ‘laaggeschoold’ vervangen door
‘kortgeschoold’
 Vb: zwarte pieten discessie
 Omgekeerd voorbeeld: politek NIET correct
 Bart de wever die zegt: kijk naar de foto’s van daders Barcelona. Op de
Ternhoetsebaan kom je makkelijk mannen van dat type tegen
 Hij stgmatseert bewest


1. Een mens leef nooit alleen: waar komt de maatschappelijke orde
vandaan?
1.1 de mens maakt de samenleving
Wanneer spreken we van een samenleving?
 Interacte: Samenleven kan alleen maar via interacte.


1

,  wat er tessen 2 mensen gebeert
 Dat betekent dat er commenicate is:
 invloed eitoefenen op anderen én invloed ondergaan van anderen

 Het is belangrijk bij interacte en commenicate dat we de woorden, de blikken, de
lichaamstaal, het gedrag van de ander interpreteren. Alleen zo kan je de ander
begrijpen
 Interpreteren = betekenis geven aan

een samenleving is pas mogelijk wanneer mensen aan dezelfde situate dezelfde
betekenis geven
(En dat lukt niet altjdd
 Voorbeeld: er ziten 300 stedenten in een aela met 1 docent vooraan. Alle
300 stedenten interpreteren deze siteate op dezelfde manier: het is een les.
Stel je voor dat er een paar stedenten deze siteate anders zoeden
interpreteren zoals bv een feestje, is er geen samenleving mogelijk

Waarom is die gelijke interpretate van de situate belangrijk?
 Zo weten we wat we van elkaar kennen verwachten. Zo ontstaan voorspelbaarheid
en roetne
 Voobeeld: de docent gaat les geven en niet zomaar beginnen dansen. Zo
weten we in welke siteates we ons hoe moeten gedragen.

Hoe ontstaan voorspelbare gedragspatronen?
 Wanneer we dezelfde betekenis geven aan een siteate is de kans groot dat we op
dezelfde manier gaan reageren. Zo ontstaan voorspelbare patronen in ons gedrag
 Voorbeeld civil inatenton (=beschaafd negeren): fenomeen dat iedereen
doet: op drekke plaatsen a.d.h.v./e blik laten zien dat men elkaar gezien
heef, maar daarna geen extra aandacht aan de persoon besteden, men gaat
elkaar niet heel de tjd lang aanstaren = gevolg eit het feit dat we allemaal
dezelfde betekenis aan dezelfde siteate geven en zo voorspelbaar gedrag
stellen
 Voorbeeld: ongeschreven regels: Voorspelbare interactes verlopen vaak via
ongeschreven regels. We vinden het normaal dat we niet “dag mevroew”
zeggen tegen onze moeder als we theis komen

Hoe maakt de mens de samenleving?
Door alle siteates waarin we ons bevinden met z’n allen min of meer op dezelfde manier te
interpreteren. Zo wordt ons gedrag voorspelbaar. Zo weten we wat we van elkaar mogen
verwachten. Zo ontstaat er orde in onze samenleving.
 de mens creëert zijn eigen sociale realiteit
 Thomas Theorema:
 Thomas: If men defne siteatons as real, they are real in their conseqeences.
 Als we met z’n alle oneitgesproken aanvaarden dat iets zo is, dan is
dat zo.



2

,  Voorbeeld: een klein kindje in bed, als dat kind ervan
overteigd is dat er onder dat bed monsters liggen, dan
is dat zo in zijn gevolgen: het kind zal hierdoor niet
slapen
 Voorbeeld: placebo, als iemand geloof dat hij een
“echt” pilletje heef genomen en zich hierdoor beter
gaat voelen, zal hij zich beter voelen
 Voorbeeld: alcoholvrij bier: in een experiment gaven ze
mensen 0% bier en mensen deden alsof ze zat waren
omdat ze dachten dat ze wel bier met alcohol dronken
 Theorema = eitspraak

We interageren in verschillende niveaus
 Micro: tessen individeen
 Meso: in grote groepen, organisates, voorzieningen
 Macro: in de samenleving, als gehaald

1.2 Groepen en organisates maken de SL (geen hoofdzaak)
Wat gebeurt er in een groep?
 Interactes tessen de leden
 Voorbeeld: leerlingen staan in interacte met elkaar, ze commeniceren
 Gelijke defnite van de siteate
 Voorbeeld: alle leerlingen weten dat ze de siteate van les moeten
interpreteren als ‘les’ en niet als feestje
 Roetne, voorspelbaarheid
 Voorbeeld: alle leerlingen zijn eit zichzelf stl in de les als de docent praat
 Samenhang: wij – gevoel
 Voorbeeld: leerlingen zellen een onderlinge samenhang voelen, omdat ze
elkaar willen helpen

Wat zeggen sociologen over groepen?
Een groep is een aantal personen…
 Met deerzame interactes
 Waarvan de leden een posite in de groep hebben
 Voorbeeld: papa-mama-kind
 Waarin spontaan groepsregels ontstaan, die het gedrag bepalen en het voorspelbaar
maken
 Voorbeeld: kinderen zijn beleefd tegen de oeders
 Waarvan de leden gebonden zijn door een gevoel van samenhorigheid

Welke soorten groepen zijn er?
 Primaire groepen
 interactes zijn…
 … freqeent
 … intensief
 … met emotonele kant (leden kennen elkaar goed)

3