SAMENVATTING EMBRYOLOGIE
Hoofdstuk 1: Gametogenese
Ontwikkeling menselijk individu: mannelijke en vrouwelijke gameet versmelten -> zygote
Germen = gameten en de voorloperstadia ervan
enkel cellen van het germen kunnen meiose ondergaan
ontstaan van rijpe gameten:
Primordial Germ Cells (PGCs) of oergonocyten
Deze PGCs differentiëren vroeg tot oögonia of spermatogonia (beide:stamcellen)
Vorming van rijpe gameten
- Rijpe eicel/oöcyt: via oögenese
- Spermatozoïde: via spermatogenese
rijpe gameet = haploïd (n chromosomen, bij mens n= 23)
meiose: 2 delingen:
Chromosomenaantal halvering:
van 2n, 4C (2 kopieën, 4 chromatiden) n, 2C (1 kopie, 2 chromatiden)
Chromatiden verdeling over 2 dochtercellen: (vgl met mitose)
van n, 2C n, C (1 chromatide)
uit één 2n, 2C cel vier n,C cellen via meiose (meer correct in de ppt)
Uitwisseling tussen
homologe chromosomen
tijdens meiose 1 =
homologe recombinantie
versmelting haploïde gameten diploïde zygote
Soma = somatische cellen, lichaamscellen van een individu
, kunnen geen meiose ondergaan (kiemcellen wel!! Zie hierboven)
wel mitose: hierbij is er behoud van de diploïde chromosoominhoud in somatische cellen
Waar en wanneer ontstaan primordiale kiemcellen of PGCs?
Op onderstaande afbeelding zie je een embryo op het einde van de 3de week
De Primordial Germ Cells bevinden zich in de wand van de yolk sac of dooierzak
(specification)
- PGCs geslachtelijk bipotentieel tot week 7 van de foetale periode
dicht bij de aanhechting van de toekomstige navelstreng
Aanleg van de gonaden in week 4 van de foetale periode bij de mens
5de week: migratie van PGCs naar de ontwikkelde gonaden, ovaria of testikels (migration +
proliferation; prolifereren = in aantal toenemen)
Start gametogenese:
Start van oögenese in 3de maand van foetale periode bij vrouw
pas in de puberteit: folliculogenese en ovulatie (dus eerst even ‘on hold’
gehouden)
Pas spermatogenese en ejaculatie in de puberteit bij de man
In vivo gametogenesis (een overzicht):
Hoofdstuk 1: Gametogenese
Ontwikkeling menselijk individu: mannelijke en vrouwelijke gameet versmelten -> zygote
Germen = gameten en de voorloperstadia ervan
enkel cellen van het germen kunnen meiose ondergaan
ontstaan van rijpe gameten:
Primordial Germ Cells (PGCs) of oergonocyten
Deze PGCs differentiëren vroeg tot oögonia of spermatogonia (beide:stamcellen)
Vorming van rijpe gameten
- Rijpe eicel/oöcyt: via oögenese
- Spermatozoïde: via spermatogenese
rijpe gameet = haploïd (n chromosomen, bij mens n= 23)
meiose: 2 delingen:
Chromosomenaantal halvering:
van 2n, 4C (2 kopieën, 4 chromatiden) n, 2C (1 kopie, 2 chromatiden)
Chromatiden verdeling over 2 dochtercellen: (vgl met mitose)
van n, 2C n, C (1 chromatide)
uit één 2n, 2C cel vier n,C cellen via meiose (meer correct in de ppt)
Uitwisseling tussen
homologe chromosomen
tijdens meiose 1 =
homologe recombinantie
versmelting haploïde gameten diploïde zygote
Soma = somatische cellen, lichaamscellen van een individu
, kunnen geen meiose ondergaan (kiemcellen wel!! Zie hierboven)
wel mitose: hierbij is er behoud van de diploïde chromosoominhoud in somatische cellen
Waar en wanneer ontstaan primordiale kiemcellen of PGCs?
Op onderstaande afbeelding zie je een embryo op het einde van de 3de week
De Primordial Germ Cells bevinden zich in de wand van de yolk sac of dooierzak
(specification)
- PGCs geslachtelijk bipotentieel tot week 7 van de foetale periode
dicht bij de aanhechting van de toekomstige navelstreng
Aanleg van de gonaden in week 4 van de foetale periode bij de mens
5de week: migratie van PGCs naar de ontwikkelde gonaden, ovaria of testikels (migration +
proliferation; prolifereren = in aantal toenemen)
Start gametogenese:
Start van oögenese in 3de maand van foetale periode bij vrouw
pas in de puberteit: folliculogenese en ovulatie (dus eerst even ‘on hold’
gehouden)
Pas spermatogenese en ejaculatie in de puberteit bij de man
In vivo gametogenesis (een overzicht):
