Leerdoel 1: Ik ken de biomechanica van de schouder. (convex-concaaf)
De schouder heef vrijheidsgraden, aaardoor de bovenste extremiteiten ten opzichte van de drie
vlakken in de ruimte kunnen beaegen.
De transversale as, gelegen in het frontaal vlak. Om deze as zijn antefexie- en
retrofexiebeaegingen mogelijk, uitgevoerd in een sagitaal vlak.
De sagitale as, gelegen in een sagitaal vlak. Om deze as zijn abducte- en
adductebeaegingen mogelijk, uitgevoerd in een frontaal vlak.
De vertcale as, die de snilliln is van het sagitale en het frontale vlak. Deze as aerk samen
met de derde as in de ruimte. Om deze frontosagitale as zijn antefexie- en
retrofexiebeaegingen mogelijk, uitgevoerd in een horizontaal vlak, als de arm z0°
geabduceerd is.
De longitudinale as van de humerus. Hieromheen zijn exorotate- en
endorotatebeaegingen van de arm mogelijk. De rotate om deze as is de resultante van
beaegingen, uitgevoerd om taee van de drie assen tegelijkertjd.
Bewegingen in het humerus
Retrofexie en antefexie
Deze beaegingen vinden plaats in het sagitale vlak en om de transversale as
Retroflexie; 0-60
Anteflexie; 180° (de stand van 180° antefexie kan ook gedefnieerd
aorden als 180° abductee
Adducte
Absolute adducte in het frontale vlak vanuit de referentestand is mechanisch
onmogelijk vanaege de aanaezigheid van de romp.
Vanuit de referentestand is adducte slechts mogelijk in combinate met:
Retroflexie; dit laat een geringe adducte toe;
Anteflexie; in dit geval is er 0° tot 45° adducte mogelijk.
Vanuit iedere abductestand is altjd adducte mogelijk, dan relateve adducte genoemd; in het
frontale vlak tot aan de referentestand.
De adducte beaeging vindt plaats in het frontale vlak en om de sagitale as.
Abducte
Abducte, vindt plaats in een frontaal vlak om een sagitale as. Bij 180° abducte
bevindt de arm zich vertcaal boven de romp.
Vanaf z0° abducte aordt de arm dichter bij het mediane vlak van het
lichaam gebracht.
De uiterste abductestand van 180° kan ook bereikt aorden door 180°
antefexie.
Bij abducte vanuit de referentestand kunnen, vanuit het oogpunt van de
aerkingen van de spieren- en de beaegingen in de gearichten, de volgende
fasen onderscheiden aorden;
Abducte tot 60°
Abducte tot 120°
Abducte tot 180°
Horizontale fexie en extensie
Deze beaegingen aorden uitgevoerd in het transversale
as en rond een sagitale as
Horizontale fexie: 0-110
1
, Horizontale extensie: 0-15
Exo- en endorotate
De referentestand is 0° rotate: om de omvang van de rotatebeaeging te meten, dient de elleboog
z0° gebogen te zijn, zodat de onderarm zich in een sagitaal vlak bevindt; anders zou bij de omvang
van de rotatebeaegingen eveneens die van pronate en supinate van de onderarm gerekend
aorden. Exo-endorotate vinden plaats om een longitudinale as, en in het transversale coördinate
vlak.
Exorotate; 0-60
Endorotate; 0-100
Om deze omvang te bereiken, dient de onderarm achter de romp langs te gaan, aaardoor de
rotatebeaeging samengaat met een zekere mate van retrofexie.
Horizontale exo- en endorotate
Deze beaegingen vinden plaats in het sagitale vlak en rondom een transversale
as.
Horizontale exorotate: 0-80
Horizontale endorotate: 0-60
Frontale exo- en endorotate
Deze beaegingen vinden plaats om een transversale as, en in het frontale vlak. Bij
deze beaeging houdt je je elleboog in z0 fexie voor je gezicht en beaeeg je je
onderarm naar binnen of naar buiten.
Frontale exorotate: 0- 0
Frontale endorotate: 0-100
Bewegingen van de scapula
De posite van de scapula op de thorax bepaalt de posite van cavitas
glenoidalis. Een goede stabiele posite van de scapula levert een belangrijke
bijdrage aan het goed functoneren van de schoudergrodel. Functonele
beaegingen zijn bijna altjd combinates van de beaegingen die hieronder
beschreven aorden.
Laterorotate en mediorotate van de scapula
Het betref hier rotatebeaegingen van de scapula om een sagitotransversale
as en in het frontale vlak.
Laterorotate: 0-60
Mediorotate: 0-20
Secundair vindt enige gekoppelde endo- en exorotate plaats in het
transversale vlak. Tertair vindt enige elevate en depressie plaats.
Anteriorotate en posteriorotate
Deze beaegingen aorden ook ael
de anterior tlt en posterior tlt
genoemd. Het zijn beaegingen van
de scapula om een
frontotransversale as en in het
sagitale vlak. De scapula kantelt
voor- en achterover tjdens
gelijktjdige (gekoppeldee elevate
en depressie.
2
, Anteriorotate: 0-40
Posteriorotate: 0-10
Een anteriorotate ontstaat bijvoorbeeld bij een retrofexie beaeging of een horizontale
endorotatebeaeging van de humerus. Door de vorm van
de thorax glijdt de scapula naar craniaal (elevatee. De
component neemt toe bij bijvoorbeed insufcicnte van
de m. serratus anterior.
Bij antefexie-elevate beaegingen van de humerus
ontstaat een posteriorotate. Op het einde van de
antefexie-elevatebeaeging vindt tegelijkertjd een
caudale glijbeaeging van scapula plaats; depressie.
Elevate en depressie
Dit zijn beaegingen naar craniaal (en iets mediaale en
caudaal (en iets craniaale, die plaatsvinden in het frontale
coördinatevlak. De gekoppelde beaegingen zijn de
anterior en posterior tlt. De totale beaegingsuitslagen
bedragen gemiddeld 10 tot 15 cm.
Protracte en retracte
Door de ei-vorm van de thorax vindt bij elevate een relateve vooroverkanteling en bij depressie een
relateve achteroverkanteling (posteriorrotatee van de scapula plaats om een horizontale
(frontotransversalee as. Bij protracte van de schoudergordel gaat de translate naar lateraal altjd
gepaard met een kanteling uit het frontale vlak in de richtng van het sagitale vlak om een vertcale
(frontosagitalee as. De gekoppelde beaegingen zijn endo- en exorotate in het transversale vlak, met
een gelijktjdige driedimensionale ttranslate’ afnemend naar lateraal en toenemend naar ventraal.
Botverbindingen CPP Maximale MLPP Maximale Capsulair patroon
vormsluitng krachtsluitng (MCPP)
Art. humeri z0 abducte, z0 Abducte, 60 Maximale abducte, Exorotate, abducte,
exorotate en exorotate, abducte, maximale exorotate, endorotate
horizontale horizontale 60 maximale horizontale
extensie extensie antefexie, extensie
0 fexie
onderarm
Beaegingen van de arm in het horizontale vlak
Beaegingen van de arm in het horizontale vlak vinden plaats om een vertcale as. Hierbij zijn niet
alleen de beaegingen in het schoudergearicht betrokken, maar ook de beaegingen van de scapula
ten opzichte van de thorax.
Referentestand: z0° abducte in het frontale vlak, met als betrokken spieren de m.
deltoideus (pars acromialise, m. supraspinatus en de m. trapezius (pars descendens en pars
transversae;
Antefexie en adducte naar voren: omvang 140°, met als betrokken spieren de m. deltoideus
(pars clavicularise, m. subscapularis, m. pectoralis major, m. pectoralis minor en de m.
serratus anterior;
Retrofexie en adducte naar achteren: omvang 0°, met als betrokken spieren de m.
deltoideus (pars spinatae, m.infraspinatus, m. teres major, m. teres minor, m. rhomboideus,
m. trapezius (pars transversae en de m. latssimus dorsi (zijn adductecomponent aordt
uitgeschakeld door de aerking van de m. deltoideuse.
Art. humeri
De schouder heef vrijheidsgraden, aaardoor de bovenste extremiteiten ten opzichte van de drie
vlakken in de ruimte kunnen beaegen.
De transversale as, gelegen in het frontaal vlak. Om deze as zijn antefexie- en
retrofexiebeaegingen mogelijk, uitgevoerd in een sagitaal vlak.
De sagitale as, gelegen in een sagitaal vlak. Om deze as zijn abducte- en
adductebeaegingen mogelijk, uitgevoerd in een frontaal vlak.
De vertcale as, die de snilliln is van het sagitale en het frontale vlak. Deze as aerk samen
met de derde as in de ruimte. Om deze frontosagitale as zijn antefexie- en
retrofexiebeaegingen mogelijk, uitgevoerd in een horizontaal vlak, als de arm z0°
geabduceerd is.
De longitudinale as van de humerus. Hieromheen zijn exorotate- en
endorotatebeaegingen van de arm mogelijk. De rotate om deze as is de resultante van
beaegingen, uitgevoerd om taee van de drie assen tegelijkertjd.
Bewegingen in het humerus
Retrofexie en antefexie
Deze beaegingen vinden plaats in het sagitale vlak en om de transversale as
Retroflexie; 0-60
Anteflexie; 180° (de stand van 180° antefexie kan ook gedefnieerd
aorden als 180° abductee
Adducte
Absolute adducte in het frontale vlak vanuit de referentestand is mechanisch
onmogelijk vanaege de aanaezigheid van de romp.
Vanuit de referentestand is adducte slechts mogelijk in combinate met:
Retroflexie; dit laat een geringe adducte toe;
Anteflexie; in dit geval is er 0° tot 45° adducte mogelijk.
Vanuit iedere abductestand is altjd adducte mogelijk, dan relateve adducte genoemd; in het
frontale vlak tot aan de referentestand.
De adducte beaeging vindt plaats in het frontale vlak en om de sagitale as.
Abducte
Abducte, vindt plaats in een frontaal vlak om een sagitale as. Bij 180° abducte
bevindt de arm zich vertcaal boven de romp.
Vanaf z0° abducte aordt de arm dichter bij het mediane vlak van het
lichaam gebracht.
De uiterste abductestand van 180° kan ook bereikt aorden door 180°
antefexie.
Bij abducte vanuit de referentestand kunnen, vanuit het oogpunt van de
aerkingen van de spieren- en de beaegingen in de gearichten, de volgende
fasen onderscheiden aorden;
Abducte tot 60°
Abducte tot 120°
Abducte tot 180°
Horizontale fexie en extensie
Deze beaegingen aorden uitgevoerd in het transversale
as en rond een sagitale as
Horizontale fexie: 0-110
1
, Horizontale extensie: 0-15
Exo- en endorotate
De referentestand is 0° rotate: om de omvang van de rotatebeaeging te meten, dient de elleboog
z0° gebogen te zijn, zodat de onderarm zich in een sagitaal vlak bevindt; anders zou bij de omvang
van de rotatebeaegingen eveneens die van pronate en supinate van de onderarm gerekend
aorden. Exo-endorotate vinden plaats om een longitudinale as, en in het transversale coördinate
vlak.
Exorotate; 0-60
Endorotate; 0-100
Om deze omvang te bereiken, dient de onderarm achter de romp langs te gaan, aaardoor de
rotatebeaeging samengaat met een zekere mate van retrofexie.
Horizontale exo- en endorotate
Deze beaegingen vinden plaats in het sagitale vlak en rondom een transversale
as.
Horizontale exorotate: 0-80
Horizontale endorotate: 0-60
Frontale exo- en endorotate
Deze beaegingen vinden plaats om een transversale as, en in het frontale vlak. Bij
deze beaeging houdt je je elleboog in z0 fexie voor je gezicht en beaeeg je je
onderarm naar binnen of naar buiten.
Frontale exorotate: 0- 0
Frontale endorotate: 0-100
Bewegingen van de scapula
De posite van de scapula op de thorax bepaalt de posite van cavitas
glenoidalis. Een goede stabiele posite van de scapula levert een belangrijke
bijdrage aan het goed functoneren van de schoudergrodel. Functonele
beaegingen zijn bijna altjd combinates van de beaegingen die hieronder
beschreven aorden.
Laterorotate en mediorotate van de scapula
Het betref hier rotatebeaegingen van de scapula om een sagitotransversale
as en in het frontale vlak.
Laterorotate: 0-60
Mediorotate: 0-20
Secundair vindt enige gekoppelde endo- en exorotate plaats in het
transversale vlak. Tertair vindt enige elevate en depressie plaats.
Anteriorotate en posteriorotate
Deze beaegingen aorden ook ael
de anterior tlt en posterior tlt
genoemd. Het zijn beaegingen van
de scapula om een
frontotransversale as en in het
sagitale vlak. De scapula kantelt
voor- en achterover tjdens
gelijktjdige (gekoppeldee elevate
en depressie.
2
, Anteriorotate: 0-40
Posteriorotate: 0-10
Een anteriorotate ontstaat bijvoorbeeld bij een retrofexie beaeging of een horizontale
endorotatebeaeging van de humerus. Door de vorm van
de thorax glijdt de scapula naar craniaal (elevatee. De
component neemt toe bij bijvoorbeed insufcicnte van
de m. serratus anterior.
Bij antefexie-elevate beaegingen van de humerus
ontstaat een posteriorotate. Op het einde van de
antefexie-elevatebeaeging vindt tegelijkertjd een
caudale glijbeaeging van scapula plaats; depressie.
Elevate en depressie
Dit zijn beaegingen naar craniaal (en iets mediaale en
caudaal (en iets craniaale, die plaatsvinden in het frontale
coördinatevlak. De gekoppelde beaegingen zijn de
anterior en posterior tlt. De totale beaegingsuitslagen
bedragen gemiddeld 10 tot 15 cm.
Protracte en retracte
Door de ei-vorm van de thorax vindt bij elevate een relateve vooroverkanteling en bij depressie een
relateve achteroverkanteling (posteriorrotatee van de scapula plaats om een horizontale
(frontotransversalee as. Bij protracte van de schoudergordel gaat de translate naar lateraal altjd
gepaard met een kanteling uit het frontale vlak in de richtng van het sagitale vlak om een vertcale
(frontosagitalee as. De gekoppelde beaegingen zijn endo- en exorotate in het transversale vlak, met
een gelijktjdige driedimensionale ttranslate’ afnemend naar lateraal en toenemend naar ventraal.
Botverbindingen CPP Maximale MLPP Maximale Capsulair patroon
vormsluitng krachtsluitng (MCPP)
Art. humeri z0 abducte, z0 Abducte, 60 Maximale abducte, Exorotate, abducte,
exorotate en exorotate, abducte, maximale exorotate, endorotate
horizontale horizontale 60 maximale horizontale
extensie extensie antefexie, extensie
0 fexie
onderarm
Beaegingen van de arm in het horizontale vlak
Beaegingen van de arm in het horizontale vlak vinden plaats om een vertcale as. Hierbij zijn niet
alleen de beaegingen in het schoudergearicht betrokken, maar ook de beaegingen van de scapula
ten opzichte van de thorax.
Referentestand: z0° abducte in het frontale vlak, met als betrokken spieren de m.
deltoideus (pars acromialise, m. supraspinatus en de m. trapezius (pars descendens en pars
transversae;
Antefexie en adducte naar voren: omvang 140°, met als betrokken spieren de m. deltoideus
(pars clavicularise, m. subscapularis, m. pectoralis major, m. pectoralis minor en de m.
serratus anterior;
Retrofexie en adducte naar achteren: omvang 0°, met als betrokken spieren de m.
deltoideus (pars spinatae, m.infraspinatus, m. teres major, m. teres minor, m. rhomboideus,
m. trapezius (pars transversae en de m. latssimus dorsi (zijn adductecomponent aordt
uitgeschakeld door de aerking van de m. deltoideuse.
Art. humeri
