Orthopedische beperkingen
Bijeenkomst 1: opstart
Oorzaak aandoeningen/klachten + Effect trainen ==> model belasting – belastbaarheid
Model belasting – belastbaarheid
Model Belasting - Belastbaarheid komt uit de Arbo hoek maar is ook toepasbaar in bijv. de sport.
Model belasting - belastbaarheid wat wordt er verstaan onder:
• Belastende factoren
• Belastingsverschijnselen
• Belastingsgevolgen
Welke factoren beïnvloeden het verwerkingsvermogen?
Belastende factoren zijn alle kenmerken van arbeid/ inspanning/ training die een belasting geven.
(Regel-mogelijkheden (coping) zijn die mogelijkheden voor het individu om zelf verandering aan te
brengen in de belastende factoren of in het eigen verwerkingsvermogen)
Belastings-verschijnselen zijn alle waarneembare (lichamelijke en psychische) indicatoren tijdens de
arbeid/ inspanning/ training, en ook de tijdelijke na-effecten. (HF omhoog tijdens sporten, verzuring,
vermoeidheid, spierpijn)
Belastings-gevolgen verwijzen naar de na-effecten met een meer permanent karakter. Deze kunnen
positief en negatief zijn.
==>positief: conditieverbetering, krachttoename
==>negatief: gezondheidsschade/ blessure/ oververmoeidheid
Verwerkingsvermogen = belastbaarheid is het geheel van (lichamelijke en geestelijke) vermogens van
een persoon op een bepaald moment, om belastende prikkels op te vangen/ te verwerken.
(Lichamelijke capaciteiten van hart, long en spieren)
==>deels te trainen
==>verklaring van individuele verschillen in de gevolgen van belastende factoren.
Trainen
,==>bij gedoseerde overbelasting kan er groei van de capaciteiten ontstaan = belastingsgevolgen ==>
trainingseffect.
==>het verwerkingsvermogen (= belastbaarheid) neemt dan toe.
==> Met een toegenomen verwerkingsvermogen (= belastbaarheid) kan men ook meer belastende
factoren aan.
Het verwerkingsvermogen/ belastbaarheid is cruciaal in het model
= geheel van lichamelijke en geestelijke mogelijkheden van de persoon.
Deze belastbaarheid wordt bepaald door verschillende factoren.
Verklaard hoe blessures op kunnen treden en hoe mensen weer terug te kunnen laten gaan naar hun
sport.
Persoonsgebonden factoren
Belastbaarheid/ verwerkingsvermogen wordt bepaald door:
- bouw;
- talent/aanleg;
- conditionele eigenschappen;
- leeftijd en sekse;
- directe voorbereiding op de belasting;
- mentaliteit;
- aanvaarden van risico;
- leefwijze;
- ziektes/infecties;
Belasting
Belasting wordt bepaald door o.a.:
- het soort activiteit;
- expositieduur;
- intensiteit van belasting;
- aard van de activiteit (bijv. contactsport/ niet contactsport);
- materialen waarmee wordt gewerkt/ gesport (bescherming);
- accommodatie;
- weeromstandigheden;
- trainer;
,- spelregels en het hanteren hiervan door scheidsrechter;
Opdracht casus
Casus enkel Jan: 41 jaar heeft 2 maanden geleden met voetballen zijn buitenste enkelband van
rechtervoet gescheurd. Kan alles ADL weer doen, werkt weer maar durft nog niet te voetballen want
de enkel voelt onzeker aan. Hij is uitbehandeld bij de fysiotherapie.
Komt bij jou in de fitness en vraag een trainingsschema.
Wat heb jij nodig om (veilig en verantwoord) te kunnen gaan trainen met Jan?
• gewicht/lengte?
• 1e keer of recidief?
• geopereerd?
• gevolgde behandeling/beleid? (Onbelast? krukken? fysiotherapie? tape? brace?)
• status praesens (huidige klachten) enkel (pijn? zwelling? verkleuring huid? medicijnen?)
• advies van de fysiotherapeut?
• niveau/historie van sporten (voetballen)?
• soort sport (==> zaal/veldvoetbal?)
• werk?
• etc.
Best wel veel! Hoe pak je dat dan aan?
4) Anamnese/intake
Medische wereld: anamnese
Anamnese = gesprek waarbij de patiënt/cliënt vertelt over zijn klachten, hoe hij deze ervaart, wat ze
voor hem betekenen en hoe het beloop van de klachten is.
Anamnesis (Grieks) = herinnering.
Medische fitness: intake
Intake medische fitness
• Intakegesprek: vragen over de gezondheid en wat cliënt wil bereiken met medische fitness.
• Vervolgens worden er een aantal testen en metingen uitgevoerd.
==> aan de hand van de gegevens van de intake wordt een persoonlijk trainingsschema opgesteld
(ACSM, 2014)
Onderdelen intakegesprek
Algemene deel (algemene anamnese)
• NAW-gegevens (naam-adres-woonplaats); persoonlijke gegevens: naam, leeftijd, adres,
telefoonnummer, gewicht, lengte etc.
• Daarna wordt er vaak gevraagd naar gegevens met betrekking tot de leefomgeving: getrouwd,
kinderen, wat voor werk, welke sport.
, Specifiek deel (speciale anamnese):
• Aard van de klacht.
• Kracht, mobiliteit (=beweeglijkheid), stabiliteit.
• welke bewegingen zijn beperkt/pijnlijk en tijdens welke activiteiten.
• Pijn (eventueel soort pijn)
• stekende pijn ==> acute klacht (verzwikking, verrekking, kneuzing, breuk, etc.)
• zeurende pijn ==> de klacht al wat langer aanwezig (spiervermoeidheid,
inklemmingverschijnselen, gewrichtsbeperkingen, etc.).
• Locatie van de klacht? (Is dit verplaatst?)
• Ontstaan van de klacht
• Hoe is de klacht ontstaan? Is het een acuut moment geweest dat de klachten zijn ontstaan of
zijn de klachten er langzaam in geslopen?
• Hoe lang is er al last van de klacht
• Verloop van het klachtenbeeld: erger of minder geworden?
• Hulpvraag
= wat wil cliënt behalen door behandeling/ training.
Aanvullend: vragenlijsten
• PARQ
- Vaststellen van het risico om te starten met sporten
• PSK
• Patiënt specifieke klachten (http://www.fysiovragenlijst.nl/docs/pdf/PSK%20-
%20Patient%20Specifieke%20Klachten.pdf)
• Barthel index (ADL bij ouderen)
• Etc.
5) Doelstellingen formuleren
==> Op basis van intake doelstellingen opstellen.
Het doel van medische fitness is door middel van training de belastbaarheid te vergroten (zowel
totaal (algehele conditie) als lokaal (klachtengebied)).
==>doelstellingen + subdoelstellingen SMART formuleren!
==>Dan oefeningen ontwikkelen
Volgorde
• Intake
• Testen/vragenlijsten
• Hoofddoelstelling
Bijeenkomst 1: opstart
Oorzaak aandoeningen/klachten + Effect trainen ==> model belasting – belastbaarheid
Model belasting – belastbaarheid
Model Belasting - Belastbaarheid komt uit de Arbo hoek maar is ook toepasbaar in bijv. de sport.
Model belasting - belastbaarheid wat wordt er verstaan onder:
• Belastende factoren
• Belastingsverschijnselen
• Belastingsgevolgen
Welke factoren beïnvloeden het verwerkingsvermogen?
Belastende factoren zijn alle kenmerken van arbeid/ inspanning/ training die een belasting geven.
(Regel-mogelijkheden (coping) zijn die mogelijkheden voor het individu om zelf verandering aan te
brengen in de belastende factoren of in het eigen verwerkingsvermogen)
Belastings-verschijnselen zijn alle waarneembare (lichamelijke en psychische) indicatoren tijdens de
arbeid/ inspanning/ training, en ook de tijdelijke na-effecten. (HF omhoog tijdens sporten, verzuring,
vermoeidheid, spierpijn)
Belastings-gevolgen verwijzen naar de na-effecten met een meer permanent karakter. Deze kunnen
positief en negatief zijn.
==>positief: conditieverbetering, krachttoename
==>negatief: gezondheidsschade/ blessure/ oververmoeidheid
Verwerkingsvermogen = belastbaarheid is het geheel van (lichamelijke en geestelijke) vermogens van
een persoon op een bepaald moment, om belastende prikkels op te vangen/ te verwerken.
(Lichamelijke capaciteiten van hart, long en spieren)
==>deels te trainen
==>verklaring van individuele verschillen in de gevolgen van belastende factoren.
Trainen
,==>bij gedoseerde overbelasting kan er groei van de capaciteiten ontstaan = belastingsgevolgen ==>
trainingseffect.
==>het verwerkingsvermogen (= belastbaarheid) neemt dan toe.
==> Met een toegenomen verwerkingsvermogen (= belastbaarheid) kan men ook meer belastende
factoren aan.
Het verwerkingsvermogen/ belastbaarheid is cruciaal in het model
= geheel van lichamelijke en geestelijke mogelijkheden van de persoon.
Deze belastbaarheid wordt bepaald door verschillende factoren.
Verklaard hoe blessures op kunnen treden en hoe mensen weer terug te kunnen laten gaan naar hun
sport.
Persoonsgebonden factoren
Belastbaarheid/ verwerkingsvermogen wordt bepaald door:
- bouw;
- talent/aanleg;
- conditionele eigenschappen;
- leeftijd en sekse;
- directe voorbereiding op de belasting;
- mentaliteit;
- aanvaarden van risico;
- leefwijze;
- ziektes/infecties;
Belasting
Belasting wordt bepaald door o.a.:
- het soort activiteit;
- expositieduur;
- intensiteit van belasting;
- aard van de activiteit (bijv. contactsport/ niet contactsport);
- materialen waarmee wordt gewerkt/ gesport (bescherming);
- accommodatie;
- weeromstandigheden;
- trainer;
,- spelregels en het hanteren hiervan door scheidsrechter;
Opdracht casus
Casus enkel Jan: 41 jaar heeft 2 maanden geleden met voetballen zijn buitenste enkelband van
rechtervoet gescheurd. Kan alles ADL weer doen, werkt weer maar durft nog niet te voetballen want
de enkel voelt onzeker aan. Hij is uitbehandeld bij de fysiotherapie.
Komt bij jou in de fitness en vraag een trainingsschema.
Wat heb jij nodig om (veilig en verantwoord) te kunnen gaan trainen met Jan?
• gewicht/lengte?
• 1e keer of recidief?
• geopereerd?
• gevolgde behandeling/beleid? (Onbelast? krukken? fysiotherapie? tape? brace?)
• status praesens (huidige klachten) enkel (pijn? zwelling? verkleuring huid? medicijnen?)
• advies van de fysiotherapeut?
• niveau/historie van sporten (voetballen)?
• soort sport (==> zaal/veldvoetbal?)
• werk?
• etc.
Best wel veel! Hoe pak je dat dan aan?
4) Anamnese/intake
Medische wereld: anamnese
Anamnese = gesprek waarbij de patiënt/cliënt vertelt over zijn klachten, hoe hij deze ervaart, wat ze
voor hem betekenen en hoe het beloop van de klachten is.
Anamnesis (Grieks) = herinnering.
Medische fitness: intake
Intake medische fitness
• Intakegesprek: vragen over de gezondheid en wat cliënt wil bereiken met medische fitness.
• Vervolgens worden er een aantal testen en metingen uitgevoerd.
==> aan de hand van de gegevens van de intake wordt een persoonlijk trainingsschema opgesteld
(ACSM, 2014)
Onderdelen intakegesprek
Algemene deel (algemene anamnese)
• NAW-gegevens (naam-adres-woonplaats); persoonlijke gegevens: naam, leeftijd, adres,
telefoonnummer, gewicht, lengte etc.
• Daarna wordt er vaak gevraagd naar gegevens met betrekking tot de leefomgeving: getrouwd,
kinderen, wat voor werk, welke sport.
, Specifiek deel (speciale anamnese):
• Aard van de klacht.
• Kracht, mobiliteit (=beweeglijkheid), stabiliteit.
• welke bewegingen zijn beperkt/pijnlijk en tijdens welke activiteiten.
• Pijn (eventueel soort pijn)
• stekende pijn ==> acute klacht (verzwikking, verrekking, kneuzing, breuk, etc.)
• zeurende pijn ==> de klacht al wat langer aanwezig (spiervermoeidheid,
inklemmingverschijnselen, gewrichtsbeperkingen, etc.).
• Locatie van de klacht? (Is dit verplaatst?)
• Ontstaan van de klacht
• Hoe is de klacht ontstaan? Is het een acuut moment geweest dat de klachten zijn ontstaan of
zijn de klachten er langzaam in geslopen?
• Hoe lang is er al last van de klacht
• Verloop van het klachtenbeeld: erger of minder geworden?
• Hulpvraag
= wat wil cliënt behalen door behandeling/ training.
Aanvullend: vragenlijsten
• PARQ
- Vaststellen van het risico om te starten met sporten
• PSK
• Patiënt specifieke klachten (http://www.fysiovragenlijst.nl/docs/pdf/PSK%20-
%20Patient%20Specifieke%20Klachten.pdf)
• Barthel index (ADL bij ouderen)
• Etc.
5) Doelstellingen formuleren
==> Op basis van intake doelstellingen opstellen.
Het doel van medische fitness is door middel van training de belastbaarheid te vergroten (zowel
totaal (algehele conditie) als lokaal (klachtengebied)).
==>doelstellingen + subdoelstellingen SMART formuleren!
==>Dan oefeningen ontwikkelen
Volgorde
• Intake
• Testen/vragenlijsten
• Hoofddoelstelling
