1. Psychisch Welzijn
Definitie: Kunnen omgaan met gedachten, gevoelens en relaties, en een daarmee
samenhangende tevredenheid over het eigen bestaan.
1.1 Inleiding
3 Aspecten (beïnvloeden mentaal welbevinden)
• Emotioneel welbevinden
= Levenstevredenheid, de mate van aanwezigheid van + & afwezigheid van – gevoelens.
• Persoonlijk welbevinden
= Zelfacceptatie, autonomie, doel i/h leven, zelfverwezenlijking en persoonlijke groei
• Sociaal welbevinden
= + reacties/visie, vertrouwen in maatschappelijke vooruitgang, inzicht hebben/participeren
en zich aanvaard voelen in de maatschappij
3 niveaus die werken aan geestelijke gezondheidsbevordering
Klein
• Microniveau: Ondersteunen individuen in hun directe omgeving
• Mesoniveau: Interventies inzetten in organisaties, scholen en bedrijven
Groot
• Macroniveau: Politie beleid dat mensen ondersteunt
Acties:
- Versterken van beschermende factoren
(Versterken van sociale netwerken & vaardigheden, gezonde levensstijl promoten)
- Verminderen van risico’s
(Armoedebestrijding omgaan met en preventie van problemen)
1
, Niveaus Welzijnssector = Voorzieningen Geestelijke gezondheidszorg
1. Nulde lijn
= Ondersteuning door niet-professionelen
Vb: mantelzorgers, leerkrachten, lotgenoten…
2. Eerste lijn
= Grote toegankelijkheid, brede gerichtheid
Vb: huisarts, CAW, CLB…
3. Tweede lijn
= Minder toegankelijkheid, meer specifiek gericht
Vb: Psychotherapeut…
4. Derde lijn
= Toegankelijk na doorverwijzing, strikte opnameprocedures, sterke specialisatie
Vb: Psychiatrisch ziekenhuis
5. Vierde lijn
= Nog sterker doorgedreven specialisatie, gericht op onderzoek & ontwikkeling
Vb: universitair psychiatrisch centrum
Biopsychosociaal model
= Psychische problemen worden veroorzaakt door een complex samengaan van
biologische, psychische en sociale factoren.
Biologische verklaringen: Lichamelijke factoren die een rol spelen bij verstoringen i/h
psychisch functioneren zijn erfelijke bepaaldheid & verstoringen i/h functioneren v/d
hersenen.
Psychologische verklaringen: Kijken naar de mate waarin de persoonlijkheid v/d cliënt een
invloed heeft op het bestaan v/d psychische klachten.
Sociale verklaringen: Richten de aandacht op oorzaken i/d huidige levensomstandigheden
v/d cliënt.
Symptoom: Een aanduiding voor de aanwezigheid van een psychisch probleem.
Syndroom: Een samenhangend geheel van symptomen.
2
, 1.2 Relatie met de cliënt
Behoeftepiramide van Maslow
: Het welzijn v/d mens is afhankelijk v/d mate van tegemoetkoming aan zijn behoeften.
• Lichamelijke of fysiologische behoeften: eten, drinken, slaap, beschutting.
• Behoefte aan veiligheid en zekerheid: veilig onderdak, gewaarborgd inkomen,
rechtvaardige behandeling, vrij van dreigingen
• Behoefte aan sociaal contact en samenhorigheid: betekenisvolle relaties,
samenhorigheid, vriendschap, liefde
• Behoefte aan waardering en erkenning: respect, waardering, erkenning, status, prestige
• Behoefte aan zelfontplooiing of zelfrealisatie: zich verder kunnen ontwikkelen,
vaardigheden ontplooien op basis van eigen interesses
= Behoeften zijn onderliggende drijfveren v/h menselijk bestaan.
Counselingsmethode van Rogers
Maximaal tegemoet komen aan de behoeften van de cliënt en te zorgen voor een veilige,
ondersteunende en stabiele werkrelatie met de cliënt door 3 grondhoudingen
• Empathie = Inlevingsvermogen
→ Belevingswereld v/d cliënt zo goed mogelijk van binnenuit proberen begrijpen.
• Acceptatie = Positieve gezindheid
→ Open en aanvaardend zijn ten aanzien v/d gedachten en gevoelens v/d cliënt.
• Echtheid = Openheid & transparantie
→ Authentiek zijn in de relatie en niet verschuilen achter een professioneel gezicht.
3
Definitie: Kunnen omgaan met gedachten, gevoelens en relaties, en een daarmee
samenhangende tevredenheid over het eigen bestaan.
1.1 Inleiding
3 Aspecten (beïnvloeden mentaal welbevinden)
• Emotioneel welbevinden
= Levenstevredenheid, de mate van aanwezigheid van + & afwezigheid van – gevoelens.
• Persoonlijk welbevinden
= Zelfacceptatie, autonomie, doel i/h leven, zelfverwezenlijking en persoonlijke groei
• Sociaal welbevinden
= + reacties/visie, vertrouwen in maatschappelijke vooruitgang, inzicht hebben/participeren
en zich aanvaard voelen in de maatschappij
3 niveaus die werken aan geestelijke gezondheidsbevordering
Klein
• Microniveau: Ondersteunen individuen in hun directe omgeving
• Mesoniveau: Interventies inzetten in organisaties, scholen en bedrijven
Groot
• Macroniveau: Politie beleid dat mensen ondersteunt
Acties:
- Versterken van beschermende factoren
(Versterken van sociale netwerken & vaardigheden, gezonde levensstijl promoten)
- Verminderen van risico’s
(Armoedebestrijding omgaan met en preventie van problemen)
1
, Niveaus Welzijnssector = Voorzieningen Geestelijke gezondheidszorg
1. Nulde lijn
= Ondersteuning door niet-professionelen
Vb: mantelzorgers, leerkrachten, lotgenoten…
2. Eerste lijn
= Grote toegankelijkheid, brede gerichtheid
Vb: huisarts, CAW, CLB…
3. Tweede lijn
= Minder toegankelijkheid, meer specifiek gericht
Vb: Psychotherapeut…
4. Derde lijn
= Toegankelijk na doorverwijzing, strikte opnameprocedures, sterke specialisatie
Vb: Psychiatrisch ziekenhuis
5. Vierde lijn
= Nog sterker doorgedreven specialisatie, gericht op onderzoek & ontwikkeling
Vb: universitair psychiatrisch centrum
Biopsychosociaal model
= Psychische problemen worden veroorzaakt door een complex samengaan van
biologische, psychische en sociale factoren.
Biologische verklaringen: Lichamelijke factoren die een rol spelen bij verstoringen i/h
psychisch functioneren zijn erfelijke bepaaldheid & verstoringen i/h functioneren v/d
hersenen.
Psychologische verklaringen: Kijken naar de mate waarin de persoonlijkheid v/d cliënt een
invloed heeft op het bestaan v/d psychische klachten.
Sociale verklaringen: Richten de aandacht op oorzaken i/d huidige levensomstandigheden
v/d cliënt.
Symptoom: Een aanduiding voor de aanwezigheid van een psychisch probleem.
Syndroom: Een samenhangend geheel van symptomen.
2
, 1.2 Relatie met de cliënt
Behoeftepiramide van Maslow
: Het welzijn v/d mens is afhankelijk v/d mate van tegemoetkoming aan zijn behoeften.
• Lichamelijke of fysiologische behoeften: eten, drinken, slaap, beschutting.
• Behoefte aan veiligheid en zekerheid: veilig onderdak, gewaarborgd inkomen,
rechtvaardige behandeling, vrij van dreigingen
• Behoefte aan sociaal contact en samenhorigheid: betekenisvolle relaties,
samenhorigheid, vriendschap, liefde
• Behoefte aan waardering en erkenning: respect, waardering, erkenning, status, prestige
• Behoefte aan zelfontplooiing of zelfrealisatie: zich verder kunnen ontwikkelen,
vaardigheden ontplooien op basis van eigen interesses
= Behoeften zijn onderliggende drijfveren v/h menselijk bestaan.
Counselingsmethode van Rogers
Maximaal tegemoet komen aan de behoeften van de cliënt en te zorgen voor een veilige,
ondersteunende en stabiele werkrelatie met de cliënt door 3 grondhoudingen
• Empathie = Inlevingsvermogen
→ Belevingswereld v/d cliënt zo goed mogelijk van binnenuit proberen begrijpen.
• Acceptatie = Positieve gezindheid
→ Open en aanvaardend zijn ten aanzien v/d gedachten en gevoelens v/d cliënt.
• Echtheid = Openheid & transparantie
→ Authentiek zijn in de relatie en niet verschuilen achter een professioneel gezicht.
3
