Samenvatti
ng KVL
Psychische
Kwetsbaarh
eid
1
,Hoofdstuk 1: Een helikopterblik op onze geestelijke
gezondheidszorg
1.1 Geschiedenis van de psychiatrie
Vroeger => krankzinnig, bezeten, zot
Geëvolueerd => geestesziek, gevaarlijk
Uiteindelijk => ziek
Samengevat: 6 periodes
1600 – 1800 => Donkerste periode (werden vastgeketend, …)
19de eeuw => Freud
1950 => eerste farmaceutische middelen
o Door de komst van medicatie werd het mogelijk dat mensen uit de instellingen terug
naar huis mochten
1.2 De psychiatrie vandaag
Behandelen, verzorgen, begeleiding krijgt een ruimere invulling
Van residentieel naar ambulant, van aanbod- naar vraagsturende zorg
Meer participatie van patiënten en hun netwerk
Naar een herstelgerichte benadering
Artikel 107: Wettekst nog meer vermindering in ziekte bedden
Herstelgerichte benadering
Herstel ≠ genezing
Herstel: klinisch – sociaal – persoonlijk
Kwartiermaken: onvoorwaardelijk --> klopt niet helemaal want er wordt wel verwacht dat ze
zich aan bepaalde regels houden
“De focus verschuift van de kwetsbaarheid en de beperking van de patiënt naar zijn
krachten, talenten en competenties”
1.2.2 Ervaringsdeskundigen
Partners in de zorg
Essentieel component in een meer herstelgerichte zorg
Complementair met professionele zorgverleners
2
,1.2.7 Enkele definities
Definitie:
‘Geestelijke gezondheid is een toestand van welzijn waarin het individu, zijn of haar competenties
realiseert, kan omgaan met de normale druk van leven, productief en vruchtbaar kan werken en
bekwaam is een bijdrage te leveren aan zijn of haar gemeenschap.’
Geestelijke gezondheid kan gedefinieerd worden als een toestand die een persoon toelaat zich
optimaal te ontwikkelen op psychisch, intellectueel en emotioneel vlak.
Medische discipline => psychiatrie
In psychiatrie werken psychologen
Psycholoog ≠ psychiater
Psychiatrie houdt zich bezig met diagnosestelling
Psychopathologie => onderdeel psychiatrie
o Ziektebeelden worden beschreven
1.2.8 DSM of ICD?
ICD = International Classification of Disorder
Ook ziektes zoals kankers
Vooral gebruikt in landen die minder zijn ontwikkelt
DSM = Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders
Alleen psychiatrische ziektebeelden
APA = American Psychological Association
Probleem met labelen --> men bekijkt je met je label
Positief aan label --> je weet hoe je moet worden behandelt/verzorgd, je wordt geëxcuseerd
1.2.9 Biopsychosociale benadering
Holistische benadering: biologische, psychologische en sociale componenten beïnvloeden
mentaal welbevinden
Liaisonpsychiatrie: raakvlak tussen algemene geneeskunde en psychiatrie
o Artsen die ook psychiatrisch denken --> was vroeger te weinig
o Vb. Depressief persoon die een zelfmoordpoging doet maar het overleeft --> komt in
het ziekenhuis terecht --> artsen moeten dan ook op een psychiatrische manier met
deze patiënt kunnen omgaan
3
, 1.2.13 Psychiatrische aandoening
Vier voorwaarden
o Afwijkend gedrag
o Lijden, ongemak of beperking
o Functioneren op verschillende levensdomeinen is negatief beïnvloed
o De vorige 3 voorwaarden hebben een ‘duurzaam’ karakter
Niet evident: de persoonlijke beleving van de persoon voorop stellen. Sociologische, culturele en
maatschappelijke context bepalen veel
1.2.16 Onrustwekkende toename van psychische problemen
Vragen zonder sluitende antwoorden
Meer diagnoses?
Zetten mensen sneller dan vroeger de stap naar hulpverlening bij psychische problemen?
Wordt ‘afwijkend’ gedrag maatschappelijk minder getolereerd?
Legt de maatschappij hoge eisen op?
Speelt de farmaceutische industrie een rol?
1.3 Een aantal markante vaststellingen
1.3.1 Overconsumptie van antidepressiva (en andere psychofarmaca)
1.3.2 Zelfdodingen
Van preventie tot zorg
Signaalherkenning en bespreekbaar maken
1.3.3 Kinderen en jongeren
=> Significante stijging mentale problemen bij jongeren
4
ng KVL
Psychische
Kwetsbaarh
eid
1
,Hoofdstuk 1: Een helikopterblik op onze geestelijke
gezondheidszorg
1.1 Geschiedenis van de psychiatrie
Vroeger => krankzinnig, bezeten, zot
Geëvolueerd => geestesziek, gevaarlijk
Uiteindelijk => ziek
Samengevat: 6 periodes
1600 – 1800 => Donkerste periode (werden vastgeketend, …)
19de eeuw => Freud
1950 => eerste farmaceutische middelen
o Door de komst van medicatie werd het mogelijk dat mensen uit de instellingen terug
naar huis mochten
1.2 De psychiatrie vandaag
Behandelen, verzorgen, begeleiding krijgt een ruimere invulling
Van residentieel naar ambulant, van aanbod- naar vraagsturende zorg
Meer participatie van patiënten en hun netwerk
Naar een herstelgerichte benadering
Artikel 107: Wettekst nog meer vermindering in ziekte bedden
Herstelgerichte benadering
Herstel ≠ genezing
Herstel: klinisch – sociaal – persoonlijk
Kwartiermaken: onvoorwaardelijk --> klopt niet helemaal want er wordt wel verwacht dat ze
zich aan bepaalde regels houden
“De focus verschuift van de kwetsbaarheid en de beperking van de patiënt naar zijn
krachten, talenten en competenties”
1.2.2 Ervaringsdeskundigen
Partners in de zorg
Essentieel component in een meer herstelgerichte zorg
Complementair met professionele zorgverleners
2
,1.2.7 Enkele definities
Definitie:
‘Geestelijke gezondheid is een toestand van welzijn waarin het individu, zijn of haar competenties
realiseert, kan omgaan met de normale druk van leven, productief en vruchtbaar kan werken en
bekwaam is een bijdrage te leveren aan zijn of haar gemeenschap.’
Geestelijke gezondheid kan gedefinieerd worden als een toestand die een persoon toelaat zich
optimaal te ontwikkelen op psychisch, intellectueel en emotioneel vlak.
Medische discipline => psychiatrie
In psychiatrie werken psychologen
Psycholoog ≠ psychiater
Psychiatrie houdt zich bezig met diagnosestelling
Psychopathologie => onderdeel psychiatrie
o Ziektebeelden worden beschreven
1.2.8 DSM of ICD?
ICD = International Classification of Disorder
Ook ziektes zoals kankers
Vooral gebruikt in landen die minder zijn ontwikkelt
DSM = Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders
Alleen psychiatrische ziektebeelden
APA = American Psychological Association
Probleem met labelen --> men bekijkt je met je label
Positief aan label --> je weet hoe je moet worden behandelt/verzorgd, je wordt geëxcuseerd
1.2.9 Biopsychosociale benadering
Holistische benadering: biologische, psychologische en sociale componenten beïnvloeden
mentaal welbevinden
Liaisonpsychiatrie: raakvlak tussen algemene geneeskunde en psychiatrie
o Artsen die ook psychiatrisch denken --> was vroeger te weinig
o Vb. Depressief persoon die een zelfmoordpoging doet maar het overleeft --> komt in
het ziekenhuis terecht --> artsen moeten dan ook op een psychiatrische manier met
deze patiënt kunnen omgaan
3
, 1.2.13 Psychiatrische aandoening
Vier voorwaarden
o Afwijkend gedrag
o Lijden, ongemak of beperking
o Functioneren op verschillende levensdomeinen is negatief beïnvloed
o De vorige 3 voorwaarden hebben een ‘duurzaam’ karakter
Niet evident: de persoonlijke beleving van de persoon voorop stellen. Sociologische, culturele en
maatschappelijke context bepalen veel
1.2.16 Onrustwekkende toename van psychische problemen
Vragen zonder sluitende antwoorden
Meer diagnoses?
Zetten mensen sneller dan vroeger de stap naar hulpverlening bij psychische problemen?
Wordt ‘afwijkend’ gedrag maatschappelijk minder getolereerd?
Legt de maatschappij hoge eisen op?
Speelt de farmaceutische industrie een rol?
1.3 Een aantal markante vaststellingen
1.3.1 Overconsumptie van antidepressiva (en andere psychofarmaca)
1.3.2 Zelfdodingen
Van preventie tot zorg
Signaalherkenning en bespreekbaar maken
1.3.3 Kinderen en jongeren
=> Significante stijging mentale problemen bij jongeren
4